IV SA/Po 1070/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Danuta Rzyminiak- Owczarczak Sędziowie WSA Maciej Dybowski ( spr. ) as. sąd. Izabela Kucznerowicz Protokolant st.sekr.sąd. Teresa Zaporowska po rozpoznaniu w wydziale IV na rozprawie w dniu 22 listopada 2006r. sprawy ze skargi I.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2005 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego, uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w O. z dnia [...] września 2005r. nr [...]. /-/ I. Kucznerowicz /-/ D. Rzyminiak- Owczarczak /-/ M. Dybowski A.T sygn. IV SA/Po 1070/05 U Z A S A D N I E N I E Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w K. (dalej Powiatowy Zespół) na podstawie art. 4a ust. 1 i art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. 123/97/776 ze zm.-dalej urz) orzeczeniem z dnia [...] lutego 2003 r. nr [...] zaliczył Ł.K. urodzonego dnia [...] do osób niepełnosprawnych. Orzeczony stopień niepełnosprawności miał charakter okresowy i orzeczenie wydano do ukończenia 16 roku życia; Powiatowy Zespół wskazał, że ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od 6 miesiąca życia; przyczyny niepełnosprawności określono w § 2 ust. 1 pkt 9, 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 1 lutego 2002 r. w sprawie kryteriów oceny niepełnosprawności u osób w wielu do 16 roku życia (Dz.U. 17/02/162). We wskazaniach określono, że: 5. koniecznym jest zaopatrzenie w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze, pomoce techniczne ułatwiające funkcjonowanie: aparaty słuchowe i wg zaleceń; 6. koniecznym jest stały współudział na co dzień opiekuna dziecka w procesie leczenia, rehabilitacji i edukacji; 7. koniecznym jest stała lub długotrwała opieka lub pomoc innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji; 8. korzystać winien z systemu środowiskowego wsparcia w samodzielnej egzystencji (k. 2 akt administracyjnych). Wnioskiem z dnia [...] lipca 2005 r. I.K. zwróciła się do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w O. (dalej GOPS) o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego z tytułu niepełnosprawności. Do wniosku załączyła orzeczenie o niepełnosprawności z dnia [...] lutego 2003 r. nr [...]. Decyzją z dnia [...] września 2005 r. nr [...]Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w O. (dalej Kierownik GOPS) działający z upoważnienia Wójta Gminy O. na podstawie art. 2 pkt 1, art. 3,art. 5, art. 6, art. 16 "pkt" 5, art. 23, art. 25, art. 26, art. 30, art. 32, art. 47 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. 228/03/2255 ze zm.- dalej: uśr bądź ustawa) odmówił przyznania I.K. prawa do zasiłku pielęgnacyjnego na syna Ł.K. z powodu niespełnienia przesłanek określonych w ustawie. Dnia [...] września 2005 r. I.K. dołączyła do dokumentacji zaświadczenie o uczęszczaniu Syna do Specjalnego Ośrodka Szkolno- Wychowawczego w K. (dalej Ośrodek). Z zaświadczenia wynika, że Syn przebywa w Ośrodku 5 dni w tygodni, jest dowożony i odbierany przez rodziców; ponoszą Oni opłatę za wyżywienie Syna. Wobec braku informacji o opłacie za zakwaterowanie Syna, należało uważać, że pobyt finansuje budżet państwa bądź Narodowy Fundusz Zdrowia (dalej NFZ; art. 16 ust. 5 uśr). Pismem z dnia [...] września 2005 r. .K. złożyła odwołanie od decyzji pierwszej instancji. Wskazała, że Syn uczęszcza do Szkoły dla Dzieci Niesłyszących w K., bo to najbliższa szkoła tego typu. Oddalona jest o 80 km od Ich miejsca zamieszkania i niezbędnym było umieszczenie Syna w internacie. Dowożony jest w poniedziałek i odbierany w piątek, co uniemożliwia Odwołującej się podjęcie jakiejkolwiek pracy. Dziecko wymaga stałego współudziału opiekuna dziecka w procesie leczenia, rehabilitacji i edukacji, w szkole pod kierunkiem nauczycieli i w domu pod kierunkiem rodziców. Rodzice ponoszą koszty internatu ( 154 zł miesięcznie), dowozu do i ze szkoły; kupują aparaty słuchowe, wkładki i baterie, które często trzeba wymieniać. Syn choruje na astmę oskrzelową, co wiąże się z kosztami leczenia. W obecnej sytuacji Zainteresowanej nie będzie stać na dowóz dziecka do szkoły, odpłatności za internat, leki, baterie czy wkładki do aparatów słuchowych, naprawę systemu wspomagającego słyszenie. Do odwołania dołączyła zaświadczenie Ośrodka z dnia [...] września 2005 i dowód wpłaty za wyżywienie we wrześniu 2005 r. (k. 1-3 akt administracyjnych II instancji). Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] października 2005 r. nr [...] na podstawie art. 127 § 2 i 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 16 ust. 1 i 5 w zw. z art. 3 pkt 7 z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. 228/03/2255 ze zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 16 ust. 5 uśr, zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie przebywającej w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, jeśli pobyt osoby i udzielane przez tę instytucję świadczenia częściowo lub w całości finansowane są z budżetu państwa albo z NFZ. Samorządowe Kolegium przywołało treść art. 3 pkt 7 uśr. Z materiału dowodowego wynika, że Ł.K. od poniedziałku do piątku przebywa w Ośrodku; Odwołująca się pokrywa koszty wyżywienia Syna w Ośrodku; koszty zakwaterowania finansuje budżet państwa. Zainteresowana nie pokrywa w całości kosztów pobytu Syna w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, jakim jest Ośrodek. W sprawie zachodzą przesłanki uniemożliwiające przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego ( art. 16 ust. 5 uśr). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu I.K. podniosła i rozwinęła argumenty uprzednio zaprezentowane w odwołaniu. Wskazała, że inne dzieci umieszczone w internacie, otrzymują zasiłek pielęgnacyjny. Gdyby Syn chodził do szkoły w miejscu zamieszkania, rodzice ponosiliby znacznie mniejsze koszty. Naprawa jednego z aparatów słuchowych, niezbędnych dziecku, kosztuje 450 zł. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. 1. W postępowaniu sądowo-administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności, mająca obecnie umocowanie i określone granice w przepisach art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. 153/02/1270 ze zm.– dalej upsa). Zgodnie z zasadą oficjalności, sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, zawartą w skardze argumentacją - obowiązany jest natomiast do oceny praworządności zachowań organów administracji w danej sprawie. Granice rozpoznania skargi przez sąd są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów w konkretnej i zaskarżonej sprawie, z drugiej natomiast strony przez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego. 2. Małoletni Ł.K. w dacie orzekania przez organy obu instancji był dzieckiem niepełnosprawnym, uprawnionym do zasiłku pielęgnacyjnego na podstawie art. 16 ust. 2 pkt 1 uśr. Zgodnie z art. 16 ust. 1 uśr, zasiłek pielęgnacyjny przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia osobie niepełnosprawnej opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji. Wobec spełnienia przesłanek pozytywnych dla przyznania zasiłku pielęgnacyjnego, koniecznym jest rozważenie, czy w sprawie zachodziły przesłanki negatywne. Zasiłek ten nie przysługuje osobie przebywającej w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, jeśli pobyt i udzielane przez tę instytucję świadczenia częściowo lub w całości finansowane są z budżetu państwa albo z NFZ (art. 16 ust. 5 uśr). Instytucją zapewniającą całodobowe utrzymanie jest dom pomocy społecznej, placówka opiekuńczo-wychowawcza, młodzieżowy ośrodek wychowawczy, schronisko dla nieletnich, zakład poprawczy, areszt śledczy, zakład karny, zakład opiekuńczo-leczniczy, zakład pielęgnacyjno-opiekuńczy, a także szkoła wojskowa lub inna szkoła zapewniająca nieodpłatnie pełne utrzymanie, w tym wyżywienie, zakwaterowanie i umundurowanie (art. 3 pkt 7 uśr). W świetle zgromadzonego materiału dowodowego bezspornym jest, że Ł.K. jest uczniem klasy VI szkoły podstawowej w Specjalnym Ośrodku Szkolno- Wychowawczym dla Dzieci Słabo Słyszących i Niesłyszących w K. W internacie Ł. przebywa od poniedziałku godz. 1000 do piątku 1100- dowożony i odbierany przez rodziców. W internacie Ośrodka zameldowany jest na czas określony do [...] czerwca 2008 r. Koszty wyżywienia (stawka dzienna 7 zł) w całości pokrywają rodzice. Ustaleń powyższych Sąd dokonał na podstawie odpisów zaświadczeń z dnia: [...] września 2005 r. nr [...];[...] września 2005 r. nr [...] Starszego Referenta ds. Administracyjno-Kadrowych Ośrodka (k. 3 akt administracyjnych I instancji i k. 2 akt odwoławczych) i odpisu dowodu wpłaty z dnia [...] września 2005 r. nr [...] (k. 3 akt odwoławczych). Owe odpisy dokumentów (K. Knoppek "Dokument w procesie cywilnym" Poznań 1993 s. 58-61, akceptowany przez T. Erecińskiego w: "Komentarz do kpc" W.Pr. 2002 t. 1 uw. 3 do art. 243, uw. 19, 20, 30 do art. 244; uw. 1, 19 do art. 245), jako nie kwestionowane przez strony i które nie nasunęły Sądowi wątpliwości co do ich wiarogodności i autentyczności, pozwoliły ustalić, że Skarżąca opiekowała się Ł.K. w lipcu i sierpniu 2005 r.- w okresie ferii letnich i w weekendy- w okresie zająć szkolnych. Sąd potraktował odpisy zaświadczeń i dowodu wpłaty jako odpisy dokumentów prywatnych ( art. 106 § 1, 3 i 5 ppsa w zw. z art. 245 kpc). Zdaniem organów administracyjnych obu instancji Ośrodek jest instytucją zapewniającą całodobowe utrzymanie, wymienioną w art. 3 pkt 7 uśr, w związku z czym Skarżącej na podstawie art. 16 ust. 5 uśr nie przysługuje zasiłek pielęgnacyjny. Ocena ta jest co najmniej przedwczesna. Organy administracyjne I jak i II instancji przyjmując, że Ł.K. przebywa w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, nie wzięły pod uwagę wszystkich informacji zamieszczonych w przywołanych zaświadczeniach Ośrodka. Z dokumentów tych wynika bowiem, że Ł.K. w okresach nauki przebywa poza internatem blisko trzy doby; należy z nich wyprowadzić wniosek, że także w czasie przerw świątecznych, ferii zimowych i letnich (w lipcu i sierpniu) przebywa w domu. Pominięcie tej kwestii i jej wpływu na sytuację Skarżącej narusza dyspozycję art. 7, 11, 77 i 107 § 3 kpa i jedną z ogólnych zasad postępowania administracyjnego, zgodnie z którą organy administracji, prowadząc postępowanie, podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Organy administracji publicznej obowiązane są tym samym do prowadzenia postępowania w taki sposób, by wyjaśnione zostały wszystkie okoliczności sprawy i do wnikliwego przeanalizowania wpływu ustalonych okoliczności na treść podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia, i ujęcia tego w uzasadnieniu (wyrok NSA z dnia 9 kwietnia 2001 r.- V SA 1611/00 LEX nr 80635). Organy obu instancji przyjmując, że Ośrodek jest instytucją zapewniającą całodobowe utrzymanie nie podjęły żadnych kroków mających na celu ustalenie zakresu świadczeń udzielanych uczącym się dzieciom, a tym samym mających na celu ustalenie, czy Ośrodek ten mieści się w definicji szkoły (z zaświadczenia wynika, że od 1 września 2005 r. Ł.K. uczy się w VI klasie szkoły podstawowej) bądź instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie (art. 3 pkt 7 i pkt 18 uśr). Należy zwrócić uwagę, że nie ma definicji legalnej pojęcia "całodobowego utrzymania". Wykładnią prawa jest operacja myślowa nie ograniczająca się do wykładni jednego przepisu (zwłaszcza ograniczona jedynie do wykładni językowej), lecz operacja w toku której dokonuje się przekładu zbioru przepisów ogłoszonych w aktach prawodawczych na zbiór norm postępowania równoznaczny jako całość z danym zbiorem przepisów (M.Zieliński "Interpretacja jako proces dekodowania tekstu prawnego" WN UAM 1972 s. 26 i n; Z. Ziembiński "Logika praktyczna" PWN 2002 s. 230). Zdaniem Sądu koniecznym jest więc sięgnięcie do zasad wykładni, zgodnie z którymi znaczenie przepisu zależy nie tylko od jego językowego sformułowania (kontekst językowy), ale także od treści innych przepisów (kontekst systemowy) oraz całego szeregu wyznaczników pozajęzykowych takich jak cele, funkcje regulacji prawnej i przekonania moralne ( L. Morawski "Wykładnia w orzecznictwie sądów – komentarz" Toruń 2002 r. s. 77). W potocznym znaczeniu sformułowanie całodobowe utrzymanie obejmuje wyżywienie i zakwaterowanie ( środki do życia, koszt egzystencji- "Słownik języka polskiego" pod red. W. Doroszewskiego- PWN: 1958 t. I s. 777; 1967 t. IX s. 748-748 znaczenie 2 i 3; "Słownik języka polskiego" pod red. M. Szymczaka PWN 1992 t. 1 s. 229; t.3 s. 635; S. Skorupka "Słownik frazeologiczny języka polskiego" WP 2002 t. 2 s.489). Podkreślić należy jednak, iż celem regulacji zwartych w ustawie o świadczeniach rodzinnych jest wspieranie rodziny w realizacji jej funkcji ze szczególnym uwzględnieniem funkcji wychowawczej, opiekuńczej i edukacyjnej, ze szczególnym uwzględnieniem potrzeb osób niepełnosprawnych. W związku z tym, niezbędne jest uwzględnienie również konieczne wydatki na żywność, mieszkanie oraz odzież, obuwie, edukację i ochronę zdrowia, które zdeterminowane zostały potrzebami rozwojowymi i integracyjnymi dziecka. Nadto wskazać należy, że z art. 3 ust 7 in fine uśr wynika, iż instytucją zapewniającą całodobowe utrzymanie jest również szkoła wojskowa lub inna szkoła zapewniająca nieodpłatnie pełne utrzymanie, w tym wyżywienie, zakwaterowanie i umundurowanie. Z powyższego wynika, iż instytucjami zapewniającymi całodobowe utrzymanie są instytucje zapewniające nie tylko zakwaterowanie i wyżywienie, lecz również odzież, obuwie i ochronę zdrowia, w szczególności gdy chodzi o zaspokojenie potrzeb dzieci i wiąże się ze wsparciem rodziców znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej w wykonywaniu ciążącego na nich obowiązku wychowania i opieki nad dziećmi. Powyższe nabiera szczególnego znaczenia w świetle zaświadczenia, z którego wynika, że Skarżąca ponosi koszty wynikające z ciążącego na niej obowiązku zapewnienia synowi wyżywienia i (zgodnie z doświadczeniem życiowym) obuwia, środków czystości, pomocy szkolnych a nadto utrzymania przez okres w jaki przebywa w domu, tj. obowiązku mieszczącego się w zakresie obowiązku alimentacyjnego (art. 133 § 1 i 2 w zw. z art. 128 i art. 135 § 1 kro). Sądowi w składzie orzekającym w niniejszej sprawie znany jest pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 18.05.2006 r. sygn. akt II SA/Ol 45/06 (niebubl., Rzeczpospolita z dnia 20.06.2006r. "Nie ma wsparcia dla rodziców zabierających syna do domu", C5), w którym Sąd oddalił skargę na decyzję SKO odmawiającą przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w sytuacji, gdy pomimo umieszczenia dziecka w placówce zapewniającej całodobowe utrzymanie, rodzice odbierali je po zajęciach w szkole. Tym niemniej zauważyć należy, że zgodnie z art. 18 Konstytucji rodzina, macierzyństwo i rodzicielstwo znajdują się pod ochroną i opieką Rzeczypospolitej Polskiej. Rodziny znajdujące się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej, zwłaszcza wielodzietne i niepełne, mają prawo do szczególnej pomocy ze strony władz publicznych (art. 71 ust. 1 zd. 2 Konstytucji). Praw określonych w szczególności w art. 71 Konstytucji można dochodzić w granicach określonych w ustawie (art. 81 Konstytucji). Celem ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. 228/03/2255 ze zm.) jest w szczególności pomoc ubogim rodzinom w celu częściowego pokrycia wydatków na utrzymanie dziecka (art. 4 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 uśr). Wykładni ustawy o świadczeniach rodzinnych należy dokonywać z uwzględnieniem norm konstytucyjnych. Zgodnie z zasadą subsydiarności, państwo (w tym władze samorządowe) mają za zadanie jedynie wspierać, nie zaś zastępować rodzinę w jej funkcjach opiekuńczych i wychowawczych. Gdyby rodzina pozostawiała dziecko w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie w długich okresach, wówczas brak byłoby podstaw, by podatnik ponosił dwukrotne obciążenie (z tytułu pokrywania kosztów pobytu dziecka i z tytułu zasiłku pielegnacyjnego). Jeżeli jednak rodzina regularnie w okresie ferii a nadto w wakacje letnie zabiera dziecko do miejsca swego zamieszkania na dwa miesiące, zapewniając w okresach pobytu dziecka w domu utrzymanie dziecku, a nadto wyposaża dziecko w pomoce szkolne i ubrania, to działania takie służą dobru dziecka. Zgodnie z art. 3 ust. 1 Konwencji o Prawach Dziecka, przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne ONZ (Dz. U. 120/91/526, zm. 2/00/11 – dalej Konwencja), we wszystkich działaniach dotyczących dzieci, podejmowanych przez publiczne lub prywatne instytucje opieki społecznej, sądy, władze administracyjne lub ciała ustawodawcze, sprawą nadrzędną będzie najlepsze zabezpieczenie interesów dziecka. Wykładnia art. 16 ust. 1 i 5 uśr, prowadząca do pozbawienia rodzica możliwości otrzymania zasiłku pielęgnacyjnego, działającego w szeroko rozumianym interesie dziecka, przez umożliwienie dziecku edukacji szkolnej i niezbędnej socjalizacji wśród rówieśników w dniach nauki, a regularnie zabiegającej o umacnianie więzi rodzinnych w weekendy, ferie i wakacje (przez 2 miesiące), naruszałby art. 3, 6 ust. 2 i art. 23 Konwencji. Rodzina stanowi naturalne środowisko rozwoju i dobra wszystkich jej członków, a w szczególności dzieci winna być otoczona niezbędną ochroną oraz wsparciem, by mogła w pełnym zakresie wypełniać swe obowiązki w społeczeństwie (preambuła Konwencji). W tej sytuacji pobyt dziecka w okresach nauki w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, a powrót dziecka do rodziny na pełne 2 miesiące- przy zapewnieniu przez rodzinę utrzymania dziecka w okresie pobytu dziecka w rodzinie, zakupywaniu dlań ubrań i pomocy szkolnych , wskazuje na to, że dziecko nie pozostaje w istocie na całodobowym utrzymaniu instytucji o której mowa w art. 3 pkt 7 uśr i nie zachodzą przeszkody do przyznania zasiłku pielęgnacyjnego na podstawie art. 16 ust. 5 uśr. Za taką wykładnią prawa przemawia w szczególności definicja instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, która wskazuje szkołę zapewniającą nieodpłatne utrzymanie, w tym wyżywienie, zakwaterowanie i umundurowanie (art. 3 pkt 7 in fine uśr), jak i uregulowania zawarte w art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. b uśr wskazujące, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, gdy osoba wymagająca opieki została umieszczona, w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji, w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu z wyjątkiem zakładów opieki zdrowotnej. Opieka rozumiana jako troszczenie się, dbanie o kogo, doglądanie, pilnowanie kogo, strzeżenie, dozór ("Słownik języka polskiego" pod red. W. Doroszewskiego- PWN 1963 t. V s. 1025 znaczenie 1; "Słownik języka polskiego" pod red. M. Szymczaka PWN 1992 t. 2 s. 526; znaczenie 1; S. Skorupka "Słownik frazeologiczny języka polskiego" WP 2002 t. 1 s. 605) jest pojęciem obejmującym znacznie dalej idące obowiązki, niźli utrzymanie. Uwzględniwszy cel ustawy brak jest podstaw, by rodzina nie mogła uzyskać zasiłku pielęgnacyjnego, gdy zabiera dziecko do domu co tydzień na blisko 3 doby w okresie nauki a nadto na 2 miesiące wakacji i w ferie (w pełni je wówczas utrzymując) i alimentuje je ubraniami i pomocami szkolnymi. Zapewnienie całodobowej opieki nie musi być jednoznaczne z zapewnieniem pełnego utrzymania w rozumieniu art. 3 pkt 7 uśr. Argumentacja taka pośrednio znajduje poparcie w brzmieniu art. 71 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t.j. Dz. U. 256/04/2572 ze zm.), powierzającym Ministrowi właściwemu do spraw oświaty i wychowania kompetencje w zakresie ustanowienia rozporządzenia regulującego m. in. zasady ponoszenia odpłatności za pobyt dziecka w specjalnych ośrodkach szkolno – wychowawczych. Minister Edukacji Narodowej i Sportu skorzystał z delegacji ustawowej wydając dnia 7 marca 2005 r. rozporządzenie w sprawie rodzajów i szczegółowych zasad działania placówek publicznych, warunków pobytu dzieci i młodzieży w tych placówkach oraz wysokości i zasady odpłatności wnoszonej przez rodziców za pobyt ich dzieci w tych placówkach (Dz. U. 52/05/467 ze zm.). Przepis § 66 rozporządzenia wprowadził odpłatność rodziców dzieci i młodzieży przebywających w specjalnych ośrodkach szkolno – wychowawczych w zakresie wyżywienia. Ów akt prawny wskazuje, że nie jest wykluczone partycypowanie rodziców w kosztach utrzymania. Obowiązek nauki, o którym mowa w art. 3 pkt 18 in fine uśr, jest pojęciem bardzo szerokim. Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (j.t. Dz.U. 256/04/256 ze zm.), obowiązek szkolny dziecka rozpoczyna się z początkiem roku szkolnego w tym roku kalendarzowym, w którym dziecko kończy 7 lat i trwa do ukończenia gimnazjum, nie dłużej niż do ukończenia 18 roku życia. Obowiązek szkolny spełnia się przez uczęszczanie do szkoły podstawowej i gimnazjum, publicznych bądź niepublicznych ( art. 16 ust. 5 ustawy). Organy obu instancji nie ustaliły, z jakich przyczyn Ł.K. uczy się w szkole podstawowej, prowadzonej przez Ośrodek. W związku z tym uznać trzeba, że kwestia całodobowego utrzymania w dostatecznie długim okresie oraz zakres partycypowania rodziców w utrzymaniu dziecka stanowić winno przedmiot stosownego postępowania dowodowego. Powyższe dotyczy w szczególności kroków mających na celu ustalenie zakresu świadczeń udzielanych przez Ośrodek osobom tam się uczącym, a tym samym mających na celu ustalenie czy ośrodek ten mieści się w definicji szkoły bądź instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie (art. 3 pkt 7 i pkt 18 uśr). W ocenie Sądu stwierdzone uchybienia w postępowaniu zarówno organu I instancji, jak i organu odwoławczego, mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy i w konsekwencji skutkować muszą uchyleniem zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c, i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153/02/1270 ze zm.). /-/ I. Kucznerowicz /-/ D. Rzyminiak- Owczarczak /-/ M. Dybowski za nieobecnego sędziego /-/ D. Rzyminiak- Owczarczak A.T