II OSK 1763/06

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Bujko (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Bożena Walentynowicz Sędzia del. WSA Leszek Kamiński Protokolant Andżelika Borek po rozpoznaniu w dniu 3 stycznia 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 3 sierpnia 2006 r. sygn. akt II SA/Ke 848/05 w sprawie ze skargi J. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uzgodnienia lokalizacji inwestycji celu publicznego oddala skargę kasacyjną. W postępowaniu o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego prowadzący to postępowanie Wójt Gminy Z. wystąpił do Marszałka Województwa Ś. o uzgodnienie projektu decyzji dotyczącej budowy kanału sanitarnego w K. Postanowieniem z dnia [...] wydanym z upoważnienia Marszałka Województwa Ś. Dyrektor Zarządu Melioracji Wodnych w K., na podstawie art. 106 § 5 K.p.a. w zw. z art. 53 ust. 4 pkt 6 i art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, uzgodnił projekt decyzji wskazanej inwestycji celu publicznego. Rozpoznając odwołanie od tego orzeczenia wniesione przez J. K., który nie zgadza się na przeprowadzenie kanału sanitarnego przez jego nieruchomość, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia [...] utrzymało je w mocy. Postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K., J. K., który wniósł o zmianę lokalizacji planowanego kanału sanitarnego i wybudowanie go na sąsiedniej działce nr [...]. Wyrokiem z dnia 3 sierpnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd stwierdził w uzasadnieniu wyroku, że skarga jest zasadna, aczkolwiek z innych powodów niż wskazane w jej uzasadnieniu. Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) Sąd stwierdził, iż organ odwoławczy dopuścił się naruszenia przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na jej wynik. Dokonanie uzgodnienia w trybie art. 106 K.p.a. oznacza, że zajęcie stanowiska przez organ współdziałający, następuje w formie postanowienia, na które stronom służy zażalenie (art. 106 § 5 K.p.a.). Wprawdzie organ załatwiający sprawę, zwracając się do innego organu o zajęcie stanowiska (uzgodnienie) w trybie art. 106 K.p.a., zawiadamia o tym wszystkie strony biorące udział w postępowaniu głównym (art. 106 § 2 K.p.a.), jednak to do organu współdziałającego należy doręczenie im wydanego przez siebie postanowienia. Czynność ta umożliwia złożenie ewentualnego zażalenia przez stronę niezadowoloną, a data doręczenia stronie odpisu postanowienia uzgodnieniowego określa termin, w jakim zażalenie to można złożyć. Z akt przedstawionych Sądowi wynika, że krąg osób, którym organ I instancji doręczył postanowienie z dnia [...] a co za tym idzie, czy i w jakim zakresie wypełnił on dyspozycje art. 125 § 1 K.p.a., nie był w ogóle przedmiotem badania organu odwoławczego. Adnotacja na postanowieniu oraz dołączone na odwrocie zwrotne poświadczenie odbioru wskazują na to, że z pewnością otrzymał je "Urząd Gminy Z.", niebędący ani stroną, ani nawet organem prowadzącym postępowanie główne, którym jest Wójt tej Gminy. Na postanowieniu widnieją jednak trzy podpisy i poza jednym czytelnym nie wiadomo, czy świadczą one o doręczeniu decyzji stronie, a jeżeli tak, komu. W aktach znajduje się także kserokopia zwrotnego poświadczenia odbioru przez skarżącego dnia 18 kwietnia 2005 r. "kopii postanowień 4 szt.", jednak nie wynika z niej, że w tej dacie doręczono postanowienie z [...], będące przedmiotem zażalenia. Wyjaśnienie tej kwestii, mającej istotne znaczenie dla ustalenia czy osoby zainteresowane w rozumieniu art. 28 K.p.a. brały udział w postępowaniu uzgodnieniowym i czy zażalenie na wydane w tym postępowaniu postanowienie wniesione zostało w terminie, było powinnością organu II instancji, a skoro tego nie uczynił – naruszył prawo, a to art. 7 i 77 K.p.a., w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Tym samym koniecznym było uchylenie zaskarżonego postanowienia, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wymieniony wyrok zaskarżyło skargą kasacyjną Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. Zarzuciło mu naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: – obrazę art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przez uchylenie decyzji Kolegium, choć w postępowaniu przed organami obu instancji nie doszło do naruszenia przepisów mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a zwłaszcza art. 7 i 77 K.p.a. – zasady uwzględniania przy załatwianiu spraw słusznego interesu obywateli, wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego; – obrazę art. 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) poprzez niewyjaśnienie na rozprawie okoliczności daty doręczenia stronie skarżącej postanowienia, podczas gdy sąd na mocy wyżej wskazanego artykułu zobowiązany jest do podejmowania czynności zmierzających do szybkiego załatwienia sprawy. Wskazując na powyższe Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o: 1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach do ponownego rozpoznania, 2) zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych. Uzasadniając te zarzuty strona podniosła, że postępowanie uzgodnieniowe przeprowadzone było w sprawie o ustalenie lokalizacji celu publicznego, w którym stronami było kilkadziesiąt osób. Organ uzgadniający nie doręczył stronom swojego postanowienia z dnia [...], a uczynił to dopiero organ prowadzący postępowanie główne, doręczając J. K. w dniu 18 kwietnia 2005 r. cztery postanowienia. Uchylenie postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z tego powodu, że z potwierdzenia odbioru nie wynika, czy w tej dacie doręczono postanowienie, od którego strona wniosła zażalenie – daje podstawę do postawienia zarzutu naruszenia przez sąd administracyjny przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 174 pkt 2 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Brak w aktach sprawy potwierdzenia, że doręczono stronie skarżącej postanowienie, także postanowienie z dnia [...] mógł zostać uzupełniony wyjaśnieniem strony skarżącej na rozprawie, jak również brak ów mógł zostać uzupełniony poprzez złożenie odpowiedniego dokumentu do czego Sąd winien był zobowiązać pełnomocnika kolegium wyznaczając odpowiedni termin. Obowiązek podejmowania czynności zmierzających do szybkiego załatwienia sprawy spoczywa na sądzie (art. 7 p.p.s.a.). Zdaniem strony wnoszącej skargę kasacyjną nie można jej przedstawić uzasadnionego zarzutu naruszenia przepisów art. 7, 77 § 1 K.p.a., bowiem stan sprawy został wszechstronnie wyjaśniony. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Postawiony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny zarzut, iż organ odwoławczy nie przeprowadził kontroli czy w postępowaniu o uzgodnienie decyzji organ współdziałający umożliwił stronom czynny udział i czy doręczył im wydane w tej sprawie postanowienie – jest zgodny z obowiązującym prawem i w pełni uzasadniony. Na organie odwoławczym spoczywa bowiem obowiązek skontrolowania, czy akt, którego dotyczy odwołanie, został wydany zgodnie z obowiązującą procedurą. Wyjaśnieniu tej kwestii może służyć przeprowadzenie odpowiedniego postępowania wyjaśniającego. Obowiązku przeprowadzenia takiego postępowania nie ma natomiast sąd administracyjny, który nie wyjaśnia i nie ustala stanu faktycznego sprawy, nie załatwia jej merytorycznie i którego zadaniem jest wyłącznie kontrola zaskarżonego aktu lub czynności co do ich zgodności z obowiązującym prawem (art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269; art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.). Sąd może wprawdzie uzupełnić postępowanie dowodowe (art. 106 § 3 p.p.s.a.), lecz tylko wyjątkowo i to tylko dowodem z dokumentów a celem tego postępowania jest kontrola zgodności zaskarżonego aktu z obowiązującym prawem a nie ustalanie – za organ administracyjny – stanu faktycznego sprawy. Ponieważ kwestie – na których niewyjaśnienie zwrócił uwagę Sąd I instancji – wymagają przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego, obowiązek tego spoczywa na organach administracyjnych a nie na sądzie rozpoznającym skargę złożoną na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W tej sytuacji nie można postawić Sądowi uzasadnionego zarzutu naruszenia przepisu art. 7 p.p.s.a., przewidującego zasadę szybkiego i sprawnego postępowania, ani naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. Stwierdzając zasadnie naruszenie w postępowaniu administracyjnym przepisów art. 7 i 77 K.p.a., skutkiem czego mogła być wadliwość zaskarżonego postanowienia, Sąd miał podstawę do uchylenia tego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Dlatego na mocy art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.