I SA/Wa 180/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędziowie WSA Emilia Lewandowska WSA Gabriela Nowak (spr.) Protokolant Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi Banku [...] w W. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o stwierdzeniu nieważności decyzji administracyjnej 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2004 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza na rzecz Banku [...] w W. od Ministra Transportu i Budownictwa kwotę 460 (czterysta sześćdziesiąt) złoty tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. ISA/WA 180/05 UZASADNIENIE Decyzją z dnia[...] grudnia 2004 roku nr [...] Minister Infrastruktury po rozpatrzeniu odwołania Banku [...] od decyzji Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. odmawiającej wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Geodety Miejskiego w K. Nr [...] z dnia [...] lutego 1989 r. w sprawie zmiany decyzji z dnia [...] lutego 1986 r. ustalającej opłaty roczne za zarząd gruntem położonym w K. przy ul.[...], oznaczonym jako działki nr [...] i [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. Jak wynika ze zgromadzonego przez organ administracji publicznej materiału dowodowego decyzją Nr [...] z dnia [...] lutego 1986 r. Geodeta Miejski w K. orzekł o ustaleniu [...] Bankowi [...] [...] Oddziałowi K. opłat rocznych za zarząd gruntem położonym w K. przy ul.[...]. Decyzją Nr [...]. z dnia [...] lutego 1989 r. Geodeta Miejski w K., działając na podstawie art.155 Kpa, zmienił decyzję z dnia [...] lutego 1986 r. w zakresie przyjętej stawki procentowej i wysokości ustalonej opłaty. Pismem z dnia [...] czerwca 2002 r., skierowanym do Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, Bank [...] do toczącego się postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...].04.1992 roku, wniósł o przeprowadzenie dowodu z treści decyzji Geodety Miejskiego w K. z dnia [...] lutego 1986 r. Pismem z dnia [...] lipca 2002 r. Nr [...] Urząd Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast przekazał wniosek Banku [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. do [...] Urzędu Wojewódzkiego w K. według właściwości do stosownego rozpatrzenia, podnosząc, że w tym wniosku Bank [...] podniósł zarzut wydania przez Geodetę Miejskiego w K. decyzji z dnia [...] lutego 1989 r. z rażącym naruszeniem prawa. Decyzją Nr [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. Wojewoda [...] odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Geodety Miejskiego w K. z dnia [...] lutego 1989 r., stwierdzając w uzasadnieniu, że brak jest dowodów świadczących o posiadaniu przez Bank [...] tytułu prawnego do przedmiotowej nieruchomości. Podniósł, że decyzja Geodety Miejskiego w K. z dnia [...].02.1989 roku w sprawie zmiany decyzji z dnia [...],02.1989 roku ustalającej opłaty roczne z tytułu zarządu gruntu położonego w K. przy ul. [...] została skierowana do Banku [...] w K., zatem Bank [...] nie wykazał interesu prawnego w tej sprawie. Od decyzji organu wojewódzkiego z dnia [...] czerwca 2004 r. Bank [...] złożył odwołanie, podnosząc, że organ wojewódzki orzekał bez wniosku skarżącego, a zatem działał z urzędu na skutek wystąpienia innego organu (Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast), co oznacza, że obowiązany był rozpatrzyć sprawę merytorycznie. Minister Infrastruktury w uzasadnieniu decyzji podniósł, że Pismo Banku [...] z dnia [...] czerwca 2002 r., wniesione w toku postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej, zawiera jednoznacznie sformułowany zarzut, że decyzja Geodety Miejskiego w K. z dnia [...] lutego 1989 r. wydana została z rażącym naruszeniem art.155 Kpa, w związku z czym pismo to przekazane zostało do organu wojewódzkiego do stosownego rozpatrzenia. Prawidłowo zatem organ wojewódzki rozpoznając ten wniosek dokonał oceny legitymacji prawnej wnioskodawcy i stwierdził, że nie ma on interesu prawnego w przedmiotowej sprawie, skoro z materiału dowodowego nie wynika, aby posiadał on tytuł prawny do spornego gruntu. Powyższą decyzję Ministra Infrastruktury zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Bank [...] w W. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...].12.2004 roku oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] z dnia [...].06.2004 roku względnie o stwierdzenie ich nieważności. Zarzucał zaskarżonej decyzji naruszenie art. 97 § 1 pkt. 4 i art. 100 § 1 kpa - przez ich niezastosowanie, art. 157 § 2 i § 3 kpa. W uzasadnieniu skargi podnosił, że organ w zaskarżonej decyzji prawidłowo ustalił, iż skarżący w dniu 17.06.2002 złożył wniosek dowodowy (art.78 § 1 KPA) o przeprowadzenie dowodu z treści decyzji "opłatowej" Geodety Miejskiego w K. [...].02.1986 r. (zmienionej [...].02.1989), w toczącej się (z jego wniosku z dnia [...].01.2002) sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji uwłaszczeniowej Wojewody [...] z [...].04.1992 ([...]), czyli w innym postępowaniu administracyjnym, niż zapadła zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja Wojewody[...] z [...].06.2004, oraz dotyczący innej decyzji "opłatowej" Geodety Miejskiego dnia [...].02.1986 r, niż objęta niniejszą sprawą (z [...].02.1989), co w zaskarżonej decyzji, organ również bezspornie ustalił Tym wnioskiem dowodowym skarżącego z dnia 17.06.2002 ,organ sprzecznie z treścią art. 78 § 1 kpa oraz wbrew woli skarżącego - zadysponował w ten sposób, iż przekazał do rozpatrzenia Wojewodzie[...], wniosek skarżącego Jako wniosek o wszczęcie postępowania o stwierdzenie nieważności innej decyzji "opłatowej" Geodety Miejskiego z [...].02.1989r. Skoro dysponentem żądania i zarzutów w postępowaniu administracyjnym (w tym żądania przeprowadzenia w/w dowodu) był i jest skarżący, to ta czynność organu rażąco naruszyła art.78 § 1 KPA, w związku z art.61 § 1 i art.63 § 2 KPA. Oznacza to, że Minister Infrastruktury bez żadnej podstawy prawnej (art. 156 § 1 pkt.2 kpa sprzecznie z wolą skarżącego zadysponował jego żądaniem o przeprowadzenie dowodu (art.78 § 1 KP A) w innej sprawie administracyjnej i dotyczącej innej decyzji, czym rażąco naruszył w/w przepisy prawa. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest zasadna. Przepis art. 61 § 1 k.p.a. przewiduje, iż postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Z treści powołanego przepisu prawa wynikają dwie istotne zasady postępowania administracyjnego. Pierwsza wskazująca, że postępowanie administracyjne może zostać wszczęte tylko z urzędu bądź na wniosek strony. Druga wskazuje, że w obu przypadkach czynności inicjujące wszczęcie postępowania administracyjnego winny zostać podjęte przez podmioty uprawnione i powinny odpowiadać wymaganiom określonym w przepisach prawa. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu (art. 157 § 2 kpa). W sprawie niniejszej w sposób nie budzący wątpliwości ustalone zostało, że Bank [...] złożył wniosek dowodowy, który potraktowany został jako żądanie wszczęcia postępowania. W przedmiotowej sprawie postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Geodety Miejskiego w K. w sprawie zmiany decyzji z dnia [...] lutego 1986 ustalającej opłaty roczne za zarząd gruntem położonym w K. przy ulicy [...]oznaczonym jako działki nr [...] i [...] nie zostało wszczęte z urzędu. Z materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym oraz z samego oświadczenia skarżącego Banku [...]wynika, że Bank [...] nigdy nie składał wniosku o wszczęcie postępowania objętego zaskarżoną decyzją Wojewody [...]. Przy ustalaniu wystąpienia przesłanek z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. należy badać nie tylko samą treść decyzji ale również zachowanie przepisów procedury administracyjnej przy jej wydawaniu. W przedmiotowej sprawie doszło do rażącego naruszenia prawa skutkujące wadliwość decyzji poprzez naruszenie prawa procesowego tj art. 61 kpa poprzez wydanie decyzji administracyjnej mimo braku wniosku o jej wydanie. Skoro organ nie działał z urzędu, postępowanie wszczyna się na żądanie strony. Skoro nie było żądania strony organ nie miał żadnych podstaw prawnych do jego wszczęcia. Z uwagi na brak czynności zmierzającej do wydania decyzji tj żądania strony wydania decyzji, w tej sytuacji stanowi zaprzeczenie stanu prawnego art. 61 kpa. Z uwagi na to iż w niniejszej sprawie wystąpiły przesłanki określone w art. 156 § 1 pkt. 2 kpa, Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.