II SO/Wa 24/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Adam Lipiński po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2007r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku R.S. o wymierzenie grzywny Ministrowi Finansów za nieprzekazanie sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia 1. wymierzyć Ministrowi Finansów grzywnę w wysokości 4.954,46 zł (cztery tysiące dziewięćset pięćdziesiąt cztery złotych 46/100) , 2. zasądzić na rzecz R.S. od Ministra Finansów kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu [...] marca 2007r. R.S. złożył w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie, opatrzone tą samą datą, pismo, uzupełnione następnie pismem z dnia [...] kwietnia 2007r., w którym zawarł wniosek o wymierzenie grzywny Ministrowi Finansów za niewywiązanie się z obowiązków przewidzianych w art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), tj. nieudzielenie w terminie odpowiedzi na skargę i nieprzekazanie jej Sądowi wraz z aktami sprawy. Pisma te zostały złożone do akt o sygn. II SA/Wa 280/07 w sprawie ze skargi R.S. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2006r. nr [...] w przedmiocie dostępu do informacji publicznej. Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z dnia 16 kwietnia 2007r. wniosek skarżącego o wymierzenie grzywny został wyłączony do odrębnego postępowania oznaczonego sygn. akt II SO/Wa 24/07. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że skargę na ww. decyzję skierował do Sądu, za pośrednictwem Ministra Finansów, przesyłka poleconą w dniu [...] stycznia 2007r., na dowód czego załączył kopię potwierdzenia nadania przesyłki listowej poleconej o nr [...] wydanego przez Urząd Pocztowy [...]. W odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny Minister Finansów, wnosząc o umorzenie postępowania wskazał, iż skarga R.S. na decyzję z dnia [...] grudnia 2006r. wpłynęła do Ministerstwa Finansów w dniu 16 stycznia 2007r., a w dniu 16 lutego 2007r. skarga wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy została przesłana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i wpłynęła do tego Sądu w dniu 20 lutego 2007r. Ponadto, jak podniósł dalej Minister Finansów, Sąd zarządzeniami z dnia 23 lutego i 23 marca 2007r. wezwał Ministra Finansów do uzupełnienia akt poprzez, m.in., dosłanie kserokopii wniosku o udzielenie informacji publicznej oraz odpisu odpowiedzi na skargę, a zarządzenia te zostały wykonane w dniu 5 kwietnia 2007r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do treści art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Przy czym mając na uwadze charakter prawa dostępu do informacji publicznej jako publicznego prawa podmiotowego (art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej) ustawodawca art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) zwiększył gwarancje procesowe nadania biegu sprawie i skrócił przewidziany w art. 54 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi termin do 15 dni. Wniosek o wymierzenie grzywny rozpatrywany w niniejszej sprawie dotyczy nieterminowego wykonania obowiązku przekazania do Sądu skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami w sprawie dostępu do informacji publicznej, a więc ustalenia terminowości wykonania tego obowiązku należy dokonać mając na względzie termin piętnastodniowy, a nie jak to przyjęły strony termin trzydziestodniowy. W myśl zaś art. 55 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 tej ustawy, czyli do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Oznacza to, że przewidziany w art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej obowiązek przekazania sądowi akt sprawy i odpowiedzi na skargę, poza nadzwyczajnym przypadkiem wymienionym w art. 54 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ma charakter bezwzględny. W konsekwencji organ, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi musi w taki sposób wykonać nałożony na niego obowiązek przekazania powyższych dokumentów Sądowi, aby w sytuacji, gdy skarżący skorzysta z przyznanego mu na mocy art. 55 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uprawnienia, móc skutecznie udowodnić dochowanie ustawowego terminu. Musi przy tym przekazać dokładnie te dokumenty, które wymieniono zarówno w treści art. 54 § 2 ww. ustawy, jak i w art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Z akt sprawy ze skargi R.S. na decyzję Ministra Finansów w przedmiocie dostępu do informacji publicznej wynika, że organ przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę wraz z odpowiedzią na skargę i aktami w dniu 16 lutego 2007r. (datownik urzędu pocztowego na K. 7 akt sprawy o sygn. II SA/Wa 280/07) r. Zestawiając zatem powyższą datę z datą wpływu skargi do organu, która to data przypadła na 16 stycznia 2007r. (prezentata Ministerstwa Finansów na K. 3 akt sprawy II SA/Wa 280/07) stwierdzić należy, że organ nałożony na niego obowiązek wykonał z przekroczeniem terminu piętnastu dni, a opóźnienie wyniosło szesnaście dni, bowiem ostatni dzień terminu przypadał na 31 stycznia 2007r. Odnosząc się z kolei do stanowisko organu, wyrażonego w odpowiedzi na wniosek, w zakresie wykonania wezwań Sądu - odpowiednio z dnia 23 lutego oraz 23 marca 2007r. - także tutaj wskazać należy, że nastąpiło opóźnienie w ich wykonaniu i jak to stwierdził sam Minister Finansów zarządzenia te zostały wykonane dopiero w dniu 5 kwietnia 2007r. Co więcej obydwa wezwanie skierowane do organu były w istocie jednym wezwaniem, ponieważ wezwaniem z dnia 23 marca 2007r. Sąd wezwał Ministra Finansów do niezwłocznego wykonania uprzednio doręczonego (w dniu 7 marca 2007r.) wezwania z dnia 23 lutego 2007r. Przedmiotem zaś ostatniego z wymienionych wezwań było uzupełnienie nadesłanych, już z opóźnieniem, akt administracyjnych poprzez złożenie oryginału lub poświadczonej za zgodność kserokopii wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] października 2006r., dowodu doręczenia skarżącemu decyzji I i II instancji oraz odpisu udzielonej odpowiedzi na skargę. Oznacza to, że przedmiotem wezwania były tego rodzaju dokumenty, które - po pierwsze - były konieczne do rozpoznania sprawy (art. 133 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), a - po drugie - miały jeszcze przed rozstrzygnięciem sprawy umożliwić stronie zapoznanie się ze stanowiskiem procesowym organu (odpowiedź na skargę). Użyte przez ustawodawcę w art. 55 § 1 ustawy sformułowanie "sąd może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny oznacza, że podejmując rozstrzygnięcie w tej sprawie Sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc m.in. przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ustawy, a także okoliczność, czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Niemniej jednak, co należy podkreślić, wymierzenie grzywny organowi może nastąpić w każdym przypadku niewypełnienia obowiązków, nawet jeżeli dopełnienie obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 powołanej ustawy (czy w sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej - z art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej) nastąpiło jeszcze przed rozpoznaniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny. Sformułowanie zawarte w art. 55 § 1 nakazuje bowiem przyjąć, że grzywna, o jakiej mowa w tym przepisie, ma charakter mieszany: dyscyplinująco - restrykcyjny (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2006r. sygn. akt II OSK 1024/06, ONSAiWSA, nr 6 z 2006, poz. 156). Do jej wymierzenie wystarcza niewykonanie obowiązku przewidzianego w art. 54 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jakkolwiek w niniejszej sprawie organ, którego decyzja jest przedmiotem skargi, przekazał określone w art. 54 § 2 ustawy dokumenty w ciągu 31 dni od dnia otrzymania skargi, to mając na względzie szczególną regulację art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, przekazanie to nastąpiło z przeszło dwukrotnym przekroczeniem zakreślonego w nim terminu. Wymierzenie grzywny w niniejszej sprawie ma zatem przede wszystkim charakter represyjny, co jest zgodne także z ratio legis uregulowań ustawy o dostępie do informacji publicznej, w której tak ustalono terminy postępowania w sprawach prawa dostępu do informacji publicznej oraz jego ochrony sądowej, aby jej udzielenie, odmowa, czy też kontrola sądowa następowała stosunkowo szybko, a tym samym, aby utrzymany był jej prawno -podmiotowy, gwarancyjny charakter. Stąd też w sytuacji, gdy skarga oraz odpowiedź na skargę wraz z aktami sprawy, została przekazana do Sądu z tak znacznym opóźnieniem, a organ dopuścił się dodatkowej zwłoki w uzupełnieniu akt, odstąpienie od wymierzenie grzywny przeczyłoby przypisanej tej instytucji funkcji. Tym bardziej, ze organ w ogóle nie wyjaśnił, przyczyn powstałego uchybienia terminowi w przekazaniu wymaganych ustawowo dokumentów. Ustalone tym samym w sprawie okoliczności odpowiadają dyspozycji przepisu art. 55 ustawy i z tej przyczyny Sąd uznał wniosek R.S. za uzasadniony. Wymierzając zaś grzywnę w wysokości 4.954,46 zł, tj. w wysokości dwukrotności przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim (Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 13 lutego 2007r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2006r. M.P. Nr 12, poz. 125)), Sąd wziął pod uwagę, iż organ ostatecznie wykonał przewidziany w ustawie obowiązek w sposób umożliwiający rozpoznanie sprawy. Z tych względów, na podstawie art. 55 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w pkt 1 sentencji. O zwrocie kosztów postępowania w pkt 2 sentencji orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 1, oraz art. 210 § 2 w zw. z art. 64 § 3 wyżej wymienionej ustawy.