I SA/Łd 860/06
WyrokWSA w Łodzi2006-11-21
Skład orzekający: Piotr Kiss, Zbigniew Kmieciak, Wiktor Jarzębowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy ma obowiązek wezwać stronę do uzupełnienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, jeśli strona nie dołączyła do wniosku samego odwołania?Ratio decidendi
Organ podatkowy nie ma obowiązku wzywania strony do uzupełnienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, jeśli strona nie dołączyła do wniosku samego odwołania. Zgodnie z art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej, wymóg jednoczesnego złożenia wniosku o przywrócenie terminu i czynności, dla której termin był określony, jest bezwzględny. Niedopełnienie tej czynności oznacza brak podstaw do uwzględnienia wniosku.Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji określającej zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych, powołując się na pobyt na zwolnieniu lekarskim i opiekę poza miejscem zamieszkania. Organ podatkowy odmówił przywrócenia terminu, uznając, że decyzja organu I instancji została skutecznie doręczona w trybie zastępczym, a strona nie dopełniła jednocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu czynności złożenia odwołania. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i brak wnikliwości organu, wskazując, że odwołanie zostało złożone. W toku postępowania sądowego strona przedstawiła kserokopię odwołania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 21 listopada 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Kiss, Sędziowie Sędzia NSA Zbigniew Kmieciak, Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski (spr.), Protokolant asystent sędziego Anna Dębowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 21 listopada 2006 roku sprawy ze skargi A. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji określającej zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych oddala skargę
Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. postanowieniem z dnia [...], Nr [...] odmówił A. S. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-P. z dnia [...], Nr [...] określającej wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1999.
Z treści dokumentów załączonych do akt administracyjnych wynika, iż decyzja organu I instancji z dnia [...] została doręczona A. S. w trybie zastępczym, poprzez wywieszenie informacji o wydaniu decyzji na tablicy ogłoszeń Urzędu Miasta Ł. Organ I instancji nie podjął działań w celu doręczenia tej decyzji za pośrednictwem poczty, gdyż podatniczka nie odbierała wcześniej korespondencji tak przesyłanej. W celu doręczenia decyzji pracownicy organu I instancji 4 razy byli u mieszkaniu podatniczki, co potwierdzają notatki służbowe z dnia 22, 24, 25 i 26 listopada 2005 roku. Po tym decyzja została złożona na 14 dni w Urzędzie Miasta, a na tablicy ogłoszeń, w dniach od 30 listopada do dnia 14 grudnia 2005 roku, wywieszono informację o wydaniu decyzji.
W dniu 11 stycznia 2006 roku A. S. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od w/w decyzji podatkowej z dnia [...] z uwagi na pobyt na zwolnieniu lekarskim od dnia 18 października 2005 roku do 6 stycznia 2006 roku, nadto zgodnie z zaleceniami lekarza przebywała pod opieką poza miejscem zamieszkania. W tej sytuacji niemożliwy był odbiór korespondencji w miejscu zamieszkania i nie mogła również uczestniczyć w postępowaniu podatkowym. Do wniosku strona załączyła 4 egzemplarze zwolnień lekarskich.
Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. postanowieniem z dnia [...] odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji. Z treści uzasadnienia wynika, iż decyzja organu I instancji została uznana za skutecznie doręczoną z dniem 14 grudnia 2005 roku, czyli po upływie ostatniego dnia okresu pozostawienia jej w Delegaturze Urzędu Miasta Ł. dla Dzielnicy Ł.-P. Odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od doręczenia decyzji (art. 223 § 2 Ordynacji podatkowej). Jednakże w razie uchybienia terminu strona może wnieść o jego przywrócenie. Z treści art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej wynika, iż wnioskodawca musi łącznie złożyć wniosek, w którym wskaże na przyczyny uchybienia terminu i uprawdopodobni, iż uchybienie nastąpiło bez jego winy oraz dokonać czynności, dla której przewidziano terminu (w stanie faktycznym sprawy podatniczka powinna złożyć odwołanie). Z konkluzji uzasadnienia wynika, że podatniczka nie złożyła odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-P. z dnia [...] wraz z wniesieniem prośby o przywrócenie terminu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższe postanowienie A. S. wniosła o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Strona wskazała na naruszenie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej oraz przeprowadzenie czynności przez organ podatkowy z naruszeniem art. 122, 123 i 125 Ordynacji podatkowej, co również narusza art. 120 i 121 Ordynacji podatkowej. W motywach skargi strona wyraziła pogląd, iż organ podatkowy powinien wezwać ją do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przywrócenie terminu poprzez złożenie odwołania. Nadto strona podała, iż odwołanie takie złożyła, a fakt jego braku jest zadziwiający i wskazuje na brak wnikliwości w działaniu organu podatkowego.
W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie. Ustosunkowując się do zarzutów skargi organ wyraził pogląd, iż brak dopełnienia czynności, dla której był uchybiony termin (złożenia odwołania) nie stanowi braku formalnego wniosku, gdyż przepis art. 162 Ordynacji podatkowej wyraźnie stanowi o "jednoczesnym dopełnieniu czynności".
W toku postępowania sądowego strona złożyła do akt sprawy kserokopię pisma stanowiącego odwołanie, gdzie jako datę jego sporządzenia wskazano dzień 9 stycznia 2006 roku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej.
Stosownie do art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie nieuwzględnienia skargi Sąd skargę oddala. W ocenie składu orzekającego, organ prowadzący postępowanie nie naruszył przepisów prawa, co mogłoby uzasadniać uwzględnienie skargi i uchylenie kontestowanego aktu.
Podstawę proceduralną rozstrzygnięcia w sprawie stanowiło unormowanie art. 162 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z brzmieniem art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej, w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, jednocześnie należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej). Przywrócenie terminu do złożenia prośby o przywrócenie terminu jest niedopuszczalne (art. 162 § 3 Ordynacji podatkowej). Przepis art. 163 określa właściwy organ w przedmiocie przywrócenia terminu i jego formę stanowiąc, iż następuje ono w formie postanowienia organu właściwego do rozpoznania odwołania.
Przywrócenie terminu jest instytucją procesową mającą na celu ochronę jednostki przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu dla podjęcia czynności przez stronę. W treści art. 162 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej zostały ustanowione cztery przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić łącznie. Pierwsza przesłanka, czyli wymóg uprawdopodobnienia przez osobę zainteresowaną braku swojej winy w uchybieniu terminu. Drugi warunek dotyczy tego, iż powinien być wniesiony przez zainteresowanego wniosek (prośba) o przywrócenie terminu. Wniosek musi być złożony w terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia, co stanowi trzecią przesłankę. Przesłanka czwarta to wymóg jednoczesnego z wnioskiem dopełnienia czynności, dla której był ustanowiony termin.
Przenosząc powyższe, ogólne informacje na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. nie naruszył przepisów prawa wydając postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Oceniając kwestię przywrócenia terminu należy wskazać, że niewątpliwie strona skarżąca nie dopełniła czynności, dla której doszło do uchybienia terminu jednocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu, czyli nie złożył odwołania. Tymczasem twierdzi ona, że przesłała odwołanie, czego dowodem miałby być dokument napisany przez pracownika kancelarii (raport z wysyłki z dnia 9 stycznia 2006 roku). Z treści wniosku o przywrócenie terminu nie wynika, żeby miało być do niego dołączone odwołanie. W końcowej części tego pisma znajduje się adnotacja o ilości załączników (cyt.: "Zał. 4"), gdzie wskazano 4 dokumenty i rzeczywiście są dołączone 4 dokumenty, w postaci zwolnień lekarskich. Nie ma śladu, który mógłby sugerować zamiar dołączenia odwołania, a tylko przypadkowo pominięto je. Bezspornym jest zatem, że strona składając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie dopełniła czynności dla której wnosiła o przywrócenie terminu, zatem nie złożyła odwołania. Treść wniosku również nie zawiera zarzutów merytorycznych skierowanych przeciwko decyzji organu I instancji. Gdyby w treści wniosku o przywrócenie terminu wymieniono wśród załączników m. in. odwołanie, a faktycznie nie byłoby go w kopercie, organ byłby zobowiązany do wezwania do jego złożenia, gdyż miałby podstawy przypuszczać, że przypadkowo je pominięto.
W treści skargi strona wyraziła pogląd, iż organ powinien wezwać ją do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przywrócenie terminu poprzez złożenie odwołania. Skład orzekający nie zgadza się w tym poglądem, gdyż nie znajduje on swojego potwierdzenia ani w treści przepisu prawa, ani w dotychczasowym orzecznictwie. Art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej wyraźnie bowiem stanowi o wymogu jednoczesnego z wniesieniem podania o przywrócenie terminu dopełnienia czynności, dla której był określony termin. Słowo jednocześnie kwalifikuje wymóg złożenia odwołania w tym samym czasie, w tej samej chwili co złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Niedopuszczalnym jest skierowanie najpierw do organu pisma z prośbą o przywrócenie terminu i oczekiwanie na rozstrzygnięcie w tym przedmiocie, aby w przypadku pozytywnego rozstrzygnięcia dokonać czynności, np. wnieść odwołanie czy zażalenie (por. wyrok NSA z dnia 18 stycznia 1999 roku, IV SA 166/98, Lex Nr 47261 oraz wyrok NSA z dnia 14 maja 1998 roku, IV SA 1153/96, Lex Nr 45637).
W konkluzji wyjaśnić należy, że złożenie do akt sądowych odwołania jako nowy dowód i okoliczność, może stanowić jedynie ewentualną podstawę do wznowienia postępowania, nie może zaś stanowić podstawy do uznania w toczącym się postępowaniu, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa (por. np. wyrok WSA z dnia 3 lutego 2005 roku, III SA/Wa 435/04, Lex Nr 164035; wyrok NSA z dnia 22 października 2004 roku, FSK 999/04, nie publ.; wyrok NSA z dnia 27 lipca 2001 roku, III SA 1188-1189/00, Monitor Pod. 2001/9/2; wyrok NSA z dnia 26 czerwca 1998 roku, I SA/Gd 1336/96, Lex Nr 37565; wyrok NSA z dnia 11 marca 1998 roku, SA/Sz 1003/97, nie publ.; wyrok NSA z dnia 16 grudnia 1994 roku, III SA 822-823/94, Pr.Gosp. 1995/8/13). Sąd administracyjny orzeka bowiem na podstawie dokumentów załączonych do akt administracyjnych (art. 133 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Zatem, dokument pojawiający się na etapie postępowania sądowoadministracyjnego nie może potwierdzać kwestii złożenia wniosku o przywrócenie terminu wraz z odwołaniem. Nadto nie da się wykluczyć, że dowód ten został sporządzony po wydaniu kwestionowanego postanowienia, tylko na użytek przedmiotowej sprawy.
Reasumując powyższe rozważania, Sąd uznał działanie organów administracji w sprawie za zgodne z regulacją prawa, zatem nie dopatrzył się naruszenia przepisów procedury w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec czego Sąd, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o oddaleniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło