II SA/Sz 1248/06

WyrokWSA w Szczecinie2007-10-03

Skład orzekający: Henryk Dolecki, Stefan Kłosowski, Maria Mysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo wydał decyzję nakazującą rozbiórkę części budynku w celu doprowadzenia go do zgodności z warunkami zabudowy, gdy pozwolenie na budowę zostało później unieważnione?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego postąpił prawidłowo, wydając decyzję nakazującą rozbiórkę części budynku w celu doprowadzenia go do zgodności z warunkami zabudowy. W sytuacji, gdy pozwolenie na budowę zostało unieważnione, a budynek wzniesiono na podstawie tej decyzji, zastosowanie znajduje procedura określona w art. 51 Prawa budowlanego, a nie art. 48 Prawa budowlanego. Nakaz rozbiórki części obiektu, aby dostosować jego wysokość do istniejącej zabudowy, jest zgodny z prawem.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi W. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę części budynku mieszkalnego jednorodzinnego w celu doprowadzenia go do zgodności z warunkami zabudowy. Budynek został wzniesiony na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, która została później unieważniona. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji i nakazał inwestorom rozbiórkę części budynku, aby jego wysokość nie przekraczała wysokości istniejącego na działce budynku mieszkalnego. Skarżący domagał się uchylenia decyzji i orzeczenia nakazu rozbiórki całego budynku.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki, Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.),, Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant Krzysztof Chudy, po rozpoznaniu w Wydziale II Sz na rozprawie w dniu 12 września 2007 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki części obiektu budowlanego oddala skargę IISA/Sz1248/06 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa oraz art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego (t. jedn. Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania inwestorów H. i F. Ż. od decyzji Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...), (...), nakazującej rozbiórkę górnej części budynku jednorodzinnego przy ul. (...) w (...) w taki sposób, aby doprowadzić przedmiotowy budynek do zgodności z pkt 2 decyzji z dnia (...) Prezydenta Miasta o warunkach zabudowy - uchylił zaskarżoną decyzję w całości i na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego nakazał inwestorom H. i F. Ż. rozbiórkę części budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. (...) w (...) w taki sposób, aby doprowadzić obiekt do zgodności z punktem 2 decyzji z dnia (...) Prezydenta o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, tj. aby wysokość zabudowy przedmiotowego budynku nie przekraczała wysokości istniejącego na tej samej działce budynku mieszkalnego. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że budynek przy ul. (...) w (...) został wybudowany na podstawie ostatecznej decyzji (...) z dnia (...) Prezydenta Miasta , zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej p.p. H. i F. Ż. pozwolenia na budowę domu jednorodzinnego na działce nr (...) przy ul. (...) w K. Decyzją z dnia (...) znak (...) Starosta udzielił inwestorowi pozwolenia na użytkowanie obiektu. Na skutek stwierdzenia nieważności powyższej decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowego obiektu (decyzją ostateczną Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) znak (...)), jak i decyzji o pozwoleniu na użytkowanie (decyzją ostateczną Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...). znak (...), Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął postępowanie, w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Decyzją (...), wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego nałożono na inwestora obowiązek przedłożenia określonych dokumentów w celu doprowadzenia wybudowanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na jego użytkowanie. W związku z odwołaniem W. S. - właściciela sąsiedniej nieruchomości - Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia (...), uchylił w całości decyzję organu I instancji i na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, nakazał inwestorom przedłożenie w terminie do dnia 31 lipca 2004 r., określonych dokumentów, m.in. inwentaryzacji architektoniczno-budowlanej obiektu z określeniem jego przeznaczenia oraz wysokości zabudowy w stosunku do istniejącego na działce budynku mieszkalnego - wraz z orzeczeniem technicznym, sporządzonym przez uprawnioną osobę, potwierdzającym wybudowanie obiektu zgodnie z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi oraz zasadami wiedzy technicznej, ze szczególnym uwzględnieniem art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego dotyczącego poszanowania, występujących w zasięgu oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. Powyższą decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. S. zaskarżył skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Wyrokiem z dnia 22 czerwca 2005 r., II SA/Sz 436/04, Sąd powyższą skargę oddalił. W uzasadnieniu wyroku stwierdzono, że decyzja, nakładająca określone obowiązki nie jest decyzją kończącą postępowanie, a ma jedynie na celu doprowadzenie budowy do stanu zgodnego z prawem. Będzie to możliwe po zbadaniu i ocenie dokumentów, do przedstawienia których zostali zobowiązani inwestorzy. Doprowadzenie inwestycji do stanu zgodnego z prawem oznacza doprowadzenie tego budynku do zgodności z warunkami zabudowy i zagospodarowania w zakresie wysokości budynku i sposobu użytkowania oraz zgodności z innymi przepisami, w tym techniczno-budowlanymi – czego domagał się skarżący. Od stwierdzenia tej zgodności zależy wydanie pozwolenia na użytkowanie budynku. Powyższy wyrok uprawomocnił się. Po przedstawieniu przez inwestorów wymaganych dokumentów Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że wybudowany obiekt nie spełnia wymogów decyzji o warunkach zabudowy, ponieważ nie zachowano warunku dotyczącego wysokości zabudowy, wobec czego decyzją z dnia (...), na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego nakazał rozbiórkę górnej części obiektu w taki sposób, aby jego wysokość nie przekraczała wysokości istniejącego na działce budynku mieszkalnego. Od decyzji tej odwołali się inwestorzy H. i F. Ż., którzy stwierdzili, że decyzja rażąco narusza obowiązujące przepisy oraz jest niezgodna z całością postępowań administracyjnych i sądowych, toczących się w tej sprawie od kilku lat. Zdaniem skarżących nakaz dokonania faktycznej rozbiórki 50% budynku, wybudowanego na podstawie prawomocnej i ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę i przyjętego do użytkowania decyzją administracyjną, po uprzednich kontrolach INB, który dwukrotnie stwierdził, że obiekt został zrealizowany zgodnie z obowiązującymi przepisami, jest nieuzasadniony oraz wyrządza inwestorom znaczną szkodę materialną. Utrzymując w mocy powyższą decyzję organu I instancji organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z prawomocną decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, w celu doprowadzenia przedmiotowego budynku do stanu zgodnego z prawem, inwestor miał obowiązek przedłożyć m.in. inwentaryzację architektoniczno-budowlaną obiektu, z określeniem jego przeznaczenia oraz wysokości zabudowy w stosunku do istniejącego na działce budynku mieszkalnego, oraz orzeczenie techniczne, potwierdzające wybudowanie obiektu zgodnie z przepisami. Przedłożone przez inwestora dokumenty nie potwierdzają tej zgodności. Załącznik nr 7 do inwentaryzacji z orzeczeniem - pomiar wysokości zabudowy na działce, wykonany przez uprawnionego geodetę, potwierdza, że nowy budynek jest wyższy od istniejącego na działce budynku mieszkalnego o 1,40 m. Nie zachowany jest zatem warunek nr 2 decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (...) stanowiący, że "wysokość zabudowy nie powinna przekraczać wysokości istniejącego budynku mieszkalnego". Podkreślił też, iż obowiązek doprowadzenia inwestycji do zgodności z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu, stwierdził również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, w wyroku z dnia 22 czerwca 2005r. Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w tej sprawie sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Zgodnie z art. 51 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, w przypadku nie wykonania obowiązku nałożonego na podstawie art. 51 ust. l pkt 2, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Dlatego orzeczony nakaz rozbiórki części przedmiotowego budynku tak, aby wysokość jego zabudowy nie przekraczała wysokości istniejącego na tej samej działce budynku mieszkalnego, jest zgodny z prawem. Ponieważ jednak decyzja organu I instancji nie wskazała zobowiązanych do wykonania nakazu, organ odwoławczy uchylił ją w całości i orzekł jak przytoczono na wstępie. Niniejszą skargą W. S. zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się jej uchylenia i orzeczenia nakazu rozbiórki całego budynku na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. W uzasadnieniu skargi wskazał, iż zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego podjednostka D-l jest zagospodarowana istniejącą zabudowa jednorodzinna do dalszego użytkowania. Według planu działka Inwestorów na rogu ulicy (...) i (...), posiadała budynek jednorodzinny (bliźniak) i budynek gospodarczy do dalszego użytkowania, co oznacza zakaz dodatkowej zabudowy. Dodatkowa zabudowa tej działki naruszyła przepisy o intensywności zabudowy i była niezgodna z planem zagospodarowania przestrzennego. Nieudolną próbą zapewnienia "odpowiedniego wskaźnika" było podanie w planie zagospodarowania działki, że zostanie rozebrany budynek gospodarczy. Na planie zagospodarowania zamiennym, budynek gospodarczy, a de facto pawilon sypialny, nazwano budynkiem garażowym. Plan zagospodarowania działki nie przewiduje też podniesienia terenu tej działki do poziomu ulicy (...), co miało miejsce i spowodowało zlewisko wód na działce skarżącego. Od początku budowy budynek mieszkalny pp. Ż. budził kontrowersje, czy jest on budynkiem jednorodzinnym. Organy nadzoru budowlanego wbrew opinii rzeczoznawcy (inż.(...)) z dnia 24.01.2001r. używały jednak nazwy dom jednorodzinny. Tymczasem inwestorzy prowadzą w nim działalność w zakresie wynajmowania kwater, reklamując w internecie pensjonat. W dokumentach postępowania brak jest zaświadczenia, ze budynek jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Natomiast z pisma Prezydenta Miasta z dnia (...) wynika, ze w obszarze D-1 nie było możliwe zlokalizowanie budynku mieszkalno - pensjonatowego lub innego obiektu zamieszkania zbiorowego, przeznaczonego dla turystów (hotel ,motel pensjonat dom wczasowy, dom wycieczkowy, dom wypoczynkowy). Odpowiadając na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269ze zm.) oraz art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm. dalej P.p.s.a.) sądy administracyjne dokonują kontroli decyzji pod względem zgodności z prawem. Skarga nie może być uwzględniona, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Dokonana przez p.p. Ż. samowola budowlana, będąca przedmiotem niniejszej skargi, była już bowiem przedmiotem oceny sądowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w wyroku z dnia 22 czerwca 2005 r. sygn.akt II SA/Sz 436/04 stwierdził, że w sprawie tej prawidłowo przyjęto, iż nie może tu mieć zastosowania art. 48 Prawa budowlanego, ponieważ przedmiotowy budynek wzniesiony został, kiedy w obrocie prawnym funkcjonowała decyzja o pozwoleniu na budowę, która dopiero później została unieważniona. Decyzja ta oparta była na ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy, która określała m.inn. wysokość budynku. W takiej sytuacji należało przyjąć, iż w sprawie zastosowanie znajduje procedura wskazana w art. 51 ust. 1 pkt 2 i 5 Prawa budowlanego. W myśl art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania, wyrażone w orzeczeniu sądu administracyjnego, wiążą ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Dlatego też zgodnie z art. 51 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego niewykonanie obowiązku nałożonego na mocy art. 51 ust. 1 pkt 2, zobowiązuje organ do wydania decyzji, którą nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Zatem w rozpoznawanej sprawie nakazanie rozbiórki części wzniesionego budynku i dostosowanie jego wysokości do istniejącej już zabudowy było zgodne z prawem. Brak jest natomiast podstaw do uznania przez Sąd w niniejszym postępowaniu, iż organ nadzoru budowlanego, wydając zaskarżoną decyzję w oparciu o art. 51 ust.3 pkt 2 Prawa budowlanego, a nie art. 48 ust.1 – jak chce skarżący - dopuścił się naruszenia prawa. Nakazane w zaskarżonej decyzji rozebranie wybudowanej niezgodnie z prawem górnej części budynku p.p. Ż. wystającej poza wysokość istniejącego na tej działce budynku mieszkalnego doprowadzić ma do stanu zgodnego z prawem, w tym wydaną 16 grudnia 1999r. decyzją o warunkach zabudowy.. Mając na uwadze powyższe rozważania na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło