I GZ 52/07

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Jan Grabowski po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia G. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 13 lutego 2007 r., sygn. akt I SA/Bd 809/06 w zakresie zawieszenia postępowania w sprawie ze skargi G. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Toruniu z dnia [...] października 2005 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe postanawia: oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 13 lutego 2007 r., sygn. akt I SA/Bd 809/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy postanowił zawiesić postępowanie w sprawie ze skargi G. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Toruniu z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w zakresie odmowy uchylenia decyzji w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe. W motywach rozstrzygnięcia Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, iż decyzją z dnia [...] października 2006 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Toruniu utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Izby Celnej w Toruniu z dnia 19 stycznia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [...] października 2005 r. nr [...]. Na powyższą decyzję strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Sąd podkreślił, iż decyzja z dnia 20 października 2005 r. jako ostateczna w administracyjnym toku instancji, poddana została kontroli sądowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 8 marca 2006 r., sygn. akt I SA/Bd 759/05, oddalił skargę. Od powyższego wyroku strona wniosła skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W opinii Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wystąpiła w związku z tym przesłanka, o której mowa w art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a. – umożliwiająca fakultatywne zawieszenie postępowania, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Zdaniem Sądu orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w przedmiocie zgodności z prawem wyroku Sądu I instancji z dnia 20 października 2005 r. będzie miało istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest uzasadnione. Przed Sądem I instancji, zawisły dwie sprawy ze skarg na decyzje dotyczące tej samej, w sensie materialnoprawnym, sprawy. Przedmiotem skargi w sprawie I SA/Bd 759/05 jest bowiem decyzja wydana w trybie zwykłym (z dnia 20 października 2005 r.), a w sprawie niniejszej zaskarżona została decyzja z dnia 9 października 2006 r. odmawiająca uchylenia decyzji wydanej w trybie zwykłym. Podnieść należy, że obydwa postępowania sądowe są wobec siebie konkurencyjne i równolegle toczyć się nie mogą. W obu przypadkach chodzi w istocie o kontrolę sądową legalności decyzji w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe z tą zasadniczą jednak różnicą, iż w przypadku skargi na decyzję wydaną w trybie zwykłym sądowa kontrola dotyczy tej decyzji bezpośrednio i prowadzona jest w aspekcie wszelkich naruszeń prawa materialnego i procesowego mogących mieć wpływ na wynik sprawy, natomiast w sprawie niniejszej, ze skargi na decyzję odmawiającą uchylenia decyzji, bezpośredniej kontroli sądowej poddana jest ta właśnie decyzja, a decyzja wydana w trybie zwykłym podlega kontroli pośredniej. Jak już powiedziano wyżej dwutorowość postępowania sądowego nie jest możliwa, lecz skargi na obydwie decyzje są dopuszczalne i powinny być rozpoznane, lecz nie równolegle. Rozwiązania tego problemu należy zatem poszukiwać w przepisach dotyczących zawieszenia postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Sądu I instancji, iż w sprawie znajduje zastosowanie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. a zarzut zażalenia dotyczący naruszenia tego przepisu uznaje za bezzasadny. Omawiany przepis pozostawia w gestii sądu ("sąd może") zawieszenie postępowania sądowego w sytuacji gdy "rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania". Sformułowanie to obejmuje w ocenie NSA nie tylko prejudykat w ścisłym rozumieniu tego słowa, ale także sytuację gdy przed sądem zawisły sprawy ze skarg na decyzje wydane w tej samej sprawie w trybie zwykłym i nadzwyczajnym. Wówczas jedno z postępowań sądowych winno ulec zawieszeniu. Procedura sądowoadministracyjna nie odpowiada wprost na pytanie, w której ze spraw skarga winna być rozpoznana w pierwszej kolejności. Wydaje się zatem, że dopuszczalne byłoby zawieszenie jednego z tych postępowań, obojętnie którego. Zgodzić się jednak należy z Sądem I instancji, iż wzgląd na ekonomikę postępowania skłania do rozpoznania w pierwszej kolejności skargi na decyzję wydaną w trybie zwykłym, gdyż to umożliwi pełną bezpośrednią kontrolę legalności decyzji o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe w aspekcie wszelkich mogących mieć wpływ na wynik sprawy naruszeń przepisów prawa materialnego i procesowego. Nie oznacza to, że "względy ekonomiki procesowej" stanowią przesłankę zawieszenia postępowania, winny jednak decydować o tym, która ze spraw winna być rozpoznana w pierwszej kolejności, a w której postępowanie sądowe winno zostać czasowo zawieszone. W doktrynie reprezentowany jest pogląd, iż zgodnie z regułami zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego, określonymi w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd powinien zawiesić postępowanie w sprawie ze skargi na decyzję wydaną w postępowaniu administracyjnym w trybie nadzwyczajnym do czasu zakończenia postępowania ze skargi na decyzję wydaną w postępowaniu w zwykłym trybie (T. Woś [w:] T. Woś/ H. Knysiak-Molczyk/ M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 268). W zażaleniu strona zarzuciła wydanie zaskarżonego postanowienia z naruszeniem art. 56 § 1 p.p.s.a. upatrując jego naruszenie w zawieszeniu postępowania w sprawie ze skargi na decyzję wydaną w postępowaniu toczącym się w trybie nadzwyczajnym zamiast w sprawie ze skargi na decyzję wydaną w postępowaniu zwykłym. Zarzut ten jest chybiony, gdyż powołany przepis nie obejmuje swoją hipotezą zbiegu postępowań sądowych ze skarg na decyzje wydane w tej samej sprawie w trybie zwykłym i w trybie nadzwyczajnym i wobec tego w sprawie dotyczącej zaskarżonego postanowienia nie znajdował zastosowania. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.