IV SA/Po 871/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak- Owczarczak Sędziowie WSA Maciej Dybowski ( spr. ) As. sąd. Izabela Kucznerowicz Protokolant sekr.sąd. Krystyna Pietrowska po rozpoznaniu w wydziale IV na rozprawie w dniu 19 października 2006 r. sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wydania zaświadczenia oddala skargę /-/I.Kucznerowicz /-/D.Rzyminiak-Owczarczak /-/M.Dybowski KP sygn. IV SA/Po 871/05 U Z A S A D N I E N I E Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta K. na podstawie art. 123 i 219 kpa odmówił M. S. wydania zaświadczenia, o które wnosił pismem z dnia [...] kwietnia 2005 r. W uzasadnieniu Prezydent Miasta wskazał, że Wnioskodawca zwrócił się o wydanie zaświadczenia, że rozwiązanie w 1992 r. umowy najmu lokalu użytkowego przy ul. [...] (dalej lokal) z jego ówczesnym najemcą nastąpiło z uwagi na niewłaściwe wykorzystanie lokalu. Jedną z przesłanek upoważniających organ do wydania zaświadczenia jest wykazanie, że osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego ( art. 217 § 2 pkt 2 kpa). Postępowanie wyjaśniające nie wykazało, by przyczyna wypowiedzenia umowy najmu osobie, będącej w 1992 r. najemcą owego lokalu, dotyczyła interesu prawnego M.S. (k. 16 akt administracyjnych). W zażaleniu z dnia [...] czerwca 2005 r. M. S. zarzucił przeprowadzonemu postępowaniu wyjaśniającemu: "bezprawność działań", "wadliwość i błędność podstaw uzasadniających odmowę wydania zaświadczenia"; nie wydanie postanowienia w terminie 7 dni; brak powiadomienia o wszczęciu postępowania wyjaśniającego; brak udziału w postępowaniu wyjaśniającym; nie wydanie postanowienia o odmowie zwolnienia z opłat obowiązujących od złożonego podania i złożonych żądań; nie zachowanie terminów obowiązujących w tym postępowaniu. Zainteresowany wniósł o: zwrot dokonanej opłaty od zażalenia, z uwagi na ubóstwo, spowodowane wieloletnim bezrobociem, brakiem dochodów; uchylenie zaskarżonego postanowienia i wydanie zaświadczenia o treści żądanej w piśmie z dnia [...] kwietnia 2005 r.; usunięcie naruszeń prawa popełnionych przez organ administracji publicznej, którego działania zostały zaskarżone. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] na podstawie art. 17 pkt 1, art. 127 § 2, art. 138 § 1 pkt 1, art. 124 i art. 144 kpa, utrzymało zaskarżone postanowienie w mocy. Samorządowe Kolegium podzieliło ustalenia faktyczne i poglądy prawne organu I instancji. Ustalenie okoliczności, o jakich potwierdzenie wniósł M. S.(że rozwiązanie w 1992 r. umowy najmu lokalu z jego ówczesnym najemcą- B.K.- nastąpiło z uwagi na fakt niewłaściwego użytkowania lokalu ze wskazaniem podstawy faktycznej i prawnej rozwiązania umowy), nie jest możliwe w drodze postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie art. 217 kpa. Postępowanie to ma charakter uproszczony i nie jest postępowaniem jurysdykcyjnym. Odwołujący się, kwestionując sposób i formę rozwiązania umowy z najemcą lokalu (B. K.) i z tego tytułu wywodzący swój interes prawny, może wystąpić o rozstrzygnięcie owej kwestii wyłącznie przez sąd powszechny, występując ze stosownym powództwem. Organ I instancji doręczył Zainteresowanemu wypis uchwały nr [...] Zarządu Miasta K., potwierdzający okoliczność rozwiązania umowy najmu z najemcą lokalu. Zaskarżane postanowienie wydano po upływie terminu, o której mowa w art. 217 § 3 kpa, lecz uchybienie to pozostaje bez wpływu na merytoryczną zasadność i prawidłowość postanowienia I instancji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. S. zarzucił postanowieniu i postanowieniu je poprzedzającemu, i przeprowadzonemu postępowaniu administracyjnemu: niezałatwienie sprawy w terminie i świadome przewlekanie postępowania; brak zawiadomienia o posiedzeniu; działanie bezprawne organów i funkcjonariuszy którzy z pełną świadomością naruszyli normy prawne, by nie wydać żadnego zaświadczenia i nie załatwić sprawy we wnioskowany sposób. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. 1. We wniosku z dnia [...] kwietnia 2005 r.- w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy- M. S. wniósł o ustalenie na podstawie dokumentów będących w posiadaniu "organów administracyjnych Urzędu Miejskiego i podległych jednostek organizacyjnych", jaka była faktyczna przyczyna rozwiązania umowy najmu lokalu użytkowego przy ul. [...] w K. (Kawiarnia "B.") z najemcą (B. K.) w roku 1992, gdyż zgodnie z treścią uchwały [...] Zarządu Miasta K. z dnia [...] r., umowę najmu rozwiązano z uwagi na fakt niewłaściwego wykorzystania lokalu, ale to określenie nie przedstawia faktycznych podstaw rozwiązania. Wniósł o pełne wyjaśnienie przyczyn rozwiązania i przedstawienie tego faktu i odpisów stosownych dokumentów, przedstawiających ten stan rzeczy. M. S. wniósł o wydanie zaświadczenia, po ustaleniu faktycznych podstaw rozwiązania umowy najmu z najemcą, w którym podano by faktyczną przyczynę rozwiązania umowy, w nawiązaniu do przepisów "prawa najmu" zawartych w stosownych ustawach, w tym w kc, bowiem fakt niewłaściwego wykorzystywania lokalu nie przedstawia rzeczywistej podstawy prawnej tej czynności prawnej. Wnioskodawca wskazał, że brak wiedzy o tych faktach narusza Jego interes prawny w ustaleniu stanu faktycznego, a do czego ma pełne prawa- zgodnie z kpa; wyjaśnienie tych faktów jest niezbędne dla przestrzegania praworządności; wydanie zaświadczenia o żądanej treści dotyczy Jego interesu prawnego (k. 31-33 akt administracyjnych). 2. W rozpatrywanej sprawie nie zachodzi przesłanka do wydania zaświadczenia dla urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego, bowiem nie wymaga tego żaden przepis prawa ( art. 217 § 2 pkt 1 kpa). Organy obu instancji trafnie rozważały zatem możliwość wydania zaświadczenia na podstawie art. 217 § 2 pkt 2 kpa. 3. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego i w doktrynie utrwalonym jest pogląd, że postępowanie w sprawie wydania zaświadczenia jest wszczynane na podstawie żądania osoby uprawnionej. Organ w pierwszej kolejności obowiązany jest stwierdzić, czy osoba ubiegająca się o zaświadczenie ma interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego; gdy organ uzna, że osoba ubiegająca się nie ma tego interesu- odmawia wydania zaświadczenia lub zaświadczenia o żądanej treści (Z. Janowicz "Kpa. Komentarz" PWN 1999 s. 506- 507 uw. 3 ; J. Borkowski w: "Kpa. Komentarz" CH BECK 2006 s. 818 nb 4, 5; R. Kędziora "Kpa. Komentarz" CH BECK 2005 s. 457-458 nb 4; s. 460 nb 4 lit. b; M. Jaśkowska w: "Kpa. Komentarz" Zakamycze 2005 s.1060 -1062 i akceptowany przez Komentatora wyrok NSA z 22.11.1996- I SA/Wr 142/96; P. Przybysz "Kpa. Komentarz" W. Pr. 2004 s. 365 uw. 3; s. 367 uw. 2 ). 4. Organy obu instancji trafnie uznały, że Wnioskodawca nie ma interesu prawnego w uzyskaniu żądanego zaświadczenia w rozumieniu art. 217 § 2 pkt 2 kpa. Takiego interesu prawnego po stronie Wnioskodawcy nie sposób wyprowadzić z tego, że po rozwiązaniu w 1992 r. stosunku najmu przedmiotowego lokalu użytkowego między poprzednim najemcą lokalu a Gminą Miasta K.(art. 659 § 1, art. 660 kc; k. 18 akt administracyjnych), Wnioskodawca wygrał następnie konkurs ofert na zagospodarowanie owego lokalu i prowadził w nim w latach 1992- 1999 własną restaurację ( k. 46-47 akt administracyjnych). Skarżący nie był zatem następcą prawnym poprzedniej najemczyni; jeśli uważał, że lokal miał wady ograniczające jego przydatność do umówionego użytku, mógł żądać odpowiedniego obniżenia czynszu (art. 664 § 1 kc) bądź- przy spełnieniu przesłanek z art. 664 § 2 kc- wypowiedzieć najem bez zachowania terminów wypowiedzenia. Zagadnienia te mogły być przedmiotem dowodzenia w ewentualnym procesie cywilnym przed Sądem powszechnym ( art. 177 in princ. Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r.- Dz.U. 78/97/483, sprost. 28/01/319; art. 1 i art. 2 § 1 kpc), nie zaś postępowania uproszczonego przed organem administracji publicznej o wydanie zaświadczenia. 5. W postępowaniu na podstawie art. 217 i nast. kpa organ winien respektować niektóre zasady ogólne kpa, odnoszące się wyraźnie do strony: zasadę uwzględniania z urzędu interesu publicznego i słusznego interesu obywatela, zasadę dochodzenia prawdy obiektywnej, zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, szybkości i prostoty, zasadę udzielania pomocy prawnej - art. 7, 8, 9 i 12 kpa; Z. Janowicz- op. cit. s. 506 uw. 1; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9.1.2001- I SA 1808/99). Zasady te mają na celu ochronę obiektywnie słabszej pozycji strony. Zarówno Sąd Najwyższy, jak i doktryna, trafnie wskazują na potrzebę odpowiedniego stosowania przepisów kpa dotyczącego postępowania administracyjnego sensu stricte ( odpowiednio- postanowienie Sądu Najwyższego z 26.3.1997- III RN 9/97- OSNP 20/97/395; Z.R. Kmiecik "Instytucja zaświadczenia w prawie administracyjnym" Lublin 2002 s. 83; J. Lang "Zaświadczenia w rozumieniu kpa" OMT 2/88/15-16). Ani jednak te zasady, ani przepisy wskazywane przez Skarżącego, nie uzasadniały wydanie przez organ I instancji żądanego zaświadczenia. Trafnie Skarżący wskazuje, że doszło do opóźnienia w wydaniu postanowienia; naruszenie art. 217 § 3 kpa nie miało jednak wpływu na wynik sprawy. Zgodnie z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej, w trybie określonym ustawami (art. 61 ust. 4). Z tej przyczyny zasadnie organ I instancji doręczył Zainteresowanemu odpis § 2- 4 uchwały z dnia [...] r. nr [...] Zarządu Miasta K.. W sprawie nie doszło do naruszenia art. 217 § 2 pkt 2 i art. 219 kpa. Wobec powyższego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U 153/02/1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji. /-/I.Kucznerowicz /-/D.Rzyminiak-Owczarczak /-/M.Dybowski KP