I SA/Lu 591/05
WyrokWSA w Lublinie2006-06-28
Skład orzekający: Ewa Gdulewicz, Halina Chitrosz, Anna Kwiatek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, wydana na podstawie art. 247 § 1 pkt 2 i 3 Ordynacji podatkowej, może zostać uchylona, jeśli skarżący podnosi zarzuty dotyczące naruszenia art. 116 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Skarga nie może być uwzględniona, ponieważ zarzuty dotyczące naruszenia art. 116 Ordynacji podatkowej nie stanowią podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji w trybie art. 247 § 1 pkt 2 i 3 Ordynacji podatkowej. W przypadku wniosku o stwierdzenie nieważności z powodu rażącego naruszenia prawa, strona musi wykazać, że treść decyzji jest w oczywistej sprzeczności z prawem. Zarzuty dotyczące powstania zobowiązania podatkowego w czasie pełnienia funkcji członka zarządu, jak i kwestie dotyczące wskazania mienia spółki, nie podważają ustaleń organów podatkowych w kontekście bezskuteczności egzekucji.Stan faktyczny
Skarżąca B. K. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji o odpowiedzialności solidarnej za zaległości podatkowe spółki PW "[...]" w podatku VAT za grudzień 1999 r., podnosząc, że zobowiązanie powstało po jej odwołaniu z funkcji prezesa zarządu i że istniało mienie spółki, z którego egzekucja była możliwa. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję o odmowie stwierdzenia nieważności, uznając, że nie zachodzą przesłanki z art. 247 § 1 pkt 2 i 3 Ordynacji podatkowej. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając zarzuty za nieuzasadnione.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Gdulewicz (spr.), Sędziowie WSA Halina Chitrosz,, NSA Anna Kwiatek, Protokolant specjalista Iwona Lachowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 28 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej w sprawie odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe PW "[...]" spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 1999 r. - oddala skargę
Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej, działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania B. K. od decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w L. z dnia [...] Nr [...] w sprawie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości spółki z o.o. PW. "[...]" w podatku od towarów i usług za grudzień 1999 r., utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną.
Z akt sprawy wynika, że postanowieniem z dnia 10 listopada 2004 r. wszczęte zostało postępowanie w sprawie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności B. K. za zaległości w podatku VAT PW. "[...]" Spółki z o.o., w wyniku którego wydana została ww. decyzja z dnia [...]
Pismem z dnia 25 maja 2005r. strona wniosła o wznowienie postępowania oraz o stwierdzenie nieważności decyzji Nr [...] z dnia [...] na podstawie art. 247 § 1 pkt 2 i 3 jako niespełniającej żadnej przesłanki określonej w art. 116 Ordynacji podatkowej. W piśmie z dnia 6 lipca 2005 r. wskazała, że zobowiązanie podatkowe Spółki za grudzień 1999 r. powstało dnia 25 stycznia 2004 r., kiedy już nie była prezesem Spółki. Ponadto podniosła, iż według jej wiedzy zabezpieczenie należności podatkowych Spółki dotyczyło jedynie ruchomości, podczas gdy dołączone do pisma oświadczenie o posiadanym majątku wskazuje na posiadanie przez Spółkę nieruchomości, a decyzją dnia 23 lutego 2000r. zaległości Spółki zostały rozłożone na pięć rat.
Rozpatrując wniosek strony Dyrektor Izby Skarbowej podniósł szczególny charakter postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności, wskazując na katalog wad decyzji reglamentujących dopuszczalność prowadzenia takiego postępowania.
Przedstawiając tryb postępowania, w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w sprawie stwierdził, iż wobec niepodejmowania przesyłanej przez urząd skarbowy korespondencji uznano, na podstawie art. 150 § 1 pkt 1, § 1 a i § 2 Ordynacji podatkowej, kierowane do strony pisma za doręczone.
W ocenie organu nie znajduje także potwierdzenia zarzut naruszenia powołanego w sentencji decyzji art. 116 Ordynacji podatkowej bowiem uzasadnienie decyzji zawiera szczegółowo opisane przesłanki zastosowania tego przepisu.
Przytaczając treść tego przepisu, Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że w sprawie ustalono, iż Sąd umorzył postępowanie układowe Spółki wskutek cofnięcia podania o otwarcie postępowania, a wniosek o ogłoszeniu upadłości został zwrócony. Stwierdzono też, że zobowiązania podatkowe za które strona ponosi odpowiedzialność powstały w czasie pełnienia przez nią obowiązków prezesa zarządu.
W odwołaniu od tej decyzji strona ponowiła zarzuty zgłoszone w toku postępowania. Ponadto zwraca uwagę, że w uzasadnieniu decyzji nie ustosunkowano się do zarzutu naruszenia art. 116 § 2 Ordynacji podatkowej.
Rozpatrując odwołanie Dyrektor Izby Skarbowej, po ponownej analizie akt sprawy stwierdził, że nie zachodzą przesłanki wskazane w art. 247 § 1 pkt 2 i 3 Ordynacji podatkowej, argumentując jak w decyzji pierwszoinstancyjnej.
Wyjaśnił, że wydanie decyzji bez podstawy prawnej ma miejsce w sytuacji, gdy w obowiązującym systemie prawnym brak jest przepisu uprawniającego do rozstrzygnięcia sprawy w drodze decyzji administracyjnej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego B. K. wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi podtrzymuje zgłoszone w toku postępowania zarzuty. Do skargi dołączono Akt Notarialny Rep. [...] z 14 stycznia 2000 r. – protokół Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników, zawierający uchwałę Nr 6, mocą której odwołano skarżącą z tym dniem z funkcji Prezesa Zarządu.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wnosił o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie może być uwzględniona, albowiem jej zarzuty pozbawione są uzasadnionych podstaw prawnych.
Na wstępie wskazać należy, że przedmiotem kontroli zgodności z prawem (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz.U. Nr 153, poz. 1969 oraz art. .3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji organu podatkowego z dnia [...]
Z tych powodów przedmiotu oceny Sądu w tym postępowaniu nie mogą stanowić zarzuty strony skarżącej odnoszące się do przesłanki właściwej do rozpoznania w trybie wznowienia postępowania. Kwestie te, jak i ich ocena były przedmiotem odrębnego postępowania zakończonego wyrokiem WSA z dnia 26 maja 2006 r. sygn. akt 69/06, którym Sąd oddalił skargę.
Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących decyzji w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji organu podatkowego z dnia [...] z powodu rażącego naruszenia art. 116 Ordynacji podatkowej w pierwszej kolejności wskazać należy, że w przypadku wniosku o stwierdzenie nieważności z powodu rażącego naruszenia prawa, (art. 247 § 3 Ordynacji podatkowej) strona powinna wykazać, że treść decyzji pozostaje w wyraźnej oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i że charakter tego naruszenia powoduje, że taka decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa.
Zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2002 r. Nr 169, poz. 1387) do odpowiedzialności podatkowej osób trzecich powstałych przed dniem wejścia w życie tej ustawy stosuje się przepisy obowiązujące przed jej zmianą, tj. w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2003 r.
W rozpatrywanej sprawie decyzja Trzeciego Urzędu Skarbowego z dnia 3 lipca 2003 r. , Nr [...] określająca PW. "[...]" Spółka z o.o. wysokość nie uiszczonego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług m.in. za grudzień 1999 r. doręczona została w dniu 8 lipca 2003 r., co czyni zadość wymogom art. 108 ordynacji podatkowej odnośnie dopuszczalności wszczęcia postępowania w sprawie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej .
Przesłanki orzeczenia o odpowiedzialności członków zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zaległości podatkowe Spółki wskazuje art. 116 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z tym przepisem są nimi:
a/ powstanie zobowiązania w czasie pełnienia przez osobę trzecią funkcji członka zarządu ( § 2) ,
b/ bezskuteczność egzekucji w stosunku do spółki,
c/ niewskazanie przez członka zarządu, że we właściwym czasie zgłoszono upadłość lub wszczęto postępowanie układowe albo wykazanie braku winy w niepodjęciu działań w tym kierunku,
d/ niewskazanie przez członka zarządu mienia spółki, z którego egzekucja jest możliwa.
Odnosząc się do zarzutu wydania decyzji o przeniesieniu odpowiedzialności w warunkach naruszenia art. 116 § 2 , zwrócić należy uwagę, że przepis ten, co nie zostało dostrzeżone przez stronę skarżącą, obejmuje odpowiedzialność członka zarządu spółki za zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, które powstały w czasie pełnienia przez tę osobę obowiązków członków zarządu.
Zgodnie z art. 5 Ordynacji podatkowej, zobowiązanie podatkowe, czyli zobowiązanie podatnika do zapłacenia podatku w terminie oraz miejscu określonym w przepisach prawa podatkowego. Aby powstało zobowiązanie podatkowe, na podatniku musi ciążyć obowiązek podatkowy, czyli zdarzenie z którego zaistnieniem ustawa wiąże powinność przymusowego świadczenia pieniężnego (art. 4 Ordynacji). W przypadku podatku od towarów i usług moment powstania obowiązku podatkowego (zapłaty podatku) wskazany jest w przepisach tej ustawy (por. art. 6 ustawy o VAT z 1993 r.), co oznacza, że w tym podatku obowiązek podatkowy i zobowiązanie podatkowe powstają równocześnie.
W świetle powyższego za nie znajdujące uzasadnienia prawnego uznać należy przekonanie skarżącej, iż zobowiązanie podatkowe w podatku VAT za grudzień 1999 r. powstało w dacie złożenia przez Spółkę deklaracji podatkowej, a tym samym w czasie kiedy – co jest bezsporne w sprawie – od dnia 14 stycznia 2000 r. nie pełniła funkcji i członka zarządu spółki.
W toku postępowania skarżąca wskazała także na istnienie przesłanki wyłączającej jej odpowiedzialność jako członka zarzutu tj. wskazanie mienia spółki, z którego egzekucja jest możliwa, przedkładając dowody na tę okoliczność.
Dowody te, odnoszą się jednakże do finansowego stanu Spółki w luty 2000 r. i nie podważają w żaden sposób ustaleń organów podatkowych w kwestii dotyczącej bezskuteczności egzekucji zawartych w decyzji z dnia [...] w przedmiocie przeniesienia na skarżącą odpowiedzialności za zobowiązania Spółki.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. .151 cyt. na wstępie ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło