I SA/Wr 524/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Lidia Błystak, Sędziowie WSA Ireneusz Dukiel, NSA Andrzej Szczerbiński (sprawozdawca), Protokolant Aleksandra Madej, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi T. I. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2002 roku I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. orzeka, że decyzja wymieniona w punkcie I nie może być wykonana Zaskarżona decyzja utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. z dnia [...]nr [...], którą na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (Dz. U. z 2004 r. nr 8, poz. 65 ze zm.), art. 21 § 1 pkt 1, § 3 i § 3a Ordynacji podatkowej oraz przepisów ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. nr 11, poz. 50 ze zm.) określono T. I., prowadzącej w O. Aptekę Ogólnodostępną, za styczeń 2002r. zobowiązanie w podatku od towarów i usług w wysokości [...]zł, za luty w wysokości [...]zł, za marzec w wysokości [...]zł, za kwiecień w wysokości [...] zł, za maj w wysokości [...] zł, za czerwiec w wysokości [...] zł, za lipiec w wysokości [...] zł, za sierpień w wysokości [...] zł, za wrzesień nadwyżkę podatku naliczonego do przeniesienia na następny miesiąc w wysokości [...] zł, za październik zobowiązanie podatkowe w wysokości [...] zł, za listopad w wysokości [...] zł i za grudzień 2002 r. nadwyżkę podatku naliczonego do przeniesienia w wysokości [...]zł. Stwierdzono bowiem w wyniku postępowania szereg nieprawidłowości, które skutkowały zawyżeniem w poszczególnych miesiącach 2002 r. podatku naliczonego w kwotach od [...]zł w kwietniu do [...]zł w październiku 2002 r. Na etapie postępowania skargowego istotną sprawą sporną pozostało zakwestionowanie na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym odliczenia podatku naliczonego na podstawie części faktur za paliwo do używanego w działalności gospodarczej samochodu "Opel Monterey" nr rej. [...]w związku z uznaniem, że wydatki te nie mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym. Okazało się, że apteka dokonała zakupu [...]litra benzyny na podstawie [...]faktur o łącznej wartości brutto [...]zł. Stanowiło to 20,84% wszystkich zakupów kosztowych w 2002r., a przy średnim zużyciu przez samochód o ładowności 2,6 tony 22 litrów paliwa na 100 km pojazd musiałby przejechać w celach związanych z działalnością apteki [...]km, to jest biorąc pod uwagę 251 dni roboczych średnio 241 km dziennie. Tymczasem apteka nie prowadziła handlu hurtowego i dokonywała sprzedaży tylko na miejscu w O.. Towary były też z reguły przywożone do apteki na koszt dostawców. Weryfikacja zakupu paliwa była utrudniona, bowiem podatniczka nie miała obowiązku prowadzenia ewidencji przebiegu pojazdu, nie przedstawiła też żądanej w czasie kontroli ksiązki serwisowej, którą zagubiła. Zakwestionowano więc część faktur, które nie miały początkowo odnotowanego numeru rejestracyjnego samochodu, dotyczyły kilkakrotnych zakupów paliwa w ciągu dnia lub w późnych godzinach nocnych, kiedy nie działają instytucje i firmy lub w ilości przekraczającej pojemność baku samochodu i uznano za koszty tylko wydatki dotyczące faktur zakupu paliwa, pozwalającego na przejechanie 82,7 km w ciągu każdego z dni roboczych w 2002r., a w konsekwencji za uzasadnione odliczenie podatku naliczonego tylko z tych faktur. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego T. I. wniosła o uchylenie decyzji i powołała się na to, że już odwołaniu od decyzji I instancji podnosiła, że samochodu używała między innymi na codzienne dojazdy z miejsca zamieszkania do apteki w O., czego organy podatkowe w ogóle nie wzięły pod uwagę. Zarzuciła też, iż nieprawdą jest, że w dni ogólnie wolne od pracy nie funkcjonowały punkty handlowe, gdzie dokonywano wydatków stanowiących koszt uzyskania przychodów i powołała się na faktury dotyczące zakupu w dni wolne od pracy, które nie były kwestionowane. Apteka działała w dni wolne od pracy i miała dyżury nocne. Podatniczka stwierdziła, że należało porównać jej działalność z innymi podobnymi punktami, w których również kupowano paliwo pozwalające na przejechanie około 60.000 km rocznie i nikt tego nie kwestionował, choć obroty w tych punktach były znacznie niższe, niż w jej aptece. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumenty. Stosowanie metody porównawczej nie było uzasadnione, skoro zbadano wszystkie faktury dotyczące zakupu paliwa. Nie zakwestionowano zasadności wykorzystania przez podatniczkę samochodu na dojazdy do miejsca prowadzenia działalności, ale nie ustosunkowano się do tego argumentu nie wyjaśniając nawet, skąd podatniczka miała dojeżdżać do pracy. Na rozprawie przed sądem stwierdziła ona, że dojeżdżała do O. z T., skąd było ponad 50 km w jedną stronę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, powołanej na wstępie, obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika towarów i usług, jeżeli wydatki na ich nabycie nie mogą być zliczone do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym. Z akt postępowania administracyjnego wynika, że organy podatkowe nie kwestionowały możliwości zaliczenia przez skarżącą, właścicielkę prywatnej apteki, wydatków na paliwo związane z dojazdami samochodem do pracy do kosztów uzyskania przychodów z działalności gospodarczej, jednak tę kwestię, mimo podnoszenia jej już w postępowaniu odwoławczym, całkowicie pominęły. W aktach przekazanych sądowi wraz z odpowiedzią na skargę brak jest nawet danych odnośnie miejsca zamieszkania podatniczki, z którego miałaby ona dojeżdżać do pracy, cały czas posługiwano się bowiem adresem apteki w O. Skoro strona powoływała się na konieczność zakupu paliwa na dojazdy do pracy, to zbadanie tej kwestii było obowiązkiem organów podatkowych. Art. 122 Ordynacji podatkowej stanowi, że w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a art. 187 § 1 nakazuje im zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Należało zatem już w toku postępowania co najmniej zapytać podatniczkę, skąd miała dojeżdżać do pracy, aby rozważyć zasadność zaliczania do kosztów uzyskania przychodów z działalności gospodarczej faktur dotyczących zakupu paliwa na te dojazdy i możliwość odliczenia wynikającego z nich podatku naliczonego. Zważywszy, że trasa dojazdu z T. do O. i z powrotem wynosiła ponad 100 km, wyjaśnienie tej kwestii mogło mieć istotny wpływ na wynik rozpoznawanej sprawy, skoro uznano za uzasadnione z innych powodów jej wydatki na paliwo, pozwalające na przejechanie 82,7 km dziennie i to z ograniczeniem tylko do dni roboczych. Naruszenie wskazanych przepisów postępowania musiało spowodować uchylenie przez sąd zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Jednocześnie na podstawie art. 152 tej ustawy orzeczono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, zaś orzeczenie o zwrocie kosztów postępowania z braku stosownego wniosku pominięto.