II OSK 16/07

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Gliniecki /spr./ Sędziowie sędzia NSA Anna Łuczaj sędzia del. NSA Paweł Miładowski Protokolant Marcin Sikorski po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Powiatu C. reprezentowanego przez Zarząd Dróg Publicznych w C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 28 lipca 2006 r., sygn. akt II SA/Gl 873/05 w sprawie ze skargi W. Ż. i M. Ż. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 28 lipca 2006 r. sygn. akt II SA/GL 873/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną przez W. i M. Ż. decyzję Wojewody Ś. z dnia [...], nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję nr [...] Starosty C. z dnia [...], nr [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na przebudowę ulicy [...] z dwoma skrzyżowaniami w C.. Starosta C. decyzją z dnia [...] nr [...], wydaną na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) i art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) zatwierdził projekt budowlany przebudowy ulicy [...] wraz z dwoma skrzyżowaniami z ulicami: [...] i [...] oraz [...], [...] i [...], zlokalizowanej w C.. W uzasadnieniu podkreślono, że inwestor – Powiatowy Zarząd Dróg Publicznych w C. – przedstawił decyzję Burmistrza Miasta C. z dnia [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego o znaczeniu lokalnym gminnym. Zaś projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami tej decyzji. Od decyzji tej odwołanie wnieśli W. i M. Ż., E. i A. K. podkreślając uciążliwość inwestycji dla środowiska i pominięcie obowiązku sporządzenia badań nad jej szkodliwością. Poza tym decyzję tę zaskarżyła także H. D. wskazując na naruszenie § 3 pkt 56 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Podkreślono, że zmiana tego przepisu obowiązuje od 8 czerwca 2005 r. co zostało zupełnie pominięte przez organy orzekające w sprawie. Wojewoda Ś. decyzją z dnia [...] o nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 28, art. 34 i art. 82 ust. 3 pkt 3 Prawa budowlanego utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy ustosunkował się do zarzutów podnoszonych w odwołaniach uznając je za bezzasadne. W uzasadnieniu wyroku z dnia 28 lipca 2006 r. Sąd wskazał, iż zaskarżana decyzja, jak i ją poprzedzająca decyzja zostały wydane bez sporządzenia raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Starosta C. i Wojewoda Ś. bowiem oparli się na nieobowiązującym już w dacie orzekania brzmieniu przepisu § 3 ust. 1 pkt 56 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Tym samym uznały planowaną inwestycję za nieprzekraczającą 1 km, a więc w ogóle niepodlegającą powyższemu wymogowi. Podczas gdy obowiązujący wówczas przepis zwalniał z obowiązku sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko polegające na budowie zjazdów z dróg publicznych. Zgodnie z pierwotnym brzmieniem przepisu § 3 ust. 1 pkt 56 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. Nr 257, poz. 2573) sporządzenie raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko mogły wymagać przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko – m.in. drogi publiczne o nawierzchni utwardzonej, niewymienione w § 2 ust. 1 pkt 29 i 30 (tj. autostrady i drogi ekspresowe; drogi krajowe oraz inne drogi publiczne o nie mniej niż czterech pasach ruchu, o długości nie mniejszej niż 10 km) o długości nie mniejszej niż 1 km. Opierając się na tym też brzmieniu organy obu instancji uznały, że skoro planowany do przebudowy odcinek ul. [...] ma jedynie długość [...] km to tym samym nie podlega wyżej cytowanej regulacji, która konieczność opracowania stosownego raportu przewiduje dla przedsięwzięcia o długości powyżej 1 km. Z dniem 8 czerwca 2005 r. ww. przepis § 3 ust. 1 pkt 56 rozporządzenia został zmieniony rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 10 maja 2005 r. i po tej zmianie nie było już podstaw aby uznać, że przebudowa drogi nie wymaga sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko. Zresztą organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może sam arbitralnie uznać, że nie jest wymagany raport, co wynika z art. 51 Prawa ochrony środowiska. Już wcześniej w decyzji z dnia [...] Wojewoda Ś. uchylając decyzję Starosty C. z dnia [...] wskazywał na brak stanowiska Wydziału Ochrony Środowiska w zakresie potrzeby opracowania raportu oddziaływania na środowisko lub zwolnienia z tego obowiązku. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku Powiat C. działający przez Powiatowy Zarząd Dróg Publicznych w C. zarzucił naruszenie art. 51 ust. 1-3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz.U. Nr 62, poz. 627) i § 3 ust. 1 pkt 56 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że istniał obowiązek wyjaśnienia potrzeby sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Z tych przyczyn wniesiono o zmianę wyroku przez oddalenie skargi lub o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że w myśl § 3 ust. 2 powoływanego rozporządzenia, jeżeli realizacja przedsięwzięć niewymienionych w cytowanym rozporządzeniu (np. remont, przebudowa) lecz prowadzonych na terenie obiektu zaliczonego do przedsięwzięć wymienionych § 3 ust. 1 (drogi publiczne) nie spowoduje zwiększenia emisji o nie mniej niż 20% nie jest zakwalifikowane do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, a co za tym idzie nie wymaga sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Organ uznał, że inwestycja jest jedynie remontem istniejącego odcinka drogi wraz z przebudową dwóch skrzyżowań, co w żaden sposób nie wpłynie na zwiększenie oddziaływania obiektu na środowisko naturalne. Wymiana zniszczonej nawierzchni na jezdni i chodnikach spowoduje niewątpliwie zmniejszenie emisji hałasu, a budowa rond w miejscu skrzyżowań zmieni jedynie organizację ruchu w ich obrębie. Zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną nie było więc podstaw do prowadzenia postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia konieczności sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Inwestycja nie została zaliczona do inwestycji mogących znacząco oddziaływać na środowisko, a co więcej przepisy mającej zastosowanie w sprawie ustawy – Prawo ochrony środowiska nie nakładały obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 1 oraz art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powołanej dalej jako p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje środki odwoławcze (skarga kasacyjna, zażalenie) od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. Bezspornym jest, iż w dniu wydania decyzji przez organ I instancji, tj. [...] obowiązywał już przepis § 3 ust. 1 pkt 56 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.) w brzmieniu nadanym mu rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 10 maja 2005 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. Nr 92, poz. 769), które weszło w życie z dniem 8 czerwca 2005 r. Powyższego faktu nie dostrzegał w zaskarżanej decyzji Wojewoda Ś., z czym obecnie zgadza się pełnomocnik wnoszącego skargę kasacyjną. Bezpodstawne całkowicie jest twierdzenie skargi kasacyjnej, że w rozpoznawanej sprawie nie ma zastosowania przepis § 3 ust. 1 pkt 56 ww. rozporządzenia (po zmianie), a ma zastosowanie ust. 2 tego przepisu. Z całą stanowczością należy stwierdzić, iż inwestycja objęta zaskarżoną decyzją oraz decyzją utrzymaną nią w mocy, zalicza się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 56 ww. rozporządzenia z dnia 9 listopada 2004 r. w związku z czym, może wymagać sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko i ma tu zastosowanie art. 51 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2006 r. Nr 129, poz. 902). W związku z powyższym w rozpoznawanej sprawie nie może mieć zastosowania przepis § 3 ust. 2 omawianego rozporządzenia, który to przepis odnosi się do zupełnie innych przypadków niż ten. Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.