II OSK 992/06

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Maria Czapska - Górnikiewicz Sędziowie Stanisław Nowakowski (spr.) Alicja Plucińska - Filipowicz Protokolant Andżelika Borek po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej F. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 17 lutego 2006 r. sygn. akt II SA/Po 171/05 w sprawie ze skargi F. S. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia [...] stycznia 2005 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 17 lutego 2006 r. oddalił skargę F. S. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia [...] stycznia 2005 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia [...] grudnia 2004 r. w przedmiocie nakazu rozbiórki. Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy: Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r., powołując się na art. 48 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. nr 106 poz. 1126 ze zm.) oraz art. 104 K.p.a. nakazał skarżącemu F. S., właścicielowi działki o numerze ewidencyjnym gruntu 173/126 w G. gmina S., rozebrać pobudowany na powyższej nieruchomości, bez pozwolenia na budowę, domek letniskowy o konstrukcji drewnianej typu "Brda". Wcześniej, postanowieniem z dnia [...] listopada 2004 r., organ wstrzymał prowadzenie robót budowlanych i nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni od doręczenia postanowienia wymienionych w art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego dokumentów, czego skarżący nie wykonał. Rozpoznając odwołanie skarżącego Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poznaniu w uzasadnieniu decyzji wskazał, że prawidłowo zakwalifikowano przedmiotową nieruchomość jako budynek na podstawie art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego. Dołączone do obiektu koła, które w ocenie skarżącego mają stanowić dowód, że domek letniskowy nie jest połączony trwale z gruntem, nie powodują, zdaniem organu administracji, że obiekt budowlany traci cechy budynku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 17 lutego 2006 r. sygn. akt II SA/Po 171/05 oddalając skargę podniósł, że organy obu instancji prawidłowo zakwalifikowały przedmiotowy domek typu "Brda" jako budynek. Zgodnie bowiem z art. 3 ust. 1 i 2 budynkiem jest taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Wszystkie te cechy posiada należący do skarżącego obiekt. Sąd także podał, że bez znaczenia dla konstrukcji budynku są ustawione wokół budynku koła połączone osią przebiegającą pod budynkiem. Słusznie organy uznały je jako element ozdobny, choć nie można wykluczyć - zdaniem Sądu - że intencją inwestora było wywołanie w ten sposób wrażenia tymczasowości. Możliwość przesunięcia budynku za pomocą opisanych kół na osiach nie jest istotna. Nie można również zakwalifikować go jako tymczasowego obiektu budowlanego. Przesądza o tym definicja tymczasowego obiektu budowlanego zawarta w art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego. Tymczasowy obiekt budowlany musi być trwale niepołączony z gruntem i przewidziany do rozbiórki lub przemieszczenia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy i wymaga zgłoszenia. Wobec faktu, że przedmiotowy domek posadowiony został w roku 2004 r. bez wcześniejszego zgłoszenia, jest trwale związany z gruntem, a jego funkcja letniskowa nie ma charakteru tymczasowego, słusznie - w ocenie Sądu pierwszej instancji - organy nadzoru budowlanego zastosowały tryb postępowania przewidziany w art. 48 Prawa budowlanego, po doręczeniu wezwania do wykonania nałożonych obowiązków wydanego w toku postępowania, a wynikającego z ust. 2, które pozostało bez odpowiedzi, zastosowały nakaz rozbiórki przewidziany w ust. 1 powołanego przepisu. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia było, czy po wydaniu zaskarżonej decyzji domek został przesunięty na inne miejsce, co w formie przypuszczenia podnosił pełnomocnik skarżącego na rozprawie dnia 17 lutego 2006 r. Ewentualne przestawienie budynku w inne miejsce nie przesądza, w ocenie Sądu pierwszej instancji, o tymczasowości obiektu budowlanego w rozumieniu wskazanego przepisu. W skardze kasacyjnej z powołaniem się na podstawę wynikającą z art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwanej dalej P.p.s.a.) pełnomocnik skarżącego zaskarżył wyrok Sądu pierwszej instancji w całości, zarzucając mu naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. 3 ust. 2 Prawa budowlanego, polegające na zakwalifikowaniu obiektu budowlanego jako budynku, a nie jako tymczasowego obiektu budowlanego. Na podstawie tego zarzutu wniesiono o zmianę zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych albo o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania, przy uwzględnieniu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że nie można zgodzić się z poglądem Sądu pierwszej instancji, jakoby przedmiotowa nieruchomość była budynkiem. Także w skardze kasacyjnej powołuje się skarżący na treść art. 3 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego podnosząc, że przez budynek należy rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Zdaniem pełnomocnika skarżącego przedmiotowy obiekt nie jest trwale związany z gruntem i nie posiada fundamentów. Nie jest on więc, w jego ocenie, budynkiem. Domek został jedynie oparty na słupkach betonowych, co ma wskazywać na to, że nie można uznać go za trwale związany z gruntem. Nadto o tym, że obiekt ten nie jest trwale związany z gruntem przesądza to, iż ma on zamontowane koła, połączone osiami przebiegającymi pod tym obiektem, co umożliwia przeniesienie go na inne miejsce. Skoro natomiast nie posiada fundamentów, które w sposób trwały wiązałyby go z gruntem, to nie może być obiektem o jakim mowa w powołanym art. 3 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego. Zdaniem strony skarżącej obiekt spełnia natomiast ustawowe kryteria przewidziane dla tymczasowego obiektu budowlanego. Zgodnie bowiem z art. 3 ust. 5 Prawa budowlanego przez tymczasowy obiekt budowlany należy rozumieć taki obiekt budowlany, który przeznaczony jest do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. Ponownie podnosi się w skardze kasacyjnej, że przedmiotowy obiekt budowlany nie został trwale połączony z gruntem, a ponadto z racji zamontowanych do niego kół przewidziany został do przeniesienia go w inne miejsce. Wobec tego - zdaniem pełnomocnika skarżącego - przedmiotowy obiekt ma tymczasowy charakter i jako taki zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego nie wymagał uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Trafnie Sąd pierwszej instancji zakwalifikował przedmiotowy obiekt jako budynek. Przytaczając ponownie treść art. 3 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, który określa, że budynkiem jest taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach wskazuje, iż wszystkie te cechy posiada należący do skarżącego obiekt - domek o konstrukcji drewnianej, ze skośnym dachem pokrytym blachą falistą, powszechnie znany pod nazwą "Brda". Na taką ocenę nie wpływa fakt, że wokół budynku ustawione są koła połączone osią przebiegającą pod budynkiem. Na podstawie materiału dowodowego zebranego w sprawie, w tym fotografii, oczywiste jest, że obiekt posadowiony jest nie na kołach, ale na słupkach betonowych, osadzonych w ziemi, wiążących budynek z gruntem. Nie było zatem - i nie ma - podstaw do uznania, że przedmiotowy obiekt nie jest budynkiem (domkiem letniskowym). Skarżący, mimo zawartego w art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego wymogu uzyskania na roboty budowlane związane z budową obiektu budowlanego decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzją taką nie może się wykazać. Uznać zatem trzeba, że roboty budowlane związane z posadowieniem przedmiotowego budynku wykonał bez wymaganego pozwolenia na budowę. Wobec tego organy nadzoru budowlanego zasadnie zastosowały tryb postępowania przewidziany w art. 48 Prawa budowlanego i po wyczerpaniu przesłanek z ust. 2 tego artykułu zastosowały nakaz rozbiórki przewidziany w art. 48 ust. 1., co znalazło potwierdzenie w ocenie Sądu pierwszej instancji. Należy wskazać, że gdyby nawet - hipotetycznie - uznać za słuszny zawarty w skardze kasacyjnej pogląd, iż przedmiotowy obiekt jest tymczasowym obiektem budowlanym, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego, to budowa takiego obiektu, zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy, wymaga zgłoszenia. Przystąpienie do niej bez spełnienia tego warunku pociąga za sobą sankcję w postaci nakazu rozbiórki, analogiczną do sankcji z art. 48 Prawa budowlanego (art. 49b ust. 1). Biorąc powyższe pod uwagę Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił.