II SA/Bd 299/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie: Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik (spr.) Asesor WSA Grzegorz Saniewski Protokolant Elżbieta Brandt po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 lipca 2006 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] 2006 r. nr [...] w przedmiocie przyznania uprawnień kombatanckich. oddala skargę II SA/Bd 299/06 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] 2006 r., nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] 2005 r., nr [...] o odmowie przyznania K. P. uprawnień kombatanckich. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż odwołująca się nie przedstawiła dostatecznych dowodów potwierdzających jej pobyt w obozie w S., jednakże przyjmując nawet, iż rzeczywiście tam przebywała nie można uznać, iż poddana była represji w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 2002 r., Nr 42, poz. 371 z poźn. zm.). Z oświadczenia wnioskodawczyni wynika, że 9 grudnia 1939 r. została uwięziona wraz z rodziną w obozie hitlerowskim w S., a kilka dni później wywieziono ich do Generalnego Gubernatorstwa. W związku z powyższym organ podniósł, iż wprawdzie w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 20 września 2001 r. w sprawie określenia miejsc odosobnienia, w których osadzone były osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości (Dz.U. Nr 106 poz. 1154) wymieniono obóz w S. jako przejściowy obóz policji bezpieczeństwa (obóz internowania), lecz z pisma IPN Głównej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia [...]2005 r. wynika, iż obóz ten istniał w okresie od lutego do września 1940 r., osadzano w nim osoby przesłuchiwane przez policję, które następnie deportowano do obozów koncentracyjnych, nie przebywały w nim natomiast dzieci. W pismach Głównej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia 9 sierpnia 2005 r. i 3 stycznia 2006 r. podano zaś, że obok obozu policji bezpieczeństwa w S. utworzono przejściowy obóz przesiedleńczy dla wysiedlanych z Pomorza, którzy pozostawali w obozie od kilku dni do kilku tygodni, a następnie wywożono ich do Generalnego Gubernatorstwa. Przejściowy obóz wysiedlanych nie był, co do charakteru, takim samym obozem jak przejściowy obóz dla internowanych. Z oświadczenia strony organ wywnioskował, iż mogła ona jedynie przebywać w obozie przesiedleńczym, którego nie wymieniono w cytowanym rozporządzeniu, a zatem nie zaistniały przesłanki do przyznania jej uprawnień kombatanckich. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na powyższą decyzję K. P. zarzuciła, iż jest ona niezgodna z zeznaniami świadków. Istniał bowiem tylko jeden obóz w S. i był on obozem koncentracyjnym. Wbrew twierdzeniom organu z zeznań świadków nie wynika natomiast, iż w miejscowości tej istniały dwa różne obozy tj. dla przesiedlanych i dla internowanych podlegający policji bezpieczeństwa. Przy tym skarżąca zwróciła uwagę, iż ani jej rodzina, ani rodziny powołanych w sprawie świadków nie pochodziły z Pomorza, z którego to terenu miały wywodzić się osoby umieszczane w obozie przesiedleńczym. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, gdyż rozstrzygając sprawę dotyczącą przyznania uprawnień kombatanckich Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych nie dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art.4 ust. 1 pkt. 1 lit. b,c ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. nr 42 poz. 371 ze zm.) ani też przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Przyznanie uprawnień kombatanckich nie zależy od uznania organu, który wydaje decyzję ale od spełnienia przez osobę ubiegającą się o te uprawnienia ustawowych, materialnoprawnych przesłanek. W przypadku skarżącej, w razie przyjęcia, że istotnie od 9 grudnia 1939 r. przez kilka dni przebywała z rodzicami i rodzeństwem w obozie w S. (pobyt wymagałby potwierdzenia dokumentami archiwalnymi dotyczącymi rodziny skarżącej lub świadków, którzy złożyli oświadczenia), skąd następnie całą rodzinę wywieziono na teren Generalnego Gubernatorstwa, przesłanki te określone zostały we wskazanym wyżej art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. b, c ustawy z 24 stycznia 1991 r., przewidującym stosowanie tejże ustawy również do osób przebywających z przyczyn politycznych, narodowościowych, religijnych i rasowych w innych miejscach odosobnienia, w których warunki pobytu nie różniły się od warunków w obozach koncentracyjnych, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa (lit. "b") lub w innych miejscach odosobnienia, w których pobyt dzieci do lat 14 miał charakter eksterminacyjny, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa (lit. "c"). W rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 20 września 2001 r. (Dz.U. nr 106, poz. 1154 oraz 2005 r. nr 214 poz. 1801) będącym aktem wykonawczym do powyższej ustawy miejscowość S. wymieniona została tylko jeden raz - w § 5 pkt. 1 lit. "r", w którym to paragrafie wyszczególnia się miejsca odosobnienia, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy, to jest przejściowe obozy policji bezpieczeństwa (obozy internowania). S. nie był zatem miejscem umieszczania dzieci w celach eksterminacyjnych (art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy) jak również - wbrew oświadczeniom świadków - obozem koncentracyjnym (wymienia się je alfabetycznie w § 2 rozporządzenia). Niezbędne, wobec powyższego, przy rozstrzyganiu w przedmiocie uprawnień kombatanckich było ustalenie, czy wskazany przez wnioskodawczynię obóz w S., w którym przejściowo przebywała jako dziecko, był obozem policji bezpieczeństwa (obozem internowania), czy też innym obozem równolegle utworzonym przez okupanta w tej samej miejscowości. Skarżąca oświadczyła, iż bezsprzecznie w obozie w S. osadzona została wraz z najbliższymi w dniu 9 grudnia 1939 r. i pobyt ich tam trwał kilka dni, do czasu najbliższego transportu pociągiem do Generalnej Guberni. Z oświadczenia K. M. i K. G. wynika, że w S. przebywali w tym samym czasie, przy czym rodzina G. także została deportowana do Generalnej Guberni. Tymczasem w załączonych do akt pismach Instytutu Pamięci Narodowej - Głównej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z dn. 9 sierpnia 2005 r. i 3 stycznia 2006 r. jednoznacznie stwierdzono, iż w S. do marca 1940 r. funkcjonował tylko przejściowy obóz przesiedleńczy nie będący w dyspozycji policji bezpieczeństwa, a wysiedlone rodziny po pobycie od kilku dni do kilku tygodni transportowane były do Generalnego Gubernatorstwa. Nadto w tychże pismach, jak również piśmie IPN z dn. 2 grudnia 2005 r. zawarto informację, iż przejściowy obóz policji bezpieczeństwa utworzono w S. od lutego 1940 r. i istniał do września 1940 r. Porównanie dat wskazuje, iż nie jest możliwe, by skarżąca przebywała w tym właśnie obozie. Poza tym diametralnie różniły się losy rodzin osadzonych w obydwu obozach. O ile z obozu przesiedleńczego, jak wyżej wskazano, następowało wywiezienie do Generalnej Guberni, to internowani w przejściowym obozie policji bezpieczeństwa po przesłuchaniach deportowani byli do obozów koncentracyjnych, co w stosunku do rodziny skarżącej nie nastąpiło. W świetle treści korespondencji z IPN nie do przyjęcia jest twierdzenie skarżącej, iż w S. funkcjonował tylko jeden obóz i to o charakterze określonym w § 5 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 września 2001 r. oraz że w tymże obozie skarżąca spędziła kilka dni. Również wymieniony w oświadczeniach świadków (z wyjątkiem oświadczenia Z. K. jako czas przybycia do S. miesiąc grudzień 1939 r. wskazuje, iż przybyli oni tam przed założeniem obozu podległego policji bezpieczeństwa, w związku z czym nie mogli wypowiadać się o jego istnieniu. Okoliczność, iż rodzina skarżącej wywodziła się z woj. poznańskiego nie jest wystarczająca do podważenia ustaleń organu wynikających z uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Uznając, iż w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego i jego prawidłowej oceny przez organ nie można skutecznie postawić zarzutu, że decyzja odmawiająca przyznania skarżącej uprawnień kombatanckich narusza prawo, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 153, poz. 1270) orzekł o oddaleniu skargi.