III SA/Kr 231/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bożenna Blitek Sędziowie: NSA Grażyna Danielec, WSA Halina Jakubiec (spr.) Protokolant: Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2007 r. sprawy ze skargi W. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia 5 września 2002 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego skargę oddala. Wojewoda [...] decyzją z dnia 5 września 2002 r. [...] utrzymał w mocy orzeczenie Prezydenta Miasta K. z dnia [...].06.2002r. [...] o przyznaniu W. P. prawa do zasiłku przedemerytalnego na zasadach określonych w ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu – od dnia 01.02.2002r. Jako podstawę prawną decyzji organy wskazały art. 37 j ust. 1 pkt 1 , art. 37 l ust. 2 w zw. z art. 27 ust. 1 pkt 6 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2001, Nr 6, poz. 56 ze zm.) w związku z przepisem art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2002r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom (Dz. U. Nr 154 z 2001r., poz. 1793) – dalej zwaną ustawą nowelizującą. Przepis art. 37 j ust. 1 w brzmieniu obowiązującym do 31.12.2001r. stanowił, że "zasiłek przedemerytalny przysługuje osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku oraz posiadającej okres uprawniający do emerytury, jeżeli: 1) posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący (...) 35 lat dla mężczyzn, lub 2) posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący (...) 30 dla mężczyzn, w tym co najmniej 15 lat wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze." Natomiast przepis art. 11 ust. 2 ustawy nowelizacyjnej stanowi, że osoby, które przed dniem 01.01.2002r. spełniały warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego (...), nabywają oraz zachowują do nich prawo na dotychczasowych zasadach (...). Jak wynika z akt W. P. został zarejestrowany jako osoba bezrobotna w [...] Urzędzie Pracy w K. w dniu 05.12.2001r. i z tą datą uzyskał status osoby bezrobotnej na mocy decyzji wydanej przez Prezydenta Miasta K. w dniu [...].12.2001r. (znak [...]). Równocześnie organ zatrudnienia odmówił wypłaty zasiłku dla bezrobotnych z dniem 06.12.2001r., powołując się na przepis art. 27 ust. 1 pkt 6 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, stanowiący, że bezrobotnemu, który otrzymał odszkodowanie za skrócony okres wypowiedzenia zasiłek przysługuje po upływie okresu za który przyznano odszkodowanie. Z przedłożonego przez W. P. w dniu rejestracji świadectwa pracy z dnia [...].11.2001r. potwierdzającego zatrudnienie w Przedsiębiorstwie [...] "B." Spółka Akcyjna w K. od [...].05.1968r. do 30.11.2001r. wynika, że został zastosowany skrócony okres wypowiedzenia umowy o pracę na podstawie art. 36¹ § 1 Kodeksu pracy, uprawniający do odszkodowania za okres od 01.12.2001r. do 31.01.2002r. W dniu rejestracji W. P. przedstawił ponadto świadectwo wykonywania pracy w szczególnych warunkach przez łączny okres 28 lat 4 miesiące 28 dni, wystawione przez Przedsiębiorstwo [...] B. Spółka Akcyjna w K., oraz książeczkę wojskową. Dokumentacja ta pozwoliła na ustalenie (co nie jest sporne) że w dniu rejestracji W. P. wykazał ponad 35 lat okresu uprawniającego do zasiłku (w tym ponad 15 lat pracy w warunkach szczególnych). W tych okolicznościach organ zatrudnienia uznał, iż W. P. spełnia określone w art. 37 j ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (w/w) warunki przyznania zasiłku przedemerytalnego i decyzją z dnia [...].06.2002r. (opisaną na wstępie) został skarżącemu przyznany zasiłek przedemerytalny od 01.02.2002r. tj. stosownie do przepisu art. 37 l ust. 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Przepis ten stanowi, że zasiłek przedemerytalny przysługuje od następnego dnia po dniu zarejestrowania się albo od następnego dnia po złożeniu wniosku i dokumentów niezbędnych do ustalenia uprawnień z zaskarżeniem art. 27 ust. pkt 3 – 6 ust. 2 pkt 2 - 4. Odwołując się od powyższej decyzji W. P. domagał się przyznania mu świadczenia przedemerytalnego w oparciu o przepisy obowiązujące w dacie 31.01.2002r. gdyż wtedy dopiero upływałby okres wypowiedzenia, gdyby nie zastosowano art. 36¹ kp. Odwołanie wprawdzie wskazuje na decyzje z [...].05.2002r. [...], lecz w gruncie rzeczy stanowi polemikę z decyzją (z tej samej daty) odmawiającą przyznania świadczenia przedemerytalnego ([...]). Odwołanie W. P. zostało rozpoznane w stosunku do każdej ze wskazanych w nim decyzji w odrębnym postępowaniu odwoławczym, a mianowicie w dniu 4 września 2002r. wydana została decyzja Wojewody [...] w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego [...], a skarga od tej decyzji została rozpoznana przez tut. Sąd pod sygn. akt 371/07. W dacie 5 września 2002r. organ odwoławczy rozpatrzył odwołanie w zakresie dotyczącym decyzji o pozbawieniu statusu osoby bezrobotnej z powodu nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego oraz od decyzji w przedmiocie przyznania zasiłku przedemerytalnego, wydając w tej sprawie decyzję będącą przedmiotem niniejszego postępowania sądowo-administracyjnego. Opisana na wstępie decyzja organu odwoławczego z dnia 05.09.2005r. utrzymująca w mocy decyzję pierwszoinstancyjną w przedmiocie przyznania W. P. prawa do zasiłku przedemerytalnego wskazuje w uzasadnieniu na okoliczności faktyczne przedstawione przez organ pierwszej instancji oraz zastosowane przez ten organ przepisy ustawy nowelizującej (art. 11 ust 2) oraz ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (art. 37 j ust. 1 pkt 1 i art. 37 l ust. 2 w zw. z art. 27 ust. 1 pkt 6 i ust. 2 pkt 2). Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w której W. P. zarzucił niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu w jej brzmieniu obowiązującym do 31.12.2001r., podczas gdy powinien zostać zarejestrowany jako osoba bezrobotna, dopiero po upływie okresu za który wypłacono mu odszkodowanie za skrócenie okresu wypowiedzenia umowy o pracę tj. od dnia 31.01.2002 r. W zastosowaniu przepisów obowiązujących w tej dacie skarżący upatruje możliwość uzyskania świadczenia przedemerytalnego na nowych zasadach wprowadzonych ustawą nowelizującą z 17 grudnia 2001r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, bowiem W. P. spełnił warunki do przyznania zasiłku przedemerytalnego, gdyż zarejestrował się jako osoba bezrobotna w dniu 05.12.2001r. i ta data decyduje o jego uprawnieniach bowiem stan prawny obowiązujący w tej dacie znajduje zastosowanie do oceny i przyznania uprawnień przedemerytalnych na gruncie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w jej brzmieniu obowiązującym do dnia 31.12.2001r. Rozpatrując skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga podobnie jak odwołanie od decyzji przyznającej prawo do zasiłku przedemerytalnego zawiera żądanie przyznania świadczenia przedemerytalnego w miejsce zasiłku. Postępowaniem w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego nie może jednak być równocześnie objęty wniosek o inne świadczenie z Funduszu Pracy jakim jest świadczenie przedemerytalne. Przesłanki przyznania świadczenia przedemerytalnego organ ocenił w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną z dnia 04.09.2002r. utrzymującą w mocy decyzję odmowną Prezydenta Miasta K. z dnia [...].06.2002r. Skarga od tej decyzji była przedmiotem odrębnego postępowania sądowo-administracyjnego (III SA/Kr 371/02). Rozpatrując sprawę niniejszą Sąd ma na uwadze treść art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) stanowiącego, że Sąd rozstrzyga sprawę w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną". Oznacza to ograniczenie rozważań do przedmiotu postępowania tj. oceny uprawnień skarżącego do zasiłku przedemerytalnego. Zdaniem skarżącego jego status w okresie za który otrzymał wynagrodzenie za skrócenie okresu wypowiedzenia tj. 01.12.2001r do 31.01.2002r. jest taki jak osoby zatrudnionej, dlatego jego sytuację prawną jako bezrobotnego powinny kształtować przepisy obowiązujące po upływie tego okresu. Pogląd ten jednak nie znajduje uzasadnienia prawnego, o czym świadczą przepisy regulujące kwestie wstrzymania wypłaty zasiłku bezrobotnym za okres za który wypłacone zostało także odszkodowanie. Natomiast żaden z przepisów nie wyklucza przyznania statusu bezrobotnego w okresie za który wypłacono odszkodowanie. Należy także wskazać na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 09.05.2006r. II PZP 2/06 (Lex w 189262), w którym rozpatrując zagadnienie prawne Sąd Najwyższy stwierdził między innymi, że "okres zaliczalny", o którym mowa w art. 36¹ § 2 k.p., aczkolwiek podlega wliczeniu do okresu zatrudnienia jest okresem pozostawania bez pracy (okresem, w którym nie istnieje stosunek pracy). Stosunek pracy w przypadku skarżącego ustał z dniem 30.11.2001r., a o rejestracji zadecydował fakt zgłoszenia się skarżącego do [...] Urzędu Pracy w dniu 05.12.2001r. Zaznaczyć należy, że przepis art. 37 l ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu nadanym ustawą nowelizującą (art. 3 pkt 15) wiąże fakt nabycia uprawnień do świadczenia przedemerytalnego ze spełnieniem warunków w dacie rejestracji. Konieczność oceny spełnienia warunków niezbędnych do nabycia uprawnień na dzień rejestracji oznacza, że to właśnie data rejestracji przesądza o tym, że zastosowanie przy ustaleniu uprawnień do świadczeń z Funduszu Pracy mają przepisy obowiązujące w dacie rejestracji. Skoro w dacie rejestracji W. P. spełniał warunki do nabycia zasiłku przedemerytalnego, to decyzja organu przyznająca prawo do zasiłku przedemerytalnego jest zgodna z prawem. Przepis art. 11 ust. 2 ustawy nowelizującej (w/w) orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 marca 2005r. K 19/02 (opublikowanym z Dz. U. z dnia 12 kwietnia 2005r. Nr 59, poz. 517) uznany został za niezgodny z art. 2 Konstytucji RP jedynie w części, w jakiej zawiera zwrot "zarejestrowały się w powiatowym urzędzie pracy wyłączającej nabycie prawa świadczenia na dotychczasowych zasadach przez osoby, które przed dniem wyjścia w życie ustawy spełniły warunki do nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego, lecz nie zrejestrowały się w powiatowym urzędzie pracy. Wykładania tego przepisu w brzmieniu obowiązującym po ogłoszeniu w/w orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego prowadzi do wniosku, że ma on na celu wyłącznie ochronę praw nabytych (w tym również in abstracto tj. zabezpieczenie możliwości realizacji ekspektatywy praw), natomiast nie daje możliwości wyboru zastosowania nowych zasad w sytuacji gdy są one korzystniejsze od dotychczasowych, jak to miało miejsce w przypadku skarżącego. Z tych względów Sąd nie dopatrując się podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji, określonych przepisem art. 145 § 1 ppsa skargę oddalił na mocy art. 151 ppsa.