IV SA/Wa 1083/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Asesor WSA Aneta Opyrchał, Protokolant Dominik Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2007 r. sprawy ze skargi Gmina P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Wojewody [...]na rzecz skarżącej Gminy P. kwotę 540 (pięćset czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, 3. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. IV SA/Wa 1083/07 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] czerwca 2003r. Starosta P. stwierdził przejście mienia w postaci działek oznaczonych nr [...] i [...] w obrębie G., gm. P., stanowiących wody płynące - rzeka [...] w trwały zarząd Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. Burmistrz Miasta P. pismem z dnia 4 lipca 2003r. wniósł odwołanie od tej decyzji. Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] lipca 2003r. uchylił decyzję organu I instancji. W wyniku zaskarżenia powyższej decyzji przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W., Naczelny Sąd Adrninistracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia [...] lipca 2004r. sygn. akt [...], uchylił powyższą decyzję. Przyczyną uchylenia powyższego rozstrzygnięcia było m. in. niewyjaśnienie przez organ odwoławczy, czy odwołanie od decyzji organu I instancji złożył Burmistrz Gminy P., czy też Gmina P. reprezentowana jedynie przez jej organy. Wojewoda [...] realizując zalecenia wyroku, zwrócił się do Burmistrza Miasta P. o złożenie w tej sprawie odpowiednich wyjaśnień i dokumentów. W odpowiedzi na powyższe, Burmistrz Miasta P. przedłożył zaświadczenie o wyborze Burmistrza Miasta P. oraz wyciąg z protokołu sesji Rady Miejskiej w P. z dnia [...] listopada 2002 r. o złożeniu ślubowania. Wyjaśnił, że zgodnie z przepisem art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity: Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.) składanie odwołań od decyzji administracyjnych nie wymaga udzielenia pełnomocnictw Burmistrzowi przez Radę Miejską w tym zakresie, bowiem oświadczenie woli w imieniu gminy w zakresie zarządu mieniem składa jednoosobowo wójt albo działający na podstawie jego upoważnienia zastępca wójta samodzielnie albo wraz z inną upoważnienia przez wójta osobą. Zdaniem Wojewody [...] przedłożone przez odwołującego się dokumenty nie wskazują, że posiada on przymiot strony w niniejszym postępowaniu odwoławczym. Organ podkreślił, że odwołania Burmistrza Miasta P. nie można uznać za skuteczne, z uwagi na brak umocowania we właściwym akcie prawnym IV SA/Wa 1083/07 uprawniającym do jego wniesienia. W konsekwencji, decyzją z dnia [...] marca 2007r. umorzył postępowanie odwoławcze w sprawie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Gmina P., reprezentowana przez Burmistrza Miasta P., wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając jej naruszenie przepisu art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity: Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.), art. 107, art. 138 § 1 pkt 3, art. 9 i art. 10 k.p.a. W uzasadnieniu skargi skarżący zakwestionował stanowisko organu odwoławczego, poszukujące szczególnego umocowania do wniesienia odwołania przez organ gminy. Zdaniem skarżącego, jego umocowanie do działania w imieniu gminy wynika z ustawy o samorządzie gminnym, a zwłaszcza z przepisów art. 11 ust. 1 pkt 2, art. 30, art. 46 ust. 1 tej ustawy. W konsekwencji składnie odwołań od decyzji administracyjnych nie wymaga posiadania przez organ gminy żadnych pełnomocnictw, zaś uzasadnienie decyzji w tym zakresie narusza przepis art. 107 k.p.a. Skarżący podniósł ponadto, że Gmina P. ma status strony w toczącym się postępowaniu o przejście mienia w trwały zarząd Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W., bowiem decyzja Starosty w tym zakresie obejmuje także działkę stanowiącą własność tej Gminy. W uzasadnieniu skargi skarżący podał, że przed wydaniem decyzji przez organ odwoławczy nie zapewniono mu możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, przez co naruszono art. 9 i art. 10 k.p.a. Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, ponawiając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Przedstawiona kontroli sądowej decyzja Wojewody [...] została podjęta na podstawie przepisu art.138 § 1 pkt 3 k.p.a. W jej uzasadnieniu organ odwoławczy prezentował pogląd, że odwołujący się Burmistrz Miasta P. nie posiada przymiotu strony w postępowaniu w przedmiocie przejścia mienia w postaci działek oznaczonych numerami [...] i [...] w obrębie G., gm. P. w trwały zarząd Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. Sąd nie podziela tego stanowiska, albowiem nie znajduje ono oparcia w obowiązujących przepisach prawa. Gmina, jak wynika z art. 2 ust. 2 ustawy IV SA/Wa 1083/07 0. samorządzie gminnym posiada osobowość prawną. Zatem, zgodnie z art. 38 k.c, jako osoba prawna działa przez swoje organy w sposób przewidziany w ustawie 1. w opartym na niej statucie. Organy gminy i jej kompetencje określają przepisy ustawy o samorządzie gminnym, w szczególności przepisy działu 3 tej ustawy, zatytułowanego "Władze gminy". Jest w nich mowa o radzie gminy, będącej organem stanowiącym i kontrolnym gminy oraz o wójcie (burmistrzu, prezydencie miasta), pełniącym jednoosobowo funkcje zarządu jako organu osoby prawnej (art. 11a ustawy o samorządzie gminnym w brzmieniu po nowelizacji dokonanej -ustawą z dnia 20 czerwca 2002r. o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta, Dz. U. Nr 113, poz. 984 ze zm.). Przepisy wymienionego rozdziału normują kompetencję każdego z tych organów. Wśród przepisów o których mowa jest art. 31 ustawy, stanowiący że wójt kieruje bieżącymi sprawami gminy oraz reprezentuje ją na zewnątrz. Trzeba dodać, że ilekroć w ustawie o samorządzie gminnym jest mowa o wójcie, należy przez to rozumieć także burmistrza i prezydenta miasta (art. 11a tej ustawy). Z przytoczonych przepisów wynika, że wójt lub burmistrz (prezydent miasta) z mocy ustawy uzyskali status reprezentanta gminy. Oznacza to, że wymienione osoby są upoważnione do wyrażania woli gminy jako osoby prawnej. Ustawa o samorządzie gminnym nie określa zakresu przysługującej organowi wykonawczemu gminy reprezentacji. W tej sytuacji należy przyjąć, że chodzi o reprezentacje gminy zarówno w sferze publicznoprawnej (ustrojowej) jak i cywilnoprawnej. Ze względu na odrębne uregulowanie zasad składania oświadczeń woli w imieniu gminy w zakresie zarządu mieniem (art. 46 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym), należy przyjąć, że art. 31 powołanej ustawy odnosi się w pierwszej kolejności do stosunków publicznoprawnych gminy, a dopiero - na zasadzie wyjątku - do reprezentacji w zakresie czynności cywilnoprawnych. W konsekwencji stwierdzić należy, że wójt jest organem reprezentującym gminę w stosunkach publicznoprawnych. W sprawach z zakresu zarządu mieniem gmina jako osoba prawa prywatnego jest natomiast reprezentowana przez wójta albo działającego na podstawie jego upoważnienia zastępcę wójta samodzielnie albo wraz z inną upoważnioną przez wójta osobą (art. 46 ust. 1 ustawy). Z przytoczonych regulacji prawnych wynika, że wójt IV SA/Wa 1083/07 (burmistrz, prezydent miasta) reprezentujący gminę w stosunkach publicznoprawnych zobowiązany jest (i uprawniony) do reprezentowania gminy w postępowaniu administracyjnym oraz w postępowaniu sądowo - administracyjnym. Zatem z mocy samej ustawy, bez przedkładania jakichkolwiek pełnomocnictw, posiada uprawnienie do udziału w postępowaniu administracyjnym. Burmistrz, realizując zalecenia Sądu podał, że działa w imieniu Gminy i przedłożył zaświadczenie o wyborze. Wyjaśnił, ze nie ma /własnego/ interesu prawnego we wniesieniu odwołania; działa w imieniu gminy, a zatem w granicach jej interesu prawnego. Przedłożone przez Burmistrza informacje i wyjaśnienia zostały przez organ odwoławczy zinterpretowane w sposób nie mający oparcia w przepisach obowiązującego prawa. Odwołujący wyjaśnił wątpliwości, na które zwrócił uwagę sąd administracyjny w wyroku z dnia [...] lipca 2004r. co do tego, kto wniósł odwołanie (Burmistrz Gminy czy Gmina reprezentowana przez organy). W tym stanie rzeczy Sąd orzekający w niniejszej sprawie uznał, że wbrew twierdzeniom organu odwoławczego, nie ma podstaw do żądania od Burmistrza Gminy przedłożenia pełnomocnictwa uprawniającego go do działania w imieniu gminy. Skoro art. 31 ustawy o samorządzie gminnym uznaje burmistrza za reprezentanta gminy, to tym samym może być on przedstawicielem swojej gminy. Przeciwne stanowisko organu w tym przedmiocie nie zostało, jak słusznie zarzuca strona skarżąca, w jakikolwiek sposób uzasadnione (art. 107 k.p.a.). Z tych powodów nie można uznać, że w Burmistrz Gminy P., w ramach wykonywania funkcji reprezentowania gminy na zewnątrz nie był uprawniony do wniesienia, w imieniu gminy, odwołania od decyzji organu I instancji. W konsekwencji nie można podzielić stanowiska organu odwoławczego odmawiającego organowi gminy statusu strony w prowadzonym postępowaniu. Wyjaśnił on bowiem, w wykonaniu wytycznych wyroku Sądu, iż działa na rzecz gminy. Z tych przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uznał skargę za uzasadnioną i na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy.