II FSK 1074/07

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Antoni Hanusz, Sędziowie: NSA Edyta Anyżewska, NSA Jacek Brolik (sprawozdawca), Protokolant Paweł Koluch, po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2008 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej P. [...] "S." S.A. w T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 22 listopada 2006 r. sygn. akt I SA/Bd 519/06 w sprawie ze skargi P. [...] "S." S.A. w T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia 24 maja 2006 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2001 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od P. [...] "S." S.A. w T. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w B. kwotę 450 (czterysta pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 22 listopada 2006 r., sygn. akt I SA/Bd 519/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę P. w T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia 24 marca 2006 r., nr (...), w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2001 r. Z ustaleń faktycznych przedstawionych przez Sąd I instancji wynika, że opisaną na wstępie decyzją organ odwoławczy, na podstawie art. 233 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. nr 137, poz.926 ze zm., zwanej dalej w skrócie: Ordynacja podatkowa) oraz art. 15 ust. 1, art. 16 ust.1 pkt 37 i pkt 51 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2000 r. nr 54, poz. 654 ze zm., zwanej dalej u.p.d.o.p), utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. z dnia 29 marca 2006 r. określającą spółce wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za 2001 rok w kwocie 3.528,00 zł. Organy podatkowe zweryfikowały bowiem przychody spółki z tytułu umowy o dzieło oraz zakwestionowały zaliczenie w koszty uzyskania przychodu następujących wydatków: ▪ na rozmowy telefoniczne (udokumentowane fakturami na H.S. i A. S.); ▪ na zakup słuchawek, desek podłogowych, uszczelek pod baterie, zaworu do pralki, zlewu emaliowanego, maszyny do szycia, rynien, krzewów róż, kątowników, otuliny wierteł, cokołu, drutu kolczastego; ▪ na eksploatację czterech samochodów osobowych (przyjęto, że H.S. do protokołu z przesłuchania z dnia 26 czerwca 2003 r. zeznał, iż samochody marki Mercedes zostały przekazane spółce przez jej akcjonariuszy w ramach użyczenia); ▪ odpisów amortyzacyjnych od czterech samochodów osobowych marki Mercedes, które spółka użytkowała na podstawie umowy użyczenia; ▪ składek poniesionych przez H.S. i T.S. z tytułu członkostwa w Radzie (...) oraz w Związku (...) W skardze skierowanej do Sądu I instancji zarzucono naruszenie art. 121 §1, art. 210 § 1 pkt 6 i § 4, art.68 § 1, art. 130 Ordynacji podatkowej oraz art. 7 ust. 1 i 2, art. 15 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1 pkt 38) i 51) u.p.d.o.p., a także art.8 ustawy - Prawo zamówień publicznych. Spółka wskazywała na szereg naruszeń dokonanych w toku postępowania przed organami podatkowymi, wnosząc jednocześnie o uchylenie zaskarżonych decyzji w całości i "unieważnienie" postępowania. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że organy podatkowe obu instancji prawidłowo oceniły strony, treść i wykonanie umowy o dzieło oraz zakwestionowały wydatki zakwalifikowane przez spółkę jako koszty uzyskania przychodu. Skoro to spółka zobowiązała się do świadczenia i w zamian za to uzyskała wynagrodzenie, to jest to jej przychód, który należało rozliczyć podatkowo. Zawarte umowy nie zostały podważone w sposób przewidziany prawem, zatem na czas wydania zaskarżonej decyzji, to spółka uzyskała przychód. W ocenie Sądu, zgodzić się należy ze stanowiskiem organów podatkowych, że podatnik do kosztów uzyskania przychodów zaliczył wydatki, co do których nie wykazał związku z uzyskanym przychodem lub z przychodem, jakiego spółka mogła się realnie spodziewać. Sąd uznał także, że dokonane w sprawie ustalenia organów podatkowych, oparte o swobodną i wszechstronną ocenę całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, nie nasuwają zastrzeżeń z punktu widzenia ich zgodności ze wskazaniami wiedzy i życiowego doświadczenia. Strona skarżąca miała możliwość wypowiedzenia się na każdym etapie postępowania, składania wniosków dowodowych, przedkładania dowodów, jednakże nie udokumentowała dostatecznie związku poniesionych wydatków z planowanym przychodem. Od powyższego wyroku spółka wniosła skargę kasacyjną. Na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."), zarzucono Sądowi I instancji obrazę prawa procesowego, to jest: ▪ art. 141 § 4 p.p.s.a., polegającą na przedstawieniu stanu faktycznego niezgodnie z rzeczywistością, ▪ art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., poprzez oddalenie skargi, mimo naruszenia przez organy podatkowe art. 122, 187 i 191 Ordynacji podatkowej, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy - poprzez pominięcie części wyjaśnień prezesa zarządu H. S. i niepodjęcie czynności celem należytego wyjaśnienia sprawy. Wskazując na powyższe wniesiono, na podstawie art.185 § 1 p.p.s.a., o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi, który wydał zaskarżone orzeczenie, a także o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Wnoszący skargę kasacyjną wywodził, że organ podatkowy nie rozważył w stopniu należytym okoliczności podawanych przez H.S., a dotyczących uprawdopodobnienia stanowiska strony, w tym, że określony wydatek został poniesiony w celu uzyskania danego przychodu. Zdaniem spółki, organy dokonały ustaleń odbiegających od rzeczywistości, które stały się podstawą kontroli Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego. Ponadto podniesiono, że uzasadnienie orzeczenia Sadu winno zawierać ocenę ustalonego przez organ stanu faktycznego, a tymczasem Sąd przyjął stan faktyczny, który organ podatkowy ustalił sprzecznie z prawem. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, wywodząc jak Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Brak jest dostatecznych podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej. Na wstępie przypomnieć (wnoszącemu skargę kasacyjną ) należy, że, na podstawie art. 183 § 1 p.p.s.a., poza przypadkami nieważności postępowania sądowego unormowanymi w art. 183 § 2 p.p.s.a., których w sprawie niniejszej nie stwierdzono, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę wyłącznie w granicach skargi kasacyjnej, które wyznaczają zarzuty kasacyjne sformułowane, przedstawione i uzasadnione zgodnie z wymogami wynikającymi z uregulowań art. 174 i art. 176 p.p.s.a. W przedmiotowej sprawie wnoszący skargę kasacyjną usiłuje polemizować z jej ustaleniami i ocenami faktycznymi, przywołując, jako podstawy kasacyjne : 1). art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit c. p.p.s.a. w związku z art. 122, art. 187 i art. 191 Ordynacji podatkowej - poprzez i z powodu pominięcia części wyjaśnień H. S. oraz niepodjęcie czynności celem należytego wyjaśnienia sprawy; 2). art. 141 § 4 p.p.s.a., z powodu przedstawienia stanu faktycznego niezgodnego z rzeczywistością. Ad. 1. Pierwszy z zasygnalizowanych zarzutów jest oczywiście nietrafny. Organy podatkowe rozważyły i oceniły zeznania pana S. na podstawie, w ramach i bez przekroczenia zasady swobodnej oceny dowodów, natomiast Sąd I instancji ocenę tą zaaprobował. Dodać w tym miejscu należy, że opisane w zarzucie drugim naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. odnosi się do "przedstawienia stanu faktycznego niezgodnie z rzeczywistością", nie zaś do pominięcia konkretnych części zeznań pana S. Przede wszystkim podnieść i podkreślić jednak należy, że zeznania świadka, nawet prezesa zarządu skarżącej osoby prawnej, składane w postępowaniu podatkowym, to jest już ( z istoty rzeczy) po zakończeniu kontrolowanego i weryfikowanego w nim samoobliczenia podatku., nie mogą co do zasady zastąpić udokumentowania tego sammobliczenia albo też jego odtworzenia. Zeznania te nie zastępują bowiem, dla przykładu, treści umowy cywilnoprawnej, ewidencji przebiegu pojazdów, nie zmieniają prawa własności przedmiotów oraz innych praw, które spółce – podatnikowi do nich służyły, nie mogą czynić tożsamymi podmiotami spółki kapitałowej i prezesa jej zarządu czy też innych osób fizycznych, nie mieszczą w sobie i nie zastępują zeznań innych świadków, albo też innych dowodów. Dodać również można, że domagając się oceny przeprowadzonego dowodu z zeznań pana S., wnoszący skargę kasacyjną nie uwzględnił w niej podstawy prawnej dopuszczenia i wykorzystania tego dowodu w sprawie. Kończący analizowany zarzut zwrot o "niepodjęciu czynności celem należytego wyjaśnienia sprawy", nie został uzasadniony zgodnie z wymogami art. 176 p.p.s.a. i nie wynika z niego nawet, czego konkretnie dotyczy oraz czy odnosi się do Sądu I instancji czy też do organów podatkowych. Ad. 2. Również drugi z zarzutów kasacyjnych, powołujący się na art. 141 § 4 p.p.s.a., nie zasługuje na uwzględnienie. Z uważnego odczytania zarzutów skargi kasacyjnej wynika niewątpliwie, że tylko zarzut (1) naruszenia art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit c. p.p.s.a., połączony został z unormowaniami art. 122, art. 187 i art. 191 Ordynacji podatkowej. W zarzucie, nazwanym w niniejszym tekście drugim, podstawą kasacyjną jest wyłącznie art. 141 § 4 p.p.s.a. Za pomocą tak sformułowanego zarzutu i na podstawie jedynego w jego treści przepisu w postaci art. 141 § 4 p.p.s.a., nie można zgodnie z prawem, to jest prawnie skutecznie, polemizować z poszczególnymi ustaleniami i ocenami faktycznymi, które w całości tworzą określony obraz stanu faktycznego danej sprawy, przedstawiany następnie przez Sąd I instancji. Brak skutecznego podważenia konkretnych ustaleń i ocen stanu faktycznego ustalonego i ocenionego przez organy podatkowe i zaaprobowanego przez Sąd I instancji, czynią zarzut "przedstawienia stanu faktycznego niezgodnie z rzeczywistością" wyłącznie ogólnikową i nie zasługującą na uwzględnienie nieuzasadnioną polemiką podmiotu wnoszącego skargę kasacyjną. W powyższym kontekście, zarzut (2) naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., wobec rozważonej powyżej nietrafności zarzutu (1) z art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit c. p.p.s.a. w zw. z art. 122, art. 187 i art. 191 Ordynacji podatkowej, nie mógł zostać uwzględniony. Z tych powodów, na podstawie art. 184 i art. 204 pkt 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną i orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego.