II SA/Rz 179/07

WyrokWSA w Rzeszowie2007-10-03

Skład orzekający: Joanna Zdrzałka, Krystyna Józefczyk, Małgorzata Wolska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie naczelnika gminy dotyczące ustalenia granic terenów budowlanych, wydane na podstawie przepisów o terenach budowlanych na obszarach wsi, stanowi decyzję administracyjną w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, która może być wzruszona w trybie postępowania administracyjnego?
Ratio decidendi
Zarządzenie naczelnika gminy dotyczące ustalenia granic terenów budowlanych, wydane na podstawie przepisów o terenach budowlanych na obszarach wsi, stanowi akt prawa miejscowego, a nie decyzję administracyjną w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego. W związku z tym, ocena jego prawidłowości i możliwość jego wzruszenia nie należą do kompetencji organu administracji w trybie postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
M. Ż. złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności zarządzenia Naczelnika Gminy z dnia [...] czerwca 1976 r. w sprawie ustalenia granic terenów budowlanych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło wszczęcia postępowania, a następnie utrzymało w mocy swoją decyzję po ponownym rozpatrzeniu sprawy. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a. poprzez uznanie, że zarządzenie nie jest decyzją administracyjną.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Joanna Zdrzałka Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk /spr./ NSA Małgorzata Wolska Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 3 października 2007 r. sprawy ze skargi M. Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania dotyczącego stwierdzenia nieważności zarządzenia naczelnika gminy -skargę oddala- II SA/Rz 179/07 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r., Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu wniosku M. Ż. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2004 r., Nr [...], odmawiającej wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności zarządzenia Nr [...] Naczelnika Gminy, z dnia [...] czerwca 1976 r., w sprawie ustalenia granic terenów budowlanych, przejmowanych na własność Państwa, we wsi W., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Jako podstawę rozstrzygnięcia wskazano art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 157 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego /Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, ze zm./. Z uzasadnienia decyzji i akt administracyjnych wynika, że w dniu 15 marca 2004 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wpłynął wniosek J. Ż. o stwierdzenie nieważności zarządzenia Nr [...] Naczelnika Gminy z dnia [...] czerwca 1976 r. w sprawie ustalenia granic terenów budowlanych przejmowanych na własność Państwa we wsi W.. Decyzją z dnia [...]kwietnia 2004 r., Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło wszczęcia postępowania. Pismem z dnia 27 listopada 2006 r. następca prawny J. Ż., M. Ż., złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy o stwierdzenie nieważności zarządzenia nr [...] Naczelnika Gminy z dnia [...] czerwca 1976 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Wyrokiem z dnia 23 listopada 2006 r., w sprawie sygn. akt II SA/Rz 521/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji, wskazując w uzasadnieniu, że organ nie rozpoznał wniosku o przywrócenie terminu. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2006 r., Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze przywróciło M. Ż. termin do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy a po jego rozpoznaniu decyzją z dnia [...] grudnia 2006r., Nr [...] utrzymało w mocy decyzję z dnia [...] kwietnia 2004 r., Nr [...] o odmowie wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności. Rozpoznając sprawę ponownie organ stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem. Zarządzenie Nr [...], Naczelnika Gminy, którego stwierdzenia nieważności domaga się strona, zostało wydane na podstawie art. 8 ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi (Dz. U. z 1969 r., Nr 27, poz. 216 ze zm.) oraz art. 37 ustawy z dnia 28 maja 1975 r. o dwuinstancyjnym podziale administracyjnym Państwa oraz o zmianie ustawy o radach narodowych (Dz. U. Nr 16, poz. 91 ze zm.). Ponadto jak dalej wskazuje organ, zarządzenie to stanowi akt prawa miejscowego i nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu k.p.a. Żadne bowiem przepisy czy to prawa materialnego - wspomniana wyżej ustawa z dnia 31 stycznia 1961 r., czy procesowego - k.p.a., nie przewidywały możliwości jego wzruszenia. Istniała, jedynie możliwość składania uwag, wniosków i odwołań od projektów takiego zarządzenia. Na poparcie swojego stanowiska organ powołał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 lutego 2001 r., sygn. akt I SA 2011/99, w którym Sąd miał stwierdzić, że "zarządzenie (...) wydane na podstawie art. 8 ust. 3 ustawy z 1961 r. o trenach budowlanych na obszarach wsi (...) stanowi akt prawa miejscowego i nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego". Decyzję tą zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie M. Ż., wnosząc o jej uchylenie jak i o uchylenie decyzji ją poprzedzającej z dnia [...] kwietnia 2004 r. oraz o stwierdzenie nieważności zarządzenia Nr [...] Naczelnika Gminy z dnia [...] czerwca 1976 r. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 104 k.p.a. polegające na przyjęciu, że zarządzenie Nr [...] nie jest decyzją administracyjną, niewyjaśnienie podstawy faktycznej i prawnej decyzji - naruszenie tym samym art. 107 § 3 k.p.a. Przedmiotem niniejszej kontroli sądowej jest wyłącznie decyzja o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności zarządzenia Naczelnika Gminy z dnia [...] czerwca 1976 r. w sprawie ustalenia granic terenów budowlanych przejmowanych na własność Państwa we wsi W.. Przedmiotowe zarządzenie Naczelnika Gminy z dnia [...] czerwca 1976 r. wydane zostało na podstawie art. 8 ust. 3 ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi /Dz. U. z 1969 r. Nr 27 poz. 216/ w zw. z § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 31 stycznia 1970 r. w sprawie zasad przejmowania terenów budowlanych na obszarach wsi na własność Państwa /Dz. U. nr 3, poz. 16/. Stanowisko organu, iż zarządzie nie stanowi akt prawa miejscowego i nie jest decyzję administracyjną w rozumieniu przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Zarówno przepisy prawa materialnego dotyczące ustalenia terenów budowlanych przejmowanych na podstawie ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi /Dz. U. z 1969 r.,. nr 27 poz. 216/ ani też przepisy k.p.a. nie przewidywały bowiem możliwości ich wzruszenia na drodze postępowania administracyjnego, a wyłączenie w toku postępowania nadzorczego – cytowane przepisy prawa materialnego przewidywały składanie uwag, wniosków i odwołań od projektów takiego zarządzenia – przepis art. 4 cyt. ustawy. Przejęcie na własność gruntów określonych w art. 8 ust. 1 i 2 nastąpiło z mocy prawa z dniem ogłoszenia w dzienniku urzędowym wojewódzkiej rady narodowej uchwały prezydium powiatowej rady narodowej o ustaleniu granic terenów budowlanych przejmowanych na własność Państwową art. 8 ust. 3. Zasadnym więc jest stanowisko organów obu instancji iż ocena prawidłowości zarządzenia z dnia 28 czerwca 1976 roku i wzruszenie tego rodzaju aktu terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego nie należy do kompetencji organu administracji w trybie postępowania administracyjnego. Z tych względów na zasadzie przepisów art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ w związku z art. 157 § 3 k.p.a. Sąd skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło