II FSK 1536/07

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Grzegorz Borkowski, , po rozpoznaniu w dniu 23 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej J. i S. P. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 4 czerwca 2007 r., sygn. akt I SA/Wr 1339/06 w sprawie ze skargi J. i S. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia 6 lipca 2005 r., nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1994 r. postanawia oddalić skargę kasacyjną. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 4 czerwca 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę J. i S. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia 6 lipca 2005 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1994 r. W uzasadnieniu orzeczenia wskazano, że decyzją z dnia 6 lipca 2005 r. Dyrektor Izby Skarbowej we W. uchylił w części decyzję organu podatkowego pierwszej instancji i obniżył skarżącym zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1994 r., zaległość podatkową w tym podatku oraz odsetki za zwłokę. Powyższa decyzja została - w trybie art. 150 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) - doręczona J. i S. P. w dniu 26 lipca 2005 r. Skargę do sądu administracyjnego od powyższego rozstrzygnięcia wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu małżonkowie wnieśli w dniu 27 lipca 2006 r. Postanowieniem z dnia 6 listopada 2006 r. Sąd pierwszej instancji odmówił przywrócenia terminu do złożenia skargi. Zażalenie skarżących wniesione na powyższe orzeczenie, zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 11 maja 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w motywach rozstrzygnięcia zwrócił uwagę, że termin do wniesienia skargi przewidziany w art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwana dalej: "p.p.s.a.") jest ustawowym terminem procesowym i prekluzyjnym. W ocenie Sądu, złożona w niniejszej sprawie w dniu 27 lipca 2006 r. skarga (na decyzję doręczoną w dniu 26 lipca 2005 r.), została wniesiona z uchybieniem terminu, co skutkuje jej odrzuceniem w oparciu o art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. W skardze kasacyjnej od powyższego postanowienia J. i S. P. wnieśli o jego uchylenie w całości i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, ewentualnie o uchylenie postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego merytorycznego rozpoznania organowi pierwszej instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono: 1) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 150 i art. 149 Ordynacji podatkowej poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie art. 106 § 3 p.p.s.a. przez nieprzeprowadzenie z urzędu czynności dowodowych zmierzających do ustalenia, czy czynność doręczenia w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej była prawnie dopuszczalna i skuteczna. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że skarżący z zachowaniem terminów określonych w art. 87 p.p.s.a., po powzięciu wiadomości, że decyzja z dnia 6 lipca 2005 r. została uznana za doręczoną w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej, złożyli skargę wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu wyjaśniając przyczyny niepodjęcia korespondencji. Ponadto wskazano, że funkcja doręczenia zastępczego (art. 150 Ordynacji podatkowej) jest formą ostateczną, stosowaną po wyczerpaniu innych sposobów doręczenia przewidzianych przez art. 149 Ordynacji podatkowej, z których organy podatkowe nie skorzystały. Zdaniem autora skargi kasacyjnej, nie bez znaczenia w sprawie jest fakt, że w latach 2000-2005 organy skarbowe i podatkowe doręczały skarżącym szereg postanowień i decyzji na adres miejsca prowadzenia działalności gospodarczej, a tylko w jednym, rozpatrywanym obecnie przypadku ograniczyły się do formy doręczenia zastępczego. Dyrektor Izby Skarbowej nie złożył odpowiedzi na skargę kasacyjną ani wniosku co do sposobu jej załatwienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 182 § 1 p.p.s.a. skarga kasacyjna od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego kończącego postępowanie w sprawie może być rozpoznawana na posiedzeniu niejawnym. Po rozpoznaniu jej w tym trybie Sąd stwierdził, że nie ma ona usprawiedliwionych podstaw. 1. Artykuł 149 i 150 Ordynacji podatkowej nie są przepisami prawa materialnego. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia nie wynika by Sąd dokonywał ich wykładni. W uzasadnieniu tym zawarto jedynie informację, że decyzja została doręczona "w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej". Art. 149 tej ustawy nie został nawet wymieniony. Niezrozumiały w tej sytuacji jest zarzut błędnej wykładni obydwu tych przepisów. Natomiast zarzut ich niewłaściwego zastosowania jest chybiony już tylko z tej przyczyny, że sąd administracyjny nie może stosować ustawy regulującej postępowanie przed organami podatkowymi (por. art. 1 tej ustawy). Przepisy te są adresowane do organów dokonujących doręczeń pism w postępowaniu podatkowym a nie do sądu. 2. Sąd administracyjny może przeprowadzić - uzupełniająco - dowód z dokumentu, gdy poweźmie "istotne wątpliwości", o których mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a. Takie wątpliwości w sprawie nie wystąpiły. Jeżeli skarżący uważali, że doręczenie decyzji było nieprawidłowe to właściwym trybem wykazania tego było postępowanie reklamacyjne. Sąd nie miał żadnych podstaw do podważania treści adnotacji dokonanych na zwrotnym poświadczeniu odbioru pisma, z których wynikały przyczyny niemożności doręczenia decyzji adresatom z informacją o pozostawieniu pisma w urzędzie pocztowym. Zarzut naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. był zatem chybiony. W tej sytuacji należało, na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzec jak w sentencji.