II OSK 1798/07
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2009-01-09
Skład orzekający: Andrzej Gliniecki, Anna Łuczaj, Wojciech Mazur
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy samo prowadzenie postępowania karnego o przestępstwo przeciwko życiu lub zdrowiu, bez dodatkowych ustaleń faktycznych, uzasadnia obawę użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co skutkuje obligatoryjnym cofnięciem pozwolenia na broń?Ratio decidendi
Samo prowadzenie postępowania karnego o przestępstwo przeciwko życiu lub zdrowiu nie jest wystarczającą przesłanką do obligatoryjnego cofnięcia pozwolenia na broń. Organ administracji musi przeprowadzić postępowanie dowodowe, aby wykazać istnienie uzasadnionej obawy, że posiadacz broni może jej użyć w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Pozytywne opinie środowiskowe, lekarskie i psychologiczne oraz warunkowe umorzenie postępowania karnego mogą świadczyć o braku takiej obawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską i gazową S. P. z powodu postawienia go w stan oskarżenia w związku z popełnieniem przestępstw z art. 220 § 1 k.k. i art. 157 § 3 k.k. oraz prawomocnego skazania za czyn z ustawy o systemie oceny zgodności. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę S. P., uznając, że samo oskarżenie o przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu uzasadnia cofnięcie pozwolenia. S. P. wniósł skargę kasacyjną, zarzucając błędną wykładnię prawa materialnego i naruszenie przepisów postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz zaskarżoną decyzję Komendanta Głównego Policji i poprzedzającą ją decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji, zasądzając zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Gliniecki Sędziowie Sędzia NSA Anna Łuczaj ( spr. ) Sędzia del. WSA Wojciech Mazur Protokolant Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej S. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 września 2007 r. sygn. akt VI SA/Wa 1033/07 w sprawie ze skargi S. P. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską i gazową 1. uchyla zaskarżony wyrok oraz zaskarżoną decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] i poprzedzającą ją decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...], 2. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz S. P. kwotę 760 (słownie: siedemset sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
` Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 5 września 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 1033/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę S. P. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2007 r. w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską i gazową.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd podał, iż zaskarżoną decyzją Komendant Główny Policji, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] lutego 2007 r. cofającą S. P. pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej i gazowej.
Organ odwoławczy wyjaśnił, iż S. P. został postawiony w stan oskarżenia w związku z popełnieniem przestępstw z art. 220 § 1 k.k. i art. 157 § 3 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k., z których pierwsze skierowane jest przeciwko prawom osób wykonujących pracę zarobkową, a drugie przeciwko życiu i zdrowiu. Skarżący, będąc odpowiedzialnym za bezpieczeństwo i higienę pracy jako właściciel zakładu PPHU "[...]", nie dopełnił wynikającego stąd obowiązku poprzez dopuszczenie do pracy niepełnosprawnej technicznie prasy, czego skutkiem było nieumyślne przyczynienie się do wypadku przy pracy, w czasie którego doszło do uszkodzenia ciała jego pracownika polegające na amputacji palca wskazującego.
Organ podał, że dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni palnej i amunicji nakazuje cofnięcie pozwolenia na broń w przypadku, gdy istnieje uzasadniona obawa, iż dana osoba może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, zwłaszcza wówczas, gdy została ona skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko m. in. życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Organ wskazał, iż obawa użycia broni sprzecznie z prawem wynika m. in. z faktu skazania lub podejrzenia (oskarżenia) o wymienione wyżej przestępstwa.
Nadto prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Częstochowie XIII Wydział Zamiejscowy Grodzki z siedzibą w Kłobucku z dnia 23 października 2006 r. w sprawie XIII K 339/06 S. P. został uznany winnym popełnienia czynu z art. 45 w związkuz art. 47 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności, polegającego na wprowadzeniu do obrotu zabawki-huśtawki o niewłaściwie zaprojektowanym haku zawieszenia oraz nie umieszczeniu na etykiecie oznakowania CE, napisu " tylko do użytku domowego " i nie umieszczeniu informacji o konieczności zachowania instrukcji montażu i instalacji do późniejszego wykorzystania co - zdaniem organu - dodatkowo uzasadnia obawę, że nie daje on rękojmi bezpiecznego posiadania i używania broni.
Organ podkreślił, iż art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, stanowiący podstawę marterialnoprawną decyzji, ma charakter obligatoryjny. Pozytywna opinia z miejsca zamieszkania i koła łowieckiego oraz nieumyślność popełnienia zarzucanego czynu nie ma znaczenia dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy.
W skardze na powyższą decyzję S. P. wniósł o uchylenie decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach oraz zasądzenie kosztów postępowania, zarzucając naruszenie prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku art. 15 ust. 1 pkt 6 z ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji.
Zdaniem skarżącego nie wystarczy samo stwierdzenie faktu prowadzenia przeciwko osobie postępowania karnego, lecz należy ustalić, że posiadanie broni przez tę osobę zagraża porządkowi prawnemu. Czyn zarzucany skarżącemu nie był skierowany przeciwko życiu lub zdrowiu człowieka, obrażenia pracownika były jedynie skutkiem nieudowodnionego jak dotychczas zaniedbania skarżącego. Organy administracji nie uprawdopodobniły a tym bardziej wykazały, że posiadanie broni przez skarżącego stwarza jakiekolwiek zagrożenie. W ocenie skarżącego nie zachodzą okoliczności wymienione w art. 15 ust. 1 pakt 6 w/w ustawy. Skarżący nie posiada cech dyskwalifikujących posiadacza broni, takich jak skłonność do nadużywania alkoholu, awantur czy nadmierna porywczość, o czym świadczy jednoznacznie jego przeszłość. Postępowanie toczące się przeciwko skarżącemu, zakończone warunkowym umorzeniem postępowania, o popełnienie czynu z art. 45 w związku z art. 47 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności, w najmniejszym nawet stopniu nie uprawdopodobnia, iż stanowi on zagrożenie dla czyjegokolwiek bezpieczeństwa. Skarżący posiada pozytywną opinię z miejsca zamieszkania oraz z koła łowieckiego. Z orzeczenia lekarskiego oraz orzeczenia psychologicznego z dnia 4 kwietnia 2005 r. wynika, iż skarżący nie należy do osób, które posiadaną broń mogłyby użyć w celach sprzecznych z prawem.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za bezzasadną.
Sąd stwierdził, iż zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, który stanowił podstawę materialnoprawną zaskarżonych decyzji, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy. Sformułowanie "cofa pozwolenie na broń" jest kategoryczne i oznacza obowiązek cofnięcia pozwolenia w wypadku zaistnienia którejkolwiek z przesłanek przewidzianych art. 15 ust. 1 pkt 2-6. W myśl art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo, wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.
Sąd uznał, iż popełnienie czynów, o których popełnienie został oskarżony S. P., tj. z art. 220 § 1 k.k. i art. 157 § 3 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k., powoduje utratę wiarygodności strony, gdyż świadczy o lekceważącym stosunku do ustalonych prawem zasad, a tym samym strona nie daje także gwarancji zgodnego z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego posiadania i używania broni. Sąd wskazał, że w takich przypadkach ustawodawca dał bezwzględnie prymat interesowi społecznemu, obligatoryjnie nakazując cofanie pozwoleń w myśl dyspozycji art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy. Sąd podzielił stanowisko organów, że wobec skarżącego zachodzą przesłanki określone w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Uzasadniona obawa użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego wynika z faktu, że skarżącemu został przedstawiony zarzut popełnienia przestępstwa m. in. przeciwko życiu i zdrowiu. Ustalenie to obligowało organ do cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń palną myśliwską i gazową. W ocenie Sądu skarżący nie daje gwarancji, iż nie użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Sąd nie podzielił stanowiska skarżącego, że samo prowadzenie postępowania karnego za przestępstwo przeciwko zdrowiu i życiu nie może stanowić wystarczającej podstawy do cofnięcia pozwolenia na broń. Zdaniem Sądu organy Policji właściwie zastosowały przepisy prawa materialnego oraz prawidłowo oceniły całokształt zgromadzonego materiału dowodowego. Nadto organom obu instancji nie można skutecznie zarzucić zastosowania dowolności w interpretacji aktów normatywnych. Osoby posiadające pozwolenie na broń powinny w sposób szczególny unikać wchodzenia w kolizję z prawem. Od posiadaczy broni palnej wymagać należy nieskazitelnej postawy. Skarżący, naruszając obowiązujący ład prawny takiej postawy nie okazał, a więc nie daje gwarancji przestrzegania przepisów ustawy o broni i amunicji w zakresie nie tylko bezpiecznego posiadania broni palnej, ale również jej używania.
Dodatkową przesłanką potwierdzającą nie przestrzeganie przez skarżącego porządku prawnego stanowi uznanie go (prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Częstochowie XIII Wydział Zamiejscowy Grodzki z siedzibą w Kłobucku z dnia 23 października 2006 r. w sprawie XIII K 339/06) winnym popełnienia czynu z art. 45 w związku z art. 47 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził także, że pozytywna opinia środowiskowa, czy z Koła Łowieckiego oraz orzeczenie lekarskie i psychiatryczne nie mogą stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji administracyjnej, bowiem sąd administracyjny, bada jedynie legalność zaskarżonej decyzji i nie orzeka na zasadach słusznościowych. Sąd podkreślił reglamentacyjny charakter prawa do posiadania broni.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł S. P., reprezentowany przez adwokata P. K..
Wyrok zaskarżono w całości, zarzucając:
- naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 18 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz.U. Nr 52, poz. 525 z 2004 r. z późn. zm.) polegającą na przyjęciu, iż sam tylko fakt prowadzenia wobec posiadacza broni postępowania karnego o przestępstwo przeciwko życiu lub zdrowiu jest równoznaczny z uzasadnioną obawą, że osoba ta może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, jakkolwiek okoliczności w jakich doszło do zarzucanego skarżącemu czynu, jak i jego warunki osobiste w najmniejszym nawet stopniu nie uprawdopodobniają, związanego z posiadaniem przez niego broni, zagrożenia porządku prawnego;
- naruszenie przepisu art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn.zm.) polegający na dokonaniu ustaleń faktycznych przy pominięciu dowodów świadczących o tym, że posiadanie broni przez skarżącego nie stanowi zagrożenia dla interesu bezpieczeństwa i porządku publicznego.
W oparciu o powyższe zarzuty kasacyjne S. P. wniósł uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej S. P. wskazał, iż zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji jedyną przesłanką cofnięcia pozwolenia na broń jest istnienie uzasadnionej obawy, że jej posiadacz może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Jednakże - zdaniem skarżącego - fakt skazania lub prowadzenia przeciwko posiadaczowi broni postępowania karnego o przestępstwa przeciwko życiu lub zdrowiu nie mogą być utożsamiane z podstawową przesłanką cofnięcia pozwolenia na broń, tj. istnieniem uzasadnionej obawy zagrożenia porządku prawnego i nie mogą też tej przesłanki zastąpić.
Skarżący podniósł, że organ i Sąd swoje przekonanie o istnieniu uzasadnionej obawy ograniczyły jedynie do stwierdzenia, że wobec skarżącego warunkowo umorzono postępowanie karne o czyn z art. 45 ustawy o ocenie systemu zgodności, a obecnie toczy się przeciwko niemu postępowanie o czyn z art. 220 § 1 k.k. w związku z art. 157 § 3 k.k. W żaden inny sposób tego przekonania tego nie uargumentowano.
Powołując się na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2002 r., III SA 746/02 oraz z dnia 25 października 2005 r., sygn. II OSK 128/05 skarżący wskazał, że warunkowe umorzenie postępowania karnego i brak prawomocnego wyroku skazującego nie pozwala bez dokonania dodatkowych ustaleń na przyjęcie istnienia przesłanki przewidzianej w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.
W ocenie skarżącego w sprawie nie dokonano ustaleń, mogących świadczyć o zagrożeniu wynikającym z posiadania przez skarżącego broni. Nawet ubocznie potraktowane przez Sąd pierwszej instancji argumenty dotyczące osoby skarżącego jednoznacznie wskazują, że nie jest on osobą, do której mógłby mieć zastosowanie przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji.
Ponadto Sąd pierwszej instancji powinien skonfrontować prawidłowość ustaleń faktycznych z materiałem dowodowym, czego w niniejszej sprawie nie uczynił, naruszając tym samy art. 133 § 1 p.p.s.a.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie od skarżącego na rzecz Komendanta Głównego Policji zwrotu kosztów postępowania według norm przypisanych.
Zdaniem Komendanta Głównego Policji w przypadku skarżącego, przeciwko któremu toczy się postępowanie karne o popełnienie czynu skierowanego przeciwko prawom osób wykonujących pracę zarobkową oraz czynu skierowanego przeciwko życiu i zdrowiu, nie zachodziła potrzeba odrębnego zbadania, czy jest on osobą, której zachowanie budzi obawy, że może użyć broni sprzecznie z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, nie można zarzucić błędnej interpretacji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.
Organ stwierdził, że wyroki na które powołano się w skardze kasacyjnej są nie adekwatne do przedmiotowej sprawy, bowiem jeden z nich sygn. akt. akt III SA 746/02 wydano w innym stanie prawnym - przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji uzyskał nowe brzmienie z dniem 01 stycznia 2004 r. Przykładowy katalog przesłanek był sformułowany przez ustawodawcę inaczej - objęte nim były czyny z użyciem przemocy lub groźby bezprawnej. Obecnie ustawodawca obawę użycia broni w sposób określony w tym przepisie wprost związał z przestępstwami przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, uznając, iż to one przede wszystkim winny skutkować - dla ochrony interesu publicznego - cofnięciem pozwolenia. Natomiast wyrok z dnia 25 października 2005 r. , sygn. akt II OSK 128/05 również nie może znaleźć zastosowania, bowiem przedstawiono w nim stanowisko odnośnie zastosowania przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji w przypadku warunkowego umorzenia postępowania karnego. W niniejszej sprawie o sposobie rozstrzygnięcia zdecydowała okoliczność, iż toczy się przeciwko skarżącemu postępowanie karne o czyn, m. in. skierowany przeciwko zdrowiu i życiu, zaś okoliczność, iż warunkowo umorzone zostało postępowanie karne o popełnienie przez niego czynu z art. 45 ustawy o ocenie systemu zgodności uznana została jedynie za dodatkową przesłankę świadczącą o nieprzestrzeganiu przez niego prawa także w innych dziedzinach życia.
W piśmie z dnia 7 stycznia 2009 r. S. P. wskazał, iż wyrokiem Sądu Rejonowego w Częstochowie XIII Wydział Zamiejscowy w Kłobucku, z dnia 1 lipca 2008 r., sygn. XIII K 607/06 postępowanie wobec S. P. zostało warunkowo umorzone na okres próby 1 roku.
W piśmie procesowym z dnia 7 stycznia 2009 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o rozważenie celowości odroczenia rozprawy z uwagi na wyznaczoną rozprawę apelacyjną w Sądzie Okręgowym w Częstochowie na dzień 13 stycznia 2009 r. (apelacja oskarżonego i oskarżyciela posiłkowego). Do pisma załączono wyrok Sądu Rejonowego w Częstochowie XIII Zamiejscowy Wydział Grodzki w Kłobucku z dnia 1 lipca 2008 r. warunkowo umarzający postępowanie w sprawie sygn. akt XIII K 607/06, tj. w sprawie o występek z art. 220 § 2 k.k. (działanie nieumyślne) i art. 157 § 1 i 3 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej. Dokonując tej kontroli Sąd nie jest uprawniony do badania ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia wykraczającej poza ramy wyznaczone zarzutami skargi kasacyjnej. Oznacza to związanie zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej. A zatem, zakres rozpoznania sprawy wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.
Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie zawiera usprawiedliwione podstawy zaskarżenia.
Stosownie do art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t. j. Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525 ze zm.) właściwy organ cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2 - 6 tej ustawy.
Jednoznaczne brzmienie przepisu art. 18 ust. 1 ustawy "cofa pozwolenie na broń" oznacza, iż decyzja w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń nie jest decyzją wydawaną w granicach uznania administracyjnego; ma charakter decyzji związanej. Przepis ten nakłada na organ Policji obowiązek wydania decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń w przypadku zaistnienia przesłanek określonych w art. 15 ust. 1 pkt 2 - 6 ustawy. Przepis art. 18 ust. 1 ustawy nie pozostawia zatem organom Policji swobody przy podejmowaniu decyzji. Tym samym zastosowanie przez organ Policji przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy, tj. cofnięcie pozwolenia na broń jest obligatoryjne w każdym przypadku, gdy dana osoba należy do kategorii osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji stanowi, iż pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Przepis ten ustanawia negatywne przesłanki, tj. takie, które wyłączają możliwość wydania pozwolenia na broń. Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy ma charakter bezwzględnie wiążący. Odwołanie się przez ustawodawcę w art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji do art. 15 ust. 1 pkt 6 oznacza, że organ obligatoryjnie orzeka o cofnięciu pozwolenia na broń wydanego osobie, o której mowa w tym przepisie.
Z literalnego brzmienia art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy wynika, że przepis ten ma przede wszystkim zastosowanie do osób skazanych za którekolwiek z przestępstw wymienionych w tym przepisie. A więc osoba, która została skazana prawomocnym wyrokiem Sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw z mocy prawa jest uznawana za osobę, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Oznacza to, że sam fakt popełnienia takiego przestępstwa uzasadnia cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni. Możliwe jest także cofnięcie pozwolenia na broń osobie podejrzanej (oskarżonej) bądź skazanej za przestępstwo innego rodzaju, niż określone w powyższym przepisie. W takim jednak przypadku cofnięcia pozwolenia na broń nie uzasadnia sam fakt skazania za jakiekolwiek przestępstwo, bądź też przedstawienie zarzutów popełnienia jakiekolwiek przestępstwa. Konieczne jest stwierdzenie, że posiadacz broni zalicza się do kategorii osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. A zatem, w przypadku skazania danej osoby bądź prowadzenia przeciwko niej postępowania karnego o popełnienie innego przestępstwa - niż przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu - niezbędne jest wykazanie zaistnienia przesłanki z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji dotyczącej przewidywanych zachowań posiadacza broni. Taką ocenę może uzasadniać dotychczasowe postępowanie tej osoby (np. uprzednia karalność, nadużywanie alkoholu, stosowanie przemocy, popełnianie czynów nagannych) jak również cechy osobowe sprawcy (np. konfliktowość, brak opanowania, porywczość). W takiej sytuacji nie jest wystarczające powołanie się na skazanie prawomocnym wyrokiem bądź prowadzenie postępowania karnego wobec danej osoby, gdyż warunkiem cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni jest wykazanie - w toku postępowania administracyjnego przez organy administracji - związku przyczynowego pomiędzy popełnieniem przez skarżącego danego przestępstwa, a uzasadnioną obawą użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 sierpnia 2008 r., II OSK 938/07, chodzi tu o tzw. adekwatny związek przyczynowy, tzn. taki, który pozwala na uznanie prawnej doniosłości tych następstw, które są dla ustalonych w toku postępowania wyjaśniającego okoliczności faktycznych zwykłe (typowe, normalne), a na odrzuceniu takich, które należy ocenić jako niezwykłe, nietypowe, nienormalne. A zatem, dla oceny spełnienia tej przesłanki, warunkującej cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni, niezbędne jest wzięcie pod uwagę nie tylko faktu popełnienia przestępstwa przez skarżącego, ale także innych okoliczności faktycznych występujących w sprawie. W niniejszej sprawie wobec S. P. toczy się postępowanie karne (akt oskarżenia) o popełnienie przestępstwa z art. 220 § 1 k.k. i art. 157 § 3 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k. S. P. został oskarżony o to, że, będąc odpowiedzialnym za bezpieczeństwo i higienę pracy jako właściciel zakładu PPHU "[...]", nie dopełnił wynikającego stąd obowiązku poprzez dopuszczenie do pracy niepełnosprawnej technicznie prasy, w wyniku czego pracownik uległ wypadkowi i doznał obrażeń ciała w postaci amputacji palca wskazującego prawej ręki.
Wprawdzie, jak zauważył Sąd pierwszej instancji, przestępstwo z art. 157 § 3 k.k. jest skierowane przeciwko życiu i zdrowiu, to jednak nie można pomijać, iż do uszkodzenia ciała pracownika doszło w wyniku wypadku przy pracy - przestępstwo z art. 220 § 1 k.k. zamieszczone jest w Rozdziale XXVIII - Przestępstwa przeciwko prawom osób wykonujących pracę zarobkową. Nadto przepis art. 157 § 3 k.k. typizuje działanie nieumyślne. W tym miejscu podkreślić należy, iż w sytuacji, gdy posiadacz broni nie został prawomocnie skazany wyrokiem sądu, lecz toczy się wobec niego postępowanie karne, przyjęcie istnienia w danym, konkretnym przypadku "uzasadnionej obawy" winno zostać poprzedzone należycie przeprowadzonym postępowaniem administracyjnym. W toku tego postępowania organy administracji publicznej winny ustalić istnienie takich okoliczności faktycznych popełnienia czynu (np. toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstwa z użyciem przemocy lub groźby bezprawnej, z użyciem broni), bądź takich cech osobowych sprawcy czy też nagannego dotychczasowego postępowania tej osoby, które należycie uzasadnią wniosek organów, iż osoba ta stwarza uzasadnioną obawę, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pozytywna opinia środowiskowa i z Koła Łowieckiego oraz orzeczenie lekarskie i psychiatryczne nie mogą stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji administracyjnej, gdyż sąd administracyjny, bada jedynie legalność zaskarżonej decyzji i nie orzeka na zasadach słusznościowych. Z tym stanowiskiem nie można się zgodzić. W sprawie dotyczącej cofnięcia pozwolenia na broń osobie skazanej prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo inne niż przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstwa innego niż przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu dopuszczenie i ocena dowodów dotyczących cech osobowych sprawcy, dotychczasowego postępowania tej osoby czy też okoliczności faktycznych popełnienia czynu stanowi ocenę zaistnienia jednej z istotnych przesłanek cofnięcia pozwolenia na broń, tj. zaistnienia przesłanki uzasadnionej obawy, że dana osoba może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. A zatem, takich dowodów jak opinia środowiskowa, opinia z Koła Łowieckiego oraz orzeczenie lekarskie i psychiatryczne stanowi istotny element orzekania, nie zaś - jak to przyjął Sąd pierwszej instancji - orzekania na zasadach słusznościowych. Skarżący posiada pozytywną opinię z miejsca zamieszkania i z Koła Łowieckiego oraz pozytywne orzeczenie lekarskie i orzeczenie psychologicznego z dnia 4 kwietnia 2005r., a więc nie posiada cech osobowych dyskwalifikujących do posiadania broni. Zdaniem Sądu pierwszej instancji dodatkową przesłanką, potwierdzającą nie przestrzeganie przez skarżącego porządku prawnego, stanowi uznanie go prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Częstochowie XIII Wydział Zamiejscowy Grodzki z siedzibą w Kłobucku z dnia 23 października 2006 r., sygn. akt XIII K 339/06 winnym popełnienia czynu z art. 45 w związku z art. 47 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (t.j. Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2087 ze zm.) polegającego na wprowadzeniu do obrotu zabawki - huśtawki o niewłaściwie zaprojektowanym haku zawieszenia oraz nie umieszczeniu na etykiecie oznakowania CE, napisu " tylko do użytku domowego " i nie umieszczeniu informacji o konieczności zachowania instrukcji montażu i instalacji do późniejszego. W tym miejscu podkreślić należy, iż - jak stanowi art. 66 § 1 k.k. - Sąd może warunkowo umorzyć postępowanie karne, jeżeli wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne, okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości, a postawa sprawcy nie karanego za przestępstwo umyślne, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że pomimo umorzenia postępowania będzie przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa. Skoro Sąd Rejonowy w Częstochowie XIII Wydział Zamiejscowy Grodzki z siedzibą w Kłobucku warunkowo umorzył postępowanie karne wobec S. P. to tym samym uznał, iż zarówno okoliczności popełnienia tego czynu jak i cechy osobowe oraz dotychczasowy sposób życia skarżącego uzasadniają przypuszczenie, że będzie przestrzegał porządku prawnego. Odnośnie wniosku pełnomocnika skarżącego o rozważenie celowości odroczenia rozprawy przypomnieć należy, iż Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, zaś Sąd pierwszej instancji kontroluje zgodność z prawem zaskarżonej decyzji według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania tej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do odroczenia rozprawy. Jednocześnie, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że w niniejszej sprawie nie ma naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd pierwszej instancji nie pominął dowodów - jak zarzucił to skarżący - a tym samym nie dopuścił się naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. Uznając, iż w niniejszej sprawie zachodzi jedynie naruszenie prawa materialnego, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i rozpoznał skargę - stosownie do art. 188 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i rozpoznał skargę, co uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Policji oraz poprzedzającej ją decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 135 p.p.s.a w związku z art. 193 p.p.s.a.
O kosztach za obie instancje orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 i art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło