II SA/Ol 732/06
WyrokWSA w Olsztynie2006-11-29
Skład orzekający: Alicja Jaszczak - Sikora, Adam Matuszak, Bogusław Jażdżyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odwołanie policjanta ze stanowiska komendanta komisariatu Policji, uregulowane w art. 6e ustawy o Policji, wymaga uzasadnienia merytorycznego i podlega kontroli sądowej w zakresie zasadności przyczyn odwołania?Ratio decidendi
Odwołanie policjanta ze stanowiska komendanta komisariatu Policji, na podstawie art. 6e ustawy o Policji, jest aktem uznaniowym przełożonego służbowego i nie wymaga szczegółowego uzasadnienia merytorycznego. Ustawodawca nie przewidział katalogu przyczyn uzasadniających takie odwołanie, co oznacza, że sąd administracyjny nie jest uprawniony do badania zasadności motywów, które legły u podstaw tej decyzji. Konstrukcja prawna odwołania ze stanowiska komendanta, oparta na arbitralnej ocenie przełożonego, wyklucza uprawnienie osoby odwołanej do kwestionowania zasadności tej decyzji.Stan faktyczny
Z. K. został odwołany ze stanowiska Komendanta Komisariatu Policji rozkazem personalnym Komendanta Powiatowego Policji, który wskazał na utratę zdolności kierowania i zarządzania, powołując się na wyniki kontroli wykazujące nieprawidłowości w nadzorze i przestrzeganiu przepisów. Z. K. w odwołaniu i skardze kwestionował zasadność odwołania, zarzucając naruszenia proceduralne, stronniczość kontroli, mobbing oraz brak merytorycznych podstaw. Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz, uznając stosunek służbowy policjanta za administracyjno-prawny i podkreślając uznaniowy charakter odwołania. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że odwołanie ze stanowiska komendanta jest aktem uznaniowym, niepodlegającym kontroli sądowej w zakresie merytorycznej zasadności.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Jaszczak - Sikora (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Adam Matuszak Asesor WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant Ewa Rychcik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2006 r. sprawy ze skargi Z. K. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie odwołania ze stanowiska Komendanta komisariatu Policji oddala skargę. WSA/wyr.1 - sentencja wyroku
Rozkazem personalnym Nr "[...]" z dnia "[...]", Komendant Powiatowy Policji, na podstawie art. 6 e ust. 1 i 4 oraz art. 6d ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 z późn. zm.) odwołał z dniem 4 czerwca 2006r. Z. K. z dotychczas zajmowanego stanowiska Komendanta Komisariatu Policji i z dniem 5 czerwca 2006r. przeniósł go do swojej dyspozycji z prawem do uposażenia w wysokości przysługującej przed odwołaniem przez okres 6 miesięcy do dnia 5 grudnia 2006r. oraz na podstawie art. 108 kpa nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.
W uzasadnieniu organ podniósł, iż Z. K. utracił zdolność kierowania
i zarządzania podległym Komisariatem. Wskazał, że w dniach 16-17 maja 2006r. przeprowadzona została kontrola w zakresie prawidłowości zarządzania i kierowania Komisariatem Policji. W trakcie tej kontroli stwierdzono nieprawidłowy nadzór nad pracą dochodzeniową i operacyjną oraz nieprzestrzeganie przepisów wewnętrznych dotyczących zasad przeprowadzenia interwencji domowych przez policjantów wobec przemocy w rodzinie, metod i form wykonywania zadań przez policjantów w zakresie przeciwdziałania demoralizacji i przestępczości nieletnich oraz niepełną realizację programu operacyjnego "[...]".
Komendant podkreślił, iż zgodnie z przepisem art. 6d ust. 1 cytowanej ustawy o Policji zamiar odwołania został pozytywnie zaopiniowany przez Burmistrza.
Decyzji, na podstawie art. 108 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego, nadano rygor natychmiastowej wykonalności, co uzasadniono interesem społecznym wynikającym z potrzeby zapewnienia niezakłóconej i sprawnej realizacji zadań ustawowych przez jednostkę organizacyjną Policji.
W odwołaniu Z. K. reprezentowany przez ojca W. K., wniósł o uchylenie powyższego rozkazu w całości, zarzucając naruszenie wielu przepisów proceduralnych w tym art. 7, 10, 40, 75 § 1 i 2, 77, 78, 79, oraz 108 kpa.
W uzasadnieniu pełnomocnik podniósł, iż w okresie 15 lat służby Z. K. podnosił swoje kwalifikacje zawodowe, nie był karany za naruszenie dyscypliny służbowej. Z powierzanych mu zadań służbowych wywiązywał się dobrze, o czym świadczą wyróżnienia i awanse w stopniach i stanowiskach. W okresie pełnienia służby na stanowisku Komendanta Posterunku był trzykrotnie opiniowany.
W 2005r. uzyskał ocenę bardzo dobrą, a w zakresie dyspozycyjności celującą.
Wskazał, iż Z. K. jako Komendant przedstawiał dwukrotnie miejscowemu samorządowi informację o stanie bezpieczeństwa na obszarze działania komisariatu, do której miejscowi radni oraz burmistrz nie wnieśli żadnych uwag.
Pełnomocnik zarzucał ponadto, że Komendant Powiatowy Policji stosował wobec odwołującego i podległych mu policjantów mobbing oraz usiłował doprowadzić do paraliżu jednostkę tylko po to, żeby z nieznanych powodów wykazać nieprzydatność Z. K. do służby.
Z tego powodu strona wniosła o wyłączenie Komendanta Powiatowego Policji
od udziału w przedmiotowym postępowaniu. Jednak wniosek ten nie został uwzględniony bez podania przyczyny.
Pełnomocnik podniósł, iż czynności kontrolne zostały przeprowadzone niezgodnie z procedurą, selektywnie, stronniczo, w sposób nie odzwierciedlający stanu faktycznego. Wywiódł, że w toku postępowania w przedmiotowej sprawie naruszono zasady dochodzenia prawdy obiektywnej, uniemożliwiono stronie i jej pełnomocnikowi czynny udział w postępowaniu, uniemożliwiono stronie i jej pełnomocnikowi odniesienie się do protokółu z kontroli, naruszono obowiązek wyczerpania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, uniemożliwiono złożenie wniosków dowodowych, nie zawiadomiono strony na 7 dni przed wydaniem decyzji o możliwości zapoznania się
z aktami postępowania i odniesienie się co do zebranych dowodów, nie skorzystano
z możliwości przesłuchania strony.
Odwołujący zakwestionował również zasadność nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności podnosząc, iż brak było ku temu merytorycznych
i formalnych przesłanek.
Pełnomocnik powoływał się również na okoliczności świadczące, jego zdaniem,
o szykanowaniu strony.
Komendant Wojewódzki Policji decyzją Nr "[...]" z dnia "[...]" utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny.
W uzasadnieniu podniósł, iż stosunki prawne funkcjonariuszy Policji nie są stosunkami pracy, lecz administracyjno-prawnymi. Stąd wszystkie spory w tej grupie zawodowej są rozpoznawane w postępowaniu administracyjnym. Przy ujmowaniu istoty stosunków służbowych funkcjonariuszy służb zmilitaryzowanych zwraca uwagę przede wszystkim ich dyspozycyjność wyrażająca się jednostronnym podporządkowaniem woli przełożonych, co do treści praw i obowiązków podwładnych. Ta podległość służbowa
w służbach zmilitaryzowanych, w tym w Policji, realizuje odmienny cel i odwołuje się do innego systemu wartości niż ochrona interesów i praw podmiotowych usytuowanych poza tymi służbami. Znajduje to potwierdzenie w przepisach szczególnych, określających ustrój, zadania i sposób działania poszczególnych służb publicznych,
a w rozpatrywanym przypadku w przepisach ustawy o Policji. Podstawowym warunkiem wykonywania przez Policję zadań utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego jest dyspozycyjność i zdyscyplinowanie jej funkcjonariuszy. Zakres tej dyspozycyjności określa sama ustawa o Policji oraz wydane na jej podstawie akty wykonawcze, ustanawiające sferę praw podmiotowych policjantów jako stron stosunków służbowych. Prawa te są jednak określone wyłącznie unormowaniami zawartymi w ustawie o Policji, a konkretnie w przepisach zapewniających prawo odwołania się do przełożonego wyższego stopnia czy wnoszenia skarg do sądu administracyjnego na wydane przez tych przełożonych decyzje administracyjne.
Organ wskazał, iż problematyka powołania policjanta na stanowisko komendanta komisariatu Policji, jak również odwołania go z tego stanowiska uregulowana została
w rozdziale II podanej ustawy o Policji. Zgodnie z art. 6 ustawy o Policji, w sprawach ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego, komendant komisariatu Policji jest organem administracji rządowej
o zasięgu działania na obszarze gminy lub gmin. Na stanowisko to powołuje oficera lub aspiranta Policji komendant powiatowy Policji po zasięgnięciu opinii właściwego terytorialnie wójta (burmistrza lub prezydenta miasta) lub wójtów. Stosownie do art. 6e
i art. 6d ust. 1 ustawy o Policji, może on odwołać ze stanowiska komendanta komisariatu Policji w każdym czasie po zasięgnięciu opinii właściwego terytorialnie wójta (burmistrza lub prezydenta miasta) lub wójtów, a policjant odwołany przenoszony jest do dyspozycji przełożonego uprawnionego do odwołania i przez okres 6 miesięcy ma prawo do uposażenia w wysokości przysługującej przed odwołaniem. Przepisy ustawy o Policji dotyczące powoływania na stanowiska komendantów Policji
i odwoływania z tych stanowisk są przepisami szczególnymi w stosunku do przepisów rozdziału 5 tej ustawy, gdyż określają one szczególny tryb powoływania i odwoływania tylko z tych stanowisk. Odwołany nadal pozostaje w służbie. Przepisy powyższe nie ustanawiają przesłanek, jakie muszą zostać spełnione w celu odwołania policjanta ze stanowiska komendanta komisariatu Policji. Tym samym decyzja w tym zakresie należy do właściwego przełożonego, który dokonuje kompleksowej oceny pracy policjanta powołanego na stanowisko kierownicze, z uwzględnieniem innych kryteriów, które mają istotny wpływ na opinię co do jego przydatności na zajmowanym stanowisku. Wskazane uregulowania prawne stanowią narzędzie umożliwiające przełożonemu właściwemu w sprawach osobowych odwołanie ze stanowiska kierowniczego nie tylko policjanta, który z różnych przyczyn nie może pełnić służby na tym stanowisku, ale również policjanta, który w nagrodę za osiągane wyniki zasługuje na awans poprzez mianowanie na bardziej odpowiedzialne stanowisko służbowe.
Organ podkreślił, iż pomimo uznaniowego charakteru, decyzja o odwołaniu policjanta ze stanowiska m.in. komendanta komisariatu Policji nie może być wynikiem dowolności działania organu. Ustanawiając bowiem obowiązek uzyskania opinii właściwego burmistrza w przedmiocie odwołania policjanta z wymienionego stanowiska, ustawodawca wprowadził element kontroli społecznej, której zadaniem jest przeciwdziałanie ewentualnym nadużyciom uprawnień przez przełożonych, pomimo faktu, że stanowisko burmistrza w takim przypadku ma jedynie charakter opiniodawczy
i nie jest wiążące dla przełożonego właściwego do odwołania policjanta ze stanowiska.
Komendant wskazał, iż Burmistrz Miasta i Gminy w piśmie "[...]" z dnia 23 maja 2006 roku, wyraził akceptację dla propozycji odwołania Z. K. ze stanowiska Komendanta Komisariatu Policji. Wobec tego rozkaz personalny Nr "[...]" Komendanta Powiatowego Policji z dnia "[...]" jest zgodny z uregulowaniami ustawy o Policji.
Odnosząc się do okoliczności podniesionych w odwołaniu, organ stwierdził, iż sugerowane przez pełnomocnika strony naruszenie zasad kodeksu postępowania administracyjnego poprzez wskazanie hasłowo wybranych przepisów tego kodeksu, nie znajduje potwierdzenia w zebranych materiałach sprawy. Nie zasługuje również na uwzględnienie, zdaniem organu, podniesiony przez odwołującego argument braku podstaw do nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, gdyż w zaskarżonej decyzji kwestię tę uzasadniono w sposób wyraźny i jak najbardziej zrozumiały.
Z podanych powyżej powodów nie ma znaczenia także w rozpatrywanej sprawie przebieg służby, osiągnięcia strony i uzyskiwane przez nią oceny czy opinie oraz posiadane wykształcenie. Organ podkreślił, iż w przedmiotowej sprawie znaczenie ma spełnienie ustawowego wymogu zasięgnięcia opinii właśnie Burmistrza Miasta i Gminy, a nie innego organu czy osoby, jak przedstawiono to w odwołaniu. Z tych samych powodów na uwzględnienie nie zasługuje wniosek o przesłuchanie czterech byłych funkcjonariuszy jednostki Policji.
Wskazał, iż zarzuty odnoszące się do mobbingu wobec Z. K., stanowią przedmiot odrębnego postępowania i nie mogą być rozpatrywane w niniejszej sprawie. Natomiast wniosek strony o wyłączenie organu pierwszej instancji od udziału
w przedmiotowym postępowaniu, przedstawionego przez pełnomocnika strony jako wniosek o wyłączenie pracownika organu, nie znajduje oparcia w przepisach kpa odnoszących się do przesłanek wyłączenia organu administracji publicznej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie Z. K. reprezentowany przez ojca W. K., wniósł o uchylenie zaskarżonego rozkazu oraz orzeczenie wyrokiem, że jego odwołanie ze stanowiska Komendanta KP było pozbawione merytorycznych podstaw.
Strona skarżąca podniosła argumenty jak w odwołaniu. Zarzuciła, iż kontrola działalności Komisariatu Policji została przeprowadzona w sposób tendencyjny, z licznymi uchybieniami merytorycznymi, jak i proceduralnymi, co zniekształciło całkowicie istniejący stan faktyczny. Stwierdziła, iż zespół kontrolny
w sposób rażący naruszył § 15 ust. 2, § 17 ust. 1 i 2, § 19 ust. 1, 2, 3, 4 i 5, § 22, 23 ust. 1 i 2, § 24 ust. 1-13, § 25, 26 ust. 1-6 oraz § 28 Zarządzenia nr 7 Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 29 marca 2001r. (Dz. Urz. MSWiA z dnia 29 marca 2001r.) w sprawie szczegółowych warunków i trybu przeprowadzania kontroli urzędu obsługującego Ministra Spraw wewnętrznych i Administracji oraz organów i jednostek organizacyjnych podległych, podporządkowanych i nadzorowanych przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Ponadto naruszone zostały przepisy Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu przeprowadzania kontroli (Dz.U. Nr 146, poz. 1414) oraz standardy kontroli NIK. W wyniku powyższego naruszone zostały również zasady określone w art. 6, 7, 9 i 10 kpa.
Pełnomocnik skarżącego podniósł, iż Komendant Powiatowy Policji poświadczył nieprawdę podając, iż powodem wszczęcia postępowania o odwołanie skarżącego są m.in. liczne skargi mieszkańców gminy i miasta na działalność policjantów i komendanta Komisariatu Policji. Skarżącemu nie jest bowiem znany ani jeden przypadek prowadzenia jakiegokolwiek postępowania skargowego w stosunku do jego osoby na zasadzie działu VIII, rozdziału I kpa.
Strona skarżąca wywiodła, iż organ II instancji niezasadnie odmówił wyłączenia Komendanta Powiatowego Policji nadkom. A. B. od udziału w postępowaniu. Podstawę wniosku stanowiła okoliczność stosowania przez wymienionego mobbingu wobec skarżącego i podległych jemu funkcjonariuszy. Zdaniem pełnomocnika skutkiem powyższego była stronniczo i nieobiektywnie przeprowadzona i udokumentowana selektywnie kontrola, która zniekształciła obraz pracy jednostki. Organ I instancji działając na niekorzyść skarżącego naruszył przepisy art. 6, 7, 8, 9, 10, 40, 70 § 1 i 2, 77, 78, 79, oraz 108 kpa. W ocenie strony skarżącej rażących naruszeń prawa w postępowaniu administracyjnym jest tak wiele i są tak poważne, że zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 kpa organ II instancji winien był stwierdzić nieważność decyzji. O działaniu na niekorzyść Z. K., zdaniem pełnomocnika świadczy: uniemożliwienie skarżącemu zapoznania się z treścią protokołu i zgłoszenia umotywowanych zastrzeżeń, ocen, uwag i wniosków, uniemożliwienie złożenia wniosków dowodowych, nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, ukrycie przed pełnomocnikiem, podczas zapoznania się z materiałami postępowania w dniu 10 lipca 2006r. dokumentu, w którym organ I instancji odniósł się szczegółowo do zarzutów odwołania.
Pełnomocnik skarżącego zarzucił również, iż decyzja organu I instancji nie spełnia wymogów określonych w art. 107 § 3 kpa.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie. Podkreślił, iż stanowisko służbowe komendanta komisariatu Policji jest stanowiskiem, na które policjant jest powoływany, nie zaś mianowany co jest zasadą w administracyjno-prawnym stosunku zatrudniania policjanta. Odwołanie nie wymaga szczególnego uzasadnienia, co wynika z samej istoty powołania na stanowisko. Jest realizacją uprawnień przełożonych właściwych w sprawach osobowych do obsadzania części stanowisk kierowniczych w Policji właśnie w drodze powołania. Dlatego też podnoszenie argumentów przemawiających za pozostawieniem policjanta na stanowisku komendanta w istocie nie ma większego znaczenia. Decydująca w tej mierze jest bowiem wola organu uprawnionego do powoływania i odwoływania policjanta.
Organ podniósł także, iż w interesie służbowym Policji i interesie społecznym jest, aby decyzje dotyczące odwołania policjanta ze stanowiska kierowniczego nie powodowały zakłóceń w konieczności nieprzerwanego kierowania jednostkami. Stąd też rozkazy personalne o odwołaniu winny być zaopatrzone w rygor natychmiastowej wykonalności i takie działanie jest w pełni uzasadnione.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej ppsa, sąd kontroluje legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego, czyli jego zgodność z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, obowiązującymi w dacie jego wydania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd administracyjny kontrolując zaskarżoną decyzję w powyższym zakresie może ją wzruszyć jedynie wówczas, gdy narusza ona przepisy prawa materialnego lub postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ppsa).
Zaskarżonej decyzji nie można przypisać tego rodzaju naruszeń prawa wobec czego skarga nie mogła być uwzględniona.
Na wstępie zgodzić się należy ze stanowiskiem organu II instancji odnośnie charakteru stosunku służbowego policjanta.
Należy podkreślić, iż stosunek służbowy policjantów ma charakter administracyjno-prawny. Bowiem ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U z 2002 r. Nr 7, poz. 58 z późn. zm.) reguluje w sposób zupełny stosunek służbowy funkcjonariusza Policji i nie odsyła do uregulowań kodeksu pracy.
Podkreślić trzeba także, iż przepisy ustawy o Policji dotyczące powołania na stanowiska komendantów Policji i odwołania z tych stanowisk są przepisami szczególnymi w stosunku do przepisów Rozdziału 5 tej ustawy, które regulują powstanie czy też ustanie stosunku służbowego policjanta, albowiem określają szczególny tryb powołania i odwołania tylko z tych stanowisk.
Na skutek powołania na stanowisko komendanta nawiązany zostaje odrębny stosunek prawny, polegający na powierzeniu pełnienia określonej funkcji kierowniczej. Powołanie na to stanowisko oparte jest na arbitralnej ocenie uprawnionego organu, iż kandydat na to stanowisko posiada odpowiednie predyspozycje do wykonywania obowiązków realizowanych na powierzonym stanowisku. Wskazać należy, iż stosunek prawny powstały na skutek powołania do pełnienia określonej funkcji, charakteryzuje się osłabioną trwałością, bowiem osoba powołana na przedmiotowe stanowisko może zostać niezwłocznie z niego odwołana, według uznania uprawnionego organu.
Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 6e ust. 1 i 4 w zw. z art. 6d ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 z późn. zm.). Zgodnie z tymi przepisami odwołać ze stanowiska komendanta komisariatu Policji, może w każdym czasie, niezwłocznie lub w określonym terminie komendant powiatowy (miejski) Policji, który przenosi odwołanego policjanta do swojej dyspozycji z prawem do uposażenia w wysokości przysługującej przed odwołaniem przez okres 6 miesięcy.
W przedmiotowej sprawie skarżący nie kwestionuje prawa przełożonego służbowego do odwołania go ze stanowiska Komendanta Komisariatu. Nie zgadza się jednak z motywami, które wskazano uzasadniając rozkaz personalny. Zdaniem Z. K., kontrola, na skutek której został odwołany ze stanowiska, została przeprowadzona selektywnie, stronniczo, z naruszeniem przepisów. W związku z tym - w ocenie skarżącego - przełożony służbowy nie miał merytorycznych podstaw, aby go odwołać ze stanowiska komendanta komisariatu. Skarżący podważa słuszność zaskarżonej decyzji, gdyż obawia się, iż motywy rozkazu zaważą na jego możliwości awansowania w przyszłości.
Podniesione przez skarżącego zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Należy bowiem zauważyć, że odwołanie z funkcji komendanta komisariatu, zgodnie
z wolą ustawodawcy jest pozostawione uznaniu administracyjnemu przełożonego służbowego, w niniejszej sprawie komendanta powiatowego Policji.
Organ ten może odwołać z przedmiotowego stanowiska w każdym czasie, nawet niezwłocznie. Ustawodawca nie ograniczył tego uprawnienia żadnymi warunkami, jakie musiałyby być spełnione, aby móc odwołać określoną osobę z piastowanego stanowiska. Oznacza to, iż komendant powiatowy Policji dysponuje pełną swobodą w tym zakresie. Dlatego też skoro ustawodawca nie uzależnił odwołania komendanta od wystąpienia określonych przesłanek, to brak jest podstaw prawnych do badania w postępowaniu sądowym, co było przyczyną odwołania i czy była ona uzasadniona. Sąd nie mógł zatem w ogóle badać w przedmiotowej sprawie, czy i jakie uchybienia zostały popełnione w toku kontroli działalności Komisariatu Policji oraz jaki miało to wpływ na ustalenia faktyczne. Bowiem jak wskazano powyżej brak jest podstaw prawnych do badania przyczyn odwołania.
W ocenie Sądu konstrukcja prawna odwołania ze stanowiska komendanta, oparta na arbitralnej ocenie przełożonego służbowego, nie pozwala na jednoczesne istnienie uprawnienia osoby odwoływanej do kwestionowania zasadności tej decyzji.
W takim bowiem przypadku omawiany przepis nie miałby racji bytu. Niemożliwym byłoby bowiem zrealizowanie uprawnienia do odwołania ze stanowiska Komendanta Posterunku Policji w każdym czasie i niezwłocznie.
Należy tu zauważyć odmienność konstrukcji art. 6 e ustawy o Policji od regulacji zawartych w art. 38 tej ustawy, dotyczącej przenoszenia funkcjonariusza na niższe stanowisko służbowe oraz art.41 tejże ustawy, dotyczącej zwalniania funkcjonariusza ze służby. Dwa ostatnio wymienione przepisy zawierają katalog przyczyn uzasadniających podjęcie decyzji w określonych tam przedmiotach. Oznacza to, iż w sprawach, których przedmiotem jest przeniesienie funkcjonariusza na niższe stanowisko lub zwolnienie ze służby Sąd ma możliwość dokonywania kontroli, czy zasadnie stwierdzono nieprzydatność funkcjonariusza na zajmowanym stanowisku lub nie wywiązywanie się z obowiązków służbowych na zajmowanym stanowisku, albo czy
faktycznie zaistniały inne przesłanki do zastosowania tychże przepisów.
Jednakże, jak już wskazano, w art. 6 e ustawy o Policji ustawodawca nie zawarł katalogu przyczyn uzasadniających odwołanie z zajmowanego stanowiska Komendanta Posterunku Policji. Oznacza to, iż wolą ustawodawcy było umożliwienie przełożonemu służbowemu podjęcie takiej decyzji niezwłocznie, w każdym czasie lub w określonym czasie i bez wykazywania jakie motywy legły u podstaw decyzji.
Należy również wskazać, choć nie było to objęte zarzutami skargi, iż przepisy regulujące kwestię odwołania ze stanowiska komendanta komisariatu Policji nie wymagają uzyskania do odwołania opinii właściwego terytorialnie wójta (burmistrza lub prezydenta miasta). Opinia taka jest wymagana tylko przy powołaniu na to stanowisko. Jedynie w przypadku odwołania ze stanowiska komendanta wojewódzkiego lub powiatowego Policji wymagane jest zasięgnięcie opinii odpowiednio wojewody lub starosty (art. 6e ust. 2 ustawy). Obowiązek zasięgnięcia opinii nie dotyczy jednak odwołania ze stanowiska komendanta komisariatu.
Należy ponownie zaakcentować swobodę uprawnionego organu do odwołania
z pełnienia funkcji komendanta, niezależnie od przyczyn. Zdaniem Sądu, ze względu na charakter odwołania ze stanowiska komendanta, rozkaz personalny nie musi spełniać szczególnych wymogów formalnych oprócz zachowania formy pisemnej. Dlatego bezzasadny je zarzut skargi o naruszeniu art. 107 § 3 kpa.
Odwołanie ze stanowiska staje się skuteczne z chwilą, gdy doszło do adresata
w sposób umożliwiający zapoznanie się z jego treścią.
Z tego względu nieskuteczne są zarzuty skargi odnośnie naruszenia przepisów kodeksu pracy, poprzez doręczenie skarżącemu rozkazu personalnego podczas zwolnienia lekarskiego. Jak już wskazano omawiana ustawa o Policji reguluje w sposób wyczerpujący stosunek służbowy funkcjonariusza i nie odsyła do uregulowań kodeksu pracy, które to uzależniają skuteczność doręczenia oświadczenia woli o rozwiązaniu stosunku pracy od stanu zdrowia pracownika. Przepisy kodeksu pracy regulują bowiem tylko stosunki pracownicze, ale nie dotyczą stosunku służbowego funkcjonariusza Policji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził również zarzucanego w skardze naruszenia przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Przepisy tego kodeksu stosuje się bowiem, jeżeli postępowanie w sprawach ze stosunków służbowych nie jest unormowane w sposób szczególny bezpośrednio w pragmatyce.
Kwestia odwołania Komendanta Posterunku z zajmowanego stanowiska służbowego zaś jest uregulowana w ustawie o Policji. Przepis art. 6 e tejże ustawy dotyczący powołania na stanowiska komendantów Policji i odwołania z tych stanowisk są przepisami szczególnymi nie tylko w stosunku do przepisów ustawy o Policji regulujących powstanie i ustanie stosunku służbowego policjanta, ale także w stosunku do przepisów kodeksu postępowania administracyjnego.
Skoro w sprawie miała zastosowanie norma szczególna art. 6 e ustawy o Policji, to nie mogło dojść do naruszenia, wymienionych w skardze przepisów o postępowaniu zawartych w kodeksie postępowania administracyjnego.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w sytuacji, gdy do odwołania ze stanowiska komendanta komisariatu wystarczy subiektywna ocena jego przełożonego służbowego co do kompetencji danej osoby do realizowania obowiązków na danym stanowisku. Organ nie musi w tym szczególnym przypadku dążyć do ustalenia prawdy materialnej, nie musi przeprowadzać żadnego postępowania dowodowego, nie jest też obowiązany zapewnić stronie czynnego udziału w sprawie.
Bezpodstawne też było domaganie się przez stronę wyłączenia Komendanta Powiatowego Policji od rozpoznawania sprawy, skoro ustawodawca temu właśnie Komendantowi przyznaje kompetencje do powołania i odwołania Komendanta Posterunku, pozostawiając mu swobodę kształtowania polityki personalnej w taki sposób, aby gwarantowała realizację zadań nałożonych na Policję.
Słusznie organ odwoławczy wskazał, iż w realiach niniejszej sprawy ważny interes społeczny, polegający na potrzebie zapewnienia niezakłóconej i sprawnej realizacji zadań ustawowych przez jednostkę organizacyjną Policji, uzasadniał natychmiastową wykonalność decyzji.
Nie może więc budzić zastrzeżeń nadanie rozkazowi rygoru natychmiastowej wykonalności, skoro ustawodawca zezwala na niezwłoczne odwołanie z zajmowanego stanowiska. Wykładnia funkcjonalna i celowościowa art. 6 e ustawy o Policji wskazuje na to, że regulacja ta ma zapewniać bezzwłoczne osiągnięcie skutku.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził podstaw do kwestionowania zgodności zaskarżonej decyzji z prawem materialnym i z prawem
o postępowaniu.
Skarga jako nieuzasadniona podlegała zatem oddaleniu na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło