IV SA/Po 777/05
WyrokWSA w Poznaniu2006-09-20
Skład orzekający: Jerzy Stankowski, Paweł Miładowski, Izabela Kucznerowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił okres przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, opierając się na zaświadczeniu ZUS zamiast na dokumencie pracodawcy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji błędnie ustaliły okres przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego, opierając się na zaświadczeniu ZUS zamiast na wiążącym dokumencie pracodawcy określającym okres urlopu wychowawczego. W związku z tym uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji w części dotyczącej tego dodatku, naruszono przepisy art. 7 i 77 k.p.a. oraz przepisy prawa materialnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego. Prezydent Miasta przyznał zasiłek rodzinny i dodatki, jednak Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji w części dotyczącej dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie urlopu wychowawczego. Skarżąca kwestionowała rozstrzygnięcie, wskazując na błędne ustalenie okresu urlopu wychowawczego przez organy.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta w części dotyczącej dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego i określił, że zaskarżona decyzja podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący NSA Jerzy Stankowski (spr.) Sędziowie NSA Paweł Miładowski As. sąd. Izabela Kucznerowicz Protokolant ref. staż. Izabela Hoffmann po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 20 września 2006 r. sprawy ze skargi M. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie świadczenia rodzinnego. 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] nr [...] w części dotyczącej dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, 2. określa, iż zaskarżona decyzja podlega wykonaniu. /-/I. Kucznerowicz /-/J. Stankowski /-/P. Miładowski MZ
Prezydent Miasta P. decyzją [...] z [...] r. przyznał na podstawie art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2003 r. nr 228, poz. 2255 ze zm.) M.O. zasiłek rodzinny na rzecz K.L. w wysokości po [...] zł miesięcznie w okresie od [...] r. do [...] r., dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego w wysokości po [...] zł na okres od [...] r. do [...] r. i dodatki z tytułu samotnego wychowania dziecka w wysokości po [...] zł miesięcznie za okres od [...] r. do [...] r.
W odwołaniu M.O. zakwestionowała rozstrzygnięcie w zakresie przyznania dodatku w okresie korzystania z urlopu wychowawczego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją [...] z [...] r. na podstawie art. 138 § 1 k.p.a. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ podał, że z przedłożonego przez stronę zaświadczenia ZUS z dnia [...] r. i decyzji ZUS z dnia [...] r. wynika, że urlop wychowawczy przyznano do dnia [...] r. i dlatego należy przyznać zasiłek za ten okres.
W skardze do WSA w Poznaniu skarżąca powtórzyła argumenty zawarte w odwołaniu, dodatkowo wskazując, że żaden z organów administracji nie podjął działań w celu ustalenia do kiedy został udzielony jej urlop wychowawczy.
Organ wniósł o oddalenie skargi – wskazując, że brak było dokumentów potwierdzających udzielenie skarżącej urlopu wychowawczego na czas dłuższy niż do [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, że dokumenty potwierdzające udzielenie skarżącej urlopu wychowawczego do [...] r. wpłynęły dopiero wraz ze skargą do WSA.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Podstawą przyznania dodatku z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego jest art. 59 ust. 1a ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2003 r., nr 228, poz. 2255 ze zm.). Określa się w nim, że osoba samotnie wychowująca dziecko otrzymująca do dnia wejścia w życie ustawy zasiłek wychowawczy, uprawniona do 36-miesięcznego okresu pobierania tego zasiłku, nabywa prawa do dodatku o którym mowa w art. 10 na dziecko, na które korzystała z urlopu wychowawczego do dnia wejścia w życie ustawy, przez okres 36 miesięcy, jeżeli spełnia warunki określone w dotychczasowych przepisach. Artykuł 10 ustawy o świadczeniach rodzinnych odnosi się do dodatku z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego.
Zdaniem organów, które podziela również i Sąd, wzmiankowany dodatek przyznaje się na okres udzielonego urlopu wychowawczego. Stąd też istotne dla oceny legalności wydanych w sprawie decyzji, jest ustalenie na jaki okres urlop ten został skarżącej udzielony.
Z akt administracyjnych wynika, że skarżąca jako matka samotnie wychowująca dziecko korzystała z urlopu wychowawczego od dnia [...] r. i że urlop ten został udzielony przez pracodawcę na okres 36 miesięcy. Organy administracji opierając się na zaświadczeniu z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] r. błędnie przyjęły, że urlop wychowawczy został udzielony od [...] r. do [...] r. Przy czym nie ulega wątpliwości, że urlopu wychowawczego na podstawie art. 186 § 1 i § 3 kodeksu pracy udziela pracownikowi na jego wniosek pracodawca, zatem w tej mierze wiążący dla organów powinien być dokument wystawiony przez pracodawcę skarżącej.
Nie można zgodzić się także z twierdzeniem organu administracji, że skarżąca dokumenty potwierdzające udzielenie jej urlopu wychowawczego na okres 36 miesięcy tj. do [...] r., złożyła dopiero wraz ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Z materiałów zgromadzonych jednoznacznie wynika, że taki dokument został przedłożony i to już na wstępie postępowania przed organem I instancji, albowiem zaświadczenie pracodawcy skarżącej znajduje się na karcie [...] akt administracyjnych. Niezależnie od stanu faktycznego wynikającego ze złożonych przez stronę i dołączonych do akt administracyjnych dokumentów Sąd uznaje za konieczne przytoczenie art. 54 § 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej jako: p.p.s.a.) który stanowi, że organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. W doktrynie i orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego – jeszcze pod rządami ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym – wykształcił się aktualny także na gruncie obowiązującego stanu prawnego pogląd, że uprawnienia organu dokonującego autokontroli stanowią samodzielną podstawę postępowania nowe, upoważnienie organu administracji publicznej do weryfikacji własnej decyzji, wiążące się wyłącznie z zaskarżeniem tej decyzji do sądu administracyjnego (uchwała NSA z 5 lipca 1999 r. sygn. akt FPS 20/98).
Zatem nawet w sytuacji jaka zaistniała w niniejszej sprawie – to jest organ administracji zapoznał się z informacją o okresie udzielonego urlopu w momencie składania skargi – należy stwierdzić, że miał instrumenty prawne pozwalające na zmianę wadliwej decyzji.
Mając powyższe na uwadze w ocenie Sądu zarówno organ I jak i II instancji naruszyły rozpoznając niniejszą sprawę art. 7 i art. 77 k.p.a. Nie sposób bowiem przyjąć że podjęły one wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy kierując się przy tym interesem społecznym i słusznym interesem obywateli.
Wobec powyższego stwierdzić należy, że organy obu instancji wydały decyzje w oparciu o błędnie ustalony stan faktyczny, naruszając tym samym przepisy prawa materialnego i procedury administracyjnej poprzez niezbadanie wszelkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 "a" i "c" p.p.s.a należało uchylić zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z [...] r. nr [...] w części dotyczącej dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego. Na podstawie art. 152 p.p.s.a Sąd określił, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
/-/I. Kucznerowicz /-/J. Stankowski /-/P. Miładowski
MZ
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło