II SA/Sz 242/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski Sędzia WSA Maria Mysiak /spr./ Protokolant Aneta Kukla po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2007r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. u c h y l a zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...]r., Nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. z a s ą d z a od Wojewody na rzecz skarżącego K. P. kwotę [...] [...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] r., nr [...], na podstawie art. 28, art. 33 ust 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 i art.82 ust.1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) zatwierdził projekt budowlany i udzielił G. K. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej o dwóch lokalach mieszkalnych przy ul. [...]. W uzasadnieniu organ I instancji podał, że w dniu [...] r. inwestor G. K., wystąpił z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę dla opisanej powyżej inwestycji dołączając do wniosku dokumenty wymagane przepisem art. 33 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Po dokonaniu sprawdzenia złożonego wniosku, organ stwierdził naruszenie w zakresie określonym w art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane i na podstawie art. 35 ust. 3 nałożył na inwestora obowiązek usunięcia nieprawidłowości wskazanych w postanowieniu z dnia [...] r. znak:[...] w terminie do dnia [...]r. Dalej organ I instancji podał, że w trakcie prowadzonego postępowania K. P., właściciel sąsiedniej nieruchomości nr [...], złożył pismo z dnia [...] r. zawierające następujące zastrzeżenia: 1) brak w dokumentacji przekroju podłużnego fundamentu projektowanego budynku wzdłuż granicy działki z uwzględnieniem rzędnych fundamentów stojącego przy granicy budynku. Ze wstępnego porównania dokumentacji obydwu budynków wynika, że inwestor planuje wykonanie robót ziemnych ok. 2 m poniżej poziomu posadowienia fundamentów istniejącego budynku; 2) w istniejącym budynku, w ścianie przy granicy działki znajdują się przewody kominowe i ciągi wentylacyjne. Ze złożonej dokumentacji wynika, iż planowana zabudowa (ściana przy granicy) znajdzie się powyżej wylotów komina co może spowodować zakłócenie wentylacji; 3) według projektu ściana wzdłuż granicy nie tylko przylega do istniejącej, lecz swymi gabarytami ją przekracza, a ponadto przesłania okna; 4) o toczącym się postępowaniu powiadomiony został architekt-autor projektu istniejącego budynku i stanowczo zaprotestował przeciw takiej formie oraz naruszeniu praw autorskich; 5) czy złożona dokumentacja spełnia wymagania Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zakresie § 204 ust. 5, § 206, § 142 ust. 1 i 2, § 12 ust. 4 pkt 2 oraz § 13 ust. 1 pkt 1. Również właścicielka nieruchomości nr [...], B. P., złożyła w trakcie postępowania uwagi: 1) prośba o zbadanie projektu pod kątem wymagań § 13 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie; 2) czy został zachowany maksymalny wskaźnik intensywności zabudowy w obrębie działki (0,7); 3) jaki wpływ ma wysokość projektowanego obiektu na oświetlenie pomieszczeń mieszkalnych w budynku na dz. nr [...]; 4) czy nastąpiło naruszenie warunków ogólnych planu zagospodarowania przestrzennego w zakresie geometrii dachu budynków w zabudowie bliźniaczej. W związku z wniesionymi uwagami inwestor złożył pisemną ocenę rozwiązań projektowych oraz ekspertyzę techniczną i ocenę stanu technicznego budynku na dz. nr [...] pod względem projektowanej zabudowy na dz. nr [...], szkic przesłaniania budynków w odniesieniu do działek nr [...] i [...], przekrój poprzeczny budynku w części dotyczącej rozwiązań projektowych fundamentów na granicy działek [...] i 228, sporządzone przez inż. A. K., projektanta w specjalności konstrukcyjno-budowlanej. Po analizie wszystkich dokumentów organ I instancji stwierdził: 1) poziom posadowienia projektowanych ław fundamentowych w bezpośrednim sąsiedztwie budynku na granicy działki nr [...] jest zgodny z poziomem fundamentu istniejącego - płyty, pogłębienie fundamentu, z uwagi na usytuowanie pomieszczeń gospodarczych pod tarasem, zaprojektowane zostało schodkowo i nie ma wpływu na istniejąca zabudowę działek sąsiednich z uwagi na znaczne odległości od ich granic; projektowana zabudowa nie powoduje zagrożenia dla bezpieczeństwa użytkowników istniejącego obiektu oraz obniżenia jego przydatności do użytkowania; 2) maksymalna wysokość projektowanego budynku w elewacji frontowej wynosi 9,23m co odpowiada (w dużym przybliżeniu) wysokości niższej części budynku na dz. nr [...], a więc przesłanianie komina nie występuje i nie ma wpływu na zakłócenia w działaniu wentylacji; 3) projektowany budynek jest oddylatowany od istniejącego, stanowi niezależny układ konstrukcyjny; realizacja budynku jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej jest zgodna z przeznaczeniem działki wynikającym z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego; 4) z przedstawionej analizy przesłaniania wynika, że warunek naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku na dz. nr [...] jest spełniony; 5) spełnione są również ustalenia miejscowego szczegółowego planu zagospodarowania przestrzennego "[...]" ; 6) przedłożony do zatwierdzenia projekt budowlany spełnia wymagania Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690 ze zm.); 7) projektowany budynek mieszkalny jednorodzinny o dwóch lokalach mieszkalnych, spełnia wymagania definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zawartej w art. 3 ust. 2a ustawy Prawo budowlane. Od ww. decyzji odwołali się K. P. i B. P. wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, wskazując na naruszenie art. 35 ust.1 Prawa budowlanego i art. 7, 77, 10 Kodeksu postępowania administracyjnego. Odwołująca zarzucała, iż przyjęte w projekcie budowlanym rozwiązania naruszają wymagania § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. . K. P. dodatkowo wskazywał, iż wysokość dachu nowoprojektowanego budynku, przekracza wysokość komina istniejącego. Wojewoda rozpatrzył wniesione odwołania i w dniu [...] r. wydał, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., zaskarżoną decyzję utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu Wojewoda stwierdził, że w dacie wydania pozwolenia na budowę, zgodnie z art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000r Nr 106 poz. 1126 ze zm.) do wniosku o pozwolenie na budowę inwestor winien dołączyć: - projekt budowlany wraz z opiniami, uzgodnieniami i pozwoleniami, wymaganymi przepisami szczegółowymi, - dowód stwierdzający prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane, - decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym. Analizując dostarczone akta sprawy Wojewoda uznał, że Inwestor w czasie trwającego postępowania przed organem I instancji dotyczącego pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej o dwóch lokalach mieszkalnych w [...] przy ulicy [...], warunki te spełnił. Po przeprowadzeniu szczegółowego merytorycznego rozpatrzenia sprawy pod kątem ochrony interesów osób trzecich, przez pryzmat obowiązujących przepisów Prawa budowlanego i przepisów wykonawczych, organ odwoławczy stwierdził, iż: na powyższą inwestycję Inwestor uzyskał wyrys i wypis z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla nieruchomości. Funkcja planowanego przedsięwzięcia jest zgodna z funkcją określoną w tym dokumencie. Przedmiotowy projekt budowlany został wykonany zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej, co zostało potwierdzone oświadczeniem autorów projektu posiadających stosowne uprawnienia budowlane i legitymujące się aktualnym na dzień opracowania projektu zaświadczeniem o wpisie projektantów na listę członków właściwych izb samorządu zawodowego. Projekt sporządzono więc m.in. w oparciu o rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a przepisy te określają odległości projektowanych budynków od granicy sąsiedniej działki budowlanej. Ustosunkowując się do argumentacji złożonych odwołań organ stwierdził, że samo twierdzenie, iż skarżący nie wyrażają zgody na realizację powyższej inwestycji nie może stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji. Szczegółowe zbadanie sprawy oraz analiza posiadanych dokumentów nie potwierdzają zasadności wniesionych odwołań. Samo twierdzenie odwołującego o możliwości wystąpienia zagrożenia podczas realizacji powyższego zamierzenia, nie może stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji, bowiem inwestor jest zobowiązany realizować je zgodnie ze sztuką budowlaną i pod nadzorem kierownika budowy posiadającego odpowiednie uprawnienia budowlane i zgodnie z zapisem w pkt. 4 decyzji o pozwoleniu na budowę, budowa musi być prowadzona przy zapewnieniu nadzoru autorskiego, co zapewni prawidłowość realizacji przy zachowaniu bezpieczeństwa dla ludzi i mienia. Organ odwoławczy przedkładając materiał dowodowy do wglądu odwołującym, szczególną uwag zwrócił na złożone przez inwestora wyjaśnienia i ocenę rozwiązań projektowych wraz z ekspertyzą. Jednocześnie organ odwoławczy zaznaczył, że zarzuty dotyczące szeregu utrudnień dla otoczenia, w przypadku zrealizowania zamierzonej inwestycji, nie mogą odnieść zamierzonego skutku, gdyż dotyczą jedynie naruszenia interesów faktycznych odwołujących, nie interesu prawnego rozumianego jako naruszenie konkretnych norm prawnych. Należy mieć na uwadze, że w zasadzie każda inwestycja zrealizowana w zwartej zabudowie powoduje uciążliwości i utrudnienia dla najbliższych sąsiadów. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzje złożył K.P. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W skardze zarzucono naruszenie ar. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 156, poz. 1118) oraz art. 7, 77. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że jest bezpośrednim sąsiadem G. K., który realizuje inwestycję budowy drugiej połowy domu bliźniaczego, a zatem nie może być wątpliwości, iż jest stroną postępowania. Oznacza to, że organy administracji publicznej obowiązane były zapewnić mu czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Tymczasem został powiadomimy o prowadzonym postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę przez organ pierwszej instancji, jednak w końcowym etapie prowadzonego postępowania, został pominięty i nie zapoznano go z nowymi materiałami dowodowymi zgromadzonymi w sprawie. O złożonych przez Inwestora wyjaśnieniach i ocenie rozwiązań projektowych oraz ekspertyzie technicznej dowiedział się z otrzymanej decyzji. Gdyby wiedział o złożonych przez Inwestora wyjaśnieniach przed wydaniem decyzji, podjąłby odpowiednie kroki służące wyjaśnieniu wątpliwości, np. złożył wniosek dowodowy w postaci powołania biegłego z zakresu budownictwa celem oceny oddziaływania sąsiedniego budynku na jego budynek. Kolejny zarzut dotyczy naruszenia prawa, poprzez nie rozpatrzenie zgłoszonego na etapie postępowania odwoławczego wniosku o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego w celu wyjaśnienia, czy złożony przez projektanta przekrój budynku obrazujący brak oddziaływania sąsiedniego dachu na przysłanianie komina, wykonany jest w porównywalnej skali i jest zgodny z rzędnymi wysokości budynku określonymi w projekcie. W przedmiotowej sprawie organ odwoławczy w ogóle nie ustosunkował się do złożonego wniosku o przeprowadzenie dowodu. Ponadto skarżący zarzucił, że organ odwoławczy naruszył zasadę prawdy obiektywnej, nie zbierając i nie rozpatrując całego materiału dowodowego w sprawie. W istocie organ nie może ingerować w przyjęte rozwiązania projektowe, o ile są one zgodne z obowiązującym prawem. Jest on jednak uprawniony, a nawet zobowiązany do wymuszenia zmiany tych rozwiązań, gdy naruszają one bezwzględnie obowiązujące przepisy, np. przepisy dotyczące oddziaływania budynku na obiekty sąsiednie. Tym samy organ musi najpierw ustalić, czy rozwiązania te nie pozostają w konflikcie z normami prawnymi, a jeśli nie dysponuje specjalistyczną wiedzą musi powołać biegłego dla oceny tych rozwiązań i w oparciu o cały materiał dowodowy wydać rozstrzygnięcie w sprawie. W odwołaniu od decyzji wskazałem szereg niejasności i uchybień w złożonej dokumentacji projektowej. W prowadzonym postępowaniu nie wyjaśniono tych wątpliwości, poprzestając na ocenie przez projektanta własnych rozwiązań. Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Stosownie do art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), obiekt budowlany wraz ze związanymi z nimi urządzeniami budowlanymi należy projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, w sposób zapewniający m.in. poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. W przedmiotowej sprawie nie ma wątpliwości, że nieruchomość skarżącego znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanej inwestycji. Organy obu instancji nie kwestionowały tego faktu i w postępowaniu poprzedzającym wydanie pozwolenia na budowę poddano kontroli zakres oddziaływania projektowanej inwestycji na budynek skarżącego. Rozważana była, w związku z treścią § 142 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), kwestia czy projektowany budynek nie spowoduje przesłaniania wentylacyjnego przewodu kominowego na budynku skarżącego. Rozpatrując sprawę w tym zakresie organ oparł się na przedłożonej przez inwestora ocenie rozwiązań projektowych sporządzonej przez autorkę projektu. Za autorką oceny organy przyjęły, że skoro wysokość projektowanego budynku w elewacji frontowej wynosi 9, 23 m, co odpowiada (w dużym przybliżeniu) wysokości niższej części budynku na działce nr 228, a więc przesłanianie komina nie występuje i nie ma wpływu na zakłócenie w działaniu wentylacji. Wobec tak ogólnikowego stwierdzenia nie można uznać, że kwestia ta została wszechstronnie wyjaśniona. Nie wiadomo na jakiej podstawie przyjęto, że projektowany budynek nie spowoduje przesłonięcia komina na istniejącym budynku skarżącego. W aktach brak jest przekonywującego dowodu na tą okoliczność. W szczególności brak jest rysunku obrazującego wzajemne położenie obu budynków z podaniem ich wysokości, zaznaczeniem istniejących kominów oraz wysokości na jaką sięgają. Jest to o tyle istotne, że z przedłożonych przez skarżącego rysunków wynika, że komin znajdujący się przy ścianie szczytowej, do której dobudowany ma być budynek projektowany, sięga na wysokość 8,04 m, a wysokość projektowanego budynku wynosić ma 8,63 m. Taka różnica wysokości wskazuje, że zachodzi prawdopodobieństwo przesłonięcia tego komina. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że wydając zaskarżoną decyzję, jak i decyzję ją poprzedzającą, organy naruszył art. 7 i 77 K.p.a., gdyż nie wyjaśniły w sposób dostateczny, czy projektowany budynek nie spowoduje przesłonięcia komina znajdującego się na budynku skarżącego. Naruszenie wskazanego przepisu zaś mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż negatywne w tym zakresie ustalenie mogło doprowadzić, po ewentualnym zastosowaniu trybu przewidzianego w art. 35 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, do wydania decyzji o odmowie udzielenia pozwolenia na budowę. Nadto należy wskazać, że skarżący słusznie zarzuca, iż organ odwoławczy nie rozpatrzył zawartego w jego odwołaniu wniosku o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego. W aktach brak jest wydanego przez organ odwoławczy postanowienia dowodowego na tę okoliczność. Jakkolwiek uchybienie to może nie mieć istotnego wpływu na wynik sprawy, to jednak świadczy o wadliwym działaniu organu odwoławczego. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w rozstrzygnięciu.