I FSK 465/09

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2009-07-21

Skład orzekający: Małgorzata Niezgódka - Medek, Jan Rudowski, Tomasz Kolanowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania sądowego może zostać uwzględniona, gdy podstawą wznowienia jest umorzenie postępowania karnego, które nastąpiło po wydaniu wyroku sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie może uwzględnić skargi o wznowienie postępowania opartej na umorzeniu postępowania karnego, które nastąpiło po wydaniu wyroku sądu administracyjnego, ponieważ dowody związane z zakończeniem postępowania karnego nie istniały w dniu orzekania. Ponadto, cele postępowań podatkowego i karnego są różne, a jedynie ustalenia prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny. Sąd uznał również, że zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, które doprowadziły do rozpoznania skargi kasacyjnej bez udziału strony, są uzasadnione, jednak nie stanowiły one podstawy do uwzględnienia skargi o wznowienie postępowania.
Stan faktyczny
Spółka E. – M. SA wniosła skargę o wznowienie postępowania sądowego od wyroku NSA z dnia 27 listopada 2008 r. sygn. akt I FSK 1339/07. Podstawą skargi było pozbawienie strony możności działania z uwagi na niedoręczenie zawiadomienia o rozprawie przed NSA na aktualny adres Spółki, mimo że nowy adres był znany sądowi. Spółka podniosła również, że po wydaniu wyroku NSA nastąpiło umorzenie postępowania karnego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Spółka wniosła o uchylenie wyroku NSA i ponowne rozpoznanie sprawy. Sąd połączył dwie skargi o wznowienie postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę o wznowienie postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Niezgódka - Medek, Sędzia NSA Jan Rudowski, Sędzia WSA (del.) Tomasz Kolanowski (sprawozdawca), Protokolant Marek Kleszczyński, po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2009 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi o wznowienie postępowania sądowego E. – M. SA od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 listopada 2008 r. sygn. akt I FSK 1339/07 w sprawie ze skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 czerwca 2007 r. sygn. akt III SA/Wa 531/07 w sprawie ze skargi E. – M. SA na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 28 grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie określenia, po wznowieniu postępowania, zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2000 r. oddala skargę o wznowienie postępowania sądowego. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 listopada 2008 r., sygn. akt I FSK 1339/07, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w W. od wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 czerwca 2007 r., sygn. akt III SA/Wa 531/07, w sprawie ze skargi E.-M. S.A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 28 grudnia 2006 r. w przedmiocie określenia, po wznowieniu postępowania, zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług, uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądził od E.-M. S.A. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w W. zwrot kosztów postępowania kasacyjnego. Pismem z dnia 17 marca 2009 r. pełnomocnik E.-M. S.A. wniósł skargę o wznowienie postępowania sądowego w sprawie zakończonym prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 listopada 2008r. Wniósł o uchylenie w całości wyroku NSA z tego względu, iż na skutek naruszenia przez NSA: art. 67 § 3, art. 70 § 2 i art. 91 § 2 zdanie pierwsze w zw. z art. 193 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), poprzez niedoręczenie spółce zawiadomienia o rozprawie przed NSA na adres Spółki podany w wypisie z KRS, znajdującym się w aktach sprawy (tj. na adres znany NSA), a także art. 109 w zw. z art. 193 P.p.s.a. – poprzez przeprowadzenie przez NSA rozprawy, w sytuacji, gdy – ze względu na niezawiadomienie Spółki o rozprawie, wysłane na aktualny adres Spółki znajdujący się w aktach postępowania – NSA powinien odroczyć rozprawę i prawidłowo wezwać Spółkę do udziału w rozprawie. W wyniku naruszenia w.w. przepisów P.p.s.a. Spółka została pozbawiona możności działania (art. 271 pkt 2 P.p.s.a.), oraz pozbawiona możności obrony swoich praw (art. 183 § 2 pkt 5 P.p.s.a.) – w sprawie o sygn. akt I FSK 1339/07, w której został wydany wyrok NSA. Spółka wniosła o rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy (t.j. skargi kasacyjnej wniesionej przez Dyrektora Izby Skarbowej w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 czerwca 2007 r., sygn. akt III SA/Wa 531/07) przez NSA z udziałem Spółki. W uzasadnieniu skargi o wznowienie postępowania, jej autor przypomniał, że w dniu 21 stycznia 2007 r. Spółka złożyła do WSA w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. określającą zobowiązania w podatku od towarów i usług za luty, marzec, wrzesień, listopad i grudzień 2000 r. oraz kwotę zwrotu podatku od towarów i usług na rachunek bankowy podatnika za kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień oraz październik 2000 r. W skardze wskazano adres Spółki: K., ul. T. ... Po złożeniu skargi, a przed wyznaczeniem rozprawy przez WSA, Spółka zmieniła siedzibę na W., a nowy adres to – ul. M. ... O dokonanej zmianie adresu Spółka nie poinformowała WSA odrębnym pismem. Na rozprawie Spółkę reprezentował B. W., który w dniu rozprawy, t.j. w dniu 18 czerwca 2007 r. złożył do akt pełnomocnictwo wraz z wypisem KRS Spółki; te dokumenty zawierały nowy adres Spółki. Pełnomocnictwo obejmowało reprezentowanie Spółki wyłącznie przed WSA. Wyrokiem z dnia 18 czerwca 2007 r. WSA uwzględnił skargę, a Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł skargę kasacyjną, o czym został zawiadomiony pełnomocnik Spółki. Spółka nie została zawiadomiona na nowy jej adres o wyznaczeniu rozprawy przed NSA w sprawie o sygn. akt I FSK 1339/07. W dniu 27 listopada 2008 r. NSA uwzględnił skargę kasacyjną oraz uchylił wyrok WSA (Spółka i jej pełnomocnik nie byli obecni na rozprawie przed NSA). Zdaniem Spółki, bezsprzecznie od 18 czerwca 2007 r. w aktach sprawy znajdowała się informacja o aktualnym adresie Spółki, a zatem został spełniony obowiązek zawiadomienia o zmianie adresu wynikający z art. 70 § 1 P.p.s.a. W wyniku niewyspania zawiadomienia o rozprawie na aktualny adres Spółki znajdujący się w aktach postępowania, Spółka została pozbawiona możności działania co wypełnia przesłankę z art. 271 pkt 2 P.p.s.a. oraz pozbawiona możności obrony swoich praw co wypełnia przesłankę z art. 183 § 2 pkt 5 P.p.s.a. Informację o wyroku NSA Spółka otrzymała – pośrednio – dopiero w dniu 4 marca 2009 r., w wyniku otrzymania przez pełnomocnika Spółki – zawiadomienia o wyznaczeniu w dniu 3 kwietnia 2009 r. rozprawy w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 278/09. Został zatem zachowany termin trzymiesięczny do wniesienia skargi o wznowienie postępowania, o którym mowa w art. 277 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 kwietnia 2009 r. dokonał badania, czy spełnione zostały warunki, które umożliwiają rozpatrzenie samej skargi o wznowienie postępowania. W jego rezultacie Sąd skierował sprawę na rozprawę. Następnie pismem z dnia 25 czerwca 2009 r., pełnomocnik Spółki wniósł kolejną skargę o wznowienie postępowania sądowego w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sadu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 listopada 2008r. (sygn. akt I FSK 1339/07). Pełnomocnik Spółki wniósł o uchylenie w całości wyroku NSA z tego względu, że w dniu 14 kwietnia 2009 r. zostało podjęte, a następnie umorzone postępowanie w sprawie V Ds. 204/02 (obecnie V Ds. 60/09), co wynika z otrzymanego w dniu 9 czerwca 2009 r. przez Spółkę od Prokuratury Okręgowej w W. – pisma datowanego na dzień 26 maja 2009 r., co spełnia przesłankę z art. 273 § 2 P.p.s.a., a także o połączenie do wspólnego rozpoznania, a także rozstrzygnięcia sprawy wszczętej wniesieniem przez Spółkę w dniu 17 marca 2009 r. skargi o wznowienie postępowania. Dodatkowo w ocenie Spółki, NSA winien oddalić skargę kasacyjną Dyrektora Izby Skarbowej w W. od wyroku WSA z dnia 18 czerwca 2007 r., z tego względu, iż NSA nie mógł dokonać kontroli zaskarżonego wyroku WSA, gdyż Dyrektor Izby Skarbowej w W. nieskutecznie (niepełnie) skonstruował w niej podstawę kasacyjną, o której mowa w art. 174 pkt 2 P.p.s.a. poprzez niepowiązanie przepisów P.p.s.a. z odpowiednimi przepisami Ordynacji podatkowej, dotyczącymi wznowienia postępowania, np. art. 240 § 1 pkt 5 i art. 145 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, które zostały naruszone przez WSA przez uwzględnienie skargi. W uzasadnieniu skargi o wznowienie z dnia 25 czerwca 2009 r. Spółka wskazała, że w sytuacji, gdy przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej była decyzja podatkowa wydana we wznowionym postępowaniu podatkowym, w oparciu o materiał zebrany w innym postępowaniu (prowadzonym przez Prokuraturę Okręgową w W.), który to materiał spełniał na dzień wznowienia postępowania podatkowego przesłanki, o których mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, rozważenia wymaga wpływ umorzenia tego innego postępowania na podstawie materiałów zgromadzonych w trakcie tego postępowania wznowiono postępowanie podatkowe na kontrolę sądowoadministracyjną decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z 28 grudnia 2006 r. wydaną we wznowionym postępowaniu podatkowym. W ocenie Spółki umorzenie postępowania, w którym zebrano materiał dowodowy, który spełniał przesłankę, o której mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej oznacza, że we wznowionym postępowaniu podatkowym faktycznie odpadła przesłanka wznowienia, o której mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Ten sam materiał dowodowy nie może bowiem, w różnych postępowaniach prowadzonych przez organy państwa, podlegać diametralnie odmiennej ocenie tj. w postępowaniu karnym ocena tego materiału prowadzi organ prowadzący postępowanie karne do jego umorzenia, natomiast w postępowaniu podatkowym – ocena prowadzi organ prowadzący postępowanie podatkowe do wydania decyzji, o której mowa w art. 245 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, tj. do uchylenia w całości decyzji dotychczasowej, jeżeli stwierdzi istnienie przesłanek określonych w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej i w tym zakresie orzeczenia co do istoty sprawy. Oznacza to, że spełniona została przesłanka wznowienia postępowania, o której mowa w art. 273 § 2 P.p.s.a. Z kolei w uzasadnieniu zarzutu wadliwości formalnej skargi kasacyjnej, Spółka wskazała, że NSA nie mógł dokonać jej kontroli ze względu na to, iż Dyrektor Izby Skarbowej nieskutecznie skonstruował w niej podstawę kasacyjną, o której mowa w art. 174 pkt 2 P.p.s.a. poprzez niepowiązanie przepisów P.p.s.a. z odpowiednimi przepisami Ordynacji podatkowej, dotyczącymi wznowienia postępowania, np. art. 240 § 1 pkt 5 i art. 245 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, które zostały naruszone przez WSA przez uwzględnienie skargi. Na poparcie tego stanowiska przywołano orzeczenie NSA z 20 lutego 2008 r., sygn. akt II FSK 106/07. Podczas rozprawy przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 21 lipca 2009 r. pełnomocnik Spółki E. – M. ponownie wniósł o połączenie do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia dwóch skarg o wznowienie postępowania z dnia 17 marca 2009 r. i 25 czerwca 2009 r. Sąd zarządził połączenie skarg o wznowienie postępowania w celu ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia, traktując drugą skargę z dnia 25 czerwca 2009 r. jako pismo rozszerzające podstawy wznowieniowe. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy przypomnieć, że Spółka w złożonych wnioskach wskazała na dwie podstawy wznowienia: 1. art. 272 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), z uwagi na to, że strona wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania, 2. art. 273 § 2 P.p.s.a. z uwagi na wykrycie takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Naczelny Sąd Administracyjny badając skargę o wznowienie postępowania stwierdził, że spełnia ona warunki umożliwiające jej merytoryczną ocenę. W szczególności skarga wniesiona została w terminie i opiera się na ustawowych przesłankach wznowienia. Przechodząc do oceny występowania przesłanki wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego określonej w art. 273 § 2 P.p.s.a. stwierdzić należy, że podstawą wznowienia mogą być w tym wypadku tylko takie okoliczności faktyczne i dowody, które istniały już przed zakończeniem sprawy sądowoadministracyjnej, w której ma nastąpić wznowienie postępowania. Jak wynika natomiast z treści skargi o wznowienie postępowania oraz załączonego do niej odpisu pisma Prokuratury Okręgowej w W. wynika, że w dniu 14 kwietnia 2009 r. podjęto, a następnie umorzono postępowanie, które dotyczyło wyłudzenia w W. przez przedstawicieli E. E. spółka akcyjna, obecnie E. M. S.A. zwrotu podatku od towarów i usług w kwocie około 25 milionów złotych poprzez przeprowadzenie w latach 1999-2001, skierowanego do fikcyjnych odbiorców eksportu towarów w postaci fotodiod silikonowych o wykazywanej niewspółmiernie wysokiej w stosunku do rzeczywistej wartości, z wykorzystaniem weksli jako formy płatności, jako przejaw realizacji opiewającego na 36 mln USD kontraktu z dnia 21 lipca 1999 r. zawartego pomiędzy E. E. SA i spółkę rotacyjną J. A. W. ustanowioną przez S. V. A. T. G. z udziałem I. sp. z o.o. – tj. o czyn z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Przypomnieć należy, że wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, który jest przedmiotem skargi o wznowienie zapadł w dniu 27 listopada 2008 r. Zatem w dniu orzekania dowody związane z zakończeniem postępowania karnego nie istniały. Przede wszystkim jednak nie można zaakceptować poglądu pełnomocnika Spółki, że ten sam materiał dowodowy nie może w różnych postępowaniach prowadzonych przez organy państwa podlegać odmiennej ocenie. Naczelny Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że inne są cele postępowań podatkowego i karnego. Dla potrzeb postępowania podatkowego wykorzystano jedynie dowody zgromadzone w toku postępowania karnego. Nie jest w tym przypadku istotnym fakt umorzenia postępowania karnego. Należy przypomnieć, że zgodnie z art. 11 P.p.s.a. jedynie ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny. Taka sytuacja nie występuje w rozpoznawanej sprawie. Celem postępowania podatkowego było określenie Spółce prawidłowej wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe, w czym pomocne okazać się mogły dowody zebrane w toku innego postępowania (karnego). Umorzenie postępowania karnego, które prowadzone było w innym celu, nie ma wpływu na postępowanie podatkowe. W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że w rozpoznawanej sprawie podstawa wznowienia określona w art. 173 § 2 P.p.s.a. nie występuje. Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania sądowoadministracyjnego, które doprowadziło do rozpoznania skargi kasacyjnej bez udziału reprezentanta Spółki, należy stwierdzić, że są uzasadnione. Istotnym dla takiej oceny jest treść przepisów dotyczących doręczeń. Zgodnie z art. 67 § 3 P.p.s.a. pisma w postępowaniu sądowym dla przedsiębiorców i wspólników spółek handlowych, wpisanych do rejestru sądowego na podstawie odrębnych przepisów, doręcza się na adres podany w rejestrze, chyba że strona wskazała inny adres dla doręczeń. W myśl art. 70 § 1 P.p.s.a. strony i ich przedstawiciele mają obowiązek zawiadamiać sąd o każdej zmianie swojego zamieszkania, adresu do doręczeń lub siedziby. Z kolei zgodnie z art. 70 § 2 P.p.s.a. w razie zaniedbania tego obowiązku pismo pozostawia się w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia, chyba że nowy adres jest sądowi znany. O powyższym obowiązku i skutkach jego niedopełnienia sąd powinien pouczyć stronę przy pierwszym doręczeniu. Przepisy o doręczeniach mają zastosowanie w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Jak wynika bowiem z art. 193 P.p.s.a. jeżeli nie ma szczególnych przepisów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, do postępowania tego stosuje się odpowiednio przepisy postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym (...). Ze względu na brak szczegółowych unormowań, a także brak przesłanek do stosowania przepisów o doręczeniach przed Naczelnym Sądem Administracyjnym z jakimikolwiek modyfikacjami ("odpowiednio"), powinny one być stosowane wprost. Wynika z tego, że do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym zastosowanie znajdują przepisy art. 67 § 3, art. 70 § 1 i § 2 P.p.s.a. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić trzeba, że w postępowaniu zakończonym wyrokiem z dnia 27 listopada 2008 r., sygn. akt I FSK 1339/07, Spółka o wyznaczeniu rozprawy nie została zawiadomiona na jej nowy adres. Spółka zaniedbała obowiązku wynikającego z art. 70 § 1 P.p.s.a. i nie zawiadomiła sądu o zmianie swojej siedziby, jednak jej nowy adres był sądowi znany (art. 70 § 2 P.p.s.a.). Z analizy akt sprawy wynika bowiem, że informacja o nowym adresie Spółki została złożona do akt postępowania w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 531/07 w dniu 18 czerwca 2007 r. W tym dniu pełnomocnik Spółki wraz z pełnomocnictwem złożył do akt wypis z Krajowego Rejestru Sądowego, który zawierał informację o nowym adresie Spółki. Skoro w postępowaniu kasacyjnym nie zostali ustanowieni pełnomocnicy (posiadali oni umocowanie jedynie do występowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie), to Spółka powinna być powiadomiona o terminie rozprawy na adres siedziby Spółki. Pomimo braku odrębnego zawiadomienia Spółki o zmianie jej siedziby, był on znany Naczelnemu Sadowi Administracyjnemu, gdyż aktualny odpis z KRS wraz z nowym adresem siedziby Spółki znajdował się w aktach sprawy. Powyższe doprowadziło do sytuacji, w której Spółka została pozbawiona możliwości działania poprzez brak możliwości udziału w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny po ponownym rozpoznaniu sprawy stwierdził, co następuje: W pierwszej kolejności należy ustosunkować się do oceny skargi kasacyjnej przedstawionej przez pełnomocnika Spółki, według której powinna ona zostać oddalona, ze względu na to, że Dyrektor Izby Skarbowej w W. nieskutecznie skonstruował w niej podstawę kasacyjną, o której mowa w art. 174 pkt 2 P.p.s.a., poprzez niepowiązanie przepisów P.p.s.a. z odpowiednimi przepisami Ordynacji podatkowej, dotyczącymi wznowienia postępowania, np. art. 240 § 1 pkt 5 i art. 245 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela powyższego poglądu. Skarga kasacyjna oparta została na naruszeniu przepisów postępowania (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.). Zarzucono naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a.: w związku z przepisami Ordynacji podatkowej: art. 199a § 3, art. 120, art. 122 i art. 191, poprzez przyjęcie, że organom podatkowym nie przysługuje prawo do samodzielnego stwierdzenia pozorności czynności prawnej i że ocena ustalonego w postępowaniu podatkowym stanu faktycznego należy wyłącznie do sądu powszechnego; w związku z art. 229, art. 127, art. 188 Ordynacji podatkowej, wobec przyjęcia, że Dyrektor Izby Skarbowej przekroczył swoje uprawnienia wynikające z art. 229 Ordynacji podatkowej i naruszył zasadę dwuinstancyjności postępowania, a także poprzez nieuwzględnienie wniosku o przesłuchanie biegłego W. K. Ponadto zarzucił naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez brak wyczerpującego wyjaśnienia podstaw rozstrzygnięcia. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawy skargi kasacyjnej zostały sformułowane prawidłowo. Skoro Sąd I instancji dokonał wykładni przepisu art. 199a § 3 Ordynacji podatkowej, uznając, że organy podatkowe nie mogą samodzielnie rozstrzygać kwestii istnienia czynności prawnej, to jej zakwestionowanie mogło nastąpić poprzez wskazanie na naruszenie przepisów postępowania sądowoadministracyjnego w powiązaniu z art. 199a § 3 Ordynacji podatkowej. W tej sytuacji sporna nie była kwestia istnienia przesłanki wznowienia postępowania podatkowego, a rozumienie przepisu art. 199a § 3 Ordynacji podatkowej. Kolejny z zarzutów odnoszący się do naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. i art. 188 Ordynacji podatkowej. Dotyczył on nieuwzględnienia przez organy wniosku o przesłuchanie biegłego W. K., którego opinia miała znaczenie dla ustalenia wartości eksportowanych fotodiod i wyjaśnienia zarzutów Spółki co do stosowanej przez niego metodologii oraz o zbadanie kwestii ważności weksli, którymi dokonywano płatności. Zakwestionowanie stanowiska Sądu I instancji, który uznał, że organy naruszyły art. 188 Ordynacji podatkowej, mogło nastąpić tylko poprzez wskazanie na naruszenie przepisów postępowania sądowoadministracyjnego w powiązaniu z art. 188 Ordynacji podatkowej. Istotą zarzutu była kwestia postępowania dowodowego, a nie zakresu związanego ze wznowieniem postępowania podatkowego. Prawidłowo sformułowano także zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a., którego istotą był brak wskazań Sądu I instancji, co do dalszego postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela argumentację zawartą w wyroku NSA z dnia 27 listopada 2008 r., sygn. akt I FSK 1339/07, dotyczącą skuteczności zarzutów skargi kasacyjnej, które spowodowała konieczność uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W szczególności za uzasadniony należy uznać pogląd, że tylko wtedy organ podatkowy ma obowiązek wystąpienia z powództwem o ustalenie, jeżeli w wyniku przeprowadzonego postępowania podatkowego pozostały niedające się usunąć wątpliwości, co do istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, z którym związane są skutki podatkowe. Poza zakresem normy z art. 199a § 3 Ordynacji podatkowej pozostają okoliczności faktyczne sprawy. Podzielić należy także ocenę wniosku dowodowego Spółki w zakresie przesłuchania biegłego W. K. na okoliczność ustosunkowania się do zarzutów co do metodologii wydania przez niego opinii. Słuszne jest stanowisko NSA, zgodnie z którym wniosek dowodowy stanowi w istocie polemikę z opinią biegłego w zakresie wyceny. Ponadto jak zauważył NSA, nawet przy założeniu naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej, Sąd I instancji w każdej sprawie zobowiązany jest do indywidualnego zbadania, czy naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny tego nie dokonał. W końcu za zasadne należy uznać także stanowisko NSA, iż Sąd I instancji uchylając decyzję nie zawarł konkretnych wskazań co do dalszego postępowania. Nie mogło być uznane za wypełniające dyspozycję art. 141 § 4 P.p.s.a. wskazanie, że "badając sprawę ponownie organ odwoławczy, jeśli tylko uzna za potrzebne uzupełnienie materiału dowodowego samodzielnie, musi uzupełnić go w sposób i w zakresie, na jaki pozwala art. 229 Op". W konsekwencji należy uznać, że stanowisko zawarte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 listopada 2008 r., sygn. akt I FSK 1339/07 jest prawidłowe. Oceny tej nie mogły zmienić argumenty Spółki wskazujące na bezzasadność zarzutów skargi kasacyjnej. W tym stanie sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że brak jest przesłanek do uwzględnienia skargi i zmiany zaskarżonego orzeczenia albo jego uchylenia i odrzucenia skargi, bądź umorzenia postępowania. Biorąc powyższe pod uwagę Naczelny Sąd Administracyjny po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawie art. 282 § 2 P.p.s.a. oddalił skargę o wznowienie postępowania. Oddalenie skargi jest rozstrzygnięciem będącym konsekwencją merytorycznego badania zasadności podstawy przejętej jako spełniającej jedną z przesłanek wznowienia postępowania i rozpoznania istoty sprawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło