II FZ 207/06
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2006-03-21
Skład orzekający: Anna Kwiatek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy możliwe jest ponowne przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego, jeśli wcześniej przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym z ustanowieniem adwokata?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, przyznane zostało prawomocnym postanowieniem sądu. Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy nie jest dopuszczalny, jeśli wcześniejszy wniosek został uwzględniony w całości. Możliwa jest jedynie zmiana prawomocnego postanowienia, jeśli po jego wydaniu zaszły okoliczności uzasadniające taką zmianę, czego skarżący nie wykazał.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił przyznania W. K. prawa pomocy na jego wniosek, ponieważ wcześniej przyznano mu już prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżący domagał się zmiany pełnomocnika z adwokata na radcę prawnego, argumentując brak zaufania do adwokata. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie na postanowienie WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Kwiatek po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II Izby Finansowej zażalenia W. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 28 grudnia 2005 r. sygn. I SA/Gd 144/05 odmawiające przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych p o s t a n a w i a oddalić zażalenie
II FZ 207/06
U z a s a d n i e n i e
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 28 grudnia 2005 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił przyznania W. K. prawa pomocy - na jego wniosek z dnia 30 września 2005 r. wyjaśniając, że prawomocnym postanowieniem tego Sądu z dnia 13 maja 2005 r. skarżącemu przyznane już zostało w niniejszej sprawie prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Sąd wskazał, że prawomocne postanowienie przyznające prawo pomocy w zakresie całkowitym zgodne było z żądaniem zgłoszonym przez skarżącego, bowiem wnosił on o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
W ponownym wniosku z dnia 30 września 2005 r. skarżący zwrócił się z żądaniem zwolnienia od ponoszenia kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika w osobie radcy prawnego.
W kolejnych pismach skarżący wyjaśniał, że jego żądanie faktycznie obejmuje tylko zmianę przyznanego pełnomocnika z adwokata na radcę prawnego, gdyż nie ma zaufania do pełnomocnika w osobie adwokata.
W ocenie Sądu, przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej "ppsa") nie przewidują możliwości przyznania skarżącemu ponownie prawa pomocy poprzez ustanowienie w sprawie kolejnego pełnomocnika z urzędu, tym razem w osobie radcy prawnego. Zgodnie z art. 245 § 2 ppsa, prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W niniejszej sprawie prawo to przyznane zostało skarżącemu zgodnie z jego wnioskiem, a więc nie jest dopuszczalne, aby Sąd postanawiał o ustanowieniu radcy prawnego w sytuacji, gdy skarżący we wniosku wskazał wprost, że wnosi o ustanowienie adwokata.
Z ponownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy skarżący mógłby wystąpić tylko wtedy, gdyby nie uzyskał przedmiotowego uprawnienia lub w sytuacji, gdy wcześniejszy wniosek zostałby uwzględniony tylko w zakresie częściowym.
W zażaleniu z dnia 31 stycznia 2006 r. W. K. nie precyzując wniosków argumentował, że domaga się zmiany ustanowionego pełnomocnika z adwokata na radcę prawnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 259 § 3 ppsa, postanowienie referendarza sądowego, od którego nie wniesiono sprzeciwu ma skutek prawomocnego orzeczenia sądu.
W niniejszej sprawie skarżącemu prawomocnym postanowieniem z dnia 13 maja 2005 r. przyznane zostało prawo pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, co zgodne było z żądaniem zgłoszonym przez skarżącego.
W tej sytuacji skarżący mógł jedynie wnosić o zmianę prawomocnego postanowienia wykazując równocześnie, że po jego wydaniu zaszły okoliczności taką zmianę uzasadniające. Wniosku takiego skarżący nie składał i nie wskazywał żadnych nowych okoliczności, które uzasadniać mogły zmianę postanowienia. Skarżący złożył natomiast ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Sąd I instancji zasadnie uznał, że po przyznaniu prawa pomocy w zakresie całkowitym, nie jest możliwe ponowne przyznanie tego prawa. Wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący mógłby wnieść w niniejszej sprawie tylko wówczas, gdyby wcześniejszy wniosek w tym przedmiocie został przez Sąd oddalony lub gdy w kolejnym wniosku skarżący domagałby się przyznania prawa pomocy w innym zakresie niż przyznany.
Z tych względów zażalenie podlegało oddaleniu na podstawie art.184 w związku z art. 197 § 2 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło