I FSK 1173/06

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA : Artur Mudrecki po rozpoznaniu w dniu 19 października 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej spółki A [sp. z o.o. w G.] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 12 czerwca 2006 r. sygn. akt I SA/Go 564/06 odrzucającego skargę spółki A na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Rzepinie z dnia [...] marca 2006 r. Nr; [...] przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 12 czerwca 2006 r., sygn. akt I SA/Go 564/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim odrzucił skargę spółki A na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Rzepinie w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania. Uzasadniając rozstrzygnięcie Sąd wskazał, że pełnomocnik spółki - radca prawny wniósł skargę na powyższe postanowienie nie uiszczając wpisu od skargi. Sąd wskazał, że zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2002 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym podlegają wpisowi stałemu w wysokości 100 zł. Dlatego skoro pełnomocnik spółki będący radcą prawną wpisu tego nie uiścił to w myśl przepisu art. 221 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 221 poz. 2193 ze zm.) Sąd I instancji skargę odrzucił. W skardze kasacyjnej zaskarżono powyższe postanowienie w całości wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Skarga kasacyjna została oparta na naruszeniu przepisów postępowania, tj. - § 5 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. 2003 Nr 221 poz. 2193) – dalej rozporządzenie, poprzez jego nie zastosowanie polegające na nie wskazaniu dla skarżącego sygnatury akt sądowych. - art. 221 u.p.p.s.a. poprzez jego bezzasadne (niewłaściwe) zastosowanie i na tej podstawie odrzucenie skargi. - art. 45 ust. 1 Konstytucji poprzez bezzasadne zastosowanie art. 221 u.p.p.s.a., co doprowadziło do odrzucenia skargi i pozbawiło skarżącego prawa do rozpatrzenia sprawy przez właściwy sąd. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że Sąd I instancji nie wziął pod uwagę przepisu § 5 ust. 1 rozporządzenia. W ocenie podatnika w związku z trybem wnoszenia skarg administracyjnych określonym w art. 54 § 1, art. 221 u.p.p.s.a. – za pośrednictwem organu administracji, który wydał zaskarżona decyzję niemożliwe jest aby skarżący znał sygnaturę akt sądowych przed końcem terminu otwartego do złożenia skargi. Wobec powyższego niemożliwe jest wypełnienie przez skarżącego obowiązku określonego w przepisie § 5 ust. 1 rozporządzenia. Ponadto skarżący wskazał, że od momentu opublikowania wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 7 marca 2006 r. sygn. akt SK 11/2005 – dalej orzeczenie TK, w którym trybunał uznał za niezgodny z Konstytucją przepis § 5 ust. 2 rozporządzenia istnieje sprzeczność między przepisem art. 219 u.p.p.s.a., nakładającym obowiązek opłacenia pisma podlegającego opłacie przy wnoszeniu go do sądu, a nadal obowiązującym przepisem § 5 ust. 1 rozporządzenia. Strona kolejno wskazała że zastosowanie przez Sąd I instancji art. 221 u.p.p.s.a. było bezzasadne bowiem niemożliwe było należyte opłacenie pisma zgodnie z wymogiem przepisu § 5 ust. 1 rozporządzenia. Dodatkowo skarżący podniósł, że osoba wnosząca wpis może mieć uzasadnioną obawę, że nie wskazanie przy opłaceniu skargi sygnatury akt sądowych może być potraktowane jako nienależyte. Powyższe poparła wyrokiem NSA z dnia 31 maja 2004 r. FSK 212/2004. Następnie strona stwierdziła, że nieuzasadnione zastosowanie art. 221 u.p.p.s.a. narusza art. 45 ust. 1 Konstytucji, a naruszenie wynika z faktu, ze skarżący został pozbawiony prawa do uzyskania rozstrzygnięcia swojej sprawy przez Sąd. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do przepisu art. 174 u.p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na dwóch podstawach, tj.: na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 183 § 1 wskazanej ustawy, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Stosownie do art. 176 u.p.p.s.a. skarga kasacyjna, poza tym, że ma czynić zadość wymaganiom przepisanym dla każdego pisma procesowego, powinna zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Autor skargi powinien wskazać na konkretne, naruszone przez Sąd zaskarżanym orzeczeniem przepisy prawa materialnego i procesowego. W odniesieniu do prawa materialnego winien wykazać, na czym polegała ich błędna wykładnia lub niewłaściwe zastosowanie oraz jaka powinna być wykładnia prawidłowa lub właściwe zastosowanie. Przy naruszeniu prawa procesowego należy wskazać przepisy tego prawa naruszone przez Sąd, na czym polegało uchybienie tym przepisom i dlaczego uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zauważyć należy, że zgodnie z art. 219 § 1 u.p.p.s.a., opłatę sądową należy uiścić przy wniesieniu do sądu pisma podlegającego opłacie. Stosownie zaś do art. 221 powołanej ustawy, pisma wnoszone przez adwokata lub radcę prawnego, które nie są należycie opłacone, pozostawia się bez rozpoznania albo odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłaty, jeżeli pismo podlega opłacie stałej. Wyjątek od zasady wyrażonej w powołanym przepisie stanowił § 5 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnym, jednakże wobec faktu, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 7 marca 2006 r., sygn. akt SK 11/05, stwierdził niezgodności tego przepisu z art. 221 u.p.p.s.a., utracił on moc. W tej sytuacji, również wpis stały od skargi wniesionej przez adwokata lub radcę prawnego powinien być uiszczony bez wezwania sądu. Zauważyć należy, że jak przyjęto w judykaturze, wniesienie wpisu stałego przez adwokata lub radcę prawnego jest również prawnie skuteczne jeżeli nastąpiło po wniesieniu środka zaskarżenia, ale przed upływem terminu do jego wniesienia. Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut, naruszenia § 5 ust. 1 rozporządzenia, mimo, że powołany przepis stwierdza, iż przy uiszczaniu wpisu należy między innymi wskazać sygnaturę akt sądowych. Sąd I instancji słusznie, w myśl zasady lex superior derogat legi interiori (norma wyższego rzędu uchyla normę niższego rzędu), zastosował przepis rangi ustawowej, tj. art. 221 u.p.p.s.a. Wskazać także należy, że nie można zgodzić się ze stanowiskiem strony skarżącej, że w obecnie obowiązującym stanie prawnym niemożliwe jest skuteczne dokonanie opłaty skargi, dopóki nie jest znana sygnatura akt. Wprawdzie po wydaniu przez Trybunał Konstytucyjny powołanego wyżej orzeczenia, pełnomocnik wnosząc skargę będzie musiał pokonać pewne trudności, jakie wystąpią w związku z koniecznością właściwego opisania sprawy, jednakże przy dochowaniu należytej staranności, trudność tę można pokonać (por. wyrok NSA z dnia 29 września 2006, sygn. akt II OSK 1186/06) . W świetle powołanych przepisów, bezzasadny jest zarzut skarżącego dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji art. 221 u.p.p.s.a. W przedmiotowej sprawie skarga została wniesiona na postanowienie Dyrektora Izby Celnej, a więc podlegała wpisowi stałemu. Z uwagi na fakt nieopłacenia skargi przez pełnomocnika strony – radcę prawnego, Sąd I instancji słusznie, w myśl przepisu art. 221 u.p.p.s.a. skargę odrzucił. Zwłaszcza jak wskazał w orzeczeniu TK, że art. 221 u.p.p.s.a. w jednoznaczny sposób wskazuje, na ciążący na adwokatach i radcach prawnych obowiązek opłacania wnoszonych pism, które podlegają opłacie stałej bez konieczności uprzedniego wezwania do uiszczenia opłaty. Dodatkowo zauważyć należy, iż Trybunał Konstytucyjny we wskazanym wyżej orzeczeniu stwierdził, że art. 221 u.p.p.s.a. nie narusza elementów składających się na konstytucyjne prawo do sądu (art. 45 Konstytucji). Wobec tego wskazać należy, że skoro Sąd I instancji słusznie odrzucił skargę na podstawie przepisu art. 221 u.p.p.s.a. to tym samym nie zasadny jest zarzut strony naruszenia przez tenże Sąd art. 45 Konstytucji RP. Mając powyższe na uwadze, wobec nie naruszenia prawa przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim, a tym samym braku podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia, należało na podstawie art. 184 w związku z art. 182 § 1 powołanej wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzec jak w sentencji. .