II OSK 114/08
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2008-05-07
Skład orzekający: Bożena Walentynowicz, Jerzy Bujko, Małgorzata Miron
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która przeznacza tereny systemu przyrodniczego na cele usługowe, jest zgodna z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy? Czy brak konkretnych zapisów w planie miejscowym dotyczących ograniczeń w zabudowie i zagospodarowaniu terenów przyległych do obszarów kolejowych, poza ogólnym odesłaniem do przepisów szczególnych, stanowi naruszenie prawa?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego naruszała art. 20 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez przeznaczenie terenów systemu przyrodniczego na cele inne niż przewidziane w studium. Ponadto, sąd uznał, że ogólne odesłanie do przepisów szczególnych dotyczących terenów kolejowych, bez konkretnych ustaleń w planie miejscowym, stanowi naruszenie art. 15 ust. 2 pkt 9 tej ustawy.Stan faktyczny
Gmina B. zaskarżyła rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody P., który stwierdził nieważność części uchwały Rady Miejskiej w B. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wojewoda uznał, że plan narusza studium uwarunkowań, przeznaczając tereny systemu przyrodniczego na cele usługowe, a także nie zawiera wystarczających ograniczeń dla terenów sąsiadujących z obszarami kolejowymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę Gminy. Gmina B. wniosła skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzucając wyrokowi WSA naruszenie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Gminy B. Zasądzono od Gminy B. na rzecz Wojewody P. kwotę 200 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Bożena Walentynowicz Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Bujko (spr.) del. sędzia WSA Małgorzata Miron Protokolant Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 7 maja 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Gminy B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 6 września 2007 r. sygn. akt II SA/Bk 464/07 w sprawie ze skargi Gminy B. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności części uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Gminy B. na rzecz Wojewody P. kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wyrokiem z dnia 6 września 2007 r. sygn. akt II SA/Bk 467/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę Gminy B. wniesioną na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody P. z dnia [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności części uchwały Rady Miejskiej w B. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Do wydania tego wyroku doszło w następującym stanie faktycznym:
Zaskarżonym rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...] nr [...] Wojewoda P. stwierdził nieważność § 42, § 43, § 44, § 45, § 50, § 52, § 54, § 55, § 58, § 59, § 72 ust. 1 w części dotyczącej terenu oznaczonego symbolami "3.7U, US, ZP, R, E. 3.8Z.R", "4.6U(MN)", "4.10 PU", "5.1.U, MN, KDW-P, ZP, E", § 72 ust. 2 w części "4.8P, U", "5.4KDW-P", "5.5U" uchwały z dnia [...] nr [...] Rady Miejskiej B. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części osiedla [...] w B. (rejon ul. [...]).
Wojewoda P. ustalił, iż Rada Miejska B. na mocy postanowień § 42 ust. 1 i § 43 ust. 1 uchwały przeznaczyła teren oznaczony w tekście i na rysunku planu miejscowego symbolem 3.6U, 3.7U, US, ZP, R, E pod zabudowę usługową wraz z obiektami i urządzeniami towarzyszącymi, podczas gdy w obowiązującym "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego B." wskazany teren określono wyłącznie jako obszar systemu przyrodniczego miasta. Podobnie w Studium umieszczonym na rysunku planu miejscowego – wyodrębniono planistycznie lasy, które jednak w ustaleniach planu, to jest na obszarze oznaczonym na jego rysunku symbolem 4.1U, ZP oraz wymienionym w § 45 ust. 1 uchwały, nie zostały uwzględnione. Co więcej w przepisie § 15 pkt 2 uchwały dla określenia terenów leśnych użyto sformułowania "zieleń towarzysząca", podczas gdy "zieleń towarzysząca" i "lasy" nie są pojęciami tożsamymi, ponieważ las objęty jest ochroną prawną na podstawie przepisów ustawy o lasach, natomiast zieleń towarzysząca jest pojęciem wyłącznie planistycznym.
W tych uwarunkowaniach uznano, iż powyższe zapisy planu przeznaczające wskazane tereny na inne cele, niż zostało to przewidziane w obowiązującym Studium, naruszyły treść art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), co zgodnie z art. 28 ustawy powoduje nieważność uchwały rady gminy w opisanej części.
Nadto wskazano, iż na terenach – oznaczonych na rysunku planu symbolem: 3.7U, US, ZP, R. E, 3.8Z, R, 4.6U(MN), 4.8P, U, 4.10 PU, 5.1U, MN, KDW-P, ZP, E. 5.4KDW-P, 5.5U i wymienionych w § 43, § 44, § 50, § 52, § 54, § 55, § 58, § 59 uchwały – położonych w bezpośrednim sąsiedztwie obszarów kolejowych, przewidziano nową zabudowę i nowe zagospodarowanie. Powyższe, zdaniem organu nadzoru, stanowi okoliczność faktyczną zobowiązującą Radę Miejską B. do uwzględnienia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego szczególnych warunków zagospodarowania tych terenów oraz ograniczeń w ich użytkowaniu, w tym zakazu budowy (art. 15 ust. 2 pkt 9 u.p.z.p.). Przepisami odrębnymi regulującymi ograniczenia w zagospodarowaniu terenów przyległych do obszarów kolejowych jest rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 10 listopada 2004 r. w sprawie wymagań w zakresie odległości i warunków dopuszczających usytuowanie budowli i budynków, drzew lub krzewów, elementów ochrony akustycznej i wykonywania robót ziemnych w sąsiedztwie linii kolejowych (Dz.U. Nr 249, poz. 2500). Przepisy te zawierają szereg ograniczeń, które powinny być skonkretyzowane w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Tymczasem w treści zakwestionowanej przez Wojewodę uchwały nie odniesiono się do problematyki ograniczeń w zabudowie i zagospodarowaniu terenów leżących w sąsiedztwie obszaru kolejowego a jedynie zapisano, że "przy zagospodarowaniu terenu należy uwzględnić przepisy szczególne dotyczące lokalizacji zabudowy w sąsiedztwie terenów kolejowych". Organ nadzoru stwierdził, że ustalenia planu nie zawierają ograniczeń wymaganych art. 15 ust. 2 pkt 9 u.p.z.p., co stanowi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności wskazanych części zapisów planu miejscowego.
Czynność nadzorczą Wojewody P. zaskarżyła do sądu administracyjnego Gmina B., zarzucając mu naruszenie:
– art. 15 ust. 1, art. 9 ust. 4 oraz art. 28 ustawy z dnia 17 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm., dalej: u.p.z.p.) przez uznanie, że ustalenia dotyczące symboli 3.6U, 3.7U, US, ZP, R, E i 4.1U, ZP są niezgodne ze "studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego B.", gdyż tereny oznaczone w planie symbolami 3.6U i 3.7U, US, ZP, R. E – przeznaczone w planie miejscowym pod usługi – w studium określone są wyłącznie jako obszary systemu przyrodniczego miasta B., natomiast na obszarze planistycznym 4.1U, ZP nie pozostawiono lasu, który został wyodrębniony na rysunku studium, w sytuacji gdy w systemie przyrodniczym miasta znajduje się szereg terenów zabudowanych i niezabudowanych, a nawet strategicznych przeznaczonych w tymże studium do zabudowy mieszkaniowo-usługowej;
– art. 15 ust. 2 pkt 9 cytowanej wyżej ustawy poprzez uznanie, iż ustalenia planu nie zawierają ograniczeń w zabudowie i zagospodarowaniu w stosunku do obszarów przyległych do kolejowych terenów zamkniętych, gdyż dla terenów oznaczonych jako 3.7U, US, ZP, R, E, 3.8Z, R, 4.6U(MN), 4.8P, U, 4.10PU, 5.1U, MN, KDW-P, 5.5PU nie wprowadzono ograniczeń – stosownie do obowiązujących w tym zakresie przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 10 listopada 2004 r. w sprawie wymagań w zakresie odległości i warunków dopuszczających usytuowanie budowli i budynków, drzew lub krzewów, elementów ochrony akustycznej i wykonywania robót ziemnych w sąsiedztwie linii kolejowej, a także sposobu urządzania i utrzymywania zasłon odśnieżnych oraz pasów przeciwpożarowych (Dz.U. z 2004 r. Nr 249, poz. 2500), w sytuacji gdy ograniczenia zostały uwzględnione, jednakże nie przez przytoczenie (inkorporowanie) treści ww. rozporządzenia do treści przedmiotowego planu.
Wskazując na powyższe podstawy zaskarżenia i rozbudowując w uzasadnieniu skargi argumentację, skarżąca wniosła o uchylenie w całości rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody P. oraz zasądzenie od strony przeciwnej kosztów procesu.
Wymienionym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił. Sąd uznał, iż zarzuty skargi są nieuzasadnione, bowiem zachodzi ewidentna sprzeczność ustaleń uchwalonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy B..
W ocenie Sądu bezspornym jest fakt, iż w studium tereny oznaczone symbolem 3.6U, 3.7U, US, ZP, R, E i 4.1U, ZP określono wyłącznie jako obszar systemu przyrodniczego miasta. Natomiast w planie w § 42 i 43 uchwały powyższe tereny przeznaczono pod zabudowę usługową wraz z obiektami i urządzeniami towarzyszącymi. Wprawdzie w studium w jego zapisach charakteryzujących System Przyrodniczy Miasta – w części "Polityka przestrzenna" w poz. 6.1 pkt 15 wymieniono tereny położone w systemie przyrodniczym miasta, które mogą być przeznaczone pod zabudowę lub zagospodarowanie, to jednak obszary oznaczone na rysunku planu miejscowego tymi symbolami nie zostały ujęte w powyższym zapisie. Inaczej mówiąc zapisy tekstu Studium zawarte pod poz. 6.1 pkt 15 nie mają odniesienia do omawianego terenu, w konsekwencji argumentacja wywodzona w tej mierze przez skarżącą nie zasługuje na uwzględnienie.
Przeznaczenie terenów odmienne niż w studium przewidziano również w przypadku § 45 ust. 1 uchwały. Teren o symbolu 4.1U, ZP wyodrębniony w studium planistycznie jako lasy przeznaczone pod zabudowę usługową i zieleń, zupełnie pomijając funkcje tego terenu nadaną w studium (lasy). Wskazywana natomiast w tym zakresie problematyczność kwestii ewentualnego pozostawienia w planie miejscowym istniejących terenów leśnych oraz spełnienie wymogu formalnego w postaci uzyskania w przyszłości zgody na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych na nieleśne nie podważa niezgodności planu miejscowego z ustaleniami studium. Podnoszone okoliczności bez wątpienia nie mogą stanowić podstawy do zmiany ustaleń planu bez uprzedniej zmiany ustaleń studium na tym terenie. Zdaniem Sądu jedyną możliwością dostosowania przeznaczenia terenu do wymogów płynących z powołanych przez Gminę wyjaśnień jest zmiana studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, nie zaś wprowadzanie nowych rozwiązań w planie zagospodarowania.
Stąd bezspornym, zdaniem WSA, pozostaje fakt, iż podejmując przedmiotową uchwałę Rada Miejska w B. naruszyła w sposób istotny art. 9 ust. 4 oraz art. 15 ust. 1 ustawy, a nadto zasady sporządzania planu miejscowego, co prawidłowo skutkowało stwierdzeniem nieważności wyżej wskazanych postanowień uchwały, stosownie do treści art. 28 ust. 1 ustawy.
Odnosząc się natomiast do kwestii naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 9 ustawy WSA podkreślił, iż obligatoryjność umieszczenia zapisów dotyczących szczegółowego zagospodarowania terenu oraz ograniczenie w ich użytkowaniu, w tym zakaz zabudowy nie ma charakteru absolutnego i uzależnione są od okoliczności faktycznych. Niewątpliwie położenie terenów wymienionych w planie w bezpośrednim sąsiedztwie obszarów kolejowych stanowi taką okoliczność i obliguje Radę do uwzględnienia w planie warunków oraz ograniczeń wynikających z rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 10 listopada 2004 r. w sprawie wymagań w zakresie odległości i warunków dopuszczających usytuowanie budowli i budynków, drzew lub krzewów, elementów ochrony akustycznej i wykonywania robót ziemnych w sąsiedztwie linii kolejowych (Dz.U. Nr 249, poz. 2500).Obowiązek zamieszczania warunków zagospodarowania terenów i ograniczeń w ich użytkowaniu musi bowiem być przestrzegany przez zapis w planie w formie czytelnej, choćby sygnalizującej istnienie ograniczeń. Tymczasem w treści kwestionowanej uchwały nie odniesiono się do problematyki ograniczeń w zabudowie i zagospodarowaniu terenów położonych w sąsiedztwie obszaru kolejowego a przyjęta forma zapisu nie odpowiada prawu. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził też, że władztwo planistyczne gminy powinno odbywać się na podstawie i w granicach obowiązującego prawa.
Wymieniony wyrok zaskarżyła skargą kasacyjną Gmina B., zarzucając mu naruszenie:
1) art. 9 ust. 4 w związku z art. 15 ust. 1 przy jednoczesnym naruszeniu art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) przez błędne zastosowanie polegające na uznaniu istnienia ewidentnej sprzeczności zapisów planu miejscowego dotyczących symboli 3.6U, 3.7U, US, ZP, R, E i 4.1U, ZP, przeznaczonych w planie pod usługi, za niezgodne ze Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego B.", które tereny oznaczone jw. określa jako obszary systemu przyrodniczego i las (4.1U, ZP), a tym samym błędnym uznaniu przekroczenia przez stronę skarżącą wynikającej z wyżej wymienionych przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym zasady swoistego samoograniczenia organu stanowiącego gminy w zakresie uchwalanych na podstawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego;
2) art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) poprzez błędne uznanie, iż postanowienia § 42, § 43, § 44, § 45, § 50, § 52, § 54, § 55, § 58, § 59, § 72 ust. 1 w części "3.7U, US, ZP, R, E, 3.8Z, R", "4.6U(MN)", "4.10PU", "5.1U, MN, KDW-P, ZP, E", § 72 ust. 2 w części "4.8P, U", "5.4KDW-P", "5.5U" uchwały nr [...] Rady Miejskiej B. z dnia [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części osiedla [...] w B. (rejon ul. [...]) naruszają zasady sporządzania planu miejscowego, a także stanowią istotne naruszenie trybu ich sporządzania, w sposób powodujący nieważność uchwały rady gminy we wskazanej na wstępie kasacji części;
3) naruszenie art. 231 oraz art. 233 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego w związku z art. 106 § 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), poprzez uznanie istnienia ewidentnej sprzeczności wskazanych powyżej zapisów uchwały nr [...] Rady Miejskiej B. z dnia [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części osiedla [...] w B. (rejon ul. [...]) dotyczących symboli 3.6U, 3.7U, US, ZP, R, E i 4.1U, ZP ze studium w przypadku, gdy w zebranym przez Sąd materiale dowodowym brak było podstaw do takiej oceny. Naruszenie powyższe miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy albowiem taka ocena skutkowała niewłaściwym zastosowaniem przez Sąd normy art. 9 ust. 4 oraz art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.);
4) naruszenie art. 15 ust. 2 pkt 9 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) przy jednoczesnym naruszeniu § 137 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz.U. Nr 100, poz. 908), poprzez błędne przyjęcie, iż obowiązek zamieszczania warunku zagospodarowania terenów i ograniczeń w ich użytkowaniu (zakaz zabudowy) musi polegać na zamieszczaniu przy poszczególnych paragrafach uchwały odesłania do przepisów regulujących te ograniczenia w zagospodarowaniu terenu – posadowieniu inwestycji względem torów kolejowych, a nie poprzez ustalenie, jak w niniejszej sprawie, konieczności uwzględnienia przepisów szczególnych dotyczących lokalizacji zabudowy w sąsiedztwie torów kolejowych (§ 50 ust. 2 pkt 7, § 52 ust. 2 pkt 6, § 54 ust. 2 pkt 5 planu).
Wskazując na powyższe podstawy zaskarżenia skarżąca wniosła o:
1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania,
2) zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącej Gminy B. kosztów procesu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Dokonana z dniem wejścia w życie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym zmiana stanu prawnego wymaga – inaczej niż w stanie prawnym obowiązującym przed wejściem w życie tej ustawy – zgodności uchwalonego planu miejscowego z ustaleniami obowiązującego dla gminy studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego (art. 20 ust. 1 u.p.z.p.). Pojęcie "zgodności" uchwalonego planu ze studium oznacza stopień związania silniejszy niż we wcześniej używanych terminach "spójność" czy "niesprzeczność". Należy podzielić stanowisko organu nadzoru i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, że część ustaleń zakwestionowanego planu jest niezgodna z ustaleniami obowiązującego dla gminy B."studium".
Stwierdzona przez organ nadzoru niezgodność, istniejąca pomiędzy zapisami Studium, a uchwalonymi przez Radę Miejską B. przepisami § 42 (obszar oznaczony symbolem: 3.6U), § 43 (obszar oznaczony symbolami: 7.7U, US, ZP, R, E), § 45 (obszar oznaczony symbolami: 4.1U, ZP) uchwały nr [...] Rady Miejskiej B. z dnia [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części osiedla [...] w B. (rejon ul. [...]), występuje w przedmiocie przeznaczenia części terenów objętych ustaleniami planu.
W części tekstowej Studium – w pkt 6.1.1 zapisano: "Utrzymanie systemu przyrodniczego i jego poszczególnych elementów w kształcie przedstawionym na rysunku «Polityka ochronna» oraz systematyczna poprawa jego funkcjonowania przez wzbogacanie form przestrzennych zagospodarowania terenów, natomiast na rysunku Studium, pod nazwą «Polityka ochronna» – w części odpowiadającej na planie miejscowym obszarowi planistycznemu 4.1U, ZP zaznaczono obszar w kolorze opisanym w legendzie jako «lasy»".
W części rysunkowej Studium pn. "Polityka przestrzenna" w legendzie przyjętych oznaczeń i symboli pod tematem: "Zachowanie i modernizacja" umieszczono podtemat: "Tereny zieleni miejskiej istniejące" i dalej zapisano: "lasy".
Z analizy zaprezentowanych powyżej zapisów jednoznacznie wynika, że istniejący las (w granicach obszaru planistycznego 4.1U, ZP) w ustaleniach obowiązującego w tym zakresie Studium został przeznaczony do zachowania. Wyodrębnione w "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta B." planistycznie lasy, w ustaleniach uchwalonego planu miejscowego (na obszarze oznaczonym symbolem 4.1U, ZP) nie zostały uwzględnione.
Wobec tak skonstruowanych zapisów przedmiotowego planu miejscowego podnoszony w skardze kasacyjnej zarzut błędnego zastosowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku przepisów art. 9 ust. 4 w związku z art. 15 ust. 1 i jednoczesnego naruszenia art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) i prezentowana argumentacja nie znajdują uzasadnienia.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca podniosła, iż zgodnie z polityką przestrzenną przyjętą w Studium (rozdział 6.1 str. 62-63 pkt 3 i 12) w systemie przyrodniczym miasta dopuszcza się możliwość realizacji usług. W związku z powyższym według twierdzenia skarżącego wprowadzenie zabudowy, bądź nowego zagospodarowania na obszarach planistycznych oznaczonych w przedmiotowym planie symbolami: 3.6U i 3.7U, US, ZP, R, E jest zgodne ze Studium.
Z prezentowaną argumentacją nie sposób się zgodzić, ponieważ o dopuszczalności wprowadzenia zabudowy i zagospodarowania w systemie przyrodniczym miasta rozstrzygają w sposób jednoznaczny wyłącznie zapisy rozdziału 6.1 pkt 15 "Studium", określające zamknięty katalog terenów położonych w systemie przyrodniczym, które mogą być przeznaczone pod zabudowę lub zagospodarowanie. Są to tereny oznaczone symbolami: P.1, P.2, P.3, P.4, P.5. P.6. P.8, P.9 i P.10. Zapisy te nie dotyczą terenów, które w uchwalonym w dniu [...] przez Radę Miejską B. planie zagospodarowania przestrzennego części osiedla [...] w B. (rejon ul. [...]), zostały określone jako obszary planistyczne o symbolach: 3.6U i 3.7U, US, ZP, R, E.
Wprowadzone do przedmiotowego planu ustalenia § 42 (obszar oznaczony symbolem: 3.6U), § 43 (obszar oznaczony symbolami: 7.7U, US, ZP, R, E), § 45 (obszar oznaczony symbolami: 4.1U, ZP) uchwały nr [...] Rady Miejskiej B. z dnia [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części osiedla [...] w B. (rejon ul. [...]), przeznaczające tereny oznaczone w planie symbolami: 3.6U, 7.7U, US, ZP, R, E, 4.1U, ZP) na inne cele niż zostało to przewidziane w Studium, naruszają postanowienia art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.). Brak zgodności ustaleń miejscowego planu ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, stanowi naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego, co zgodnie z art. 28 cytowanej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym powoduje nieważność uchwały rady gminy w całości lub w części.
Odnośnie zarzutu strony skarżącej, naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 9 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) i § 137 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz.U. Nr 100, poz. 908), polegającego na błędnym przyjęciu, "iż obowiązek zamieszczania warunku zagospodarowania terenów i ograniczeń w ich użytkowaniu (zakaz zabudowy) musi polegać na zamieszczaniu przy poszczególnych paragrafach uchwały odesłania do przepisów regulujących te ograniczenia w zagospodarowaniu terenu – posadowieniu inwestycji względem torów kolejowych, a nie poprzez ustalenie, jak w niniejszej sprawie, konieczności uwzględnienia przepisów szczególnych dotyczących lokalizacji zabudowy w sąsiedztwie torów kolejowych (§ 50 ust. 2 pkt 7, § 52 ust. 2 pkt 6, § 54 ust. 2 pkt 5 planu)", należy stwierdzić, co następuje:
Tereny oznaczone na rysunku planu zagospodarowania przestrzennego części osiedla [...] w B. (rejon ul. [...]) symbolami: 3.7U, US, ZP, R, E, 3.8Z, R, 4.6U(MN), 4.8P, U, 4.10PU, 5.1U, MN, KDW-P, ZP, E, 5.4KDW-P, 5.5U i wymienione w § 43, § 50, § 52, § 54, § 55, § 58, § 59 uchwały, położone są w bezpośrednim sąsiedztwie obszarów kolejowych.
W związku z wymogami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 10 listopada 2004 r. w sprawie wymagań w zakresie odległości i warunków dopuszczających usytuowanie budowli i budynków, drzew lub krzewów, elementów ochrony akustycznej i wykonywania robót ziemnych w sąsiedztwie linii kolejowej, a także sposobu urządzania i utrzymania zasłon odśnieżnych oraz pasów przeciwpożarowych (Dz.U. Nr 249, poz. 2500) na obszarach o symbolach: 3.7U, US, ZP, R, E, 3.8Z, R, 4.6U(MN), 4.8P, U, 4.10PU, 5.1U, MN, KDW-P, ZP, E, 5.4KDW-P, 5.5U, powstają okoliczności faktyczne stanowiące przesłankę do dokonania oceny, przez organ sporządzający plan miejscowy, czy powstaje konieczność obligatoryjnego wprowadzenia w planie miejscowym szczególnych warunków zagospodarowania tych terenów oraz ograniczenia w ich użytkowaniu, w tym zakaz zabudowy, w zakresie wynikającym z przepisów cytowanego wyżej rozporządzenia.
Stosownie do postanowień art. 15 ust. 2 pkt 9 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego obowiązkowo ustala się szczególne warunki zagospodarowania terenów oraz ograniczenia w ich użytkowaniu, w tym zakaz zabudowy – jeżeli w terenie powstają okoliczności faktyczne, uzasadniające dokonanie takich ustaleń.
Zawarty w przedmiotowej uchwale następującej treści zapis: "przy zagospodarowaniu terenu uwzględnić przepisy szczególne dotyczące lokalizacji zabudowy w sąsiedztwie terenów kolejowych", nie spełnia ww. wymogów określonych w przepisach rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 10 listopada 2004 r. w sprawie wymagań w zakresie odległości i warunków dopuszczających usytuowanie budowli i budynków, drzew lub krzewów, elementów ochrony akustycznej i wykonywania robót ziemnych w sąsiedztwie linii kolejowej, a także sposobu urządzania i utrzymania zasłon odśnieżnych oraz pasów przeciwpożarowych (Dz.U. Nr 249, poz. 2500) i świadczy o braku konkretnego odniesienia w uregulowaniach uchwały do problematyki ograniczeń w zabudowie i zagospodarowaniu terenów w sąsiedztwie obszaru kolejowego.
Przyjęcie powyższego zapisu uchwały w takiej formie, jak zostało to zapisane w przedmiotowym planie miejscowym oznaczałoby, że przeznaczenie obszarów położonych w sąsiedztwie terenów kolejowych byłoby niedookreślone (dopiero decyzja administracyjna w sprawie odstępstwa od wymogów cyt. wyż. rozporządzenia ostatecznie rozstrzygałaby kwestię możliwości zabudowy i zagospodarowania pasa terenu (ok. 10-20 m), bezpośrednio przyległego do obszaru kolejowego). Przepisy wymienionego wyżej rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 10 listopada 2004 r. nie określają jednoznacznie odległości, w jakiej mogą być sytuowane budynki od granicy obszaru kolejowego, stanowiąc, iż odległość ta nie może być mniejsza niż 10 m, z tym że odległość ta od skrajnego toru nie może być mniejsza niż 20 m (§ 1 ust. 1). Konkretna odległość, w jakiej mogą być sytuowane obiekty budowlane winna być więc określona w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, w którym ustalenie to będzie wynikać z analizy konkretnych warunków terenowych. Plan taki stanowi bowiem podstawę do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę i musi jednoznacznie stwierdzać w jakiej odległości od terenu kolejowego mogą być sytuowane budynki. Brak takiego określenia stanowi naruszenie art. 15 ust. 2 pkt 9 a także art. 4 ust. 1 i 6 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 czerwca 2007 r. sygn. akt II OSK 346/07, wyraził już pogląd, że brak określenia w tekście planu miejscowego ograniczeń, jakie wynikają z powszechnie obowiązujących przepisów dla terenów w sąsiedztwie linii kolejowych, stanowi naruszenie art. 15 ust. 2 pkt 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
W związku ze sformułowaniem w skardze kasacyjnej zarzutu art. 231 i art. 233 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego w związku z art. 106 § 5 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. p.p.s.a. należy zauważyć, że zgodnie z ostatnio wymienionym przepisem w postępowaniu sądowoadministracyjnym stosuje się posiłkowo przepisy K.p.c. dotyczące postępowania dowodowego, a więc art. 235 i nast. tego Kodeksu a nie wszystkie przepisy o dowodach (art. 227-315 K.p.c.). Art. 106 § 5 p.p.s.a. nie odsyła więc do art. 231 i 233 § 1 K.p.c., które wobec tego nie mają zastosowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym i nie mogły być naruszone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Postawiony więc w skardze kasacyjnej zarzut należy ocenić jako nietrafny. Odnośnie natomiast naruszenia art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym należy stwierdzić, iż WSA w zaskarżonym wyroku nie powołuje się wprawdzie na ten przepis, lecz uchybienie to nie wpłynęło na treść rozstrzygnięcia. Sąd wykazał bowiem naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego, co zgodnie ze wskazanym przepisem skutkuje nieważnością uchwały rady.
Ponieważ zarzuty skargi kasacyjnej okazały się nieuzasadnione, NSA na mocy art. 184 i 204 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło