II SA/Ol 599/07

WyrokWSA w Olsztynie2007-06-06

Skład orzekający: Katarzyna Matczak, Alicja Jaszczak-Sikora, Tadeusz Lipiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która przewiduje przebieg drogi publicznej przez nieruchomość stanowiącą część specjalnej strefy ekonomicznej, narusza przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie narusza prawa. Stwierdził, że plan miejscowy musi być zgodny ze studium obowiązującym w dacie uchwalenia planu, a nie w dacie sporządzania projektu. Ponadto, sąd uznał, że rada gminy nie naruszyła przepisów ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych, ponieważ nie zmniejszała obszaru strefy, a ograniczenia wynikające z planu nie dotyczyły bezpośrednio praw skarżącej, lecz jej męża prowadzącego działalność gospodarczą.
Stan faktyczny
Skarżąca L. T. zaskarżyła uchwałę Rady Miejskiej w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących planowania przestrzennego, specjalnych stref ekonomicznych i gospodarki nieruchomościami. Skarżąca podniosła, że uchwała przewiduje przebieg drogi publicznej przez jej nieruchomość, która jest częścią specjalnej strefy ekonomicznej, co ograniczy jej prawo własności i możliwość prowadzenia działalności gospodarczej. Rada Miejska odmówiła uchylenia uchwały, a skarżąca wniosła skargę do sądu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędziowie Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora (spr.) Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Protokolant Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi L. T. na uchwałę Rady Miejskiej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę. WSA/wyr.1 - sentencja wyroku r* W dniu 27 września 2006r. Rada Miejska podjęła uchwałę nr "[...]" w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Miasta (Dz. Urz. Województwa z dnia "[...]" Nr "[...]" poz. "[...]"). W dniu 19 lutego 2007r. L. T., na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym, wezwała Radę Miejską do uchylenia powyższej uchwały w części dotyczącej przebiegu ulicy oznaczonej w planie symbolem "[...]". Zarzuciła, iż uchwała ta z naruszeniem art. 28 ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 4, art. 14 ust. 5 oraz art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 z późn. zm.), zwanej dalej u.p.z.p., w zw. z art. 3 i 4 ustawy z dnia 20 października 1994r. o specjalnych strefach ekonomicznych (Dz.U. Nr 123, poz. 600 z późn. zm) oraz art. 102 ust. 1 i art. 105 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2004r., Nr 261, poz. 2603 z późn. zm.), spowoduje zmianę powierzchni należącej do niej nieruchomości oraz ograniczy obszar prowadzonej na tym terenie działalności gospodarczej, co doprowadzi do utraty istnienia warunków dla realizacji celów określonych w art. 3 ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych, które były podstawą jej ustanowienia. W odpowiedzi pismem z dnia 28 lutego 2007r. Przewodniczący Rady Miejskiej poinformował wnioskodawczynię, iż Rada odstąpiła od rozpatrzenia jej wezwania. Podał, że uchwałą Nr "[...]" z dnia "[...]", po rozpatrzeniu wezwania A. T., Rada odmówiła uchylenia powyższej uchwały w części dotyczącej przebiegu ulicy oznaczonej symbolem "[...]". W dniu 28 marca 2007r. L. T., reprezentowana przez radcę prawnego J. H., zaskarżyła wymienioną uchwałę w części dotyczącej przebiegu ulicy oznaczonej symbolem "[...]" do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, domagając się stwierdzenia nieważności w tym zakresie § 29 ust. 2, § 42 ust. 1 lit. "a" i § 46 ust. 1 pkt 18 tej uchwały oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. Zarzuciła uchwale naruszenie: 1. art. 28 ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 4, art. 14 ust. 5 oraz art. 15 ust. 1 u.p.z.p., poprzez nieuwzględnienie przy sporządzaniu projektu planu miejscowego ustaleń studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy, przyjętego przez Radę Miejską uchwałą nr "[...]" z dnia "[...]", obowiązującego na dzień sporządzania projektu planu miejscowego; 2. art. 15 ust. 1 u.p.z.p. w zw. z art. 5a ust. 4 ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych i art. 102 ust. 1 oraz art. 105 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, wobec nieuwzględnienia przy sporządzaniu projektu planu miejscowego skutków wynikających z dyspozycji art. 5a ust. 4 ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych, poprzez ograniczenie - bez zgody skarżącej - obszaru prowadzenia działalności gospodarczej w specjalnej strefie ekonomicznej o przewidzianą w planie miejscowym powierzchnię drogi publicznej oznaczonej symbolem "[...]"; 3. art. 17 pkt 7 lit. "a" u.p.z.p. w zw. z art. 1, 3 i 4 ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych, poprzez nieuzgodnienie projektu planu z Wojewodą w zakresie zadania rządowego, za które należy uznać ustanowienie w trybie art. 4 ust. 1 i art. 5a ust. 1 ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych, na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07 września 2004r. (Dz.U. Nr 215, poz. 2184 z późn. zm.), specjalnej "[...]" strefy ekonomicznej (podstrefa "[...]" ), w celu realizacji ustawowego zadania określonego w art. 3 tej ustawy w części, w jakiej projekt planu zagospodarowania ogranicza obszar strefy do prowadzenia działalności gospodarczej, na którą zostało wydane zezwolenie. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik podniósł, iż L. T. jest współwłaścicielem nieruchomości położonej w M., obręb "[...]", o łącznej powierzchni 5,1667 ha, stanowiącej jednocześnie podstrefę "[...]" specjalnej strefy ekonomicznej, na terenie której mąż skarżącej prowadzi działalność gospodarczą - "A". Stwierdził, iż zaskarżoną uchwałą ustalono przebieg drogi publicznej, oznaczonej symbolem "[...]", w taki sposób, że w znacznej części znajdować się będzie ona na terenie nieruchomości skarżącej, co ograniczy jej prawo własności przez jego odjęcie w zakresie terenu przeznaczonego pod przewidzianą drogę oraz ograniczy prawo do dalszej zabudowy obszaru podstrefy. Podał, że w chwili nabywania nieruchomości dla powyższego terenu obowiązywało studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy z dnia "[...]". Zgodnie z treścią tego studium, przedmiotowa nieruchomość oznaczona była symbolem "[...]" w jednostce strukturalnej "[...]", oznaczającej strefę przemysłową - rezerwa terenów pod rozwój zakładów produkcyjnych, hurtowni i tym podobnych. Jednocześnie studium to określało przebieg nowoprojektowanej drogi wzdłuż granicy działki nr "[...]" stanowiącej jednocześnie granicę podstrefy. Powyższe studium było dla Skarżącej podstawą podjęcia decyzji o zakupie działek w podstrefie. Granice działki i przebieg drogi wyraźnie zostały przedstawione przez Burmistrza w mapce sytuacyjnej, która stanowiła załącznik do specyfikacji istotnych warunków rokowań. Podkreślił, iż skarżąca podejmując decyzję o zakupie nieruchomości w maju 2005 roku od Specjalnej Strefy Ekonomicznej S.A., była przekonana, iż powierzchnia nieruchomości pod zabudowę nie zostanie ograniczona przez miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Podniósł, iż L. T. wystąpiła o warunki zabudowy dla tej nieruchomości wskazując etapy realizacji poszczególnych obiektów i po uzyskaniu pozwolenia na budowę wybudowała pierwszą z planowanych hal produkcyjnych. Ponadto pełnomocnik wskazał, że w dniu "[...]", mimo uwag zgłoszonych do projektu planu przez męża skarżącej co do przebiegu drogi publicznej "[...]", Rada Miejska podjęła uchwałę nr "[...]" w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta. Rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia "[...]" Wojewoda stwierdził nieważność przedmiotowej uchwały z uwagi na uchybienia formalne załącznika do uchwały określającego sposób rozstrzygnięcia uwag wniesionych do projektu planu. Wskutek tego w dniu "[...]" Rada Miasta podjęła ponownie uchwałę nr "[...]" w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta o treści identycznej jak pierwsza uchwała. Jedyna zmiana została dokonana w załączniku nr 3 dotyczącym rozstrzygnięcia w sprawie sposobu rozpatrywania uwag zgłoszonych do projektu. Zmiana tego zapisu jednocześnie nie spowodowała żadnych zmian w treści uchwały dotyczącej przebiegu drogi "[...]". Uzasadniając zarzut z pkt 1. radca prawny stwierdził, iż stosownie do art. 14 ust. 5 u.p.z.p., już przed podjęciem uchwały o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, burmistrz winien dokonać analizy stopnia zgodności przewidywanych rozwiązań z ustaleniami studium. Ponieważ aż do dnia 26 lipca 2006r. obowiązującą w tym zakresie była uchwała Rady Miejskiej z dnia "[...]", w związku z tym w ocenie radcy prawnego, wszystkie procedury określone w art. od 14 do 18 wskazanej ustawy winny uwzględniać wyłącznie postanowienia obowiązujące w studium uwarunkowań z roku 2000, które przewidywało przebieg ulicy oznaczonej obecnie symbolem "[...]" wzdłuż granicy działki "[...]", albowiem ustalenia studium w świetle art. 9 ust. 4 powołanej ustawy są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych. Z tych też względów, zdaniem pełnomocnika, niedopuszczalne było uchwalenie planu miejscowego w oparciu o zmienione studium, przyjęte uchwałą z dnia "[...]". Radca prawny podkreślił, iż powyższe uchybienia prawne nie straciły na aktualności również w sytuacji stwierdzenia nieważności uchwały z dnia "[...]" i podjęcia nowej uchwały o identycznej treści, albowiem bezspornym jest, iż przy opracowywaniu planu miejscowego przyjętego w dniu "[...]" nastąpiło naruszenie wskazanych wyżej postanowień ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, co winno skutkować stwierdzeniem jego nieważności. Ponadto pełnomocnik podniósł, iż zgodnie z treścią art. 15 ust. 1 u.p.z.p., zarówno projekt planu miejscowego, jak i sam plan miejscowy muszą być zgodne nie tylko z zapisami studium, ale również z przepisami odrębnymi. Ponieważ w skład przedmiotowego obszaru wchodzi również podstrefa "[...]" obręb "[...]", to przepisami odrębnymi odnoszącymi się do obszaru objętego planem są niewątpliwie przepisy ustawy z dnia 20 października 1994r. o specjalnych strefach ekonomicznych, której granice mogą ulec zmianie jedynie za zgodą skarżącej. Zgodnie bowiem z postanowieniami art. 5 a ust. 4 ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych, zmniejszenie obszaru strefy nie może dotyczyć nieruchomości, na których prowadzona jest działalność na podstawie zezwolenia wydanego zgodnie z art. 16 ust. 1 tej ustawy, chyba że przedsiębiorca prowadzący tam działalność na podstawie zezwolenia wyrazi na to zgodę. Natomiast uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Miasta wywołuje ten skutek, iż Gmina, na podstawie art. 102 ust. 1 i art. 104 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, może podjąć uchwałę o wydzieleniu na terenie strefy działki pod drogę publiczną oznaczoną w planie symbolem "[...]", co spowoduje wygaśnięcie prawa własności skarżącej do tej działki z mocy tej ustawy i przejście tego prawa na rzecz Gminy. Radca prawny zauważył, iż wprawdzie kwestionowany plan zagospodarowania przestrzennego nie zmniejsza obszaru strefy ani też nie zmienia jej granic, to jednak ogranicza w ramach strefy efektywność obszaru przeznaczonego do prowadzenia działalności gospodarczej, a tym samym ogranicza prawo do inwestowania i skorzystania z pomocy publicznej w ramach wcześniej wydanego zezwolenia, a ponadto czyni wątpliwym osiągnięcie celów ustawowych, w oparciu o które Rada Ministrów ustanowiła przedmiotową podstrefę. Z uwagi na powyższe okoliczności, zdaniem radcy prawnego należy uznać, iż na etapie sporządzania projektu planu Burmistrz winien bezwzględnie uwzględnić fakt istnienia specjalnej strefy ekonomicznej na obszarze, dla którego opracowywany był plan miejscowy i uzgodnić projekt planu z Wojewodą w zakresie jego negatywnego oddziaływania na realizację celów, dla których strefa ta została ustanowiona. Brak takiego uzgodnienia jest istotnym naruszeniem przepisów art. 17 pkt 7 litera "a" u.p.z.p. W odpowiedzi na skargę Przewodniczący Rady Miejskiej, w imieniu Rady, wniósł o oddalenie skargi ze względu na bezpodstawność powołanych w niej zarzutów. Podniósł, że wszystkie czynności procedury formalnoprawnej przy opracowywaniu projektu planu zostały przeprowadzone zgodnie z obowiązującą ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wskazał, że do opracowania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru miasta, Burmistrz przystąpił na podstawie uchwały nr "[...]" Rady Miejskiej z dnia "[...]". Uchwała ta podjęta została zgodnie z obowiązującym wówczas studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy (Uchwała Nr "[...]" Rady Miejskiej z dnia "[...]"). W trakcie prac planistycznych i po analizach istniejącego zagospodarowania okazało się, że niezbędna jest korekta układu komunikacyjnego miasta, w związku z powyższym Rada Miejska podjęła w dniu "[...]" uchwałę nr "[...]" o przystąpieniu do opracowania zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy, w celu opracowania studium zgodnego z projektowanymi zmianami w przebiegu systemów transportowych (zgodnie z art. 9 ust.4 , oraz art. 14 ust. 5 u.p.z.p.). W tym czasie prace nad planem miejscowym zostały zawieszone i dopiero "[...]" Rada Miejska podjęła nową uchwałę nr "[...]" o przystąpieniu do opracowywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru miasta, w oparciu o zaawansowane prace i procedurę formalnoprawną studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy. Zdaniem organu postępowanie takie jest zgodne z intencją ustawodawcy oraz interpretacją Ministerstwa Infrastruktury, o czym świadczy art. 9 ust. 4, art. 14 ust. 5, art. 15 ust. 1 oraz art. 17 pkt 4 u.p.z.p. Podniósł, iż zgodnie z art. 12 ust. 1 i 2 wskazanej ustawy, uchwała w przedmiocie studium nie podlega ogłoszeniu w dzienniku urzędowym województwa i obowiązuje z chwilą jej podjęcia. W związku z tym, zgodne z prawem jest podejmowanie w następnej kolejności (nawet na tej samej sesji rady miejskiej) uchwały o uchwaleniu planu miejscowego i stwierdzenie jego zgodności ze studium uwarunkowań. Uchwała Rady Miejskiej Nr "[...]" z dnia "[...]", zmieniająca studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy w zakresie systemu komunikacji w mieście oraz wprowadzenia terenów zamkniętych i ich strefy ochronnej na terenie miasta i gminy, poprzedziła podjętą tego dnia uchwałę Nr "[...]" w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Miasta. Wojewoda rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia "[...]" stwierdził jednak nieważność uchwały Nr "[...]" w przedmiocie planu miejscowego, wskazując jako podstawę swojego rozstrzygnięcia uchybienie formalne dotyczące rozpoznania uwag złożonych do projektu planu przez A. T. Uwaga A. T. została bowiem potraktowana jako uwzględniona, chociaż uwzględnienie było tylko częściowe, ponieważ przesunięta została linia rozgraniczająca drogi klasy "Z" w kierunku południowym o ok. 8 m. W związku z tym, podejmując zaskarżoną uchwałę, Rada Miejska dokonała zmiany w załączniku nr 3 uchwały, co do sposobu rozstrzygnięcia uwagi A. T., traktując ją jako częściowo uwzględnioną. Reasumując organ stwierdził, iż zaskarżona uchwała została podjęta po stwierdzeniu zgodności planu miejscowego z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta, o czym stanowi załącznik nr 2 do tej uchwały i zapisy § 2 ust. 2 uchwały. Przewodniczący Rady zaznaczył również, iż nieprawdą jest, że projekt planu nie był uzgadniany z Wojewodą w zakresie zadań rządowych. Wojewoda pismem znak: "[...]" z dnia "[...]", w związku z zawiadomieniem z dnia 04 kwietnia 2006 r. o przystąpieniu do opracowywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta, poinformował, że według obowiązującego planu zagospodarowania województwa, uchwalonego przez Sejmik Województwa uchwałą Nr "[...]" z dnia "[...]", na terenie miasta nie przewiduje się realizacji zadań rządowych oraz poinformował, że brak jest danych pozwalających na stwierdzenie, że na obszarze tym realizowane będą programy, o których mowa w art. 48 u.p.z.p. Podał, że sporządzony projekt planu wraz z prognozą oddziaływania na środowisko, zgodnie z art. 17 u.p.z.p. był udostępniony do uzgodnień Wojewodzie dnia 4 maja 2006 r. Ponadto powyższą uchwałę wraz z załącznikami oraz dokumentacją formalnoprawną procedury planistycznej, zgodnie z art. 20 ust. 2 wskazanej ustawy, przedstawiono Wojewodzie w celu stwierdzenia ich zgodności z przepisami prawa. Organ nadzoru uchybień prawa nie stwierdził i skierował uchwałę do publikacji. Zauważył także, iż zgodnie z opinią wyrażoną przez Głównego Projektanta, w przedstawionych planach rozbudowy zakładu przemysłowego ("[...]"), planowane obiekty mieszczą się w liniach zabudowy określonych dla tej klasy drogi w obecnie obowiązującym planie, oraz że jest to droga, która również w poprzednich edycjach planu miasta oraz studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy była ujęta jako droga zbiorcza w dzielnicy przemysłowej. Dlatego też Rada Miejska po zasięgnięciu opinii Burmistrza i Głównego Projektanta planu miasta podjęła uchwałę o odmowie uchylenia zaskarżonej uchwały. Przewodniczący podkreślił, że celem studium uwarunkowań jest określenie polityki przestrzennej oraz kierunków i zasad rozwiązań funkcjonalno-przestrzennych w mieście, a nie szczegółowa lokalizacja, co sugeruje skarżąca, ponieważ ani skala studium (rysunek w skali 1:5000), ani treść studium na to nie pozwalają. Dodatkowo poinformował, iż Rada Miejska w dniu "[...]" podjęła uchwałę Nr "[...]" w sprawie przystąpienia do opracowania zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy, której celem jest opracowanie nowego rozwiązania układu komunikacyjnego dzielnicy przemysłowej i rozwiązanie problemów przestrzennych z tym związanych. Intencją Rady Miejskiej było umożliwienie ponownego przeanalizowania rozwiązania systemu komunikacyjnego w tej części miasta z uwzględnieniem wniosków zgłaszanych przez skarżącą. Na rozprawie w dniu 6 czerwca 2007r. pełnomocnik Rady Miejskiej dodatkowo podniósł, iż nie jest możliwe przesunięcie drogi, gdyż w takim przypadku przebiegałaby ona w linii budynku państwa P., którzy również składali uwagi do planu. Stwierdził też, że w zakresie zarzutów dotyczących naruszenia przepisów ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych, skarżąca nie ma interesu prawnego, ponieważ nie prowadzi w tej strefie działalności gospodarczej, działalność w tej strefie prowadzi jej mąż. Ponadto zauważył, iż przepis art. 5a ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych, adresowany jest do innego podmiotu niż rada, która w żaden sposób przy uchwalaniu planu nie decydowała o zmniejszaniu obszarów strefy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny ma obowiązek badania zgodności zaskarżonych aktów organów administracji publicznej wyłącznie z punktu widzenia ich legalności, a więc z punktu widzenia ich zgodności z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Przy czym - zgodnie z art. 134 § 1ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oceniając legalność zaskarżonej uchwały Sąd stwierdził, iż akt ten nie narusza prawa. W szczególności w rozpoznawanej sprawie Sąd nie dopatrzył się przesłanek stwierdzenia nieważności, o których stanowi art. 28 u.p.z.p., tj. naruszenia zasad sporządzania planu miejscowego, jak i istotnego naruszenia trybu jego sporządzania. Zasadnym jest wskazać, iż zasady sporządzania aktu planistycznego dotyczą jego merytorycznego aspektu, a więc zawartych w nim ustaleń, a także standardów dokumentacji planistycznej. Natomiast tryb postępowania odnosi się do sekwencji czynności, jakie podejmują organy w celu doprowadzenia do uchwalenia planu miejscowego. Przy czym tylko istotne naruszenie tego trybu może skutkować stwierdzeniem nieważności, tzn. takie które prowadzi w konsekwencji do sytuacji, w której przyjęte ustalenia planistyczne są odmienne od tych, które zostałyby podjęte, gdyby nie naruszono trybu sporządzania aktu planistycznego (vide: Z. Niewiadomski Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, wyd. C.H. Beck, Warszawa 2004, str. 251-253). Przede wszystkim stwierdzić należy, iż w rozpoznawanej sprawie, w związku ze stwierdzeniem nieważności przez organ nadzorczy pierwszej uchwały w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Miasta z dnia "[...]", ze względu na rodzaj stwierdzonego przez Wojewodę uchybienia oraz wobec niewprowadzenia do projektu planu zmian w zakresie przewidywanych rozwiązań, przy niezmienionym stanie prawnym, nie istniała potrzeba powtarzania czynności, o których mowa w art. 17 u.p.z.p., w celu podjęcia zaskarżonej uchwały (por. wyrok NSA z 22 marca 1999r. sygn. akt IV SA 1628/98, LEX nr 48222). Strona skarżąca podważa prawidłowość trybu sporządzenia zaskarżonej uchwały, podnosząc, iż w toku prac planistycznych nie uwzględniono ustaleń studium z 2000 r. obowiązujących do 26 lipca 2006r. Zdaniem skarżącej niedopuszczalne było uchwalenie planu miejscowego w oparciu o zmienione studium. W związku z tym w ocenie skarżącej zaskarżona uchwała została podjęta z naruszeniem art. 9 ust. 4, art. 14. ust. 5 oraz art. 15 ust. 1 u.p.z.p. Zgodnie z art. 9 ust. 4 wskazanej ustawy ustalenia planu są wiążące dla organów przy sporządzeniu planu miejscowego. Wyjaśniając znaczenie tego przepisu dla całej procedury planistycznej wskazać należy, iż studium nie jest aktem prawa miejscowego, jego postanowienia nie mają więc mocy powszechnie obowiązującej. Jest aktem planistycznym, określającym politykę przestrzenną gminy. W nim dokonuje się kwalifikacji i przeznaczenia poszczególnych obszarów gminy oraz wstępnej lokalizacji przestrzeni publicznych i infrastruktury publicznej. Studium wiąże wewnętrznie organy gminy w toku postępowania planistycznego. Jako akt kierownictwa wewnętrznego określa kierunki i sposoby działania organów gminnych przy sporządzeniu projektu planu. Przy czym zaznaczyć trzeba, iż skoro przepisy omawianej ustawy wyposażyły radę gminy zarówno w kompetencje do uchwalania studium, jak i miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, to organ ten władny jest zmienić zakres wynikającego ze studium samoograniczenia poprzez nowelizację treści studium. Zważyć należy bowiem, iż żaden przepis prawa nie zabrania organom gminy podejmowania działań kolidujących z zasadami polityki przestrzennej w uchwalonym studium. To rozwiązanie, mogące budzić pewne wątpliwości, służy przede wszystkim temu, aby akt polityki planowania gminnego był rzeczywistym wyznacznikiem kierunków zagospodarowania przestrzennego. Stąd też w przypadku, gdy organy gminy uznają za zasadne czy też konieczne ustalenie sposobu zagospodarowania terenu pozostającego w sprzeczności z treścią obowiązującego studium, ustalenie to może nastąpić, ale po uprzednim dokonaniu zmiany we właściwym fragmencie studium (T. Bąkowski, Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, Zakamycze, 2004.). Podkreślić należy, iż nie ma przepisu zakazującego zmiany studium w trakcie już wszczętego postępowania planistycznego. Przepis art. 9 ust. 4 wskazanej ustawy stanowi, iż ustalenia studium są wiążące "przy sporządzaniu planów miejscowych". Należy zauważyć, iż procedurę planistyczną rozpoczyna podjęcie przez organ stanowiący gminy uchwały w przedmiocie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (art. 14 ust. 1 powołanej ustawy). Akt ten wyłącznie komunikuje o wszczęciu postępowania oraz określa terytorialne granice obszaru, jakiego dotyczyć będą ustalenia przyszłego planu. Natomiast "projekt planu", o którym mowa w art. 17 pkt 4 powołanej ustawy, sporządzany przez organ wykonawczy gminy, jest jedynie dokumentem sporządzanym na jednym z etapów procedury planistycznej, podlegającym w kolejnych stadiach postępowania modyfikacjom. Zatem na etapie wszczęcia postępowania planistycznego, czy też w jego toku nie dokonuje się "sporządzenia planu miejscowego". Sporządzeniem planu jest jego przyjęcie w drodze uchwały. Dlatego też najistotniejsze jest, aby plan zagospodarowania przestrzennego był zgodny ze studium obowiązującym w dniu podejmowania uchwały przyjmującej ten plan. Jak słusznie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w tezie wyroku z dnia 13 września 2005r., sygn. akt II OSK 64/05 (LEX nr 194989) - żaden przepis nie wiąże rady gminy ustaleniami studium na etapie przystępowania do sporządzenia planu. Zasadność tej tezy potwierdza przepis art. 14 ust. 5 powołanej ustawy, który wymaga, aby przed podjęciem uchwały o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego burmistrz dokonał analiz dotyczących zasadności przystąpienia do sporządzenia planu i stopnia zgodności przewidywanych rozwiązań z ustaleniami studium. To właśnie przeprowadzone analizy mają zapewnić radzie uchwalenie (sporządzenie) planu bez naruszenia ustaleń wynikających ze studium. W niniejszej sprawie została przeprowadzona analiza stopnia zgodności przewidywanych rozwiązań z ustaleniami studium. W wyniku występujących niezgodności w zakresie układu komunikacyjnego miasta, Rada Miejska podjęła w dniu "[...]" uchwałę o przystąpieniu do opracowania zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy, w celu opracowania studium zgodnego z projektowanymi zmianami w przebiegu systemów transportowych. W związku z tym nie można uznać za zasadne naruszenie art. 14 ust. 5 powołanej ustawy. Wbrew stanowisku skarżącej nie doszło również do naruszenia art. 15 ust. 1 omawianej ustawy, w myśl którego - organ wykonawczy gminy sporządza projekt planu miejscowego, zawierający część tekstową i graficzną, zgodnie z zapisami studium oraz z przepisami odrębnymi, odnoszącymi się do obszaru objętego planem. Realizacja tej kompetencji polega na podjęciu działań przewidzianych zwłaszcza w art. 17 tej ustawy, których celem jest merytoryczne i formalne przygotowanie materiałów planistycznych i przedstawienie ich radzie gminy w celu podjęcia uchwały w sprawie miejscowego planu. Zaznaczyć trzeba, iż również z tego przepisu wynika zasada obowiązkowej zgodności planu ze studium. Przy czym, jak już wskazano powyżej, wobec możliwości zmiany studium w trakcie już wszczętego postępowania planistycznego, zgodność ta musi dotyczyć studium obowiązującego w dacie podjęcia uchwały w przedmiocie planu miejscowego. W związku z tym, odczytywanie treści omawianego przepisu w ten sposób, że projekt planu musi być bezwzględnie zgodny z zapisami studium obowiązującego w chwili sporządzania projektu planu, w sytuacji, gdy gmina podjęła już działania zmierzające do zmiany studium i wiadomym jest, że w dniu uchwalania planu studium będzie obowiązywało w danym kształcie, byłoby nielogiczne, bowiem prowadziłoby w konsekwencji do konieczności zmiany tego projektu i powtórzenia czynności związanych z jego przygotowaniem, a nadto ograniczałoby władztwo planistyczne gminy. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia art. 9 ust. 4 u.p.z.p. Rozwiązania przyjęte w zaskarżonej uchwale są bowiem zgodne z ustaleniami obowiązującego studium. Odnosząc się do pozostałych podniesionych w skardze zarzutów stwierdzić należy, co słusznie zauważył pełnomocnik Rady Miejskiej, że skarżąca nie jest legitymowana do wniesienia skargi w tej części, w jakiej została ona oparta na zarzutach dotyczących specjalnej strefy ekonomicznej w związku z prowadzoną na tym terenie działalnością gospodarczą. Bowiem ograniczenia, jakie zdaniem skarżącej powodują w tym zakresie postanowienia planu, nie dotyczą bezpośrednio praw czy też obowiązków skarżącej, gdyż działalność gospodarczą na terenie strefy prowadzi jej mąż. Niezależnie od tego bezzasadny jest zarzut, dotyczący ograniczenia obszaru prowadzenia działalności gospodarczej w specjalnej strefie ekonomicznej o przewidzianą w planie miejscowym powierzchnię drogi publicznej, co w ocenie strony miałoby naruszać art. 15 ust. 1 u.p.z.p., który wymaga, aby projekt planu, a w konsekwencji tego również plan był zgodny z przepisami odrębnymi. Jako przepis odrębny strona skarżąca wskazuje art. 5a ust. 4 ustawy z dnia 20 października 1994r. o specjalnych strefach ekonomicznych (t.j. Dz. U. z 2007r. Nr 42, poz. 274), który dopuszcza możliwość zmniejszenia obszaru strefy, po uzyskaniu zgody przedsiębiorcy prowadzącego na tym terenie działalność gospodarczą. Zważyć należy przede wszystkim, iż Rada Miejska nie mogła naruszyć tego przepisu z tej przyczyny, że przedmiotem zaskarżonej uchwały nie było zmniejszenie obszaru specjalnej strefy ekonomicznej. Ponadto adresatem wskazanego unormowania jest tylko Rada Ministrów, która zgodnie z art. 5 a ust. 1 powołanej regulacji w drodze rozporządzenia może zmienić obszar strefy. Żaden przepis tej ustawy nie nakłada na gminę obowiązku uzyskiwania jakiejkolwiek zgody, opinii lub uzgodnienia projektu planu od przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą w specjalnej strefie ekonomicznej znajdującej się na terenie objętym planem. Sąd nie stwierdził również naruszenia art. 17 pkt 7 lit. "a" u.p.z.p., polegającego w ocenie skarżącej, na nieuzgodnieniu projektu planu z Wojewodą w zakresie zadania rządowego określonego w art. 4 ust. 1 i art. 5a ust. 1 ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych. W tym zakresie wskazać można, iż szczegółowe zasady uzgadniania określają przepisy art. 23-26 ustawy. Z akt sprawy wynika, że projekt planu został Wojewodzie przedłożony do uzgodnienia w zakresie zadań rządowych i organ ten dokonał uzgodnienia w zakresie ochrony środowiska i ochrony przyrody. W tej sytuacji, w ocenie Sądu, Burmistrz miał prawo uznać za uzgodniony projekt planu również co do innych zadań rządowych. Tym bardziej, że wystąpienie nie określało warunków, na jakich uzgodnienie ma nastąpić i nie powoływało podstawy prawnej uzasadniającej ich określenie. Żaden bowiem przepis ustawy nie nakazuje organowi występującemu o uzgodnienie określenie zakresu, którego uzgodnienie ma dotyczyć. Niezależnie od tego przepisy ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych nie nakładają na gminy żadnych obowiązków w zakresie dotyczącym uzgodnień. Reasumując, Sąd nie stwierdził istotnego naruszenia trybu sporządzenia zaskarżonej uchwały. Nie można również uznać, iż Rada Miejska naruszyła zasady sporządzania planu miejscowego. Analiza przyjętego w przedmiotowym planie rozwiązania, dotyczącego przebiegu drogi zbiorczej oznaczonej symbolem "[...]", wskazuje na zasadność wybranej lokalizacji i jej zgodność ze studium oraz, że prawa właścicielskie skarżącej zostały ograniczone w niezbędnym zakresie. Należy zauważyć, iż uwaga zgłoszona przez A. T. została częściowo uwzględniona, cała droga nie mogła jednak zostać przesunięta poza teren działki skarżącej, ze względu na interes prawny właścicieli sąsiednich nieruchomości. W związku z powyższym, wobec braku podstaw do kwestionowania zgodności zaskarżonej uchwały z prawem, skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło