II SA/Po 720/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Małek Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Protokolant sekr.sąd. Dobrosława Sobczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi D.B. na postanowienie Wojewody z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia; oddala skargę. /-/ W Batorowicz /-/ St.Małek /-/ E.Podrazik Postanowieniem z dnia [...]marca 2004r. Prezydent Miasta nałożył na D.B. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości [...],-zł. Z uzasadnienia postanowienia wynikało, że grzywnę nałożono na podstawie art. 119 § 1 i art.121 § 4 ustawy z 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2002r. Nr 110 poz. 968 ze zm.) w związku z upływem czasu, na który wydano decyzję zezwalającą na tymczasową lokalizację 1 kiosku handlowego i 7 straganów typu "szczęka" na działce położonej u zbiegu ul. [...] i Placu [...] w P. Termin lokalizacji określony został na [...]lipca 2002r. Po wysłaniu i doręczeniu upomnienia Prezydent wystawił tytuł wykonawczy z dnia [...]marca 2004r. opatrzony klauzulą wykonalności o skierowaniu do egzekucji administracyjnej. Zobowiązany nie wykonał ciążącego na nim obowiązku, co uzasadniało nałożenie grzywny w celu przymuszenia. Zażalenie na postanowienie wniósł D.B. wskazując na przedwczesność orzeczenia o przymuszeniu, gdyż sprawa lokalizacji zostanie rozstrzygnięta przed WSA w Poznaniu w sprawie o sygn. II SA/Po 1886/02. Postanowieniem z dnia [...]czerwca 2004r. Wojewoda utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. W uzasadnieniu postanowienia organ drugiej instancji wskazał na nie dokonanie rozbiórki i usunięcia obiektów, co w pełni uzasadniało nałożenie grzywny w celu przymuszenia. Za nie mające wpływu na zaskarżone postanowienie uznano toczącą się sprawę pod sygn. II SA/Po 1886/02 wobec braku postanowienia o zawieszeniu wykonalności decyzji z 05 lipca 2001r. Skargę na postanowienie Wojewody złożył D.B. W uzasadnieniu podniósł, że orzeczenie może narazić go na straty materialne. Ponownie wskazał na sprawę toczącą się przed WSA w Poznaniu o sygn. II SA/Po 1886/02, a dotyczącą lokalizacji usuwanych obiektów, która nie została zakończona w chwili wnoszenia skargi. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie z uwagi na argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia miała ocena dopuszczalnych podstaw zażalenia na postanowienie o nałożenia grzywny w celu przymuszenia oraz zakresu kognicji organu rozpatrującego takie zażalenie. Zgodnie z art. 122 § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, powoływanej dalej jako ustawa, zobowiązanemu na którego nałożono grzywnę służy prawo zgłoszenia zarzutów i wniesienia zażalenia w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego (art. 33 i 34 ustawy) oraz prawo wniesienia zażalenia na postanowienie o nałożeniu grzywny. Jak z tego wynika, ustawodawca wyraźnie rozróżnił zarzuty i zażalenie, o których mowa w art. 33 i 34 ustawy, od zażalenia skierowanego jedynie przeciwko postanowieniu o nałożeniu grzywny. W sprawie niniejszej wyjaśnienia wymaga, że skarżący D.B. odrębnie wniósł zarzuty, a postanowienie w przedmiocie rozpatrzenia zarzutów zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Skarga w tym przedmiocie została odrębnie zarejestrowana pod sygn. II SA/Po 838/04. Wobec tego nie było podstaw do interpretowania zażalenia skarżącego jako odpowiadającego co do istoty zarzutom, jeśli zauważyć, że skarżący będąc przy doręczaniu tytułu wykonawczego i postanowienia o nałożeniu grzywny pouczony o możliwości wniesienia odrębnie zarzutów i zażalenia, zdecydował się na skorzystanie z obu tych środków niezależnie. Rozważając rozróżnienie charakteru środków wymienionych w art. 122 § 2 ustawy, wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 29 § 1 ustawy, organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Środkiem służącym zakwestionowaniu prowadzenia egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego jest zarzut, który można oprzeć na podstawach wymienionych w art. 33 pkt 1 – 10 ustawy. Zarzuty rozpatrywane są w trybie określonym w art. 34 ustawy, a na wydawane w ramach rozpatrywania zarzutów postanowienia przysługują zażalenia (art. 34 § 2 i §5 ustawy). Analizując treść art. 33 ustawy stwierdzić należy, że to zarzut jest środkiem służącym kwestionowaniu samej istoty egzekucji określonej w tytule wykonawczym. Środkiem służącym ochronie interesów zobowiązanego w postępowaniu związanym z rozpatrywaniem zarzutu są zażalenia wymienione w art. 34 ustawy. Tak więc do materialnych podstaw prowadzenia egzekucji odnieść należy możność zgłaszania i wnoszenia środków wymienionych w pierwszej części art. 122 § 3 ustawy. Dotychczasowe rozważania prowadzą do wniosku, że wymienione w końcowej części art. 122 § 3 ustawy zażalenie na postanowienie o nałożeniu grzywny, oparte być może jedynie na podstawach innych niż kwestionowanie istoty i dopuszczalności egzekucji. Zażalenie takie sprowadzać mogłoby się do kwestionowania wyboru środka egzekucyjnego, albo wysokości wymierzonej grzywny w przypadku gdy nie wniesiono zarzutów opartych na podstawach wymienionych w art. 33 pkt 6 i 8 ustawy (por. R.Hauser, Z.Leoński – Egzekucja administracyjna, Wyd.Prawnicze, Warszawa 1995r., str. 191). W sprawie niniejszej skarżący wnosząc zażalenie na postanowienie o nałożeniu grzywny, podnosił argumenty, które sprowadzały się do kwestionowania dopuszczalności względnie celowości prowadzenia postępowania egzekucyjnego i to w bardzo ogólnym znaczeniu. Brak było natomiast argumentacji odpowiadającej dopuszczalnym podstawom zażalenia. Skarżący w zażaleniu nie zaznaczał, by zastosowano zbyt uciążliwy środek egzekucyjny, nie kwestionował też wysokości nałożonej grzywny. W tej sytuacji organ odwoławczy nie miał podstaw do uwzględnienia zażalenia. Dodać należało, że w chwili nałożenia grzywny w obrocie funkcjonował tytuł wykonawczy i nie doszło do wstrzymania wykonania obowiązku objętego tytułem. Dopiero w skardze zawarto pewne sformułowania dotyczące efektów ekonomicznych grzywny. Argumentacja w tym zakresie była jednak spóźniona, zważywszy dotychczasowe stwierdzenia dotyczące dopuszczalnych podstaw zażalenia. Nadto, kwestia strat wywołanych wykonaniem postanowienia o nałożeniu grzywny sama przez się nie wpływa na ocenę, że zastosowano zbyt uciążliwy środek, jeżeli brak okoliczności wskazujących na nadmierną dolegliwość zastosowania środka egzekucyjnego w konkretnej sytuacji. Z wymienionych powodów oddalono skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.). /-/ W Batorowicz /-/ St.Małek /-/ E.Podrazik MarK