II SA/Wr 2296/03
WyrokWSA we Wrocławiu2005-12-06
Skład orzekający: Andrzej Wawrzyniak, Anna Siedlecka, Andrzej Cisek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Miejskiej odrzucająca zarzut dotyczący miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego została podjęta z naruszeniem prawa, w szczególności w zakresie zawiadomienia o wyłożeniu planu i rozpatrzenia zarzutu dotyczącego istnienia poniemieckich urządzeń retencyjnych oraz drogi gminnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że procedura planistyczna została przeprowadzona zgodnie z prawem, w tym skutecznie doręczono zawiadomienia o wyłożeniu planu. Zarzut dotyczący urządzeń retencyjnych został zasadnie odrzucony, ponieważ skarżący nie wykazał istnienia tych urządzeń ani swojego interesu prawnego w ich uwzględnieniu w planie, a także brak było wniosków ze strony właściwych organów. Zarzut dotyczący drogi gminnej również został uznany za bezzasadny, gdyż plan uwzględniał istniejącą drogę gminną, a nie określał sposobu komunikacji wewnątrz nieruchomości.Stan faktyczny
Skarżący J. i W. B. wnieśli skargę na uchwałę Rady Miejskiej L. Z. odrzucającą ich zarzut dotyczący miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miejscowości S. Skarżący zarzucili m.in. naruszenie procedury zawiadomienia o wyłożeniu planu, błędne rozpatrzenie zarzutu dotyczącego istnienia poniemieckich urządzeń retencyjnych oraz nieuwzględnienie zarzutu dotyczącego drogi gminnej. Sąd rozpatrywał sprawę na podstawie przepisów PPSA, zgodnie z art. 97 § 1 ustawy wprowadzającej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Sygnatura akt II SA/Wr 2296/03 [pic] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 grudnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Sędziowie: Sędzia WSA Anna Siedlecka Sędzia WSA Andrzej Cisek-sprawozdawca Protokolant Katarzyna Grott po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. i W. B. na uchwałę Rady Miejskiej L. Z. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie rozpatrzenia zarzutu wniesionego do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miejscowości S.; oddala skargę
Sygnatura akt II SA/Wr 2296/03
UZASADNIENIE
Na podstawie uchwały Rady Miejskiej w L. Z. nr [...] z [...] roku oraz [...] z dnia [...] roku Gmina L. Z. przystąpiła do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miejscowości S . Ogłoszenie o przystąpieniu do sporządzania planu zgodnie z art. 18 ust pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku o zagospodarowaniu przestrzennym (j,t. Dz.U. z 1999 r., nr 15, poz. 139 ze zm.) zostało opublikowane w miejscowej prasie w dniu [...]roku z wyznaczeniem terminu i miejsca składania wniosków do planu.
Skarżący, pomimo przysługującego im prawa, nie wnieśli żadnego wniosku do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miejscowości S .
Po wypełnieniu wszystkich czynności, zadań i wymaganych prawem procedur określonych w art. 18 ust.2 pkt 1-4 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, w dniu [...]r. podane zostało do publicznej wiadomości w prasie lokalnej zawiadomienie o wyłożeniu planu zagospodarowania do publicznego wglądu w dniach [...] do [...]r.
W związku z wyłożeniem planu w dniach [...]do [...]r., termin wniesienia skarg i zarzutów mijał [...]r. W dniu [...]r., czyli w przysługującym prawnie terminie wpłynęło do Urzędu pismo W. B. o wniesieniu protestu i zarzutu do planu zagospodarowania przestrzennego miejscowości S., a dotyczące działek nr [...],[...],[...] ( obręb S. )
W związku z tym, W. B. jest tylko właścicielem działki [...], natomiast współwłaścicielami działek nr [...] i [...] ( po 1/2 udziału ) są J. B. i A.. B. - uwagi do projektu planu, wniesione w powyższym piśmie, pomimo że dotyczyły tego samego zagadnienia dla wszystkich działek, uznano:
- odnośnie działki [...]- jako zarzut,
- odnośnie działek [...] i [...] - jako protest
Sygnatura akt II SA/Wr 2296/03
O interesie prawnym, decydującym w pierwszej kolejności o uznaniu pisma jako zarzut, przesądziło prawo własności przysługujące skarżącemu do nieruchomości o numerze [...].
Zgodnie z art.18 ust. 2 pkt 8 w/w ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym Burmistrz L. Z. rozpatrzył wniesione protesty i zarzuty i o swoim stanowisku odrzucającym zarzut i protest powiadomił Pana W. B. pisemnie.
Kolejno pismem z dnia [...]. doręczonym [...]r. Pan W. B. został zawiadomiony o terminie sesji ustalonym na dzień [...]r. w sprawie rozpatrzenia przez Radę Miejską nie uwzględnionych przez Burmistrza zarzutów i protestów.
W. B. pismem z dnia [...]r. ponowił swoje zarzuty i protesty na co uzyskał pismem z dnia [...]r. kolejną odpowiedź Burmistrza podtrzymującego swoje stanowisko,
W. B. pomimo skutecznego i terminowego zawiadomienia o sesji w dniu [...]r. nie uczestniczył w niej i nie wniósł żadnych dodatkowych uwag czy też dowodów. Po rozpatrzeniu zarzutu Rada Miejska podjęła uchwałę nr [...] w sprawie odrzucenia zarzutu w całości.
O podjętej uchwale wraz z uzasadnieniem i przysługującym prawie wniesienia skargi do NSA został zawiadomiony pisemnie Skarżący, pismem z dnia [...]r. doręczonym [...]r.
Ustosunkowując się do treści merytorycznej zarzutu Rada Miejska stwierdziła, że projekt planu zagospodarowania przestrzennego miejscowości S. w zakresie działki [...] nie pomniejsza dotychczasowej wartości prawnej tej działki. Nadto Skarżący nie wniósł, ani na etapie opracowywania Studium Zagospodarowania Przestrzennego Gminy, ani też na etapie opracowywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miejscowości S. żadnych wniosków. Nie poinformował o swoich planach, czy też zamierzeniach dotyczących tej działki. Zgodnie z wszelkimi dostępnymi dokumentami w Gminie L. Z., Starostwie K., w
Sygnatura akt II SA/Wr 2296/03
Planach Urządzenia Lasu dla sąsiednich działek, jak również w Regionalnym Zarządzie Gospodarki Wodnej we W., na wskazanych przez Skarżącego działkach nie istnieją poniemieckie budowle, urządzenia małej retencji i obiekty przeciwpowodziowe. Również z wymaganych prawem wykazów i rejestrów decyzji o pozwoleniu na budowę i decyzji o warunkach zabudowy sporządzonych przy sporządzaniu planu od 1998 r. nie wynika, że obiekty takie w tym okresie mogły powstać. Sam Skarżący nie był też w stanie przekazać żadnej wiarygodnej dokumentacji potwierdzającej fakt istnienia przedmiotowych obiektów i urządzeń gospodarki wodnej.
Również Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej, jako organ odpowiedzialny za kształtowanie prawidłowej gospodarki wodnej w regionie, nie wniósł żadnych wniosków, uwag czy też zastrzeżeń co do polityki przeciwpowodziowej na omawianych działkach.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazano, że z przepisu art. 18 ust.2 pkt 5a tej Ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym wynika, że zarząd gminy jest zobowiązany zawiadomić na piśmie o terminie wyłożenia projektu planu właścicieli nieruchomości, których interes prawny może być naruszony ustaleniami planu. Wskazali, że o terminie wyłożenia planu nie zostali zawiadomieni w sposób przewidziany w Ustawie i uważają, że nikt z zainteresowanych właścicieli, lub władających nieruchomościami w Gminie L.-Z. również nie został pisemnie zawiadomiony.
Wskazali, iż z uchwał Nr [...] oraz [...] w świetle zarzutów podniesionych w pismach z dnia [...] i [...] Rada Miejska w sposób dowolny, bezpodstawny i z rażącym naruszeniem prawa podzieliła ich zarzuty na zarzuty i protesty.
W uzasadnieniach do przywołanych uchwał Rada Miejska stwierdza, że w dokumentach znajdujących się w Urzędzie Gminy L.-Z. oraz w Starostwie Powiatowym w K. na wskazanych przez nich działkach nie istnieją poniemieckie urządzenia wodne małej retencji. O tym, że to uzasadnienie jest nieracjonalne i chybione przesądza bezsporny dowód z ewidencji gruntów dla obrębu S. Gmina L.-Z., ponieważ potok górski (wg Prawa Wodnego z 1974 r.-
Sygnatura akt II SA/Wr 2296/03
urządzenie wodne) płynący przez działki Lasów Państwowych, działki nr. [...],[...]w tej ewidencji swój górny bieg rozpoczyna w granicy działek nr. [...],[...],[...]. Ewidencje gruntów prowadziły Gminy, Urzędy Rejonowe, a po reformie administracji publicznej Starostwa Powiatowe, a że robiły to nierzetelnie jest faktem bezspornym. Zatem powoływanie się na materiały niezgodne ze stanem faktycznym jest dalece nieuprawnione. To, że obecnie urządzenia wodne kształtujące środowisko wodne, gospodarkę wodną, bezpieczeństwo przeciwpowodziowe w dolinie rzeki B. L. (te które nie zostały bezmyślnie zdewastowane) są urządzeniami w 100% poniemieckimi, a w Województwie D. w 98% jest również faktem publicznie znanym i bezspornym, a obowiązujące prawo nie zwalnia nikogo z obowiązku zachowania ich ciągłości i bez znaczenia jest, czy są one pokrzyżackie, jak na wybrzeżu, czy poniemieckie, jak to ma miejsce w dorzeczu O .
W opinii skarżących Rada Miejska w L.-Z. nie reaguje na publiczne wystąpienia Dyrektora RZGW we W. o konieczności spisania i odbudowy poniemieckich urządzeń małej retencji górskiej regionu, ponieważ bez tych urządzeń skuteczna ochrona przed powodzią i suszą w dorzeczu O. jest niemożliwa.
Skarżący zarzucili, że w uzasadnieniu do uchwał Rada Miejska nie wypowiedziała się w sprawie wniesionego przez nich zarzutu dotyczącego drogi gminnej nr. [...] dojazdowej do urządzeń wodnych melioracji podstawowych zlokalizowanych na ich działkach.
W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w L. Z. podtrzymała swe stanowisko zajęte w kwestionowanej uchwale i wniosła o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W sprawach tych stosuje się jedynie dotychczasowe przepisy o wpisie i innych kosztach sądowych (art. 97 § 2).
Sygnatura akt II SA/Wr 2296/03
Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar
sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek
samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy).
Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje w szczególności orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), a także na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego.
Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy
(art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Z kolei art. 147 § 1 przywoływanej wyżej ustawy procesowej upoważnia Sąd, który uwzględnia skargę na uchwałę lub akt, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeśli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.
Rozpatrując skargę na przedmiotową uchwałę Rady Miejskiej w L. Z. Sąd nie znalazł podstaw do kwestionowania jej zgodności z prawem. Gmina przeprowadzał procedurę planistyczną zgodnie z prawem, w szczególności zgodnie z przepisem art. 18 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
W szczególności zgodnie z przepisem art.18 ust.2 pkt 5 powyższej ustawy zawiadomiono wszystkich właścicieli lub władających nieruchomościami we wsi o terminie wyłożenia planu. Zawiadomienia te były
Sygnatura akt II SA/Wr 2296/03
roznoszone przez sołtysa wsi S. i doręczane za zwrotnym potwierdzeniem odbioru. W związku z niemożnością doręczenia przez sołtysa Skarżącym zawiadomienia pod adresem S. [...] tj. adresu nieruchomości, której dotyczy skarga, wysłano zawiadomienie na adres stałego miejsca zamieszkania jej właścicieli - K. ul. P. [...] listem poleconym, za zwrotnym potwierdzeniem odbioru Zawiadomienie było 3-krotnie awizowane przez Pocztę Polską w dniach [...]r., [...]r., [...]r. Ponadto w związku z niemożnością doręczenia zawiadomienia przez sołtysa i pocztę w dniu [...]r. wywieszono na tablicy ogłoszeń na wsi i tablicy ogłoszeń w Urzędzie zawiadomienie o miejscu złożenia tych pism na 7 dni. Oznacza to, że zgodnie z art. 44 Kodeksu postępowania administracyjnego doręczenie zawiadomienia należało uznać za dokonane w sposób skuteczny.
Przechodząc do kwestii zaliczenia zastrzeżeń zgłaszanych do projektu planu w kategoriach zarzutu lub protestu, to należy zważyć, iż zgodnie z przepisem art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym zarzut może wnieść każdy, którego interes prawny lub uprawnienia zostały naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyłożonym do publicznego wglądu. O uwzględnieniu bądź odrzuceniu zarzutu rozstrzyga rada gminy, w drodze uchwały, zawierającej uzasadnienie faktyczne i prawne. Uchwałę o odrzuceniu zarzutu w całości lub części, wnoszący zarzut może zaskarżyć do sądu administracyjnego, w terminie 30 dni od dnia jej doręczenia
Z kolei protest może wnieść każdy, kto kwestionuje ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyłożonym do publicznego wglądu. Protest należy wnieść na piśmie, w terminie nie dłuższym niż 14 dni, po upływie okresu wyłożenia projektu. O uwzględnieniu bądź odrzuceniu protestu rozstrzyga rada gminy w drodze uchwały.
Jak się wskazuje w orzecznictwie sądowym to zgodnie z art. 23 i 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym protest przysługuje każdemu, kto kwestionuje ustalenia przyjęte w projekcie planu, zarzut zaś wnieść może jedynie podmiot szczególnie legitymowany: ten, którego interes prawny lub uprawnienia zostają
Sygnatura akt II SA/Wr 2296/03
naruszone przez ustalenia projektu planu. O charakterze prawnym uwag zgłoszonych do projektu planu decyduje to, czy w danej sytuacji został naruszony interes prawny lub uprawnienie autora pisma. Interes prawny musi być rozumiany jako obiektywna, czyli realnie istniejąca potrzeba ochrony prawnej. Musi być to interes, który wynika z określonego przepisu prawa odnoszącego się wprost do podmiotu zgłaszającego zastrzeżenia i musi dotyczyć bezpośrednio tego podmiotu (por. wyrok NSA z 25 kwietnia 2002 r., IV SA 2238/01, M.Praw. 2002/12/532) .
W tymże orzecznictwie wskazuje się, że pisemne zastrzeżenia do projektu zmian miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wyłożonego do publicznego wglądu, które zostały wniesione przez właściciela nieruchomości położonej w granicach obszaru objętego tym projektem, mają znamiona zarzutu rozpatrywanego w trybie określonym w art. 24 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (por. post. SN z `15.10.2002 r., III RN 163/01, OSNP 2003/20/480)
Dlatego też w rozstrzyganej sprawie zasadne było potraktowanie zastrzeżeń odnoszących się do działki [...] jako zarzutu (była ona przedmiotem własności skarżących), natomiast w odniesieniu do pozostałych działek - jako protestu, gdyż zastrzeżenia zgłaszał W. B., któremu nie przysługiwało prawo własności do działek nr [...] i [...].
Skarżący nie wykazali jednak, w odniesieniu do działki nr [...] na czym polega ich interes prawny, który jakoby zostałby naruszony zapisami planu, przygotowywanego przez organy gminy. Nie wykazali w szczególności jaki mają interes prawny w zamieszczaniu w planie urządzeń małej retencji, które rzekomo pozostały po okresie poniemieckim. Zgodnie z przytaczanym art. 24 ustawy o zagospodarowaniu zarzut może wnieść każdy, którego interes prawny lub uprawnienia zostały naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyłożonym do publicznego wglądu.
Skarżący nie wykazali, aby wspomniane urządzenia przeciwpowodziowe istniały na należących doń działkach, a Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej, jako organ odpowiedzialny za kształtowanie prawidłowej gospodarki wodnej, w regionie, nie wniósł żadnych wniosków, uwag czy też zastrzeżeń co do polityki
Sygnatura akt II SA/Wr 2296/03
przeciwpowodziowej na omawianych działkach. Zarówno na etapie składania wniosków, jak też uzgadniania i opiniowania projektu planu nie wskazał na konieczność uwzględnienia czy też rekonstrukcji "poniemieckich urządzeń przeciwpowodziowych" w miejscowości S., jako koniecznych z punktu prowadzenia prawidłowej gospodarki wodnej w rejonie dorzecza O., w szczególności ochrony przed powodzią. Świadczy o tym zwłaszcza pismo Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we W. z dnia [...]r. Jak się wskazuje w orzecznictwie sądowym uzgodnienie, o którym mowa w art. 18 ust. 2 pkt 4 lit. a/ ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym jest formą współdziałania organów, która bezwzględnie wiąże organ decyzyjny w danej sprawie. Brak uzgodnienia projektu planu zagospodarowania przestrzennego nie pozwala na jego uchwalenie w brzmieniu nieakceptowanym przez organ uzgadniający (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 27 maja 2004 r., sygn. SA/Bk 1600/03, ONSA i WSA 2005/2/34)
Skarżący nie wskazali więc przede wszystkim aby wspomniane urządzenia małej retencji w ogóle istniały. Nawet wszakże gdyby taki dowód przeprowadzili brak jest przepisu prawa materialnego, który miałby być źródłem ich uprawnień do żądania zamieszczenia w projekcie planu owych urządzeń małej retencji. Wskazywanie na ewentualne konsekwencje, związane z zagrożeniem powodziowym przesądzać mogą o interesie faktycznym, ale nie prawnym.
Odnosząc się do zastrzeżeń podnoszonych przez Skarżącego, a dotyczących drogi zlokalizowanej na działce nr [...] obręb S. o powierzchni 0,15ha Sąd podziela pogląd Rady Miejskiej, że w projekcie planu zagospodarowania została uwzględniona istniejąca droga, stanowiąca własność gminy, zaliczona zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych z późniejszymi zmianami (j.t. Dz.U. z 2000r. nr 71 poz. 838 ze zm.) do dróg gminnych o znaczeniu lokalnym służącym miejscowym potrzebom jako uzupełnienie sieci dróg publicznych. Droga ta w
Sygnatura akt II SA/Wr 2296/03
projekcie planu została oznaczona symbolem KL, a linie rozgraniczające tej drogi na planie pokrywają się ściśle z granicami działki nr [...]. Jest to droga lokalna, dojazdowa do działek [...],[...],[...],[...],[...]. Zasadnie przyjęto, że żądanie ujęcia w planie dalszego odcinka (przedłużenia) drogi na nieruchomościach Skarżących jest bezpodstawne, albowiem w planach nie określa się sposobu komunikacji wewnątrz nieruchomości. Działanie takie stanowiłoby właśnie naruszenie interesu prawnego Skarżących, ograniczyłoby swobodne dysponowanie nieruchomością, dałoby Skarżącym podstawę do roszczeń odszkodowawczych przewidzianych w art. 36 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, jak również naraziłoby Gminę na znaczne wydatki i straty
W konkluzji należy uznać, iż kwestionowana uchwała Rady Miejskiej o odrzuceniu zarzutu była zgodna z prawem i dlatego też zasadne było, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu administracyjnym- oddalić skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło