III SA/Wa 767/07
WyrokWSA w Warszawie2007-09-10
Skład orzekający: Małgorzata Jarecka, Sylwester Golec, Aneta Trochim-Tuchorska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo odmówiły stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2001-2005, uwzględniając korekty deklaracji złożone przez podatnika dotyczące m.in. kwalifikacji budynków, budowli oraz ich przeznaczenia?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając naruszenie zasad ogólnych postępowania podatkowego, w tym zasady prawdy obiektywnej i obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Organy nieprawidłowo ustaliły stan faktyczny i nie dokonały należytej subsumpcji przepisów prawa materialnego, zwłaszcza w kontekście zmian legislacyjnych dotyczących kwalifikacji budynków i budowli oraz możliwości wyłączenia z opodatkowania ze względów technicznych. Sąd wskazał na sprzeczność między sentencją a uzasadnieniem decyzji organów oraz na nierozstrzygnięcie kwestii wysokości nadpłaty dla poszczególnych lat podatkowych.Stan faktyczny
Spółka z o.o. złożyła wniosek o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2001-2005, korygując złożone wcześniej deklaracje. Spółka kwestionowała m.in. opodatkowanie budynku produkcyjnego ze względu na jego zły stan techniczny, opodatkowanie lokalu mieszkalnego i budynku podmiejskiego stawką dla działalności gospodarczej oraz kwalifikację niektórych obiektów jako budowli. Organy podatkowe odmówiły stwierdzenia nadpłaty, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Spółka zaskarżyła decyzję SKO, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia ... maja 2006 r. Stwierdził, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane w całości. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz "P." sp. z o.o. kwotę 10.423 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jarecka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Sylwester Golec, Asesor WSA Aneta Trochim-Tuchorska, Protokolant Urszula Hoduń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2007 r. sprawy ze skargi "P." sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia ... stycznia 2007 r. nr ... w przedmiocie odmowy stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2001 - 2005 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia ... maja 2006 r. nr ..., 2) stwierdza, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz "P." sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 10.423 zł (słownie: dziesięć tysięcy czterysta dwadzieścia trzy złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wnioskiem z 2 grudnia 2005 r. P. Sp. z o.o. w W., zwróciła się do Urzędu Miasta W. o stwierdzenie i zwrot nadpłaty podatku od nieruchomości w wysokości 427.876,80 zł oraz dokonała korekty deklaracji w sprawie podatku od nieruchomości za lata 2001-2005. W uzasadnieniu tego wniosku skarżąca stwierdziła, że w deklaracjach za lata 2001 -2005 wykazywała:
1) nieprawidłowe opodatkowanie stawką przewidzianą dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, następujących przedmiotów opodatkowania:
a) budynku produkcyjnego wielokondygnacyjnego o pow... m2, który z uwagi na zły stan techniczny nie może być wykorzystywany na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej; wg firmy należało zastosować stawkę dla budynków pozostałych,
b) lokalu mieszkalnego o pow... m2 przy ulicy ..., oraz "budynku typu podmiejskiego" o powierzchni ... m2; wg firmy należało zastosować stawkę podatku dla budynków mieszkalnych,
2) nieprawidłowe opodatkowanie stawką przewidzianą dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej obiektów będących w rzeczywistości budowlami; wg firmy nie spełniają kryteriów "pozwalających uznać je za budynki, bowiem nie posiadają przegród budowlanych, za pomocą których byłyby wydzielone z przestrzeni",
3) nieprawidłowe wliczenie wg firmy do podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości w kategorii budowle obiektów niezwiązanych z prowadzoną działalnością gospodarczą: instalacji, linii, urządzeń i sieci zaopatrujących w media budynki położone w W. przy ul...; wg firmy obiekty te powinny być zwolnione z podatku, ponieważ mimo, że są własnością firmy i są ujęte w wykazie środków trwałych żeby "mogły wypełniać swoje zadania dokonano ich przyłączenia do sieci zarządzanych przez dostawców poszczególnych mediów",
4) zaniżenie w latach 2002-2005 w podstawie opodatkowania podatkiem od nieruchomości w kategorii budowle, obiektów opodatkowanych w 2001 r. stawką 1 % wartości; wg firmy nie zostały uwzględnione w kategorii budowle - w stawce 2 % wartości.
Decyzją z ... maja 2006 r. Prezydent Miasta W. na podstawie art. 207, art. 72 § 1 pkt 1, art. 75 § 4, art. 274 § 1 pkt 2 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) w odniesieniu do art. 4 pkt 1 lit a ustawy z 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U z 2003 r. Nr 203, poz. 1966 ze zm.) odmówił stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2001-2005 oraz zwrotu nadpłaty podatku w oparciu o złożone 2 grudnia 2005 r. korekty deklaracji. W uzasadnieniu wydanej decyzji organ I instancji podniósł, że w kompetencji organu podatkowego nie leży ocena stanu technicznego budynku czy budowli jak również zakwalifikowania obiektu budowlanego do odpowiedniej kategorii obiektów, o których mowa w przepisach Prawa budowlanego. Brak możliwości wykorzystania przedmiotów opodatkowania ze względów technicznych, zarówno w chwili obecnej jak i w przyszłości, powinien zostać potwierdzony przez właściwy organ administracji budowlanej. W związku z powyższym wyłączenie np. budynku z kategorii budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej może nastąpić na podstawie przepisów prawa budowlanego. Organ podkreślił, że potwierdzenie przez właściwy organ faktu braku możliwości wykorzystywania gruntu, budynku budowli lub ich części do prowadzenia działalności gospodarczej, ze względów technicznych, powinno zawsze dotyczyć przedmiotu podlegającego opodatkowaniu.
Biorąc pod uwagę brak przesłanek do wyłączenia z użytkowania przedmiotowego budynku produkcyjnego wielokondygnacyjnego o powierzchni ... m2 "ze względów technicznych" oraz fakt, iż był on cały czas w posiadaniu przedsiębiorcy, organ stwierdził, że zgodnie z definicją zawartą w art. 1a ust.1 pkt 3 ustawy z dniał 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 r. nr 9 poz. 84 ze zm.), dalej: o.p.o.l., będzie on budynkiem związanym z prowadzeniem działalności gospodarczej, a zatem w latach 2003-2005 nie może być opodatkowany wg stawek ustalonych od budynków pozostałych.
Odnosząc się do kwestii zastosowania właściwej stawki podatku dla lokalu mieszkalnego o pow. ... m2 położonego przy ul... oraz "budynku typu podmiejskiego" o powierzchni użytkowej ... m2., organ stwierdził, że z definicji gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, zawartej w art. 1a ust.1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych wynika, że lokal mieszkalny o pow. ... m2 winien być opodatkowany w stawce dla budynków mieszkalnych. Natomiast budynek "typu podmiejskiego" o pow. użytkowej ... m2. który został wynajęty na garaże - biorąc pod uwagę, iż nie jest budynkiem mieszkalnym, oraz fakt, iż był on cały czas w posiadaniu Skarżącej, należy zakwalifikować do budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, a zatem w latach 2001-2005 nie może być opodatkowany wg stawek ustalonych dla budynków pozostałych.
Organ podniósł także, że wiaty będące w posiadaniu firmy nie spełniające kryteriów budynku, ujęte w korektach deklaracji za lata 2001-2005, zgodnie z art. 1 a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 o podatkach i opłatach lokalnych, znajdują uzasadnienie w przepisach podatku od nieruchomości jako budowle od 2003 r. (w słowniczku wyrażeń ustawowych pojawiła się nowa definicja budynku, co w konsekwencji zmieniło dotychczasowy sposób kwalifikowania wielu obiektów budowlanych z budynków na budowle np. wiata na czterech słupach i z pokryciem dachowym, umocowana na ziemi, do końca 2002 r. była opodatkowana jako budynek, w 2003 r. jest to budowla jeżeli jest związana z prowadzoną działalnością gospodarczą).
Reasumując organ stwierdził, że lokal mieszkalny o powierzchni ... m2 winien być opodatkowany w stawce dla budynków mieszkalnych, natomiast budynek produkcyjny wielokondygnacyjny o powierzchni ... m2 i budynek o powierzchni ... m2 w latach 2001-2005 podlegały opodatkowaniu według stawek przewidzianych dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, natomiast wiaty będące w posiadaniu skarżącej niespełniające kryteriów budynku, znajdują uzasadnienie w przepisach podatku od nieruchomości jako budowle od 2003 r.
Organ stwierdził także, że zgodnie z art. 2 ust.1 pkt 3 o.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają nieruchomości lub obiekty budowlane w tym budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Zgodnie z art. 1a pkt 3 ww. ustawy za grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej uważa się grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych - w związku z powyższym, w ocenie organu, budowle wykorzystywane bezpośrednio do wytwarzania energii elektrycznej lub ciepła, linii elektroenergetycznych przesyłowych i rozdzielczych, rurociągów i przewodów sieci rozdzielczej gazów, ciepła, paliw i wody, budowli służących do odprowadzania i oczyszczania ścieków podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
Organ poinformował także, że stawka podatku 1 % wartości od budowli wykorzystywanych bezpośrednio do wytwarzania energii elektrycznej lub ciepła, linii elektroenergetycznych przesyłowych i rozdzielczych, rurociągów i przewodów sieci rozdzielczej gazów, ciepła, paliw i wody, od budowli służących do odprowadzania i oczyszczania ścieków obowiązywała wyłącznie w roku 2001. W kolejnych latach winna być zastosowana stawka 2% wartości.
Od powyższej decyzji P. Sp. z o.o. odwołała się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., wnosząc o jej uchylenie w całości i orzeczenie co do istoty sprawy lub o przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
Decyzją z ... stycznia 2007 r. nr ... Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. na zasadzie art. 233 § 1 ust. 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Organ II instancji podniósł, że w rozpoznawanej sprawie zostały zebrane wszystkie dowody dostępne organowi podatkowemu mogące przyczynić się do jej wyjaśnienia i ustalenia, czy w sprawie podatku od nieruchomości za lata 2001 – 2005 znajdującej się w posiadaniu P. wykazane zostało nienależne zobowiązanie podatkowe lub zobowiązanie podatkowe uiszczone w wysokości większej od należnej. W tej sytuacji organ I instancji bardzo szeroko i wnikliwie uzasadnił swoje rozstrzygnięcie zasadnie stwierdzając, że brak jest przesłanek uzasadniających zwrot nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku od nieruchomości.
Ponadto organ II instancji wskazał, że wyłączenie z zakresu przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej dotyczy sytuacji gdy przedmiot ten nie jest i jednocześnie nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej a powodem tego jest zdarzenie niezależne od podatnika, dotyczące stanu technicznego nieruchomości.
Organ II instancji powołał się na rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Klasyfikacji Środków Trwałych (Dz. U. Nr 112, poz. 1317 ze zm.), budynki mieszkalne zostały określone jako obiekty budowlane, których co najmniej połowa całkowitej powierzchni użytkowej budynku jest wykorzystywana na cele mieszkalne. Jeżeli budynek jest wykorzystywany jako garaż wówczas budynek w całości podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według stawek właściwych dla budynków mieszkalnych lub ich części. Budynek mieszkalny lub jego część może być również opodatkowany podatkiem od nieruchomości zgodnie ze stawkami jak dla działalności gospodarczej, jeżeli jest zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego P. Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. i wniosła o jej uchylenie w części odnoszącej się do lokalu wykorzystywanego na cele mieszkalne; wielokondygnacyjnego budynku produkcyjnego w złym stanie technicznym; opodatkowania budowli w postaci wiat w okresie 2003-2005 r. oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła:
- naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, przez niewłaściwe zastosowanie art. 1 a ust. 1 pkt 1, art. 1 a ust. 1 pkt 2 oraz art. 1 a ust. 1 pkt 3 o.p.o.l.
- naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, przez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego i prawnego sprawy (art. 122 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, (Dz. U. 2005, Nr 8, poz. 60 ze zm.), a także przez oczywistą sprzeczność pomiędzy sentencją decyzji a jej uzasadnieniem -(również w przypadku decyzji organu I) art. 210 § 4 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, (Dz. U. 2005, Nr 8, poz. 60, ze zm.).
W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że częściowo nie zgadza się z rozstrzygnięciem zawartym w sentencji zaskarżonej decyzji oraz z jej uzasadnieniem. Organ I instancji w sentencji decyzji z ... maja 2006 r., odmówił stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za okres 2001 - 2005 r., ale jednocześnie w jej uzasadnieniu wskazał, że "lokal mieszkalny o powierzchni ... m2 winien być opodatkowany w stawce dla budynków mieszkalnych", tym samym uznając twierdzenia strony skarżącej za zasadne i przecząc sentencji wydanej przez siebie decyzji. Natomiast organ II instancji w uzasadnieniu swojej decyzji z ... stycznia 2007 r. nie ustosunkował się jednoznacznie do kwestii opodatkowania lokalu mieszkalnego, pozostawiając ją nierozstrzygniętą, czym naruszył art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej.
Zdaniem skarżącej, organy administracji naruszyły zasadę prawdy obiektywnej, ponieważ przed wydaniem decyzji nie przeprowadziły oględzin budynku produkcyjnego wielokondygnacyjnego, ani też nie zwróciły się do innych uprawnionych organów o sporządzenie opinii dotyczących jego stanu technicznego, nie wykorzystały więc wszystkich przewidzianych prawem możliwości celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, mimo że ordynacja podatkowa przewiduje taką możliwość.
Ponadto skarżąca podniosła, że wiaty od 1 stycznia 2003 r. powinny podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości wg stawki przewidzianej dla budowli, a nie dla budynków ze względu na fakt, że art. 1 a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych za "budowlę" uznaje obiekt budowlany w rozumieniu prawa budowlanego nie będący budynkiem lub obiektem małej architektury. Uznać więc należy, że obiekty te winny być w zakresie podatku od nieruchomości zakwalifikowane do kategorii budowli. Analiza treści uzasadnienia decyzji organu II instancji zdaje się zdaniem skarżącej wskazywać, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podziela powyższe stanowisko, jednakże nie znajduje to odzwierciedlenia w sentencji wydanej decyzji, co po raz kolejny prowadzi do powstania sprzeczności pomiędzy sentencją decyzji z ... stycznia 2007 r., a treścią jej uzasadnienia.
W odpowiedzi na zarzuty podniesione w skardze Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na podstawie art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlega zgodność aktów administracyjnych zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego.
Kontrola sądów administracyjnych sprowadza się do badania, czy organy administracji publicznej w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Sąd rozstrzyga w graniach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja, odmawiająca stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za kilka lat podatkowych, tj. za lata 2001-2005. Skarżąca dokonała korekty deklaracji podatku od nieruchomości, inaczej oceniając charakter i przeznaczenie opodatkowanych nieruchomości, a także stwierdziła, że na skutek zmian dokonanych w tym okresie w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych niektóre nieruchomości winny być inaczej sklasyfikowane i opodatkowane. Korekty wykazały, zdaniem Skarżącej, że doszło do nadpłaty podatku. Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących poszczególnych nieruchomości stwierdzić należy, co następuje.
ad. lokal mieszkalny
Rację ma Skarżąca, iż w sprawie istnieje ewidentna rozbieżność pomiędzy wydanym rozstrzygnięciem a uzasadnieniem decyzji, w części dotyczącej uznania za budynek mieszkalny lokalu o powierzchni ... m.kw. położonego przy ul... Mieszkalny charakter tego obiektu został przyznany w uzasadnieniu decyzji, albowiem organ stwierdził, że "(...) z przytoczonej definicji lokalu mieszkalnego wynika, że lokal mieszkalny o powierzchni ... m. kw. winien być opodatkowany w stawce dla budynków mieszkalnych." A skoro tak, to rację ma Skarżąca, że zasadnym było dokonanie korekty deklaracji podatkowej w tym zakresie i żądanie stwierdzenia nadpłaty. W skardze Skarżąca wskazała, że nadpłata z tego tytułu winna wynosić 2.450,40 zł (za wszystkie lata podatkowe). Organ przyznając jej rację wydał decyzję odmawiającą stwierdzenia nadpłaty.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien, skoro uznał stanowisko Skarżącej, co do charakteru nieruchomości konsekwentnie orzec o wysokości nadpłaty.
ad. budynek produkcyjny wielokondygnacyjny.
Skarżąca domagała się uznania, że budynek produkcyjny wielokondygnacyjny [...] przy ul... w W., winien być po 2003 r., z uwagi na stan techniczny uznany za taki, który nie podlega opodatkowaniu jako budynek związany z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 o.p.o.l. użyte w ustawie określenia: grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej oznaczają– grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b), chyba, że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Z kolei działalność gospodarcza zdefiniowana została jako działalność, o której mowa w przepisach Prawa działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 2. Jest to zarobkowa działalność wytwórcza, handlowa, budowlana, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i eksploatacja zasobów naturalnych, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły.
Utrwalone w tym zakresie orzecznictwo nakazuje przyjąć, iż sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę budynku, budowli czy gruntu skutkuje tym, że jest on uznany za związany z prowadzeniem działalności gospodarczej. Oznacza to, że nawet nieruchomości, niewykorzystywane w danym momencie do prowadzenia działalności należy uznać za związane z działalnością gospodarczą. W definicji nie ma warunku wykorzystywania wskazanych nieruchomości na cele związane z działalnością gospodarczą, wystarczy sam fakt ich posiadania przez przedsiębiorcę.
Należy zauważyć, że w okresie objętym wnioskiem Skarżącej o stwierdzenie nadpłaty dokonano nowelizacji ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Możliwość wyłączenia z opodatkowania budynków będących w posiadaniu przedsiębiorcy z uwagi na ich stan techniczny pojawiła się dopiero 1 stycznia 2003 r. Wcześniejsze uregulowanie takiej sytuacji nie przewidywało.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, że zasadność argumentów o złym stanie technicznym budynku wielokondygnacyjnego o pow... m2 winna być poddana ocenie tylko przy wymiarze podatku od nieruchomości za lata 2003 - 2005.
Nie ma racji organ kwestionując możliwość dokonania samodzielnie oceny, czy z powodów technicznych budynek nie może być wykorzystany do prowadzenia działalności gospodarczej, wskazując, że tylko odpowiedni akt administracyjny, np. decyzja o pozwoleniu na rozbiórkę, może tę okoliczność należycie dokumentować. Przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych expressis verbis nie obligują podatnika do legitymowania się stosownym aktem administracyjnym z zakresu prawa budowlanego, czego domaga się organ.
Jeżeli organ podatkowy kwestionuje poprawność złożonej korekty deklaracji, winien przeprowadzić postępowanie dowodowe w celu ustalenia, czy wspomniane "względy techniczne" faktycznie występują. Organ ma do dyspozycji szereg środków dowodowych (przesłuchanie strony, zeznania świadków, opinie biegłych), które umożliwiają mu dokonanie oceny.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien takiej oceny dokonać. Sąd zauważa, że w uzasadnieniu decyzji organu I -ej instancji przytoczono jedno zdanie z ekspertyzy, które stanowi, że biegły "nie wyklucza możliwości zaadaptowania przedmiotowego budynku na działalność gospodarczą, poza działalnością produkcyjną i magazynową". W ocenie Sądu, przytoczone pojedyncze zdanie, bez próby odniesienia jego treści do innych elementów ekspertyzy, nie stanowi rzetelnej analizy problemu.
Pojęcie "względy techniczne" nie zostało bezpośrednio zdefiniowane przez ustawodawcę, co stanowi istotny mankament. Orzecznictwo sądowe stara się tę lukę wypełnić. Sąd w składzie orzekającym w sprawie zwraca uwagę, iż podziela stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 lutego 2006 r. sygn. II FSK 301/05 (Lex nr 193364), iż "Przejściowe niewykorzystywanie przez podmiot gospodarczy nieruchomości lub jej części służącej do wykonywania działalności gospodarczej nie daje podstaw do tego, by do wymiaru podatku od nieruchomości niemiały zastosowania stawki przewidziane dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą" Tę okoliczność organ podatkowy dokonując oceny, czy zachodzą przesłanki wyłączenia, powinien także zbadać.
ad.wiaty
W okresie, którego dotyczy wniosek została wprowadzona do ustawy nowa definicja budynku. Według art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. Nr 9 poz. 31 ze zm.); za budynek w rozumieniu tej ustawy uważany był obiekt budowlany umocowany w ziemi lub na ziemi, posiadający ściany lub słupy, albo filary oraz pokrycie dachowe. Nowelizacja powyższej ustawy wprowadziła z dniem 1 stycznia 2003 r. nowe pojęcie budynku. Budynkiem jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Wprowadziła także definicje pojęcia budowla. Obie kategorie nieruchomości podlegają odrębnym zasadom opodatkowania jeśli związane są z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Organ orzekając w przedmiocie nadpłaty nie rozpatrzył należycie wniosku Skarżącej. W uzasadnieniu decyzji organ I-ej instancji, powołał się na definicję budynku sprzed 1 stycznia 2003 i wskazał, że "jeśli obiekt można zakwalifikować do kategorii budynków na podstawie cytowanej definicji, to podlegał opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. W związku z powyższym nie jest możliwa korekta podatku w tym zakresie za lata 2001-2002." Organ drugiej instancji przytoczył obszerniej orzecznictwo i także podsumował, że "jeśli wiaty spełniają warunki określone w art. 3 ust.4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w brzmieniu obowiązującym do końca 2002 r, to tego typu obiekty winny być opodatkowane jak budynki."
W ocenie Sądu organ obszernie opisał orzecznictwo dotyczące pojęcia budynku i budowli, ale w istocie nie ustalił stanu faktycznego i nie dokonał subsumpcji normy prawnej. Uszło także uwadze organu, że wniosek Skarżącej dotyczył także lat 2003 – 2005, kiedy to ustalone zostało w art. 1 ust.1 pkt 2 pojęcie budowli. By należycie rozstrzygnąć sprawę organ winien ustalić, jaki charakter miały wskazane przez Skarżącą wiaty i wyjaśnić dlaczego winny być zakwalifikowane do odpowiednich kategorii nieruchomości. Czyniąc to organ winien mieć na uwadze zmiany, które zaszły w stanie prawnym. W przypadku uznania tych wiat za budowle winien zbadać, czy stawki podatku, które uiściła Skarżąca były właściwe i ocenić, czy w sprawie doszło do nadpłaty podatku.
Sąd zauważa, że zasady ogólne postępowania podatkowego są integralną częścią przepisów regulujących procedurę podatkową i są dla organu podatkowego wiążące na równi z innymi przepisami tej procedury, przy czym, jak podkreślono w orzecznictwie i literaturze przedmiotu, art. 122 Ordynacji podatkowej jest nie tylko zasadą dotyczącą sposobu prowadzenia postępowania, lecz w równym stopniu wskazówką interpretacyjną prawa materialnego. Prawidłową decyzję organ podatkowy może podjąć tylko wówczas, gdy rozporządza materiałem dowodowym zebranym w sposób wyczerpujący, pozwalającym na prawidłową ocenę stanu faktycznego. Należy zauważyć, iż organ podatkowy narusza prawo nie tylko w wypadku wadliwej oceny prawnej stanu faktycznego, wadliwego zastosowania prawa, ale i w równym stopniu wtedy, gdy prawidłowo zastosuje prawo do wadliwie ustalonego stanu faktycznego.
Ustawodawca w art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej określił jakie elementy powinno zawierać uzasadnienie decyzji organu i tak powinno ono wskazywać fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody którym dał wiarę, oraz przyczyny dla których innym dowodom odmówił wiarygodności. Odnosząc się do tych wymogów należy stwierdzić, że uzasadnienie organu II instancji nie zawiera takich elementów. Organ ten pozostawił w istocie nierozstrzygniętą kwestię nadpłaty.
Organ w ogóle nie badał mimo, uznania racji Skarżącej, prawidłowości określenia wysokości podatku. Taka sytuacja miała miejsce w odniesieniu do nieruchomości o pow. ... m2 położonej w W. przy ulicy ... oraz budowli wykazanych przez Skarżącą na stronie 12 wniosku, co do których Skarżąca wskazała, że zastosowała nieprawidłową stawkę podatku, zamiast 2% - 1%. Organ przyznał rację, że obiekty budowlane były w okresie od 2002- 2005 r. opodatkowane stawką 2% i mimo to nie zbadał prawidłowości wysokości podatku.
Strona nie kwestionowała rozstrzygnięcia organu w kwestii budynku mieszkalnego o pow. użytkowej ... m.kw. oraz budowli niezwiązanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (wymienionych na str. 9 wniosku). Sąd podziela w tym zakresie ustalenia i wykładnię dokonaną przez organ.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien mieć na uwadze, iż wniosek Skarżącej dotyczy kilku lat podatkowych. Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie III SA/Dwa 2515/05 z dnia 9 listopada 2005 r. ."podatek od nieruchomości jest podatkiem corocznym, nie zaś podatkiem jednorazowym.(...) Jeśli tak, to również ewentualna nadpłata w tym podatku - nadpłacony lub nienależnie zapłacony podatek musi odnosić się do danego roku podatkowego. Za niedopuszczalne należy więc uznać orzekanie o nadpłacie w podatku od nieruchomości za więcej niż jeden rok podatkowy w sposób łączny, bez jednoczesnego wskazania jakie kwoty nadpłaty dotyczą poszczególnych lat podatkowych".
Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja narusza zasady ogólne postępowania opisane w art. 122, 210§4 Ordynacji podatkowej oraz art.1 ust 1 pkt 1a ust.1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c , art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. Na podstawie art. 200 p.p.s.a. powyższej ustawy Sąd zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.
-----------------------
2
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło