I SA/Łd 1574/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Janicki, Sędziowie Sędzia WSA Paweł Kowalski /spr./, Asesor WSA Ewa Cisowska-Sakrajda, Protokolant asystent sędziego Jarosław Szkudlarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lutego 2007 r. sprawy ze skargi G. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności byłych członków zarządu za zobowiązania podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za 2002 rok oddala skargę W dniu 27 listopada 2000 r. spółka cywilna A złożyła deklarację podatku od towarów i usług za miesiąc październik 2000 r.. Zdaniem organu w deklaracji doszło do zawyżenia podatku naliczonego o kwotę 35.824 zł poprzez przyjęcie do rozliczenia faktur VAT wystawionych przez Przedsiębiorstwo Budownictwa Przemysłowego Gospodarstwo Transportowe i Spedycyjne B. W toku prowadzonego postępowania podatkowego za miesiąc październik 2000 r. organ podatkowy stwierdził, że przedmiotowe faktury nie mogą stanowić podstawy do obniżenia podatku należnego za ten miesiąc o kwotę podatku naliczonego wynikającego z przedmiotowych dokumentów gdyż stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane na podstawie § 50 ust. 4 pkt 2 i pkt 5 lit. a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 109. poz. 1245 z 2000 r. z późn. zm.). W dniu 15 grudnia 2005 r. sporządzona została analiza materiału dowodowego dotycząca rozliczenia podatku od towarów i usług za miesiąc październik 2000 r. Decyzją z dnia [...], nr [...], [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w R., działając na podstawie art. 208 § 1 w związku z art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r., Nr 8 poz., 60 z późn. zm.) umorzył postępowanie wszczęte na mocy postanowień nr [...], [...] i [...], [...] z dnia [...] w zakresie rozliczenia podatku od towarów i usług za miesiąc październik 2000 r. oraz w zakresie orzeczenia odpowiedzialności wspólników byłej spółki cywilnej A za zaległości spółki z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc październik 2000 r., z uwagi na przedawnienie zobowiązania podatkowego. W uzasadnieniu organ wskazał, iż prowadzone postępowanie podatkowe wobec spółki cywilnej A G. O. i M. T., za miesiąc październik 2000 r., do dnia 31 grudnia 2005 r. nie zostało zakończone. Powołując się na treść art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, organ wyjaśnił, że termin płatności podatku za miesiąc październik 2000 r. upłynął w dniu 27 listopada 2000 r. w związku z czym zobowiązanie podatkowe przedawniło się z dniem 31 grudnia 2005 r.. Tak wiec niewydajnie decyzji do końca 2005 r. rodziło potrzebę umorzenia postępowania. Od powyższej decyzji pełnomocnik G. O. złożył odwołanie, w którym wniósł o uchylenie przedmiotowej decyzji i nakazanie Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w R., doprecyzowanie podjętego rozstrzygnięcia. W odwołaniu postawiony został zarzut naruszenia art. 120, 121 i art. 122 w związku z art. 207 § 2 Ordynacji podatkowej, poprzez dokonanie rozstrzygnięcia o istnieniu zaległości w podatku od towarów i usług, przy umarzaniu przedmiotowego postępowania, podczas gdy takie zaległości nigdy nie zostały G. O. określone. W dniu [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł., decyzją z dnia [...], nr [...], działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 oraz art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej - utrzymał w mocy decyzję organu podatkowego I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że rozstrzygniecie spornej decyzji jest jednoznaczne i dotyczy umorzenia z uwagi na przedawnienie zobowiązania podatkowego. Brak jest podstaw do twierdzenia, że organ działał z naruszeniem przepisów prawa, czy też w sposób niebudzący zaufania do organów podatkowych. Ustalenia poczynione w trakcie kontroli zostały poddane szczegółowej ocenie, następnie sporządzona została analiza materiału dowodowego dotycząca rozliczenia podatku od towarów i usług za miesiąc październik 2000 r.. Z powyższą analizą pełnomocnik miał prawo zapoznać się i wypowiedzieć się w sprawie zebranego materiału, o czym został poinformowany. Z prawa tego pełnomocnik jak i strona nie skorzystali. Tak więc organ I instancji dołożył wszelkich starań aby wyjaśnić zarówno faktyczne jak i prawne aspekty sprawy, co znajduje wyraz w zgromadzonym materiale dowodowym i zaprzecza zarzutom pełnomocnika w tej materii. Na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej pełnomocnik skarżącego złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł., z wnioskiem o jej uchylenie. Decyzji zarzucono naruszenie art. 120, 121, 122 w związku z art. 207 § 2 Ordynacji podatkowej, poprzez dokonanie rozstrzygnięcia o istnieniu zaległości w podatku od towarów i usług przy umarzaniu postępowania, podczas gdy takie zaległości nigdy nie zostały skarżącemu określone. W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi argumentując jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) – dalej p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd nie przejmuje, zatem sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz jedynie dokonuje oceny działalności organu orzekającego z punktu widzenia kryterium legalności. W następstwie rozpoznania skargi wniesionej w niniejszej sprawie, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa rodzących konieczność wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego. Podstawą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie jest art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.) regulujący instytucję przedawnienia zobowiązań podatkowych - jednej z podstawowych instytucji prawa podatkowego chroniącej pewność obrotu. Zdaniem Sądu organ podatkowy zasadnie zastosował przepis art. 70 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z § 1 zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. W rozpatrywanej sprawie nie zachodziły przesłanki uzasadniające zawieszenie bądź przerwanie biegu terminu przedawnienia. Termin płatności podatku od towarów i usług za październik 2000 r. upłynął stronie w dniu 27 listopada 2000 r., wobec powyższego zobowiązanie to przedawniło się z dniem 31 grudnia 2005 r.. Stosownie do art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności w razie przedawnienia zobowiązania podatkowego, organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Zgodnie ze wskazanym przepisem organ podatkowy powinien wydać decyzję o umorzeniu postępowania z uwagi na upływ terminu przedawnienia. Decyzja organu podatkowego wydana po upływie okresu przedawnienia podważa zasadę zaufania obywateli do organów podatkowych i stanowi rażące naruszenie przepisów prawa. Wydana zostałaby bowiem wbrew zawartemu w art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej nakazowi. Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła naruszenie art. 120, 121, 122 w związku z art. 207 § 2 Ordynacji podatkowej, poprzez dokonanie rozstrzygnięcia o istnieniu zaległości w podatku od towarów i usług przy umarzaniu postępowania, podczas gdy takie zaległości nigdy nie zostały skarżącemu określone. Odnosząc się do postawionych zarzutów należy zgodzić się ze stanowiskiem organu administracji, iż w przedmiotowej sprawie organ I instancji nie dokonywał rozstrzygnięcia o istnieniu zaległości w podatku od towarów i usług. Rozstrzygniecie dotyczy umorzenia postępowania w zakresie rozliczenia podatku od towarów i usług za m-c październik 2000 r. oraz w zakresie orzeczenia odpowiedzialności wspólników byłej spółki cywilnej A G. O. i M. T. za zaległości spółki z tytułu podatku od towarów i usług za m-c październik 2000 r. z uwagi na przedawnienie zobowiązania podatkowego. Ustalenie stanu faktycznego, a w szczególności tych jego elementów, które zostały wskazane w normie prawnej, stanowi obowiązek organów podatkowych, zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej. One to zatem zobowiązane są ustalić fakty, podlegające udowodnieniu i przeprowadzić dowody na te okoliczności. Nie powinny ograniczać postępowania dowodowego tylko do tych dowodów, które świadczą na niekorzyść podatnika, pomijając te, które są dla niego korzystne (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 1984 r., II SA 1205/84, opubl. w ONSA z 1984 r., nr 2, poz. 98). Jako dowód mogą przy tym dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej). Podatnik, który zgodnie z zasadą zapewnienia mu czynnego udziału w sprawie ma prawo brać udział w każdej fazie postępowania, może w ramach przysługujących mu uprawnień zgłaszać wnioski dowodowe, a żądania te organy podatkowe obowiązane są uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że stwierdzone są one wystarczająco innym dowodem (art. 188 Ordynacji podatkowej). Aktywność podatnika może zapobiec wydaniu niekorzystnego dla niego rozstrzygnięcia. Następnie zebrane w toku postępowania dowody winny wyczerpująco rozpatrzyć i ocenić zgodnie z wyrażoną w art. 191 Ordynacji podatkowej zasadą swobodnej oceny dowodów. Oznacza to, iż zobligowane są one ocenić każdy z dowodów z osobna i w powiązaniu z innymi, dokonana ocena winna zaś odpowiadać zasadom logiki, wiedzy i doświadczenia życiowego. Organ może przy tym pewne fakty uznać za udowodnione na podstawie uznanych za wiarygodne dowodów, niektórym zaś dowodom odmówić wiarygodności. Wynik tej oceny i przyczyny, dlaczego niektórym z dowodów nie dał wiary, winien przedstawić w uzasadnieniu decyzji (art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej). Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd stwierdził, iż brak jest podstaw do twierdzenia, że organ działał z naruszeniem przepisów prawa, czy też w sposób niebudzący zaufania do organów podatkowych. Ustalenia poczynione w trakcie kontroli zostały poddane szczegółowej ocenie, następnie sporządzona została analiza materiału dowodowego dotycząca rozliczenia podatku od towarów i usług za m-c październik 2000 r.. Z analizą pełnomocnik miał prawo zapoznać się i wypowiedzieć się w sprawie zebranego materiału, o czym został poinformowany. Z prawa tego pełnomocnik jak i strona nie skorzystali. Mając to na uwadze należy stwierdzić, że organy prowadzące postępowanie dołożyły wszelkich starań aby wyjaśnić zarówno faktyczne jak i prawne aspekty sprawy, co znajduje wyraz w zgromadzonym materiale dowodowym. Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało oddalić.