IV SA/Gl 1405/06
WyrokWSA w Gliwicach2007-09-13
Skład orzekający: Szczepan Prax, Stanisław Nitecki, Anna Tyszkiewicz – Ziętek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zdarzenie, które kwalifikuje się jako wypadek przy pracy, może być jednocześnie uznane za chorobę zawodową, jeśli czynnik szkodliwy nie występuje w środowisku pracy pracownika w sposób ciągły?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organu odwoławczego, że zdarzenie, które miało cechy wypadku przy pracy, nie może być jednocześnie uznane za chorobę zawodową, jeśli nie ma związku przyczynowo-skutkowego między warunkami pracy a stwierdzonym schorzeniem. Choroba zawodowa jest skutkiem samych warunków pracy, a nie innych przyczyn związanych z wykonywaniem pracy. Mimo stwierdzenia uchybienia proceduralnego w zakresie dwuinstancyjności badań lekarskich, nie miało ono wpływu na wynik sprawy, ponieważ było ono korzystne dla skarżącego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy stwierdzenia choroby zawodowej u N. S. przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. po tym, jak Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B. pierwotnie stwierdził chorobę zawodową. Organ odwoławczy uznał, że zdarzenie, które miało miejsce w dniu [...] r., było wypadkiem przy pracy, a nie chorobą zawodową, ponieważ nie było związku przyczynowego między warunkami pracy a schorzeniem. Skarżący N. S. nie zgodził się z tą decyzją, twierdząc, że jego choroba jest następstwem zdarzenia w pracy i że inni pracownicy mieli stwierdzone choroby zawodowe.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Asesor WSA Anna Tyszkiewicz – Ziętek Protokolant sekr. sąd. Arkadiusz Kmiotek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2007r. sprawy ze skargi N. S. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 1998 r. nr 90, poz. 575 ze zm.) i art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego stwierdził u N. S. chorobę zawodową: chorobę wywołaną pracą w warunkach [...] pochodzenia zawodowego. W uzasadnieniu decyzji stwierdził, że decyzja wydana została na podstawie orzeczenia lekarskiego nr [...] o rozpoznaniu choroby zawodowej wystawionego przez Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. z dnia [...] r. Nadto organ wskazał, że w dniu [...] r. o godz. [...] nastąpiła [...], wskutek której N. S. doznał [...] i [...]. Zatem, zdaniem organu spełnione zostały przesłanki uzasadniające stwierdzenie występowania choroby zawodowej, a mianowicie rozpoznanie jej przez uprawnioną placówkę medyczną oraz związek przyczynowo-skutkowy między zaistniałym zdarzeniem a rozpoznanym schorzeniem.
Odwołanie od powyższej decyzji wniosły Spółka A w K. M. W motywach odwołania wskazały, że rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji obarczone jest istotnymi wadami. W szczególności Spółka zakwestionowała zaliczenie zdarzenia, jakie miało miejsce w dniu [...] r. do zdarzeń związanych z chorobą zawodową, ponieważ w następstwie [...] miał miejsce w zakładzie pracy wypadek przy pracy w następstwie, którego N. S. doznał jedynie [...] oraz [...] i wystąpił u niego także [...]. Zatem zakwalifikowanie dolegliwości N. S. jako choroba zawodowa budzi poważne zastrzeżenia.
W ramach postępowania odwoławczego strona odwołująca się przedłożyła dokumenty dotyczące zakwalifikowania zdarzenia z dnia [...] r. za wypadek przy pracy i podniosła brak występowania przesłanek pozwalających uznać występowanie choroby zawodowej u N. S.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. decyzją z dnia
[...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji i odmówił stwierdzenia u N. S. choroby zawodowej wymienionej w pozycji [...] wykazu chorób zawodowych z rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. W motywach rozstrzygnięcia organ ten wpierw przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania a następnie przywołał obowiązujące przepisy dotyczące stwierdzenia choroby zawodowej i zaznaczył, że dla jej stwierdzenia niezbędne jest wykazanie związku przyczynowego między warunkami pracy a występującym schorzeniem. Organ ten podniósł, że dochodzenie epidemiologiczne wykazało, że N. S. w dniu [...] r. był eksponowany na [...] oraz [...] i [...] spowodowaną [...] w miejscu pracy [...]. W następstwie przeprowadzonego badania w Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. rozpoznano u wyżej wymienionego chorobę zawodową wywołaną pracą w warunkach [...] pod [...] i [...] i [...] i zakwalifikowali rozpoznaną chorobę do poz. [...] wykazu chorób zawodowych. Jednakże organ ten zauważył, że strona nie pracowała w warunkach [...] na [...], a przedstawione powyżej okoliczności wyczerpują znamiona wypadku przy pracy, gdyż było to zdarzenie [...]. Nadto stwierdził, że wypadek przy pracy i choroba zawodowa to dwa różne pojęcia prawne na oznaczenie skutków zadziałania na pracownika przyczyny zewnętrznej związana z pracą. Choroba zawodowa jest zawsze skutkiem samych warunków pracy, a nie jakiejkolwiek innej przyczyny pozostającej w związku z wykonywaniem pracy, co oznacza, że zdarzenie mające cechy wypadku przy pracy nie można jednocześnie zakwalifikować jako chorobę zawodową, gdy czynnik szkodliwy nie występuje w środowisku pracy pracownika. Z uwagi na fakt, że N. S. w swojej codziennej pracy nie wykonywał swoich obowiązków w warunkach [...] a zdarzenie, w którym uczestniczył [...] i było charakterystyczne dla wypadku przy pracy.
Na decyzję tę skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniósł N. S. W skardze tej nie zgodził się z wydaną decyzją i zwrócił się o jej uchylenie. W szczególności zarzucił organowi odwoławczemu naruszenie prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. W motywach skargi przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania i zauważył, że jego choroba jest następstwem zdarzenia jakie miało miejsce w dniu [...] r., czyli została spowodowana działaniem [...] występujących w środowisku pracy. Zaznaczył także, że u innych pracowników stwierdzono chorobę zawodową i z tego powodu jest skrzywdzony.
W odpowiedzi na skargę Ś. Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. wniósł o oddalenie skargi i przywołał dotychczasową argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.
Pełnomocnik skarżącej Spółki pismem procesowym zawierającym odpis z Krajowego Rejestru Sądowego poinformował o połączeniu się skarżącej Spółki z Firma A w B. i powstania nowego podmiotu [...] w B., będącego stroną w rozpatrywanej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd administracyjny stosownie do postanowień art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Kontrola ta przeprowadzana jest pod względem legalności, a zatem w oparciu o kryterium zgodności z prawem.
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 wyżej wymienionej ustawy sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd, stosownie do postanowień art. 134 cytowanej ustawy rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji takich uchybień, które pozwalałyby uwzględnić wniesioną skargę. Jednocześnie należy zaznaczyć, że skład orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko wyrażone przez tutejszy Sąd w licznych wyrokach, w tym w sprawie o sygn. akt IVSA/Gl 824/06 i nie podziela odosobnionego stanowiska wyrażonego w wyroku w sprawie o sygn. akt IV SA/Gl 829/06.
W pierwszej kolejności przyjdzie przedstawić stan prawny, jaki stanowił podstawę do podjęcia rozstrzygnięć przez organy administracji w sprawie. Z uwagi na fakt, że pierwsze czynności w sprawie dokonane zostały po wejściu w życie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115), w sprawie mają zastosowanie przepisy tegoż aktu prawnego. W oparciu o wskazany akt chorobę zawodową można stwierdzić wówczas, gdy spełnione zostaną kumulatywnie trzy przesłanki pozytywne, a mianowicie u osoby ubiegającej się rozpoznana zostanie choroba wymieniona w załączniku do wskazanego rozporządzenia a jej etiologia związana będzie z zatrudnieniem, jak również wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych nastąpi w okresie wskazanym w rozporządzeniu pomimo wcześniejszego zakończenia narażenia zawodowego.
W rozpatrywanej sprawie zagadnieniem, które nie wzbudza sporów między stronami postępowania jest to, że w dniu [...] r. w zakładach należących do skarżącej Spółki miał miejsce [...], w następstwie, którego poszkodowanym został N. S. Doznał on [...] oraz [...] i [...]. Doznane przez niego [...] zostały uznane przez Przychodnię Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. w orzeczeniu z dnia [...] r. za chorobę zawodową wymienioną w pkt [...] ust. [...] wymienionego powyżej rozporządzenia, a mianowicie chorobę wywołaną pracą w [...] – [...]. Orzeczenie to stało się podstawą dla organu pierwszej instancji do stwierdzenia u N. S. występowania choroby zawodowej – [...] pochodzenia zawodowego. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodził się zakład pracy, ponieważ jego zdaniem w rozpatrywanej sprawie nie zachodzą przesłanki uzasadniające stwierdzenie u skarżącego choroby zawodowej, natomiast wskazany zakład nie kwestionuje, że zdarzenie z [...] r. należy rozpatrywać w kategoriach wypadku przy pracy. Stanowisko takie podzielił organ odwoławczy, który w zaskarżonej decyzji podzielił stanowisko Spółki A w K. M.
W tej sytuacji należy przypomnieć przesłanki pozwalające rozpoznać chorobę zawodową. Zgodnie z nimi u osoby ubiegającej się rozpoznana zostanie choroba wymieniona w załączniku do wskazanego rozporządzenia a jej etiologia związana będzie z zatrudnieniem, jak również wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych nastąpi w okresie wskazanym w rozporządzeniu pomimo wcześniejszego zakończenia narażenia zawodowego. Oznacza to, że aby rozpoznać chorobę zawodową musi wystąpić związek przyczynowy między rozpoznaną chorobą a jej zawodową etiologią. Innymi słowy choroba zawodowa wystąpi wówczas, gdy w następstwie wykonywanej pracy, bądź warunków, w jakich jest ona wykonywana rozpoznana zostanie choroba wymieniona we wskazanym załączniku.
W świetle powyższych ustaleń przyjdzie zgodzić się z organem odwoławczym, że w rozpatrywanej sprawie [...], który miał miejsce w dniu [...] r. w Spółce A w K. M. stał się przyczyną wypadku przy pracy, natomiast nie stanowił on podstawy do rozpoznania u N. S. choroby zawodowej. Otóż jak wynika z karty oceny narażenia zawodowego sporządzonej w związku z podejrzeniem choroby zawodowej, N. S. zatrudniony był w zakładzie pracy na stanowisku [...] i [...], a zatem wykonywany zawód jak również miejsce wykonywanej pracy nie stwarzały powstania zagrożenia choroby zawodowej [...] powstałego w następstwie pracy w warunkach [...]. Należy podkreślić, co wynika z akt sprawy, że [...] miał miejsce w [...], zatem nie było to [...] skarżącego. W tym dniu [...] w pobliżu wskazanego magazynu jak [...]. Zatem zdarzenie to spełnia wszelkie znamiona przewidziane dla wypadku przy pracy, natomiast brak jest związku przyczynowo skutkowego między wykonywaną pracą a stwierdzonym u niego schorzeniem. Następstwem wskazanego [...] stało się przyznanie skarżącemu stosownego [...], natomiast zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie brak jest podstaw do stwierdzenia u niego choroby zawodowej.
W świetle przedstawionej analizy stanu faktycznego i normatywnego skład orzekający nie dopatrzył się naruszeń przepisów prawa materialnego, natomiast w niniejszej sprawie można dostrzec pewne uchybienie w odniesieniu do przepisów postępowania administracyjnego. Stosownie do postanowień § 5 ust. 1 wyżej wymienionego rozporządzenia właściwym do orzekania o rozpoznaniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do jej rozpoznania jest lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach w sprawie specjalizacji lekarskich niezbędnych do wykonywania orzecznictwa w zakresie chorób zawodowych, zatrudniony w jednej z jednostek orzeczniczych. Zgodnie z regułami określonymi we wskazanym przepisie orzecznictwo to jest dwustopniowe i od orzeczeń wydawanych przez placówki pierwszej instancji przysługuje odwołanie do placówek wyższego stopnia. Wśród placówek pierwszej instancji wymienia się m.in. poradnie i oddziały chorób zawodowych wojewódzkich ośrodków medycyny pracy, natomiast placówkami odwoławczymi są przychodnie, oddziały i kliniki chorób zawodowych jednostek badawczo rozwojowych w dziedzinie medycyny pracy. Wskazany dwuinstancyjny tryb został wprowadzony w tym celu by zapewnić osobie badanej możliwość skontrolowania uzyskanych wyników przez placówkę wyższego stopnia. W rozpatrywanej sprawie naruszone zostały przedstawione powyżej reguły, ponieważ N. S. badany był przez jedną placówkę, a mianowicie przez Przychodnię Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., która wystawiła orzeczenie w dniu [...] r. Należy zaznaczyć, że stosownie do wskazanych unormowań placówka ta jest podmiotem odwoławczym, co znalazło odzwierciedlenie w tym, że od wydanego orzeczenia nie wskazano możliwości wniesienia odwołania. Oznacza to, że w ramach prowadzonego postępowania dopuszczono się uchybienia polegającego na uniemożliwieniu dwukrotnego badania skarżącego przez uprawnione do tego placówki medyczne, jednakże orzeczenie to było korzystne dla skarżącego, zatem uchybienie to nie miało żadnego wpływu na rozstrzygnięcie podejmowane przez organ odwoławczy, a tym samym nie mogło wpłynąć na wynik sprawy. Z tego też powodu skład orzekający uznał, że wskazane uchybienie nie miało wpływu na wynik sprawy i jako takie nie mogło stanowić przesłanki uzasadniającej uwzględnienie skargi.
Skoro Sąd nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi, to stosownie do postanowień art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało skargę oddalić.
su.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło