II OSK 784/06

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Gliniecki po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T. K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia14 marca 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 2293/05 odrzucającego skargę T. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2005 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej postanawia: oddalić skargę kasacyjną Zaskarżonym postanowieniem z dnia 14 marca 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę T. K./ na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2005 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej. W motywach rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że skarżący został wezwany pismem z dnia 30 listopada 2005 r. do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w terminie siedmiu dni pod rygorem jej odrzucenia i termin ten upłynął bezskutecznie. W uzasadnieniu postanowienia Sąd stwierdził, że wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi zostało doręczone skarżącemu w dniu 5 grudnia 2005 r., zatem wyznaczony termin do uiszczenia wpisu od skargi upływał w dniu 12 grudnia 2005 r. W ostatnim dniu terminu skarżący dokonał wpłaty kwoty wpisu (200 zł.) korzystając z pomocy przedsiębiorcy zajmującego się pośrednictwem finansowym. W rezultacie, należna kwota wpisu została przelana z rachunku bankowego przedsiębiorcy "Pośrednictwo Finansowo-Ubezpieczeniowe A. Z." dopiero w dniu 30 grudnia 2005 r. Zdaniem Sądu I instancji, opłata od skargi została wniesiona z uchybieniem terminu, co stanowiło podstawę odrzucenia skargi T. K. W dniu 24 kwietnia 2006 r. do Sądu wpłynęła skarga kasacyjna sporządzona przez pełnomocnika skarżącego, adwokata M. Z. W skardze kasacyjnej pełnomocnik skarżącego zarzucił naruszenie prawa materialnego: przez niezastosowanie przepisu art. 23 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93) w zw. z art. 31 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483) przy ocenie dopełnienia obowiązku dokonania wpłaty wpisu w zakreślonym terminie, przez niezastosowanie przepisu art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (Dz.U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284) w zw. z art. 6a ust. 1 pkt 1 lit. i oraz art. 6b ust. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (Dz.U. z 2002 r., Nr 72, poz. 665) co doprowadziło do odmowy uznania wpłaty wpisu za skuteczną oraz przez niezastosowanie przepisów art. 63 i 63c Prawa bankowego zw. z art. 163 ust. 1 ustawy o finansach publicznych w zw. z art. 725 k.c. przy ustalaniu daty wpłaty wpisu sądowego przez skarżącego. Dodatkowo zarzucono naruszenie prawa procesowego poprzez niezastosowanie przepisów art. 49 § 1, 137 § 4, 144 w zw. z art. 167 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. i § 32 rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 18 września 2003 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania wojewódzkich sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 169, poz. 1646) oraz naruszenie przepisu art. 219 § 2 zd. 1 p.p.s.a. przez jego błędną, rozszerzającą wykładnię prowadzącą do uznania, że skorzystanie z pośrednictwa "agenta bankowego (..) nie spełnia przesłanki obowiązku uiszczenia opłaty sądowej <>" , a także naruszenie przepisu art. 113 § 2 p.p.s.a. przez jego niezastosowanie i oparcie orzeczenia na dowodzie z dokumentów nieznanych skarżącemu (bankowym dowodzie przyjęcia polecenia przelewu i duplikacie pocztowego zwrotnego poświadczenia odbioru). Zarzucając powyższe naruszenia prawa pełnomocnik skarżącego wniósł o: przedstawienie Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego o zgodność przepisu art. 219 § 2 p.p.s.a. z art. 31 Konstytucji RP i przepisem art. 6a ust. 1 pkt 1 lit. i Prawa bankowego, rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym i uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, zasądzenie od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego kosztów postępowania, a w przypadku nieuwzględnienia zarzutów naruszenia prawa procesowego wniósł o merytoryczne rozpoznanie sprawy na rozprawie i uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Ponadto pełnomocnik wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonych decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody skarżącemu oraz o doręczenie orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 lipca 2005 r., OSK 1895/04 z uzasadnieniem celem ustosunkowania się do argumentów nieznanych skarżącemu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Skarżący dokonał wpłaty wymaganej kwoty wpisu w dniu 12 grudnia 2005 r. za pośrednictwem przedsiębiorcy prowadzącego usługi finansowo-ubezpieczeniowe (k. 22 akt sprawy), jednakże kwota wpisu została przelana z rachunku bankowego tego podmiotu - "Pośrednictwo Finansowo-Ubezpieczeniowe A. Z." w dniu 30 grudnia 2005 r. (k. 1 akt sprawy).Bezspornym jest zatem fakt, iż w dniu 12 grudnia 2005 r. nie została dokonana wpłata na rachunek bankowy sądu, a wpłata dokonana przelewem w dniu 30 grudnia 2005 r. nie może być uznana za dokonaną w wyznaczonym terminie. Nie można uznać wpłaty dokonanej w punkcie prowadzącym usługi finansowo-ubezpieczeniowe za skuteczne, terminowe dokonanie wpłaty na rachunek bankowy właściwego sądu, skoro przelew z rachunku pośrednika nastąpił już po upływie wyznaczonego terminu do uiszczenia wpisu. Dniem dokonania opłaty sądowej, uiszczanej za pośrednictwem podmiotu niebędącego bankiem i w wykonaniu umowy z tym podmiotem, nie jest dzień powierzenia temu podmiotowi funduszy niezbędnych do uiszczenia opłaty sądowej. W takiej sytuacji decydujące znaczenie ma data uznania rachunku bankowego prowadzonego przez bank dla właściwego sądu (post. SN z dnia 10 czerwca 2005 r., sygn. akt II CZ 49/05, Prawo Bankowe 2005/10/9). Zgodnie zatem z utrwalonym orzecznictwem także sądów administracyjnych (por. post. NSA z dnia 30 listopada 2005 r., sygn. akt II OSK 204/05, post. NSA z dnia 25 lipca 2005 r., sygn. akt OSK 1895/04, post. NSA z dnia 16 września 2005 r., sygn. akt II OSK 869/05), posłużenie się pośrednikiem, którym jest agencja finansowa następuje na ryzyko i odpowiedzialność strony zobowiązanej do dokonania wpłaty na rachunek sądu i stronę obciążają ewentualne uchybienia pośrednika. Nadto należy zauważyć, że w piśmie Sądu z dnia 30 listopada 2005 r. wzywającym do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej (stosownie do zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VI Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 listopada 2005 r., k. 3 akt sprawy) skarżący został pouczony, iż w przypadku uiszczenia opłaty sądowej za pośrednictwem podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą w zakresie usług pośrednictwa finansowego, o zachowaniu terminu decyduje data dokonania wpłaty przez powyższy podmiot na rachunek bankowy Sądu. W związku z licznymi wątpliwościami pełnomocnika skarżącego należy wyjaśnić, iż zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VI obligujące skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 200 zł., zostało wydane w dniu 24 listopada 2005 r. (k. 3). Zaś wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego (pismo z dnia 30 listopada 2005 r., k. 15-16) zostało przygotowane przez pracownika Sądu jako wykonanie w/w zarządzenia, co nie narusza przepisów określających zasady funkcjonowania sądów administracyjnych. W powyższym piśmie skarżący został pouczony o prawie wniesienia zażalenia na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 24 listopada 2005 r., z czego nie skorzystał. Przepis art. 219 § 2 p.p.s.a. jest jasny i jednoznaczny, a rozumienie jego i treść nałożonego na skarżącego obowiązku uiszczenia wpisu sądowego, zostały dodatkowo sprecyzowane i wyjaśnione w/w piśmie Sądu z dnia 30 listopada 2005 r. W świetle powyższego przepisu, dokonanie wpłaty gotówki na rzecz przedsiębiorcy wykonującego niektóre czynności bankowe, wbrew temu co wywodzi w kasacji pełnomocnik, nie stanowi uiszczenia wpisu sądowego na rachunek bankowy właściwego sądu, czego dobitnym przykładem jest ta sprawa, skoro kwota wpłacona pośrednikowi w dniu 12 grudnia 2005 r. dopiero w dniu 30 grudnia 2005 r. została wpłacona na konto Sądu (polecenie przelewu). Pretensje z tego tytułu należy więc mieć do pośrednika, któremu przekazano gotówkę ewentualnie do banku, który zawarł z pośrednikiem stosowną umowę, a nie do Sądu, który egzekwuje obowiązujące przepisy prawa. Konstytucyjne prawo do sądu jest realizowane w ramach porządku prawnego określonego w ustawach (art. 45 ust. 1 w zw. z art. 176 ust. 2 Konstytucji RP) i nie można tego traktować jako ograniczenia praw i wolności człowieka i obywatela ustanowionych w tym samym akcie – Konstytucji. Przepis § 2 art. 219 p.p.s.a. w sposób wyczerpujący określa formy i sposób uiszczania opłat sądowych, jest więc nakazem określonego zachowania, co automatycznie stanowi zakaz innego sposobu zachowania np. wnoszenie opłat sądowych w drodze znaczków opłaty sądowej. Wbrew twierdzeniom pełnomocnika, z żadnego dokumentu nie wynika, że skarżący w terminie do 12 grudnia 2005 r. dokonał wpłaty należnej kwoty wpisu sądowego na rachunek bankowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie lub do kasy tego Sądu. W tym stanie rzeczy nie mogą zostać uwzględnione zarzuty powołane w skardze kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny wobec rozpoznania skargi kasacyjnej niniejszym postanowieniem, nie rozpoznał zawartego w skardze kasacyjnej wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej decyzji. Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji postanowienia w oparciu o art. 184 p.p.s.a.