VII SA/Wa 2178/06

WyrokWSA w Warszawie2007-02-26

Skład orzekający: Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Ewa Machlejd, Bożena Więch-Baranowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, wydane po odmowie przywrócenia terminu, jest zgodne z prawem, gdy strona kwestionuje prawidłowość doręczenia decyzji i wskazuje na ogłoszenie upadłości podmiotu?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Doręczenie decyzji było skuteczne, a wniesione odwołanie wpłynęło po terminie. Odmowa przywrócenia terminu była uzasadniona, a zarzut zawieszenia postępowania z powodu upadłości był bezzasadny, gdyż dotyczy on postępowań egzekucyjnych i zabezpieczających, a nie merytorycznego rozpoznania sprawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi syndyka masy upadłościowej na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującej rozbiórkę budynku. Decyzja organu I instancji została doręczona 23 sierpnia 2004 r., termin do wniesienia odwołania upłynął 6 września 2004 r., a odwołanie wpłynęło 19 października 2004 r. Syndyk podniósł, że został wyznaczony zarządcą majątku upadłej Spółdzielni w trakcie biegu terminu do wniesienia odwołania i kwestionował prawidłowość doręczenia decyzji.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Protokolant Aleksandra Młyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2007 r. sprawy ze skargi I. B. - Syndyka masy upadłościowej Spółdzielni Budowlano-Własnościowej [...] w [...] na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania skargę oddala. Syg. akt VII Sa/Wa 2178/06 UZASADNIENIE [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia [...] sierpnia 2004r. działając na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 2 i ust. 5 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2003r., nr 216 poz. 2016 z późn zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r. nr 98 poz. 1071 z późn.zm.) - po upływie terminu określonego w decyzji z dnia [...] kwietnia 2004r. nakładającej obowiązek przedstawienia w terminie trzech miesięcy dokumentów dotyczących budowy budynku mieszkalnego w zabudowie segmentowej na terenie działek ewid. nr [...] i [...] (obecnie nr ewid. [...] , [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...]) przy ul. [...] we wsi [...]gm. [...], tj. - projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonywanych robót budowlanych w realizacji budynku w zabudowie segmentowej, -inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej terenu działki z naniesionymi prawnymi granicami działek i numerami działek ewidencyjnych, - ekspertyzy technicznej wykonanych robót budowlanych, - ekspertyzy technicznej zagospodarowania terenu działki wraz z urządzeniami technicznymi związanymi z obiektem budowlanym, zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z przeznaczeniem, - wykonania ekspertyzy technicznej istniejącego stanu zadaszenia nad wejściem i wjazdem do garażu znajdującego się w segmencie mieszkalnym na terenie działki przy ul. [...] w [...] - nakazał Spółdzielni Mieszkaniowej Budowlano Własnościowej [...]rozbiórkę budynku mieszkalnego w zabudowie segmentowej położonego na terenie działek ewid. nr [...] i [...] (po podziale działki ewid. Nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...]) przy ul. [...] we wsi [...] gm. [...]. W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, iż w wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych ustalono stan zaawansowania robót przy budowie budynku jako zamknięty. Ze względu na brak w obiegu prawnym pozwolenia na budowę, postanowieniem z dnia [...].04.04r. wstrzymane zostało prowadzenie robót budowlanych, a następnie decyzją z dnia [...].04.04r. nałożony został obowiązek przedłożenia stosownych opracowań. Inwestor nie przedstawił wymaganych dokumentów umożliwiających doprowadzenie wybudowanego obiektu do stanu zgodnego z prawem. W ocenie organu w zaistniałym stanie faktycznym należało nakazać rozbiórkę obiektu w oparciu o art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2005r. działając na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r. nr 98 poz. 1071 z późn.zm.) oraz na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane po rozpatrzeniu odwołania Zarządcy Spółdzielni Mieszkaniowej Budowlano- Własnościowej [...] w Upadłości stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2004r. Organ wskazał, iż z akt sprawy wynika, że decyzja z dnia [...]sierpnia 2004r. została odebrana osobiście przez Asystenta Zarządu SMBW [...] K. A. w dniu 23 sierpnia 2004r. Termin do wniesienia odwołania upłynął zatem 6 września 2004r. Odwołanie skarżącej wpłynęło do organu w dniu 19.10.2004r, tj. po upływie ustawowego terminu. Termin do wniesienia odwołania nie został przywrócony przez organ II instancji, stąd też na podstawie art. 134 kpa należało stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2005r. złożyła I. B. Syndyk masy upadłości Spółdzielni Mieszkaniowej Budowlano-Własnościowej [...] w Upadłości wnosząc o jego uchylenie. W skardze podano, iż uprawomocniło się postanowienie Sądu Rejonowego dla [...] z dnia [...] stycznia 2005r. o zmianie postanowienia o ogłoszeniu upadłości z możliwością zawarcia układu na postanowienie o ogłoszeniu upadłości obejmującej likwidację majątku upadłego. W skardze podniesiono, iż dnia 30 sierpnia 2004r. I. B. została wyznaczona zarządcą majątku upadłej Spółdzielni, a w dniu 6 września 2004r. upłynął termin do złożenia odwołania od decyzji z dnia [...] sierpnia 2004r. W ocenie skarżącej organ nie wziął pod uwagę faktu, iż przedmiotową decyzję odebrał zarząd upadłej i w trakcie biegu terminu do wniesienia odwołania został odwołany mocą postanowienia Sądu o ogłoszeniu upadłości. Zdaniem skarżącej postępowanie powinno ulec zawieszeniu na podstawie art. 140 ust. 1 Prawa upadłościowego i naprawczego, natomiast wniesienie odwołania przez zarządcę masy upadłości należało traktować jako wszczęcie postępowania. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie mogła być uwzględniona. Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z jego treścią organ odwoławczy bada z urzędu zachowanie terminu do wniesienia odwołania. Stwierdzenie dopuszczalności odwołania oraz wniesienia go w terminie jest koniecznym warunkiem merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy. Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji, i co w konsekwencji wyłącza dopuszczalność jej skontrolowania w zwyczajnym postępowaniu odwoławczym. Z akt sprawy wynika, iż decyzja [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2004r. została doręczona w dniu 23 sierpnia 2004r. i od tej daty winien być liczony czternastodniowy termin do złożenia odwołania. Przedmiotowe odwołanie wpłynęło do organu w dniu 19 października 2004r., a zatem z uchybieniem ustawowego terminu. Termin określony w art. 129 § 2 kpa, jest terminem ustawowym, wiąże więc wszystkie osoby i organy występujące w postępowaniu administracyjnym. Jego niedotrzymanie powoduje ujemne skutki procesowe w postaci utraty prawa do wniesienia odwołania. Organy administracji nie posiadają uprawnień do przedłużania terminów ustawowych. Bezskuteczność czynności procesowej prowadzić może do zamknięcia drogi postępowania administracyjnego. Strona może bronić się przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu wnosząc prośbę o jego przywrócenie. W niniejszej sprawie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu wniosku strony skarżącej orzekł o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Podkreślić trzeba, iż przesłankę wydanego w trybie art.134 kpa postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania stanowi ustalenie nie tylko faktu złożenia odwołania po upływie okresu 14 dni od daty doręczenia stronie, ale również ustalenie faktu wydania postanowienia odmawiającego przywrócenia tego terminu. Oznacza to, że postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania organ odwoławczy wydać może dopiero po ostatecznym rozpatrzeniu wniesionej przez stronę prośby o przywrócenie terminu, co miało miejsce w niniejszej sprawie. Na marginesie rozpatrywanej sprawy dodać należy, iż zarzut konieczności zawieszenia postępowania na podstawie art. 140 ust. 1 Prawa upadłościowego i naprawczego jest bezzasadny. Zgodnie z brzmieniem powołanego przepisu z dniem ogłoszenia upadłości postępowania zabezpieczające i egzekucyjne - zarówno sądowe, jak i administracyjne - prowadzone przeciwko upadłemu w celu zaspokojenia należności, które z mocy prawa są objęte układem, ulegają zawieszeniu z mocy prawa. Sumy uzyskane w zawieszonych postępowaniach organ egzekucyjny z urzędu przekazuje do masy upadłości. Sędzia-komisarz może uchylić dokonane zajęcia lub zabezpieczenia, z wyjątkiem ustanowionych w postępowaniu zabezpieczającym hipotek przymusowych i hipotek morskich, jeżeli jest to niezbędne dla prowadzenia przedsiębiorstwa upadłego albo z innych ważnych przyczyn. Podkreślić trzeba, iż zawieszenie dotyczy cywilnych i administracyjnych postępowań zabezpieczających i egzekucyjnych. Postępowanie zabezpieczające i egzekucyjne w sprawach cywilnych unormowane jest w Kodeksie postępowania cywilnego, a administracyjne postępowanie egzekucyjne i zabezpieczające w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zawieszenie, o którym mowa dotyczy więc postępowań zabezpieczających i egzekucyjnych dotyczących należności, które z mocy prawa są objęte układem. Wierzytelności objęte układem z mocy prawa wymienia art. 272 Prawa upadłościowego i naprawczego. Należą do nich: wierzytelności powstałe przed dniem ogłoszenia upadłości (łącznie z wierzytelnościami zabezpieczonymi przez przeniesienie na zabezpieczenie własności rzeczy, wierzytelności lub innego prawa), odsetki od tychże wierzytelności oraz wierzytelności o przyszłe świadczenia powtarzające się należne wierzycielowi w okresie wykonywania układu, jak też wierzytelności zależne od warunku, jeżeli warunek ten ziścił się w czasie wykonywania układu. Stąd też w ocenie Sądu, brak było podstaw do zawieszenia postępowania w niniejszej sprawie w oparciu o art. 140 ust. 1 Prawa upadłościowego i naprawczego. Ogłoszenie upadłości z możliwością zawarcia układu połączone z pozbawieniem upadłego prawa zarządu sprawia, że prawo zarządu przysługuje zarządcy, a nie upadłemu. Konsekwencją utraty przez upadłego prawa zarządu masą upadłości jest utrata przez niego legitymacji do występowania w charakterze strony w postępowaniach dotyczących masy upadłości. Legitymowanym w tychże postępowaniach staje się zarządca w takim zakresie w jakim powierzono mu zarząd. Zarządca działa w imieniu własnym, ale na rzecz upadłego (strona postępowania w znaczeniu formalnym a nie materialnym). Ustanowienie zarządcy sprawia, że upadły traci legitymację w toczącym się postępowaniu. Nie jest jasne zagadnienie w jakim trybie odbywa się wstąpienie zarządcy do postępowań, w których jako strona występował upadły. Skład orzekający stoi na stanowisku, że wstąpienie zarządcy do postępowania administracyjnego odbywa się w tym przypadku zgodnie z przepisem art. 30 § 4 kpa, który należy stosować per analogiam, a stanowi on, że zarządca wstępuje na miejsce dotychczasowej strony w toku postępowania bez konieczności jego zawieszania. Przesłanki zawieszenia postępowania administracyjnego zostały bowiem wyczerpująco określone w art. 97 § 1 kpa i w jego treści nie wymienia się przypadku ogłoszenia upadłości. Nie można przy wykładni tego przepisu stosować wykładni rozszerzającej. Zawieszenie postępowania jest instytucją tamującą bieg i opóźniającą merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, dlatego winno być stosowane tylko w przypadkach określonych przez ustawodawcę (wyrok NSA, z dnia 4.04.05r., II GSK 27/05). Skoro odwołanie wniesione zostało z oczywistym uchybieniem czternastodniowego terminu, a termin ten nie został przywrócony – organ odwoławczy obowiązany był w drodze postanowienia wydanego na podstawie art. 134 kpa – stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Należy mieć na względzie, że rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie zostałby przywrócony stanowi rażące naruszenie prawa, oznaczałoby bowiem weryfikację decyzji ostatecznej korzystającej z ochrony trwałości. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę jako bezzasadną należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło