III SA/Gl 1477/06
WyrokWSA w Gliwicach2007-08-10
Skład orzekający: Małgorzata Jużków, Krzysztof Targoński, Barbara Brandys-Kmiecik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, opierając się na uchwale Wspólnoty Mieszkańców, której treści i formalnej poprawności nie zweryfikował?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a., ponieważ nie zweryfikował formalnej i merytorycznej poprawności uchwały Wspólnoty Mieszkańców odmawiającej zgody na sprzedaż napojów alkoholowych. Brak tej weryfikacji uniemożliwił sądowi ocenę wyniku głosowania i prawidłowości podjęcia uchwały, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Spółka cywilna "A" złożyła wniosek o zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych. Burmistrz odmówił, wskazując na brak pisemnej zgody zarządcy budynku i negatywne stanowisko Wspólnoty Mieszkańców. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów o stronach postępowania (spółka cywilna) oraz błędne zastosowanie art. 18 ust. 6 pkt 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości, argumentując, że lokal jest własnością gminy. Sąd uchylił decyzję SKO z powodu niewyjaśnienia stanu faktycznego w zakresie uchwały Wspólnoty Mieszkańców.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. i zasądził od SKO na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Sędziowie Asesor WSA Krzysztof Targoński (spr.), Asesor WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Spadek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 sierpnia 2007r. sprawy ze skargi K. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. na rzecz strony skarżącej kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Burmistrz B. decyzją z dnia [...] r., nr [...] powołując się na art. 18 ust. 6 pkt 3 ustawy z dnia 26 października 1982 o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi ( tekst jedn. Dz. U. z 2002 r. Nr 147, poz. 1231 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) odmówił "A" s.c. Sklep Wielobranżowy K. Z., A. Z., B. ul. [...], zezwolenia na sprzedaż napojów zawierających do 4,5 % alkoholu oraz na piwo, przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży, w sklepie wielobranżowym "A", w B. ul. [...].
W uzasadnieniu tej decyzji podał, że wspólnicy spółki cywilnej A, pomimo wezwania, nie dostarczyli pisemnej zgody zarządcy budynku wielorodzinnego, w którym usytuowany jest sklep, na sprzedaż napojów alkoholowych. Ponadto w dniu [...] r. do Urzędu Miejskiego w B. wpłynęło pismo Administratora Wspólnoty Mieszkańców informujące, że Wspólnota większością głosów nie wyraziła zgody na sprzedaż napojów alkoholowych w sklepie przy ul. [...].
W tych okolicznościach, na podstawie art. art. 18 ust. 6 pkt 3 cyt. ustawy o wychowaniu w trzeźwości (...) orzekł o odmowie wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.
W odwołaniu od tej decyzji K. Z. podniósł, że spółka nieprzerwanie od 1993 r. prowadzi sprzedaż piwa uzyskując każdorazowo przedłużenie koncesji. Wymaganą zgodę właściciela lokalu spółka posiada od początku swojej działalności. W 2003 r. ZBGKiM w B. potwierdził zgodę na sprzedaż napojów alkoholowych w przedmiotowym lokalu i nigdy tej zgody nie cofnął. W jego ocenie stanowisko Wspólnoty Mieszkaniowej jest wynikiem manipulacji. Rzeczywiste stanowisko Wspólnoty obrazuje załączona do odwołania kserokopia listy z podpisami właścicielami i głównymi najemcami lokali.
W dalszej części odwołania K. Z. nawiązał do wcześniej toczącego się postępowania w sprawie wygaśnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, w związku z przekroczeniem terminu zapłaty opłaty (raty) za korzystanie z zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.
Zaskarżoną tu decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. powołując się na: art. 39 ust. 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, art. 17 ust. 1, art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 18 ust. 1 w związku z art. 18 ust. 6 pkt 3 ustawy z dnia 26 października 1982 o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, utrzymało w mocy decyzję pierwszoinstancyjną.
Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 18 ust. 6 pkt 3 ustawy o wychowaniu (...) do wniosku o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych należy dołączyć pisemną zgodę właściciela, użytkownika, zarządcy lub administratora budynku, jeżeli punkt sprzedaży będzie zlokalizowany w budynku mieszkalnym wielorodzinnym.
Skoro ustawodawca wymaga uzyskania takiej zgody, to nie budzi wątpliwości, iż brak zgody, po uprzednim bezskutecznym wezwaniu wnioskodawcy o jej dostarczenie, skutkuje koniecznością odmowy udzielenia zezwolenia.
Następnie Kolegium wyraziło pogląd, że wymogi określone w art. 18 ust. 6 ustawy o wychowaniu (...), odnoszące się do wniosku o wydanie zezwolenia muszą być spełnione przy każdorazowym składaniu wniosku. Zezwolenie bowiem ma charakter aktu konstytutywnego i czasowego. To zaś oznacza, że podmiot występujący o wydanie zezwolenia na sprzedaż alkoholu w punkcie, w którym sprzedaż taką prowadził, znajduje się w takiej samej sytuacji, jak podmiot występujący po raz pierwszy o uzyskanie zezwolenia.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach K. Z. wniósł o uchylenie decyzji organu odwoławczego oraz zasądzenie kosztów, zarzucając:
- naruszenie art. 29 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez wydanie decyzji na rzecz "A" spółka cywilna w B.,
- naruszenie normy art. 18 ust. 6 pkt 3 ustawy o wychowaniu (...).
W uzasadnieniu skargi podniósł, że decyzja organu odwoławczego, jak i decyzja pierwszoinstancyjna zostały skierowane do spółki cywilnej, która nie ma zdolności bycia stroną w postępowaniu administracyjnym, co uzasadnia zarzut naruszenia art. 29 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Ponadto w sprawienie nie miał zastosowania art. 18 ust. 6 pkt 3 ustawy o wychowaniu (...), bowiem lokal, w którym miała być prowadzona działalność, stanowi własność Gminy B.. Gmina nie utworzyła samodzielnej jednostki organizacyjnej do zarządzania nieruchomościami, a zatem nie można zgodzić się z tezą, że Gmina jako właściciel przedmiotowego lokalu sama sobie winna udzielić zgody na sprzedaż napojów alkoholowych. Decyzja o zezwoleniu na sprzedaż napojów alkoholowych "konsumuje" taką zgodę.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów skargi wyjaśniło, że wspólne ubieganie się dwóch podmiotów, złączonych węzłem spółki cywilnej, o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych w tym samym lokalu powoduje układ współuczestnictwa materialnego, dlatego prowadzone było jedno postępowanie i w jego wyniku podjęta została jedna decyzja, skierowana do obu stron postępowania.
Odnośnie drugiego zarzutu skargi Kolegium stwierdziło, że przedmiotowy lokal znajduje się w zasobach Wspólnoty Mieszkańców ul. [...]. Zgoda o jakiej mowa w art. 18 ust. 6 pkt 3 ustawy o wychowaniu (...) powinna zatem być uzyskana od Wspólnoty, a nie od Gminy, natomiast Wspólnota Mieszkańców nie wyraziła zgody na sprzedaż napojów alkoholowych.
Uzupełniając skargę skarżący przesłał (przy piśmie oznaczonym datą [...]r.) kserokopię uchwały Rady Miejskiej w B. z dnia [...] r., nr [...] uznającej za zasadną skargę K. Z. na działanie Burmistrza B.. Z uzasadnienia tej uchwały wynika, że Komisja Rewizyjna Rady po zapoznaniu się z treścią uchwały Wspólnoty Mieszkańców ul. [...] z dnia [...]r., dotyczącą odmowy wyrażenia zgody na sprzedaż napojów alkoholowych w sklepie wielobranżowym "A" s.c. stwierdziła, że za sprzedażą opowiedziało się 7 mieszkańców, przeciwko oddano jeden głos w imieniu Gminy B. - głosowanie przeprowadzono udziałami. Komisja stwierdziła także, iż przedstawiciel Gminy głosował zarówno za, jak i przeciw wyrażeniu zgody na sprzedaż napojów alkoholowych. Uchwała została podpisana jedynie przez protokolanta. W tych okolicznościach Komisja uznała, że nie przyznanie koncesji na sprzedaż alkoholu do 4,5 % i piwa było nieuzasadnione.
W piśmie procesowym z dnia [...] r. skarżący, odnosząc się do odpowiedzi na skargę, wyjaśnił, że spółka cywilna "A" istnieje od 1993 r.. Po zmianach dokonanych w [...] r. wspólnikami spółki są on oraz jego córka A. Z., a nie jak błędnie podaje Kolegium - żona. Jako przedsiębiorca złożył wniosek o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Organ pierwszej instancji wezwał go jednak do uzupełnienia wniosku przez podanie danych drugiego wspólnika pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia twierdząc jednocześnie, iż bez zgody drugiego wspólnika nie może wydać zezwolenia. Jako przedsiębiorca osobiście kierował pisma dotyczące przedmiotowej sprawy do organów obu instancji. Wyjaśnił także, że w budynku wielorodzinnym przy ulicy [...] znajdują się zarówno lokale mieszkalne wykupione na własność, jak i lokale mieszkalne i usługowe będącą własnością gminy. Z pisma Administratora Wspólnoty Mieszkańców ul. [...] z dnia [...] r. wynika, że Gmina B. jako właściciel przedmiotowego lokalu właściwa jest do wyrażenia zgody na sprzedaż napojów alkoholowych.
W kolejnym piśmie procesowym z dnia [...] r. skarżący podniósł w szczególności, że zezwolenia wydaje burmistrz na podstawie pisemnego wniosku przedsiębiorcy, a nie spółki. Organ pierwszej instancji zmusił go do dopisania we wniosku o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych drugiego przedsiębiorcy. Podkreślił, że stwierdzenia Kolegium, iż lokal znajduje się w zasobach Wspólnoty jak i fakt, iż z wnioskiem o wydanie zezwolenia występowało dwóch przedsiębiorców są niezgodne z prawem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, iż w myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Dodać należy, że stosownie do art. 133 § 1 ostatnio powołanej ustawy Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w świetle przedstawionych kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek nie wszystkie podniesione w niej zarzuty są zasadne.
W art. 18 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (tekst jedn. Dz. U. Nr 147, poz. 1231 ze zm.) określone zostały dane jakie powinien zawierać wniosek o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych ( ust. 5), a także jakie dokumenty do tego wniosku należy dołączyć (ust. 6).
W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że punkt sprzedaży, który został wskazany we wniosku o wydanie zezwolenia nie stanowi własności wnioskodawcy i znajduje się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym. Stosownie zatem do przepisu art. 18 ust. 6 pkt 3 cyt. ustawy do wniosku o wydanie zezwolenia należało dołączyć pisemną zgodę właściciela, użytkownika, zarządcy lub administratora budynku.
Sąd podziela stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji, że podmiot występujący o wydanie zezwolenia na sprzedaż alkoholu w punkcie, w którym sprzedaż taką prowadził, znajduje się w takiej samej sytuacji, jak podmiot występujący po raz pierwszy o uzyskanie zezwolenia. Inaczej rzecz ujmując należałoby stwierdzić, iż podmiot wnioskujący po raz kolejny o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych w punkcie, gdzie taką sprzedaż wcześniej prowadził, zobowiązany jest do dołączenia do wniosku dokumentów, o których mowa w art. 18 ust. 6 cyt. ustawy.
Zaskarżone rozstrzygnięcie oparte zostało na informacji ( pismo oznaczone datą [...] r.) udzielonej przez administratora Wspólnoty Mieszkańców ul. [...] - Firmę Usługową "B" O. K. – [...], z której wynika, że Wspólnota podjęła uchwałę nr [...] z dnia [...] r. nie wyrażając zgody na sprzedaż napojów alkoholowych w sklepie "A".
Podkreślenia wymaga, iż w aktach sprawy brak jest omawianej uchwały, a to z kolei uniemożliwia Sądowi dokonanie oceny jaki był wynik glosowania i czy uchwała to została podjęta z zachowaniem wymogów formalnych.
Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych, tj. jakie było stanowisko Wspólnoty Mieszkańców ul. [...] w kwestii zgody na sprzedaż napojów alkoholowych, naruszało art. 7 w związku z art. 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm. – dalej powoływanej jako K.p.a.).
Zgodnie z art. 7 K.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Realizacji wyrażonej w tym przepisie zasady prawdy obiektywnej służy przepis art. 77 § 1 K.p.a., który stanowi, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Obowiązek ten jest niezależny od tego, czy niezbędny materiał dowodowy potwierdza stanowisko strony, czy też je podważa. Obciąża on zarówno organ pierwszej, jak i drugiej instancji, który jako organ odwoławczy ponownie rozstrzyga sprawę. Wyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego polega zaś na takim ustosunkowaniu się do każdego ze zgromadzonych w sprawie dowodów z uwzględnieniem wzajemnych powiązań między nimi, aby uzyskać jednoznaczność ustaleń faktycznych i prawnych.
Dopiero jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego sprawy stworzyłoby podstawy do wyrażenia stanowiska, które nie przekraczałoby granic zasady swobodnej oceny dowodów, wynikającej z art. 80 K.p.a.
W ocenie Sądu zaskarżone decyzja wydana zostało z naruszeniem przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., przy czym naruszenia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W ponownie prowadzonym postępowaniu należy poddać ocenie, w sensie formalnym i merytorycznym, uchwałę Wspólnoty Mieszkańców ul. [...] z dnia [...] r. nr [...]. W przypadku ustalenia, że omawiana uchwała posiada istotne uchybienia formalne należy zobowiązać wnioskodawców do ponownego wystąpienia do Wspólnoty o podjęcie uchwały w przedmiocie zgody na sprzedaż napojów alkoholowych.
W tym miejscu wyjaśnić należy, że w powołanym na wstępie przepisie art. 18 ust. 6 pkt 3 ustawy o wychowaniu (...) mowa jest o pisemnej zgodzie na sprzedaż napojów alkoholowych wyrażanej przez właściciela, użytkownika, zarządcy lub administratora budynku, a nie o zgodzie właściciela lokalu użytkowego znajdującego się w tym budynku. Bezzasadne zatem są sugestie skarżącego, że skoro właścicielem lokalu jest Gmina B., to w jej imieniu zgodę na sprzedaż alkoholu może wyrazić Burmistrz B. poprzez wydanie zezwolenia.
Nie zasługują również na uwzględnienie zarzuty skargi wskazujące, że stroną w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją była spółka cywilna "A". Sąd podziela przy tym stanowisko zaprezentowane przez organ odwoławczy, że wspólne ubieganie się dwóch przedsiębiorców, złączonych węzłem spółki cywilnej, o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych w tym samym lokalu powoduje układ współuczestnictwa materialnego, co uzasadniało prowadzenie jednego postępowania i wydanie jednej decyzji skierowanej do obu stron postępowania.
W sumie zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach skargę uwzględnił na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 cyt. ustawy.
Z uwagi na to, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności może dotyczyć tylko takich z nich, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania (por.T. Woś, H. Knysiak – Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Lexis Nexis, Warszawa 2005 , s. 471), Sąd – uwzględniając charakter zaskarżonego rozstrzygnięcia - uznał, iż nie zachodzi potrzeba określania w wyroku czy i w jakim zakresie akt pozbawiony tym wyrokiem mocy wiążącej, nie może być wykonany do czasu jego uprawomocnienia się (art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło