II OSK 10/08

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2009-01-28

Skład orzekający: Wiesław Kisiel, Zdzisław Kostka, Alicja Plucińska - Filipowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy błędne ustalenie przez Sąd pierwszej instancji braku prawa inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, stanowiące naruszenie art. 233 § 1 k.p.c., może stanowić podstawę do uchylenia wyroku WSA, jeśli kluczowe dla rozstrzygnięcia było uchylenie decyzji o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że nawet jeśli Sąd pierwszej instancji błędnie ustalił brak prawa inwestora do dysponowania nieruchomością, to ustalenie to nie miało znaczenia dla rozstrzygnięcia. Sąd pierwszej instancji uwzględnił skargę z powodu uchylenia decyzji o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania, co było kluczowe dla uchylenia zaskarżonych decyzji. Skarga kasacyjna nie podniosła tej istotnej kwestii, skupiając się na pobocznym zagadnieniu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej A. M. od wyroku WSA w Gliwicach, który uchylił decyzje organów nadzoru budowlanego dotyczące wznowienia robót budowlanych związanych ze zmianą sposobu użytkowania lokalu na cele sklepowe. Z. M. zarzucał inwestorowi samowolne zmiany elewacji i wykonanie ścianki w piwnicy bez jego zgody. WSA uchylił decyzje, wskazując na istotną zmianę stanu prawnego po uchyleniu pierwotnej decyzji o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania i prowadzenie postępowania w trybie art. 50 i 51 Prawa budowlanego. Skarżący kasacyjnie A. M. zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 233 § 1 k.p.c., poprzez błędne ustalenie braku prawa do dysponowania nieruchomością, podczas gdy istniała zgoda zarządcy nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną i zasądził od A. M. na rzecz Z. M. zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiesław Kisiel NSA Zdzisław Kostka (spr.) Sędziowie NSA Alicja Plucińska - Filipowicz Protokolant Anna Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2009r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 5 września 2007 r. sygn. akt II SA/Gl 368/07 w sprawie ze skargi Z. M. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia robót budowlanych 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od A. M. na rzecz Z. M. kwotę 96 ( dziewięćdziesiąt sześć ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, rozpoznając skargę Z. M. uchylił decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z [...] marca 2007 r., poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Częstochowy z [...] stycznia 2005 r. oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Częstochowy z [...] października 2004 r. w części utrzymanej w mocy decyzją Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z [...] grudnia 2004 r., a także tą decyzję organu odwoławczego w części utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Z uzasadnienia wyroku Sądu pierwszej instancji wynika, że zapadł on w następującym stanie faktycznym sprawy. Decyzją z [...] kwietnia 2004 r. Prezydent Częstochowy udzielił A. M. pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania części lokalu mieszkalnego nr [...] o pow. [...] m2 w budynku przy [...] nr [...] na cele sklepu spożywczego. Załącznikami do decyzji uczyniono projekt budowlany zmiany sposobu użytkowania oraz ekspertyzę techniczną stropu piwnicy. Pismem z 11 czerwca 2004 r. Z. M., właściciel lokali nr [...] (na parterze), [...] (na I piętrze) i [...] (na II piętrze) oraz przynależnych do lokali piwnic o nr [...] i [...], a także współużytkownik wieczysty w 3/64 części gruntu i współwłaściciel w takiej samej części wspólnych budynku i urządzeń nie służących do wyłącznego użytku właścicieli innych lokali, wniósł o wznowienie postępowania w powyższej sprawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Ponadto, w piśmie tym podniósł, że wykonanie drzwi wejściowych zamiast istniejącego okna zmieniło bez jego zgody elewację budynku i utrudniło korzystanie ze wspólnego podwórka, a w piwnicy stanowiącej jego wyłączną własność postawiono bez jego zgody ścianę i stemple wzmacniające strop. Po wznowieniu postępowania Prezydent Częstochowy decyzją z [...] października 2004 r. orzekł o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej z [...] kwietnia 2004 r. Wojewoda Śląski, po rozpatrzeniu odwołania Z. M., decyzją z [...] listopada 2004 r. utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie. Jednakże wskutek skargi Z. M., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach prawomocnym wyrokiem z 15 lutego 2006 r. w sprawie o sygnaturze akt II SA/Gl 74/05 uchylił decyzje organów obydwu instancji. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Prezydent Częstochowy decyzją z [...] października 2006 r. orzekł o uchyleniu decyzji dotychczasowej z [...] kwietnia 2004 r. oraz o umorzeniu postępowania w sprawie wydania pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania. Po rozpoznaniu odwołania A. M. Wojewoda Śląski decyzją z [...] grudnia 2006 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, zaś skargę na decyzję ostateczną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił prawomocnym wyrokiem z 11 maja 2007 r. w sprawie o sygnaturze akt II SA/Gl 109/07. Natomiast Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta Częstochowy po przeprowadzeniu oględzin, postanowieniem z [...] października 2004 r., działając na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, wstrzymał roboty budowlane związane ze zmianą sposobu użytkowania części lokalu nr [...], jako prowadzone z istotnymi odstępstwami od warunków decyzji z [...] kwietnia 2004 r. W uzasadnieniu organ nadzoru budowlanego podał, że w oficynie zmieniono okno na drzwi wejściowe, zaś w piwnicy pod sklepem wykonano ściankę ceglaną o grubości 12 cm i 5 słupków (filarków) 25 na 25 cm, podpierających istniejący strop na belkach stalowych z płytą Kleyna. Roboty te wykonano bez nadzoru kierownika budowy i zgłoszenia ich rozpoczęcia, a ponadto roboty w piwnicy nie były objęte decyzją z [...] kwietnia 2004 r. Następnie decyzją podjętą w dniu [...] października 2004 r. organ nadzoru budowlanego pierwszej instancji, w celu doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 i 3 w zw. z art. 51 ust. 5 ustawy Prawo budowlane, nałożył na A. M. obowiązek przedłożenia opinii na temat stanu technicznego wykonanych robót, ustanowienia kierownika budowy oraz rozebrania filarków z cegły, poszerzających ścianę w piwnicy - w terminie 2 miesięcy od ostateczności decyzji. Po rozpatrzeniu odwołania inwestora Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] grudnia 2004 r. uchylił rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji w części dotyczącej nakazu rozebrania filarków z cegły i w tej części umorzył postępowanie administracyjne, a w pozostałym zakresie utrzymał decyzję w mocy. Decyzją z [...] kwietnia 2005 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta Częstochowy umorzył postępowanie w sprawie wykonania filarów z cegły w piwnicy. Z kolei A. M. pismem z 27 października 2004 r. wystąpił o wydanie pozwolenia na wznowienie robót wykończeniowych w lokalu nr [...], dołączając opinię stanu technicznego wykonanych robót budowlanych oraz oświadczenie o podjęciu obowiązków kierownika budowy. Po rozpoznaniu wniosku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta Częstochowy wydał decyzję z [...] stycznia 2005 r., podjętą na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy - Prawo budowlane, którą zezwolił A. M. na wznowienie robót budowlanych związanych ze zmianą sposobu użytkowania części lokalu nr [...] na cele sklepu spożywczego, stwierdzając wykonanie obowiązków nałożonych decyzją z [...] października 2004 r. oraz jednocześnie zobowiązał inwestora do wystąpienia o pozwolenie na użytkowanie przedmiotowego lokalu. W odwołaniu od tej decyzji Z. M. zarzucił, że udzielenie zezwolenia na wznowienie robót jest przedwczesne, bowiem złożył skargę na decyzję w przedmiocie pozwolenia na budowę. Nadto, inwestor bez jego zgody bezprawnie zmienił okno na drzwi i wykonał stopień do tych drzwi, bez ujęcia w dokumentacji projektowej. Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2005 r. umorzył postępowanie odwoławcze, stwierdzając brak interesu prawnego wnoszącego odwołanie Z. M.. Na skutek skargi Z. M. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach prawomocnym wyrokiem z 2 marca 2006 r. w sprawie o sygnaturze akt II SA/Gl 441/05 uchylił decyzję organu odwoławczego. W motywach Sąd wskazał na konieczność poddania analizie zakresu rzeczowego robót związanych ze zmianą sposobu użytkowania przedmiotowego lokalu. O ile roboty te obejmują część wspólną budynku, polecono powiadomienie o postępowaniu zarządu wspólnoty lub ustanowionego zarządcę oraz rozważenie, czy z uwagi na zakres robót przymiot strony przysługuje także Z. M.. Po ponownym rozpatrzeniu odwołania Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał zaskarżoną do Sądu pierwszej instancji decyzję z [...] marca 2007 r., którą utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji z [...] stycznia 2005 r. W motywach decyzji organ odwoławczy podał, że przedmiotowe roboty obejmują także część wspólną budynku. Jednakże ogół właścicieli lokali wchodzących w skład nieruchomości nie tworzy wspólnoty mieszkaniowej i nie ma ustanowionego zarządcy. W tej sytuacji organ odwoławczy uznał, że Z. M. przysługuje przymiot strony w niniejszym postępowaniu. Jednakże odwołania nie uwzględniono bowiem, zdaniem organu, udzielenie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych było konsekwencją prawidłowego wykonania przez inwestora obowiązków nałożonych decyzją z [...] października 2004 r. Uprawnienie do wykonania otworu drzwiowego wynikało zaś z projektu, zatwierdzonego decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r. Stąd też organ drugiej instancji stwierdził, że zmiana elewacji nie została dokonana bezprawnie i taka kwalifikacja robót nie jest uzależniona od faktu istnienia w obiegu prawnym decyzji z [...] kwietnia 2004 r. Gdy zaś idzie o sprawę wykonania stopnia do przedmiotowych drzwi, który nie był ujęty w projekcie budowlanym, organ odwoławczy uznał, że roboty te nie są istotnym odstępstwem od udzielonego pozwolenia. Przedstawiając stanowiska stron Sąd pierwszej instancji wskazał, że w skardze do sądu administracyjnego Z. M. wniósł o uchylenie decyzji organu odwoławczego i zobowiązanie inwestora do przywrócenia stanu zgodnego z prawem. Podnosił, że wobec uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę decyzją z [...] października 2006 r., brak podstaw do przyjęcia, iż sporne roboty wykonano zgodnie z prawem. Nadto, skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem organu, że wybudowanie stopnia bez projektu, nie stanowi istotnego odstępstwa, jako że ewidentnie narusza jego własność. Natomiast organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i wyjaśniając, że naruszenia prawa własności należy dochodzić w drodze powództwa cywilnego. Uczestnik postępowania A. M. wniósł o oddalenie skargi, wyjaśniając że skarżący wyraził zgodę na wykonanie ścianki działowej w piwnicy, co potwierdza dołączona decyzja z [...] kwietnia 2005 r. o umorzeniu w tej sprawie postępowania. Wyjaśniając podstawę prawną swego rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji uznał, że w wyniku uchylenia decyzji z [...] kwietnia 2004 r. w przedmiocie udzielenia A. M. pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania części lokalu nr [...] w budynku przy [...] nr [...] w C. oraz umorzenia w tym zakresie postępowania doszło do istotnej zmiany stanu prawnego w rozpoznawanej sprawie, gdyż postępowanie administracyjne, począwszy od postanowienia z [...] października 2004 r. o wstrzymaniu robót budowlanych, a zakończywszy na decyzji Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z [...] marca 2007 r., prowadzone było w trybie regulacji, wynikającej z art. 50 ust. 1 pkt 4 i art. 51 ust. 1 i 4 Prawa budowlanego, czyli jako przypadek istotnego odstępstwa od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, w którym za takie pozwolenie na budowę organy nadzoru budowlanego uznały decyzję z [...] kwietnia 2004 r. o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania lokalu. Sąd pierwszej instancji wskazał, że zgodność z prawem tej decyzji budzi wątpliwości, skoro jej załącznikiem uczyniono projekt budowlany, który jednak nie został zatwierdzony, ani też nie udzielono jednocześnie inwestorowi pozwolenia na budowę, co było wymagane w ówczesnym stanie prawnym. Jednakże, jak stwierdził, wadliwe działanie organu administracji architektoniczno-budowlanej nie mogło rodzić negatywnych skutków prawnych dla inwestora, co powinno prowadzić do wniosku, iż sporne roboty stanowiły inny przypadek niż określony w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego. Dalej podniósł, że prowadzenie postępowania przez organy nadzoru budowlanego po stwierdzeniu istotnego odstępstwa od ustaleń lub warunków określonych w pozwoleniu na budowę polega na nałożeniu obowiązków w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, a więc zobowiązaniu inwestora do przedłożenia projektu zamiennego, a po wykonaniu takiego obowiązku, wydaniu decyzji w sprawie zatwierdzenia takiego projektu zamiennego i udzieleniu pozwolenia na wznowienie robót budowlanych (art. 51 ust. 4 powołanej ustawy). Tymczasem w rozpoznawanej sprawie obowiązków takich nie nałożono, co stawia pod znakiem zapytania, jak wywiódł, prawidłowość zakwalifikowania wykonanych robót budowlanych jako przypadku z art. 50 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 36a ust. 5 powołanej ustawy. Co więcej, stwierdził, że nałożenie obowiązku przedłożenia oceny technicznej wykonanych robót winno nastąpić postanowieniem, co wynika jednoznacznie z treści art. 50 ust. 3 Prawa budowlanego, brak zaś podstawy prawnej do takiego zobowiązania w drodze decyzji z art. 51 ust. 2 lub 3 tej ustawy, jak to miało w miejsce w rozpoznawanej sprawie. Kwestię tą Sąd pierwszej instancji uznał jednak za nieistotną, gdyż wobec wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji z [...] kwietnia 2004 r., w dacie wydania zaskarżonej przed Sądem pierwszej instancji decyzji postępowanie w sprawie istotnego odstępstwa od pozwolenia na budowę, było bezprzedmiotowe. Taki stan rzeczy podpadał bowiem pod przesłankę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 8 kpa, gdyż o ile w postępowaniu nadzwyczajnym dojdzie do uchylenia decyzji pierwotnej, nie jest możliwe prowadzenie postępowania w trybie art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego. Stąd też, jak wywodził, dla rozstrzygnięcia rozpoznawanej sprawy nie miała żadnego znaczenia kwestia, iż w projekcie budowlanym przewidziano zmianę elewacji budynku poprzez wybicie otworu drzwiowego w miejsce istniejącego okna. Problem polega bowiem na tym, że inwestor nie legitymował się prawem dysponowania nieruchomością na takie cele, podobnie jak na wykonanie stopnia schodowego. Tak określony zakres robót dotyczył części wspólnej nieruchomości i zgoda właściciela lokalu [...], podlegającego przeróbce, nie była wystarczająca w świetle art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego. Z tych względów Sąd pierwszej instancji uznał, że zaskarżona decyzja, jak i utrzymana nią w mocy decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Częstochowie z [...] stycznia 2005 r. oraz poprzedzająca ją decyzja organu odwoławczego z [...] grudnia 2004 r. i organu pierwszej instancji z [...] października 2004 r. - w części utrzymanej w mocy, nie mogły się ostać i podlegały uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Formułując wskazania co do dalszego postępowania Sąd pierwszej instancji stwierdził, że w pierwszym rzędzie podlegać winna wyeliminowaniu z obrotu prawnego decyzja o pozwoleniu na użytkowanie, o ile taka została wydana - przy zastosowaniu art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. Następnie – jak wskazał - organ nadzoru budowlanego winien podjąć postępowanie w sprawie całości wykonanych robót budowlanych jako stanowiących przypadek z art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego i rozważyć, czy zachodzą podstawy do nałożenia nakazu doprowadzenia obiektu do stanu pierwotnego, czego domagał się skarżący, czy też możliwe jest doprowadzenie robót do stanu zgodnego z prawem, co wymagać będzie m.in. wykazania przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (art. 51 ust. 1 pkt 1 lub pkt 2 ustawy). Sąd pierwszej instancji wyraził przy tym pogląd, że wykazanie takiego prawa stanowi czynność umożliwiającą legalizację robót budowlanych. Nie sposób bowiem założyć, jak wywiódł, aby kwestia ta pozostawała poza ramami postępowania z art. 51 ustawy, a roszczenia z tytułu naruszenia prawa współwłasności w procesie budowlanym podlegały drodze postępowania cywilnego, gdyż w legalnie prowadzonych robotach budowlanych inwestor w każdym wypadku musi legitymować się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego). W końcu wskazał, że o ile przedmiotowy budynek objęty jest odrębną własnością lokali i nie dokonano wyboru zarządu nieruchomości wspólnej, przebudowa części wspólnej wymagać będzie zgody wszystkich współwłaścicieli oraz, że o ile zajdzie konieczność dokonania oceny stanu technicznego wykonanych robót budowlanych, winno to nastąpić na podstawie postanowienia w trybie art. 81c ust. 2-4 Prawa budowlanego, a przed wydaniem decyzji z art. 51 ust. 1 pkt 2 tej ustawy, zaś po upływie terminu wykonania nałożonych obowiązków, należy podjąć decyzję z art. 51 ust. 3 ustawy, a zatem bądź stwierdzić wykonanie obowiązku, bądź w razie jego niewykonania - nakazać doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego, przy czym w ponownym postępowaniu winna też brać udział właścicielka lokalu nr [...], którego dotyczy postępowanie. W skardze kasacyjnej wniesionej przez A. M. (skarżący) powołano art. 174 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i w ramach tej podstawy zarzucono naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 106 § 5 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i w zw. z art. 233 § 1 k.p.c. poprzez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego, w szczególności poprzez pominięcie okoliczności, że inwestor dysponował zgodą zarządcy nieruchomości, ustanowionego postanowieniem Sądu Rejonowego w C. z [...] marca 1995 r. w sprawie o sygnaturze akt II Ns [...], w którego punkcie piątym Sąd ustanowił zarządcą nieruchomości W. K., który w piśmie z 11 lutego 2004 r. oświadczył, iż wyraża zgodę na zmianę sposobu zagospodarowania lokalu mieszkalnego nr [...] położonego przy [...] na lokal handlowo-usługowy i w konsekwencji błędne uznanie, iż inwestor nie legitymował się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Uzasadniając skargę kasacyjną podniesiono, że Sąd pierwszej instancji błędnie ustalił, iż inwestor nie legitymował się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Wskazano, że w trakcie postępowania administracyjnego złożono do akt pismo z 11 lutego 2002 r., zawierające oświadczenie zarządcy nieruchomości, iż wyraża zgodę na zmianę sposobu zagospodarowania lokalu mieszkalnego o nr [...] położonego przy [...] na lokal handlowo-usługowy, że zarządcą nieruchomości ustanowiono postanowieniem Sądu Rejonowego w C. z [...] marca 1995 r. w sprawie o sygnaturze akt II Ns [...] W. K., że zarządca ten nie został do chwili obecnej zmieniony ani odwołany oraz że osoba zarządcy jak sam fakt sprawowania zarządu nie był przez strony ani przez organy administracyjne kwestionowany. Przedstawiono też charakter zarządu i zarządcy ustanowionych w trybie art. 203 kc. i w konsekwencji tych wywodów stwierdzono, że inwestor w chwili rozpoczęcia prac legitymował się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Podkreślono przy tym stwierdzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia mówiące, że "o ile przedmiotowy budynek objęty jest odrębną własnością lokali i nie dokonano wyboru zarządu nieruchomości wspólnej, przebudowa części wspólnej wymagać będzie zgody pozostałych współwłaścicieli". W tej sytuacji – jak wywiedziono - rażąco nieprawidłowe ustalenie o braku zarządu, dokonane z naruszeniem art. 233 § 1 k.p.c. należy uznać za mające bezpośredni wpływ na zapadłe w sprawie orzeczenie. Podniesiono przy tym, że zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. może być uwzględniony jedynie wówczas gdyby wykazano, że dowody zostały ocenione w sposób rażąco wadliwy, sprzeczny z zasadami logiki bądź doświadczenia życiowego Do skargi kasacyjnej załączono kopię powołanego postanowienia Sądu Rejonowego w C. z [...] marca 1995 r. oraz oświadczenia z 11 lutego 2004 r. wnosząc o przeprowadzenie dowodu z tych dokumentów. W oparciu o tak sformułowane podstawy skargi kasacyjnej i ich uzasadnienie wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiego Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Z. M. w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej odrzucenie względnie oddalenie podnosząc m.in., że W. K. pod oświadczeniem z 11 lutego 2004 r. złożył podpis jako współwłaściciel nieruchomości a nie jako jej zarządca. Na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym uczestnik postępowania, stając osobiście, wniósł o zwrot kosztów postępowania, mianowicie kosztów podróży, twierdząc, że wyniosły one 96 zł. Rozpoznając skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie podstawy nieważności wskazane w art. 183 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zachodzą, zaś granice skargi kasacyjnej zostały wyznaczone przez jej wnioski (uchylenie zaskarżonego wyroku w całości) i podstawy (wskazane w skardze kasacyjnej naruszenie przepisów postępowania). Wskazaną przez skarżącego podstawą skargi kasacyjnej jest naruszenie przepisów postępowania, mianowicie art. 145 § 1 pkt 1 lit c w zw. z art. 106 § 5 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i w zw. z art. 233 § 1 k.p.c. Z powołanego art. 106 § 5 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że dotyczy on wyjątkowej w postępowaniu przed sądem administracyjnym sytuacji, kiedy to ten sąd przeprowadza dozwolony w art. 106 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uzupełniający dowód z dokumentów. Tylko w tym zakresie, a więc do uzupełniającego dowodu z dokumentów, stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania cywilnego. Wynika to z wyraźnego brzmienia art. 106 § 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w którym stanowi się, że do postępowania, o którym mowa w § 3, stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania cywilnego. Z akt sprawy wynika, że Sąd pierwszej instancji taki uzupełniający dowód z dokumentów przeprowadził, ale był to dowód z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Gliwicach z 11 maja 2007 r. w sprawie II SA/Gl 109/07, a nie dowód z dokumentów powołanych w skardze kasacyjnej, mianowicie postanowienia Sądu Rejonowego w C. z [...] marca 1995 r. w sprawie II NS [...] i pisma z 11 lutego 2004 r. Już z tego względu zarzut skargi kasacyjnej należy uznać za niezasadny. Można jeszcze dodać, że ze skargi kasacyjnej wynika, iż w istocie skarżącemu chodzi o to, że Sąd pierwszej instancji błędnie ustalił, iż inwestor (skarżący) nie posiada prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Błąd w tym ustaleniu ma zaś polegać na tym, że ustalając tak Sąd pierwszej instancji nie wziął pod uwagę wskazanych w skardze kasacyjnej dokumentów. Istotne jest jednak to, że ustalenie takie, rzeczywiście z uzasadnienia Sądu pierwszej instancji wynikające, zwłaszcza ze zdania "Problem bowiem polega na tym, że inwestor nie legitymował się prawem do dysponowania nieruchomością na takie cele (zmiana elewacji budynku, polegająca na wykonaniu drzwi w miejscu okna i wykonanie stopnia)", nie miało znaczenia dla rozstrzygnięcia. Sąd pierwszej instancji skargę Z. M. uwzględnił bowiem z powodu uchylenia decyzji o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania z [...] kwietnia 2004 r. i umorzenia postępowania w tym przedmiocie. W ocenie Sądu pierwszej instancji, jak wynika to z uzasadnienia jego wyroku, od decyzji tej zależne były decyzje, które Sąd w zaskarżonym wyroku uchylił. Tej istotnej dla rozstrzygnięcia kwestii w skardze kasacyjnej w ogóle nie poruszono, poruszając zamiast tego poboczne zagadnienie, nie mające dla rozstrzygnięcia znaczenia. Zatem, z tego względu skarga kasacyjna nie jest trafna. Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna jest pozbawiona usprawiedliwionych podstaw i z tego powodu na mocy art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił ją. Wobec złożenia przez Z. M. wniosku o zwrot kosztów postępowania, na podstawie art. 204 pkt 2 i art. 205 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zasądzono od A. M. na jego rzecz kwotę stanowiącą koszty przejazdu do sądu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło