I SA/Lu 552/06
WyrokWSA w Lublinie2006-12-15
Skład orzekający: Anna Kwiatek, Wiesława Achrymowicz, Irena Szarewicz-Iwaniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia, z uwagi na konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części, jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Organ odwoławczy ma prawo uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości lub z znacznej części. W takim przypadku organ odwoławczy może wskazać okoliczności faktyczne, które należy zbadać przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, ale nie może przesądzać o treści rozstrzygnięcia.Stan faktyczny
Spółka z o.o. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej, która uchyliła decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy uznał, że organ pierwszej instancji nie uwzględnił wszystkich dowodów dotyczących sprzedaży oleju opałowego, co mogło skutkować zaniżeniem podstawy opodatkowania. Spółka zarzuciła naruszenie zasad postępowania podatkowego i brak odniesienia się do argumentów odwołania.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Kwiatek (spr.), Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz,, NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Protokolant Asystent sędziego Monika Bartmińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za poszczególne m-ce 2003 r. - oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. Dyrektor Izby Celnej, działając na podstawie art. 233 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz art. 13 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 29 poz. 257 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania "[...]" Sp. z o.o. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...]lutego 2006 r. w sprawie określenia stronie zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za poszczególne miesiące 2003 r. – uchylił decyzję organu I instancji w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynikało, że w wyniku przeprowadzonej kontroli podatkowej w firmie "[...]" Sp. z o.o. w zakresie prawidłowości i rzetelności rozliczeń z budżetem państwa podatku akcyzowego za okres od stycznia 2003 r. do maja 2004 r., stwierdzono nieprawidłowości polegające m.in. na przyjęciu 31 oświadczeń o przeznaczeniu oleju opałowego na cele opałowe od osób fikcyjnych, jak również brakiem potwierdzenia przez kupujących, przesłuchanych w charakterze świadków 5 przypadków zakupu oleju opałowego.
Ponowna kontrola podatkowa w zakresie obrotu olejem opałowym objęła okres styczeń 2003 r. – grudzień 2004 r., a jej wyniki dały podstawę do wszczęcia przez Naczelnika Urzędu Celnego postępowania podatkowego w sprawie niewykonania obowiązku w zakresie podatku akcyzowego za okres od stycznia 2003 r. do maja 2004 r. z tytułu nie zaewidencjonowanej sprzedaży gazu propan-butan do tankowania pojazdów samochodowych oraz sprzedaży oleju opałowego bez uzyskania od nabywców oświadczeń o przeznaczeniu oleju opałowego na cele grzewcze.
Decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. Naczelnik Urzędu Celnego określił stronie zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za poszczególne miesiące 2003 r. w łącznej kwocie 566.404,00, z czego do zapłaty 534.593,00 zł (kwota ta została sprostowana postanowieniem z dnia [...]lutego 2006 r., poprzez wskazanie kwoty do zapłaty 535.293,00 zł).
Od powyższej decyzji Spółka odwołała się, zarzucając organowi podatkowemu naruszenie art. 37 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym poprzez nałożenie na podatnika obowiązku legitymowania odbiorców oraz zasad ogólnych postępowania podatkowego.
Po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. Dyrektor Izby Celnej uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując w uzasadnieniu rozstrzygnięcia na zasadę prawdy obiektywnej, wynikającą z art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa, która to obliguje organ podatkowy zarówno pierwszej jak i drugiej instancji do podejmowania w toku postępowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym.
Organ odwoławczy wskazał, że Naczelnik Urzędu Celnego nie odniósł się w swoich wyliczeniach do sprzedaży przez stronę oleju opałowego w miesiącach: październik, listopad i grudzień 2004 r., udokumentowanej oświadczeniami o przeznaczeniu oleju opałowego na cele grzewcze pochodzącymi od osób fikcyjnych, co wyszczególniono w protokole kontroli z dnia [...] kwietnia 2005 r., i co mogło w konsekwencji skutkować znacznym zaniżeniem podstawy opodatkowania i w efekcie określeniem zaległego zobowiązania podatkowego w zaniżonej wysokości. Wskazano, iż z uwagi na wysokość zobowiązania podatkowego określonego w zaskarżonej decyzji, przewidywana wysokość, o jaka może zostać podwyższone to zobowiązanie, stopień komplikacji sprawy i obszerny materiał dowodowy zgromadzony na etapie postępowania kontrolnego, na podstawie art. 233 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa, zasadnym jest przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia.
Końcowo podniesiono, iż nie zostało naruszone prawo strony do czynnego udziału w postępowaniu, został też wyznaczony stronie 7-dniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, z którego to uprawnienia strona skorzystała.
Na powyższa decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniosła "[...]" Sp. z o.o., zarzucając, iż organ odwoławczy naruszył zasady ogólne postępowania podatkowego wynikające z art. 120 – 125 Ordynacji podatkowej, a postępowanie podatkowe prowadzone przez organy podatkowe nie zmierza do zakończenia sprawy, pomimo, iż – zdaniem strony skarżącej – organy podatkowe posiadają materiał dowodowy wskazujący w sposób oczywisty na konieczność uchylenia decyzji i umorzenia postępowania.
Spółka podnosiła, iż organ odwoławczy nie odniósł się w decyzji do argumentów zawartych w odwołaniu strony, niedopuszczalne też – zdaniem skarżącej – było przeprowadzenie powtórnej kontroli podatkowej. Podniesiono tez, że zakres wydanej decyzji jest obszerniejszy niż zakres wynikający z postanowienia o prowadzeniu postępowania.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wnosił o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Dodatkowo wskazał, iż przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia nie odniósł się merytorycznie do zarzutów odwołania, aby nie sugerować i nie rozstrzygać za organ I instancji o sposobie załatwienia sprawy lub treści przyszłej decyzji, gdyż pozbawiłoby to organ I instancji samodzielności i mogłoby narzucić sposób rozstrzygnięcia sprawy.
Na rozprawie w dniu 15 grudnia 2006 r. (protokół rozprawy k.-33) strona skarżaca podnosiła, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 137 Ordynacji podatkowej , a tym samym zawiera wadę wskazaną w art. 240 § 1 pkt 4 tej ustawy, a to wobec błędnego uznania przez organy podatkowe, ze art. 17 ustawy o podatku akcyzowym jest przepisem prawa procesowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz.U. Nr 153, poz. 1269 oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
Podstawą prawna rozstrzygnięcia organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie był art. 233 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa, który stanowi, iż organ odwoławczy może uchylić w całości decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości lub z znacznej części. Przekazując sprawę organ odwoławczy wskazuje okoliczności faktyczne, które należy zbadać przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Z przytoczonego przepisu wynika , iż organ odwoławczy może wydać decyzje kasacyjną i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia , gdy postępowanie w pierwszej instancji zostało przeprowadzone z rażącym naruszeniem norm prawa procesowego.
Dokonując kontroli decyzji wydanej w I instancji przez Naczelnika Urzędu Celnego organ odwoławczy ustalił, iż organ pierwszej instancji nie odniósł się w swoich wyliczeniach do sprzedaży przez stronę oleju opałowego w miesiącach październik, listopad i grudzień 2003 r., udokumentowanej oświadczeniami o przeznaczeniu oleju opałowego na cele grzewcze pochodzącymi od osób fikcyjnych, a wyszczególnionej w protokole kontroli z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...], co mogło skutkować znacznym zaniżeniem podstawy opodatkowania i w efekcie określeniem zaległego zobowiązania podatkowego w zaniżonej wysokości.
Powyższe ustalenia organu odwoławczego – w ocenie Sądu – zostały dokonane w sposób prawidłowy i nie naruszają prawa. Zgodzić się należy z organem odwoławczym, iż Dyrektor Izby Celnej nie ocenił ustaleń faktycznych, zawartych w protokole kontroli z dnia [...] kwietnia 2005 r. i wskazujących na zaniżenie podstawy opodatkowania i zobowiązania podatkowego w miesiącach: październik, listopad i grudzień 2003 r. w związku ze sprzedażą oleju opałowego udokumentowana fikcyjnymi fakturami, nie odnosząc się do nich w żaden sposób. W decyzji z dnia [...] lutego 2006 r. organ podatkowy powołuje się jedynie na protokół nr [...] (z dnia [...] kwietnia 2005 r.) – t.II akt podatkowych, nie oceniono natomiast ustaleń zawartych w protokole nr [...] (z dnia [...] kwietnia 2005 r.) – t.0 .
W ocenie Sądu, porównanie ustaleń i będących ich podstawa dowodów
Organ odwoławczy przekazując sprawę do ponownego rozstrzygnięcia może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Chodzi tu o wskazanie okoliczności faktycznych, które mają znaczenie prawne dla rozstrzygnięcia sprawy. Organ odwoławczy nie może natomiast przesądzić treści rozstrzygnięcia sprawy przez nakaz załatwienia jej pozytywnie lub negatywnie dla odwołującego się. O treści rozstrzygnięcia może w przypadku tego rodzaju decyzji odwoławczej decydować wyłącznie organ pierwszej instancji, który to po przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia obowiązany jest ją ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć.
Z tych względów Sąd uznał, że brak jest podstaw do kwestionowania legalności zaskarżonego postanowienia i na podstawie art. 151 ppsa skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło