II FSK 658/06

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Edyta Anyżewska, Sędziowie NSA Antoni Hanusz (sprawozdawca), del. WSA Jadwiga Danuta Mróz, Protokolant Barbara Mróz, po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2007 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Alicji P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 6 grudnia 2005 r. sygn. akt I SA/Rz 216/05 w sprawie ze skargi Alicji P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 4 marca 2005 r. (...) w przedmiocie odmowy ustalenia podatku od nieruchomości oddala skargę kasacyjną. II FSK 658/06 Uzasadnienie 1. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 6 grudnia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w sprawie o sygnaturze akt I SA/Rz 216/05, oddalił skargę Alicji P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 4 marca 2005 roku w przedmiocie podatku od nieruchomości. Zaskarżonym do sądu administracyjnego rozstrzygnięciem utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia 25 listopada 2004 roku, w której odmówiono podatniczce ustalenia podatku od nieruchomości za 2004 rok od budowli o wartości 1.000 złotych. Jako podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia organy wskazały art. 1a ust. 1 pkt 2 i art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. 2002 nr 9 poz. 84 ze zm./. Organy podatkowe w rozpoznawanej sprawie ustaliły, iż podatniczka domagała się ustalenia podatku od nieruchomości od budowli o wartości 1.000 złotych. Organy prowadząc postępowanie powołały się na opinię biegłego, pismo Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego z dnia 15 października 2003 roku i uznały, że będąca przedmiotem rozpoznawanej sprawy blaszana budowla typu "szczęki" nie stanowi obiektu budowlanego. Organy podatkowe powołały się nadto na uchwałę (...) Rady Miasta K. z dnia 23 marca 2004 roku stanowiącą przepis prawa miejscowego, która precyzyjnie określiła miedzy innymi pojęcie budowli typu "szczęki" jako obiektu niestanowiącego budowli w rozumieniu przepisów prawa budowlanego. W myśl zaś art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Definicję budowli stanowi zaś art. 1a ust. 1 pkt 2 cytowanej ustawy, który stanowi, iż budowlą jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego nie będący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także związane z obiektem budowlanym urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego. 2. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w zaskarżonym wyroku ocenił, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 4 marca 2005 roku nie narusza prawa. Sąd na wstępie uzasadnienia tego rozstrzygnięcia przywołał treść art. 217 Konstytucji RP, który stanowi że nakładanie podatków, innych danin publicznych, określenie podmiotów, przedmiotów opodatkowania i stawek podatkowych, a także zasad przyznawania ulg i umorzeń oraz kategorii podmiotów zwolnionych od podatków następuje w drodze ustawy. W dalszej kolejności Sąd wskazał, iż stosownie do art. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, ustawa ta normuje podatek od nieruchomości, podatek od środków transportowych, podatek od posiadania psów, opłatę targową, opłatę miejscową oraz opłatę administracyjną. Sąd argumentował w dalszej kolejności, iż podatkowi od nieruchomości podlegają nieruchomości lub obiekty budowlane, czyli grunty, budynki lub ich części, budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Definicję budowli natomiast zawiera słowniczek ustawy o podatkach i opłatach lokalnych zamieszczony w art. 1a ust. 1 pkt 2, który odsyła do przepisów prawa budowlanego, w tym art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz.U. 2003 nr 207 poz. 2016/. W ocenie Sądu w definicji tej nie mieści się obiekt kontenerowy, opodatkowania którego podatkiem od nieruchomości domagała się skarżąca. Obiekt ten mieści się w definicji tymczasowego obiektu budowlanego, stosownie do art. 3 pkt 5 ustawy Prawo budowlane. Tym samym, w ocenie Sądu, organy podatkowe zasadnie odmówiły w rozpoznawanej sprawie określenia podatniczce podatku od nieruchomości od budowli o wartości 1.000 złotych. 3. W skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego podatniczka zaskarżyła wskazane powyżej rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie w całości, zarzucając mu naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 3 pkt 1 lit. "b" i pkt 3, art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane poprzez niezaliczenie straganów kopertowych należących do skarżącej do kategorii tymczasowego obiektu budowlanego spełniającego, w ocenie Alicji P., definicję budowli. Zarzucono także Sądowi naruszenie art. 2 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez odmowę ustalenia podatku od nieruchomości od tego obiektu budowlanego. Wskazując na powyższe zarzuty autor skargi kasacyjnej domagał się zmiany zaskarżonego wyroku w całości oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Zawarto też ewentualny wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie do ponownego rozpoznania, jak również o zwrot kosztów postępowania kasacyjnego. Autor skargi kasacyjnej nie zgodził się ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji stosownie do którego, należący do skarżącej stragan kopertowy, tzw. "szczęka" nie podlega podatkowi od nieruchomości. W ocenie skarżącej bowiem, obiekt ten w świetle art. 3 pkt 5 ustawy prawo budowlane jest co prawda tymczasowym obiektem budowlanym, ale mieści się w definicji budowli i zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych powinien być opodatkowany podatkiem od nieruchomości. 4. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając niniejszą sprawę zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i wobec tego podlega oddaleniu. Zarzuty rozpoznawanej skargi kasacyjnej zostały oparte na podstawie kasacyjnej wynikającej z art. 174 punkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/, dalej p.p.s.a., czyli na naruszeniu przez Sąd pierwszej instancji przepisów prawa materialnego. Do naruszenia tego dojść miało, w ocenie autora skargi kasacyjnej, wskutek błędnej wykładni oraz niewłaściwego zastosowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie art. 3 pkt 1 lit. "b" i pkt 3, art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane oraz art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych. W myśl art. 174 punkt 1 p.p.s.a., naruszenie w zaskarżonym wyroku prawa materialnego może nastąpić przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Obie te formy naruszenia prawa materialnego nie wykluczają się wzajemnie. Naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię polega na mylnym określeniu treści określonej normy prawnej, natomiast uchybienie prawu materialnemu przez niewłaściwe zastosowanie polega na błędzie w subsumcji, co wyraża się w tym, że stan faktyczny ustalony w sprawie błędnie uznano za odpowiadający stanowi hipotetycznemu przewidzianemu w normie prawnej, albo że ustalonego stanu faktycznego błędnie nie "podciągnięto" pod hipotezę określonej normy prawnej. Niewątpliwie więc, aby skutecznie podnieść w skardze kasacyjnej naruszenie przez Sąd pierwszej instancji przepisu prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie, należy wskazać także w jej treści na uchybienia dotyczące ustalenia stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy. Autor rozpoznawanej skargi kasacyjnej tego rodzaju zarzutów jednak w jej treści nie sformułował. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest natomiast uprawniony do samodzielnego konkretyzowania zarzutów ani stawiania hipotez w zakresie przepisu stanowiącego podstawę skargi kasacyjnej. W myśl bowiem art. 183 par. 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie sytuacja ta nie ma jednak miejsca. Z tej przyczyny wskazane przez stronę wnoszącą skargę kasacyjną zarzuty niewłaściwego zastosowania norm prawa materialnego nie mogły zostać przez sąd kasacyjny poddane merytorycznej kontroli. Za nieuzasadnione natomiast Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzuty, jakie autor skargi kasacyjnej podniósł w zakresie błędnej wykładni Sądu pierwszej instancji dotyczącej norm wynikających z art. art. 3 pkt 1 lit. "b" i pkt 3, art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane oraz art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie słusznie bowiem dokonując analizy norm wynikających z tych przepisów ocenił, że nie podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości posiadana przez Alicję P. budowla typu "szczęka" o wartości 1.000 złotych, wykorzystywana przez skarżącą w prowadzonej przez nią działalności handlowej. W myśl bowiem art. 2 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają nieruchomości lub obiekty budowlane, do których ustawa ta zalicza grunty /punkt 1/, budynki lub ich części /punkt 2/ oraz budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Budynek typu "szczęka" którego opodatkowania podatkiem od nieruchomości domaga się skarżąca nie mieści się w zakresie definicji wymienionego w art. 2 ust. 1 wskazanej powyżej ustawy nieruchomości ani obiektu budowlanego, gdyż nie stanowi budynku ani budowli w rozumieniu art. 2 ust. 1 punkt 2 i 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Wskazują na to normy zawarte w art. 1a/ punkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, które w zakresie rozszyfrowania pojęcia obiektu budowlanego, to jest budynku oraz budowli odsyłają z kolei do definicji zawartych w ustawie Prawo budowlane. Należy jednak zaznaczyć, że przy określaniu przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości przepisy ustawy Prawo budowlane mają ograniczone zastosowanie. W rzeczywistości sprowadzają się jedynie do definicji budynku, budowli i urządzeń budowlanych związanych z obiektem budowlanym w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Z tego powodu należy je interpretować ściśle. Wskazana w art. 3 punkt 1 lit. "a, b i c" ustawy Prawo budowlane definicja obiektu budowlanego nie stanowi, iż uprawnionym jest twierdzenie stosownie do którego budowla typu "szczęka" mieści się w zakresie znaczeniowym tego pojęcia. Nie stanowi ona też obiektu budowlanego w rozumieniu art. 3 punkt 1 lit. "a, b i c" ustawy Prawo budowlane ani budowli w rozumieniu art. 3 punkt 3 tej ustawy. Należący do skarżącej stragan kopertowy typu "szczęki" należy natomiast do zakresu pojęcia tymczasowego obiektu budowlanego w rozumieniu art. 3 punkt 5 ustawy Prawo budowlane, do którego należą między innymi kioski uliczne oraz pawilony sprzedaży ulicznej. Tymczasowe obiekty budowlane, do którego należy posiadany przez podatniczkę obiekt typu "szczęki" nie mieszczą się natomiast, na co błędnie wskazuje autor skargi kasacyjnej, w zakresie pojęcia obiektu budowlanego stosownie do art. 3 punkt 1 ustawy Prawo budowlane. Budowla typu "szczęki" nie podlega zatem w myśl art. 2 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, jak słusznie ocenił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w zaskarżonym wyroku, opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny działając w oparciu o art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.