VII SA/Wa 810/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), , Sędzia WSA Ewa Machlejd, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant Marzena Godlewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 luty 2006 r. sprawy ze skargi U.J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji zatwierdzającej projekt zamienny we wznowionym postępowaniu I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty P. z dnia [...] listopada 2004 r., II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej U.J. kwotę 260 zł (dwieście sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. wydaną z upoważnienia Starosty P., na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 kpa, po rozpatrzeniu wniosku U.J. - odmówiono uchylenia ostatecznej decyzji Wójta Gminy L. z dnia [...] grudnia 2003 r. zatwierdzającej projekt budowlany zamienny i udzielającej K. i A. S. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego we wsi J. gm. L. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, iż wniosek o wznowienie postępowania złożyła U.J. na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa wskazując, iż bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji z dnia [...] grudnia 2003 r. udzielającej pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 28 ust. 2 Praw budowlanego stronami w sprawie pozwolenia na budowę są wyłącznie inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. W decyzji z dnia [...] grudnia 2003 r. Wójt Gminy L. wyznaczył obszar oddziaływania obiektu, określając iż obejmuje on działkę nr [...], na której ma być realizowana inwestycja. Działka skarżącej znajduje się poza tym obszarem w związku z czym nie była ona powiadamiana o toczącym się postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę, gdyż nie przysługiwał jej status strony. Oznacza to, że wnioskodawczyni nie może skutecznie żądać wznowienia postępowania, gdyż nie jest stroną w sprawie. Dodatkowo organ wskazał, iż brak jest podstaw do uchylenia decyzji na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 kpa. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła U.J., zarzucając jej naruszenie art. 28, art. 145 § 1 pkt 4, art. 149 i art. 151 kpa. Skarżąca wskazała, iż organ wydał decyzję z naruszeniem art. 149 kpa, gdyż nie wydał uprzedniego rozstrzygnięcia w kwestii wznowienia postępowania. Jednocześnie w decyzji tej dokonano rozstrzygnięć merytorycznych, które mogą być czynione dopiero we wznowionym postępowaniu, czyli po wydaniu postanowienia o wznowieniu. Odnośnie zarzutu braku przymiotu strony skarżąca wyjaśniła, iż pierwszą decyzją o pozwoleniu na budowę inwestorzy K. i A. S. otrzymali w dniu [...] sierpnia 2001 r. Pozwolenie na budowę z dnia [...] grudnia 2003 r. wg projektu zamiennego jest kontynuacją tamtej decyzji, dlatego w tej sprawie, zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. zmieniającej Prawo budowlane, ma także przymiot strony, gdyż nie stosuje się znowelizowanych przepisów. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r. Wojewoda [...], po rozpatrzeniu wniesionego odwołania, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy, odnosząc się do zarzutu skarżącej wyjaśnił, iż art. 7 ustawy z dnia 7 marca 2003 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw nie ma w tej sprawie zastosowania, z uwagi na to, że wniosek inwestorów o pozwolenie na budowę złożony został w dniu [...] listopada 2003 r., a więc już po wejściu w życie zmian wprowadzonych wyżej wymienioną ustawą. Nie trafne jest także twierdzenie skarżącej, iż posiada przymiot strony. Zgodnie bowiem z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego z podaniem o wznowienie postępowania może wystąpić tylko strona, tj. osoba która brała udział w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną lub która wprawdzie w postępowaniu tym nie uczestniczyła, lecz może wykazać istnienie swego interesu prawnego w rozumieniu art. 28 kpa. Skarżąca z racji tego, że jej nieruchomość nie leży w obszarze oddziaływania obiektu tj. projektowanej inwestycji, o której mowa w decyzji Wójta Gminy L. z dnia [...] grudnia 2003 r., nie jest stroną postępowania, o czym przesądza art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Wojewody [...] wniosła U.J. Decyzji zarzuciła naruszenie: art. 28 kpa oraz art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego poprzez odmowę uznania jej za stronę w sprawie o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wójta Gminy L. z dnia [...] grudnia 2003 r.; art. 7 i 77 kpa poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, w tym pominięcie okoliczności, które winny być organom znane z urzędu; art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 99 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych, poprzez orzekanie wbrew ocenom prawnym wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 15 lipca 2003 r. sygn. akt IV SA 4289/01 i z dnia 13 października 2004 r. sygn. akt OSK 157/04 oraz wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lutego 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 1726/04. We wszystkich tych sprawach Sąd administracyjny nie kwestionował ani statusu skarżącej jako strony postępowania, ani jej interesu prawnego w sprawie. Podnoszą powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Uzasadniając swoje żądania, w obszernej skardze wskazała, iż inwestorzy po wydaniu decyzji z dnia [...] grudnia 2003 r. dysponują dwiema ostatecznymi decyzjami o pozwoleniu na budowę dotyczącymi tej samem inwestycji, gdyż pierwsza została wydana już w dniu [...] sierpnia 2001 r. i nadal pozostaje w obrocie prawnym. Wydając decyzję z dnia [...] grudnia 2003 r. organy bezzasadnie przyjęły, iż dotyczy ona nowej sprawy, gdy tymczasem dotyczy ona tego samego budynku mieszkalnego. Zdaniem skarżącej przepisy prawa budowlanego nie przewidują wydawania nowych pozwoleń na budowę dla projektów zamiennych w warunkach trwającej realizacji inwestycji. Wskazała także, iż organ II instancji z naruszeniem przepisów postępowania nie odniósł się do podniesionych w odwołaniu zarzutów, i ograniczył się de facto do kontroli decyzji I instancji nie przeprowadzając ponownie postępowania w sprawie, do czego zobowiązany jest przepisami kpa. W odpowiedz na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że Sąd może uwzględnić skargę także ze względu na inne uchybienia niż te, które podniosła strona skarżąca , co ma miejsce w niniejszej sprawie. Uchylając zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, zapadłe we wznowionym postępowaniu Sąd uznał, iż wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Postępowanie o wznowienie postępowania stwarza prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ją wydano, było dotknięte jedną z wad przewidzianych w art. 145 § 1 kpa. Postępowanie wznowieniowe jest postępowaniem nadzwyczajnym, w wyniku którego może nastąpić zmiana bądź uchylenie decyzji ostatecznej. Składa się ono z dwóch etapów. W pierwszej fazie organ właściwy do rozpoznania wniosku zobowiązany jest do zbadania legitymacji osoby składającej podanie o wznowienie, a więc czy jest stroną w rozumieniu art. 28 kpa, czy wskazano w nim ustawowe przesłanki wznowienia, a także czy został zachowany termin do złożenia podania określony w art. 148 kpa. W wypadku, gdy jedna z wymienionych przesłanek nie jest spełniona, organ wydaje decyzję o odmowie wznowienia postępowania – art. 149 § 3 kpa. Jeżeli natomiast spełnione zostaną warunki formalne, właściwy organ, na podstawie art. 149 § 1 kpa wznawia postępowanie wydając postanowienie. Postanowienie to stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 kpa, organ administracji publicznej albo odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej albo ją uchyla i wydaje nową decyzję rozstrzygającą sprawę co do istoty – art. 151 § 1 kpa. Odmowa uchylenia decyzji dotychczasowej następuje, gdy organ stwierdzi, że nie występuje żadna z podstaw wznowienia postępowania. W niniejszej sprawie Starosta P. pominął pierwszy etap postępowania wznowieniowego. Nie zbadał, czy podanie o wznowienie postępowania spełnia wszystkie warunki formalne, w szczególności nie zbadał czy podanie zostało złożone przez stronę postępowania oraz czy złożono je w terminie. Nie wydając postanowienia o wznowieniu postępowania organ w decyzji wydanej na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Wójta Gminy L. z dnia [...] grudnia 2003 r., wskazując, iż składająca wniosek o wznowienie postępowania U.J. nie posiada przymiotu strony. Odmawiając uchylenia decyzji dotychczasowej organ jednocześnie wskazał, iż brak jest także podstaw do jej uchylenia wynikających z art. 145 § 1 kpa. Z powyższego wynika, iż organ nie wydając postanowienia o wznowieniu postępowania badał przesłanki wznowienia postępowania i jednocześnie przesłanki, które mogły stanowić przyczynę odmowy wznowienia postępowania, nie zaś odmowy uchylenia decyzji dotychczasowej. Ocena przyczyn wznowienia postępowania bez wydania postanowienia o wznowieniu postępowania jest niedopuszczalna. Także wydanie decyzji stwierdzającej brak przymiotu strony składającej podanie o wznowienie postępowania U.J. pozostaje w oczywistej sprzeczności z powołaną podstawą prawną jej wydania tj. art. 151 § 1 pkt 1 kpa. Wskazane uchybienia zostały pominięte przez organ odwoławczy, który utrzymał w mocy decyzję Starosty P. z dnia [...] listopada 2004 r. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, jako wydane z naruszeniem przepisów postępowania mającym istotny wpływ na wynik sprawy.