I FSK 985/06

Sygn. akt I FSK 985/06 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 kwietnia 2008 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Artur Mudrecki (spr.) Sędziowie sędzia NSA Maria Dożynkiewicz sędzia del. NSA Grażyna Jarmasz Protokolant Dariusz Rosiak po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2008 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej I. spółki z o. o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2006 r. sygn. akt III SA/Wa 462/06 w sprawie ze skargi I. spółki z o. o. w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 6 grudnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania kontrolnego 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od I. spółki z o. o. w W. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w W. kwotę 120 (sto dwadzieścia) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2006 r., sygn. akt III SA/Wa 462/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę I. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 6 grudnia 2005 r., nr [...], w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania kontrolnego. Jak wynika z treści uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia, pełnomocnik skarżącej złożył w dniu 13 lipca 2005 r. wniosek do Dyrektora UKS o zawieszenie postępowania kontrolnego Nr [...] z dnia 13 czerwca 2005 r. w zakresie rzetelności deklarowania podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i odprowadzania do budżetu państwa podatku dochodowego od osób prawnych oraz podatku od towarów i usług za rok 2001. Postanowieniem z dnia 12 września 2005 r. Dyrektor UKS odmówił zawieszenia przedmiotowego postępowania. Na powyższe postanowienie skarżąca złożyła zażalenie, w którym podkreśliła, że z uwagi na brak rozstrzygnięcia w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych należy zawiesić postępowanie w sprawie podatku VAT. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Jego zdaniem, określenie wysokości podatku dochodowego nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.) (dalej: ord. pod.) , od którego zależy wydanie decyzji dotyczącej określenia wysokości podatku od towarów i usług. Jednocześnie organ stwierdził, że stanowisko sądów w przedmiocie relacji między postępowaniami w sprawie podatków dochodowych oraz podatku od towarów i usług jest ujednolicone. Przyjmuje się, że są to postępowania odrębne i rozstrzygnięcia w zakresie jednego podatku z formalnego punktu widzenia nie mają mocy wiążącej w postępowaniu podatkowym dotyczącym drugiego z podatków. Nie wyklucza to przemiennego wykorzystania na ogólnych zasadach dowodów zgromadzonych w tych postępowaniach, choć i nie zwalnia organów podatkowych z konieczności szczegółowego przedstawienia tych dokumentów w każdym z tych postępowań. Skarżąca nie zgodziła się z wydanym postanowieniem i zaskarżyła je do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 187 § 1 ord. pod., poprzez odmowę rzetelnej oceny zebranych dowodów wskazujących na bezpośredni związek pomiędzy postępowaniem w sprawie podatku VAT, a postępowaniem w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych. W ocenie strony doszło także do naruszenia art. 124 ord. pod. poprzez brak określenia odmiennej kwalifikacji okoliczności będących podstawą kontroli w zakresie podatku VAT i podatku dochodowego oraz naruszenie art. 125 § 1 ord. pod. poprzez rozpatrywanie wniosku w okresie przekraczającym dwa miesiące. Zdaniem podatniczki naruszono również zasady wynikające z przepisów, tj. art. 120 i 122 ord. pod. Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił. Sąd I instancji wskazał na przepis, tj. art. 201 § 1 pkt 2 ord. pod. dalej stwierdzając, że niniejszej sprawie rozpoznanie sprawy dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych nie jest zagadnieniem wstępnym, od którego zależy wydanie decyzji w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. Potwierdzeniem stanowiska Sądu w tej kwestii jest wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2000r. o sygn. akt I SA/Łd 594/98, w którym to jednoznacznie stwierdzono, że rozstrzygnięcie w sprawie określenia wysokości podatku dochodowego nie stanowi zagadnienia wstępnego, od którego zależy wydanie decyzji dotyczącej określenia wysokości podatku VAT. W ocenie Sądu niesłuszny był zarzut skarżącej dotyczący naruszenia art. 187 § 1 ord. pod. Organ podatkowy w sposób wyczerpujący przeprowadził analizę zebranego materiału dowodowego i ustalił zakresy postępowań dotyczących podatku dochodowego od osób prawnych i podatku VAT. Sąd nie zgodził się również z zarzutem, że organ rażąco naruszył przepisy postępowania podatkowego (art. 125 § 1 ord, pod.) wydając postanowienie w terminie dwóch miesięcy od wpływu wniosku, w sytuacji gdy sprawa nie był skomplikowana. Odnosząc się do twierdzenia pełnomocnika skarżącej, że organ I instancji nie odniósł się do całości wniosku skarżącej Sąd I instancji zauważył, że w aktach administracyjnych znajduje się pismo adresowane do skarżącej, w którym to organ informuje, że umorzenie postępowania kontrolnego w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych nie może zostać umorzone, gdyż brak ku temu podstaw prawnych pozwalających na tego typu działanie. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 124 ord. pod. Sąd zaznaczył, że skarżąca nie wskazała, jaki wpływ na ostateczne rozstrzygnięcie miało powyższe naruszenie. Natomiast Sąd rozpatrując przedmiotową sprawę nie dopatrzył się naruszenia wymienionego przepisu mogącego skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia. W skardze kasacyjnej zaskarżono powyższy wyrok w całości. Wniesiono o jego zmianę i uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej oraz o zasądzenie kosztów postępowania i kosztów zastępstwa procesowego w wysokości prawem przepisanej. Skarga kasacyjna została oparta na naruszeniu przepisów mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.; - art. 201 § 1 pkt 2 ord. pod poprzez uznanie, że w zakresie wniosku o umorzenie postępowania podatkowego jako kwestia prejudycjalna nie wchodziło ocenienie faktu wydania postanowienia o odmowie zawieszenia postępowania w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych w sytuacji gdy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym dalej toczyło się postępowanie w skutek skargi wniesionej od decyzji dyrektora Izby Skarbowej; - art. 187 § 1 ord. pod. poprzez brak prawidłowej oceny tych samych argumentów i okoliczności wynikających z postępowania w sprawie podatku dochodowego i podatku VAT, które to ustalenia w istocie rzeczy były identyczne dla obu postępowań, a zatem dopóki postępowanie w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych nie zostało prawomocnie zakończone przed sądem administracyjnym; - art. 124 ord. pod. poprzez nie rozstrzygnięcie przez WSA kwestii zasadności tego zarzutu skargi. Autor skargi kasacyjnej zaznaczył, że " Sąd I instancji, nie wziął pod uwagę przesłanek wskazujących na nieważność postępowania i wskutek tego wydanych decyzji przez organy skarbowe skutkującą nieważnością postępowania wynikającą z treści art. 183 § 2 ust. 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi polegającą na tym, że Izba Skarbowa winna była co najmniej zawiesić postępowanie z uwagi na fakt, iż przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie toczyło się postępowanie wniesione wskutek skargi z dnia 10 czerwca 2005 r. od decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 13 maja 2005 r. w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych nr [...], co uniemożliwiało prowadzenie jakiegokolwiek postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych, w czasie gdy była rozpatrywana w ramach postępowania sądowoadministracyjna skarga od ww. decyzji zgodnie z zasadą In dubio pro reo" . W uzasadnieniu skargi kasacyjnej autor jej podkreślił, że decyzje wydane przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej jednoznacznie wskazują, iż ustalenia dotyczące uznania lub nie za koszty uzyskania przychodów określone koszty poniesione przez podatnika w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych znajdują bezpośrednie odzwierciedlenie w decyzjach wydanych w sprawie VAT. Dowodem na zasadność wskazywanego stanowiska są treści zawarte w uzasadnieniach decyzji w sprawie podatku CIT i VAT. Tym samym wskazuje to na faktyczną zależność obu postępowań od siebie. Sąd w ogóle nie zbadał przesłanek związanych z faktem wszczęcia i prowadzenia postępowania przez organ podatkowy w sprawie podatku CIT w sytuacji gdy w tym samym czasie trwało postępowanie sądowoadministracyjne wskutek wniesionej skargi od decyzji dyrektora izby skarbowej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy przypomnieć, że zgodnie z treścią art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2002 r. nr 153, poz. 1270 ze zm.) (dalej; u.p.p.s.a.). Sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, o ile nie zachodzą przypadki nieważności postępowania, wymienione w § 2 tego przepisu, które bierze się pod rozwagę z urzędu. Zatem w świetle powyższego przepisu art. 183 § 1 Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę jedynie w granicach tych podstaw kasacyjnych, które w tej skardze zostały przytoczone. Mając powyższe na względzie należy zauważyć, że autor skargi kasacyjnej ograniczył się do podstawy kasacyjnej, która odnosi się wyłącznie do uchybienia prawu procesowemu w zaskarżonym wyroku a więc art. 174 pkt 2 u.p.p.s.a. Odnosząc się kolejno do pierwszego z zarzutów naruszenia przepisów, tj. art. 201 § 1 pkt 2 ord. pod., to należy zauważyć, że w istocie kwestionuje on uznanie przez Sąd I instancji, słuszność odmowy przez organy podatkowe zawieszenia postępowania kontrolnego, w sprawie podatku od towarów i usług. Zdaniem tut. Sądu ocena Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego była jednak w tym zakresie prawidłowa. Zasadne było wskazanie, że rozpoznanie sprawy dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych nie jest zagadnieniem wstępnym ( w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 ord. pod. ), od którego zależy wydanie decyzji w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. Stwierdzić należy, że rozliczenie VAT oraz podatku dochodowego są odrębnymi sprawami, nawet jeżeli w obu sprawach postępowanie dowodowe zmierza do wyjaśnienia tych samych istotnych okoliczności, np. istnienia tych samych transakcji. Ustawodawca w żaden sposób nie uzależnił wyniku jednej z tych spraw od drugiej. Podobne stanowisko potwierdza również orzecznictwo sądowoadministracyjne (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2000 r., sygn. akt I SA/Łd 594/98) na co zresztą zwrócił uwagę Sąd badający sprawę w I instancji. Z uwagi na uznanie, że rozstrzygnięcie w kwestii podatku dochodowego od osób prawnych nie miało znaczenia dla rozstrzygnięcia w sprawie podatku od towarów i usług za prawidłowe należało również uznać wskazanie Sądu I instancji dotyczące nie naruszenia przez organy podatkowe art. 187 § 1 ord. pod. Zarzut naruszenia art. 124 ord. pod. także nie zasługiwał na uwzględnienie. Nie można zgodzić się ze stwierdzeniem autora skargi kasacyjnej jakoby Wojewódzki Sąd Administracyjny nie rozstrzygnął kwestii zasadności tego zarzutu. Sąd I instancji rozpatrując sprawę nie dopatrzył się naruszenia wymienionego przepisu co też uzasadnił ( vide str. 7 zaskarżonego orzeczenia ). Końcowo za nie trafny uznać należało zarzut naruszenia przepisu, tj. art. 183 § 2 ust. 3 u.p.p.s.a poprzez nie wzięcie pod uwagę przesłanek wynikających z tego przepisu z uwagi na fakt, że Izba Skarbowa winna była co najmniej zawiesić postępowanie ze względu na toczące się postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 13 maja 2005 r., nr [...]. Należy przypomnieć, że przepis ten stanowi, iż nieważność postępowania zachodzi jeżeli w tej samej sprawie toczy się postępowanie wcześniej wszczęte przed sądem administracyjnym albo jeżeli sprawa taka została już prawomocnie osądzona. Przepis ten nie odnosi się do instytucji zawieszenia postępowania podatkowego tak jak to podnosi autor skargi kasacyjnej, wskazuje on natomiast na przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. W przedmiotowej sprawie zaś nie zostało wcześniej wszczęte żadne postępowanie ani sprawa taka nie została już prawomocnie osądzona. Wobec stwierdzenia, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 oraz art. 204 pkt 1 u.p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.