I SA/Wa 808/07

WyrokWSA w Warszawie2007-09-14

Skład orzekający: Daniela Kozłowska, Iwona Kosińska, Joanna Skiba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podmiot władający nieruchomością, która ma zostać skomunalizowana, posiada przymiot strony w postępowaniu komunalizacyjnym?
Ratio decidendi
Podmiot władający nieruchomością, która ma zostać skomunalizowana, nie posiada przymiotu strony w postępowaniu komunalizacyjnym, ponieważ postępowanie to ma charakter deklaratoryjny i dotyczy wyłącznie interesów prawnych Skarbu Państwa oraz jednostki samorządu terytorialnego. Brak bezpośredniego wpływu decyzji na prawa i obowiązki podmiotu władającego nieruchomością wyklucza jego legitymację do wniesienia odwołania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Szpitala [...] w W. na decyzję Ministra Skarbu Państwa o umorzeniu postępowania odwoławczego. Postępowanie odwoławcze zostało wszczęte w wyniku odwołania Szpitala od decyzji Wojewody stwierdzającej nabycie przez Powiat W. z mocy prawa własności nieruchomości, które były we władaniu Szpitala. Minister Skarbu Państwa umorzył postępowanie, uznając, że Szpital nie posiada przymiotu strony w postępowaniu komunalizacyjnym.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daniela Kozłowska Sędziowie Asesor WSA Iwona Kosińska Asesor WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2007 r. sprawy ze skargi Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Szpitala [...] w W. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie komunalizacji oddala skargę. Decyzją z dnia [...] marca 2007 r., nr [...] Minister Skarbu Państwa umorzył postępowanie odwoławcze wszczęte na skutek odwołania Dyrektora Szpitala [...] w W. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2006 r., nr [...] stwierdzającej w punkcie I nabycie przez Powiat W. z mocy prawa własności nieruchomości zabudowanej, położonej w W., wskazanej jako działki [...], [...], [...] i odmawiającej nabycia przez Powiat W. nieruchomości zabudowanej, położonej w W., oznaczonej jako działka [...] oraz stwierdzającej w punkcie II przejęcie z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Powiat W. uprawnień organu administracji rządowej, który utworzył Szpital [...] Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w W. przy Al. [...]. Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym: Starosta Powiatu W. pismem z dnia 17 maja 2000 r. zwrócił się do Wojewody [...] z wnioskiem o stwierdzenie nabycia z mocy prawa mienia będącego we władaniu Szpitala [...] S.P.Z.O.Z. w W., powołując się na przepis art. 60 ust. 3 w zw. z art. 47 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.). Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2000 r., nr [...] stwierdził nabycie z mocy prawa, nieodpłatnie z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Powiat W. własności nieruchomości zabudowanej położonej w W. przy Al. [...], oznaczonej jako działka nr [...] oraz stwierdził przejęcie przez Powiat W. uprawnień organu administracji rządowej, który utworzył Szpital [...] Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w W. przy Al. [...]. Od decyzji z dnia [...] czerwca 2000 r. odwołanie złożył Samodzielny Publiczny [...] Szpital [...] w W. podnosząc, że jest władającym częścią przedmiotowej nieruchomości, która to część nie może być traktowana jako mienie Powiatu W., bowiem Szpital ten nie został przejęty z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Powiat. Na skutek powyższego odwołania Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] października 2000 r., nr [...] uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2000 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W związku z powyższym Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2006 r., nr [...] stwierdził w punkcie I nabycie przez Powiat W. z mocy prawa własności nieruchomości zabudowanej, położonej w W., wskazanej jako działki [...], [...], [...] i odmówił nabycia przez Powiat W. nieruchomości zabudowanej, położonej w W., oznaczonej jako działka [...], natomiast w punkcie II stwierdził przejęcie z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Powiat W. uprawnień organu administracji rządowej, który utworzył Szpital [...] Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w W. przy Al. [...]. Pismem z dnia 5 października 2006 r. Dyrektor Szpitala [...] w W. odwołał się od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2006 r. Rozpatrując odwołanie Minister Skarbu Państwa uznał, że jest przede wszystkim zobligowany do zbadania, czy Szpital [...] posiada przymiot strony w danym postępowaniu. Organ wskazał, że przedmiotowa decyzja ma charakter deklaratoryjny, potwierdzający określony stan faktyczny i prawny w oparciu o przepisy art. 60 ustawy z dnia 13 października 1998 r., zgodnie z którym stronami postępowania są tylko Skarb Państwa i jednostki samorządu terytorialnego. Biorąc pod uwagę treść powołanego przepisu jak również orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazujące, że użytkownik nieruchomości nawet prawnie nią władający nie jest stroną postępowania komunalizacyjnego, bowiem jego wynik nie dotyczy bezpośrednio jego praw, organ II instancji uznał, że Szpital [...] w W. nie ma przymiotu strony w niniejszym postępowaniu i decyzją z dnia [...] marca 2007 r., nr [...] umorzył postępowanie odwoławcze. Skargę od powyższej decyzji Ministra Skarbu Państwa w dniu [...] maja 2007 r. wniósł Dyrektor Szpitala [...] w W., zarzucając jej obrazę art. 28 kpa poprzez uznanie, że szpital nie posiada przymiotu strony w tym postępowaniu oraz naruszenie przepisu art. 138 § 1 ust. 3 poprzez jego zastosowanie pomimo braku podstaw do tego, wnosząc w konkluzji o jej uchylenie. W treści skargi wskazano, że organ w żaden sposób nie odniósł się do treści art. 28 kpa i nie ocenił, czy w tej konkretnej sprawie Szpital [...] dysponuje interesem prawnym. Minister Skarbu Państwa pominął zdaniem skarżącego fakt, że przymiot strony przysługuje również takiemu podmiotowi, którego sfery prawnej dotykają skutki decyzji, a skutki decyzji wydanej na podstawie przepisu art. 60 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, dotyczą także podmiotów władających mieniem Skarbu Państwa przejmowanym z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego, a tym samym podmioty te winny być uznane za stronę postępowania. Skutki decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2006 r. w sposób oczywisty dotyczą Szpitala [...] jako podmiotu którego organem założycielskim jest Powiat W.. To organ założycielski wyposaża bowiem, w myśl postanowień ustawy o zakładach opieki zdrowotnej, samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej w mienie, w tym w nieruchomości. Ponadto przedmiotowe postępowanie sprowadza się w istocie do ustalenia, czy to Szpital [...] był władającym częścią przedmiotowej nieruchomości, gdyż warunkuje to wydanie decyzji o nabyciu tego mienia przez powiat. Odmowa nabycia natomiast części nieruchomości będącej we władaniu Szpitala [...] od 1792 r. przez jego organ założycielski skutkuje dodatkowo wyzbyciem się skarżącego z władania tą nieruchomością. Skarżący wskazał ponadto, że w decyzjach Ministra Skarbu Państwa widoczny jest brak konsekwencji odnoście przyznawania przymiotu strony w postępowaniu komunalizacyjnym. Organ uznał bowiem za stronę postępowania Samodzielny Publiczny [...] Szpital [...] w W., nie będący jednostką samorządu terytorialnego, w wyniku odwołania którego decyzją z dnia [...] października 2000 r. uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2000 r., natomiast odmówił przyznania przymiotu strony skarżącemu. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna, gdyż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Należy podkreślić, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada jedynie, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Istotą rozpatrywanej sprawy było ustalenie, czy Szpital [...] posiadał przymiot strony w rozumieniu art. 28 kpa i art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872, ze zm.). Stroną – jak to określa art. 28 kpa - jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. O tym czy określonemu podmiotowi przysługują uprawnienia strony rozstrzygają przepisy prawa materialnego, uczestniczenie natomiast w postępowaniu administracyjnym, samo przez się nie czyni podmiotu stroną. Musi on wykazać, że ma materialnoprawny interes uczestniczenia w sprawie i to dopiero daje legitymację strony. Ponadto postępowanie komunalizacyjne prowadzone w trybie art. 60 ust. 1 powołanej ustawy z dnia 13 października 1998 r. ma na celu potwierdzenie (w formie decyzji deklaratoryjnej) dokonujących się z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przekształceń własnościowych pomiędzy Skarbem Państwa a właściwą jednostką samorządu terytorialnego. Niekwestionowany jest więc pogląd, że stronami tego postępowania jest jedynie Skarb Państwa i właściwa jednostka samorządu terytorialnego, na której rzecz nastąpiło to przekształcenie. Tylko bowiem te dwa podmioty mają interes prawny w niniejszym postępowaniu. Takie stanowisko potwierdza liczne orzecznictwo sądów administracyjnych wyrażone na tle art. 5 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.), które zdaniem Sądu zachowuje swoją aktualność także w odniesieniu do komunalizacji mienia Skarbu Państwa w trybie art. 60 ustawy z dnia 13 października 1998 r. (vide wyroki WSA w Warszawie sygn. akt: I SA/Wa 147/05, I SA/Wa 1456/04, I SA/Wa 1359/04; wyroki NSA sygn. akt: I SA 1342/99, I SA 57/98, I SA 873/98). Oznacza to, że stronami postępowania komunalizacyjnego zakończonego decyzją Wojewody [...] z dnia [...] września 2006 r., nr [...], stwierdzającej nabycie przez Powiat W. z mocy prawa własności nieruchomości zabudowanej, położonej w W., wskazanej jako działki [...], [...], [...] i odmawiającej nabycia przez Powiat W. nieruchomości zabudowanej, położonej w W., oznaczonej jako działka [...] oraz stwierdzającej przejęcie z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Powiat W. uprawnień organu administracji rządowej, który utworzył Szpital [...] Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w W. przy Al. [...] był Skarb Państwa i Powiat W.. W tej sytuacji Szpital [...] w W. miałby przymiot strony w postępowaniu komunalizacyjnym, jeśli potrafiłby wykazać istnienie po jego stronie interesu prawnego lub obowiązku, którego dotyczyć mogą skutki decyzji Wojewody [...], czyli interesu prawnego opartego na konkretnym przepisie prawa materialnego. Bezsporne w sprawie jest, że skarżący nie posiada tytułu własności do przedmiotowej nieruchomości. Natomiast fakt, że władał tą nieruchomością, nie daje mu przymiotu strony w rozpatrywanym postępowaniu, bowiem postępowanie to nie dotyczy bezpośrednio jego prawa i nie narusza jego praw i obowiązków. Ewentualne przeniesienie własności nieruchomości ze Skarbu Państwa na właściwą jednostkę samorządu terytorialnego następuje bowiem wraz ze wszystkim obciążeniami i prawami osób trzecich. Brak bezpośredniego wpływu sprawy na sferę praw Szpitala [...] nie pozwala na uznanie składającego odwołanie za stronę. W tej sytuacji Minister Skarbu Państwa prawidłowo uznał, że Szpital [...] nie jest stroną postępowania komunalizacyjnego, zakończonego decyzją Wojewody [...], a co za tym idzie nie mógł skutecznie wnieść odwołania od tej decyzji. W związku z tym postępowanie wywołane złożonym przez nieuprawniony podmiot odwołaniem ulega umorzeniu, co zasadnie orzekł organ. Na marginesie zwrócić należy uwagę na fakt, że rozpatrzenie przez organ odwołania Samodzielnego Publicznego [...] Szpitala [...] w W., a tym samym uznanie go za stronę, nie ma żadnego wpływu na niniejsze postępowanie. Mając na uwadze wyżej omówione okoliczności Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a skarga jako bezzasadna podlega oddaleniu z mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło