VIII SA/Wa 466/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Sędziowie sędzia WSA Marek Wroczyński, asesor WSA Andrzej Kuna /sprawozdawca/, Protokolant Mariola Pronobis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 października 2007 r. sprawy ze skargi R.G. na uchwałę Rady Gminy Ch. z dnia (...) nr (...) w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały Rady Gminy oddala skargę. Uchwałą z dnia (...) roku Rada Gminy C. stwierdziła nieważność zebrania wiejskiego mieszkańców sołectwa M. odbytego w dniu (...). W uzasadnieniu Rada Gminy podniosła, że zwołane zebranie nastąpiło z naruszeniem § 27 ust.2 oraz § 18 ust 2 Statutu Sołectwa M., zaś wybór sołtysa został dokonany z naruszeniem § 33 ust.9 Statutu. Pismem z dnia 18 czerwca 2007 roku mieszkańcy wsi M., wśród których był R.G., dalej skarżący, w oparciu o art. 101 ust.1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (j.t. Dz.U. z 2001r. Nr 142 poz.1591 ze zm.), wezwali Radę Gminy C. do usunięcia naruszenia prawa, do którego doszło wskutek podjęcia powyższej uchwały. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący w oparciu o § 8 Statutu Sołectwa M. oraz na podstawie art. 101 ust. l ustawy o samorządzie gminnym zaskarżył: 1. Uchwałę Nr (...) Rady Gminy C. z dn. (...) w sprawie stwierdzenia nieważności uchwały zebrania wiejskiego mieszkańców Sołectwa M. odbytego (...). Zdaniem skarżącego, uchwała jest niezgodna z prawem, ponieważ Rada Gminy przyjęła kompetencje jedynego organu uprawionego do powołania i odwołania sołtysa jakim jest zebranie wiejskie. Nie doszło do naruszenia przepisów Statutu Sołectwa podczas zebrania o czym świadczą dokumenty, z którymi Rada nie zapoznała się. Rada podjęła uchwałę w oparciu o pismo z dnia 19 marca 2007r. skierowane do przewodniczącego Rady Gminy o unieważnienie zebrania, ale osoby których nazwiska widnieją na dołączonej liście zaprzeczają temu, aby podpisywały się pod tym wnioskiem. Miało miejsce fałszowanie dokumentu, na podstawie którego Rada unieważniła zebranie; 2. "Decyzje Kierownika Delegatury Zamiejscowej w R. (pismo LEX-R.0558/39/07), że brak podstaw prawnych do stwierdzenia nieważności wskazanej na piśmie (pismo z dn. 27.04.2007r.), ale bez analizy dokumentów (protokołu z zebrania, uchwał samorządu mieszkańców wsi), z wyraźnie tendencyjnym rozstrzygnięciem sprawy." W tej części skarga została wyłączona do odrębnego rozpoznania. W odpowiedzi na skargę Rada Gminy w C. wniosła o oddalenie skargi powołując się na rozstrzygnięcie Wojewody Mazowieckiego działającego w ramach nadzoru. W piśmie z dnia 8 sierpnia 2007 roku skarżący oświadczył, że skargę wniósł we własnym imieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej także: p.p.s.a.), zaś sędziowie sądów administracyjnych podlegają jedynie Konstytucji RP oraz ustawom (art. 4 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych). W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy podnieść, iż omawiana uchwała została zaskarżona w trybie, o jakim mowa w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (j.t. Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.). W związku z powyższym Sąd w pierwszej kolejności zobligowany był do zbadania, czy zaskarżony akt narusza interes prawny lub uprawnienie strony skarżącej, od tego bowiem zależy legitymacja czynna do skutecznego wniesienia skargi. Zaskarżeniu w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. podlega uchwała organu gminy godząca w sferę prawną skarżącego - wywołująca dla niego negatywne konsekwencje prawne. O skuteczności skargi decyduje wykazanie naruszenia przez organ gminy konkretnego przepisu prawa materialnego, wpływającego negatywnie na sytuację prawną skarżącego. Przyjmuje się przy tym, że interes ten powinien być bezpośredni i realny. W praktyce oznacza to, że w postępowaniu z art. 101 ustawy o samorządzie gminnym podmiotowość uczestnika tego postępowania jest kształtowana odmiennie niż w postępowaniu administracyjnym toczonym w trybie przepisów k.p.a., obejmując nie tylko istnienie interesu prawnego lub uprawnienia, ale także jego naruszenie. Stwierdzenie naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego skargę na uchwałę (zarządzenie) organu gminy otwiera dopiero drogę do merytorycznego rozpoznania skargi. Takie stanowisko reprezentuje Naczelny Sąd Administracyjny w ugruntowanym już orzecznictwie. W omawianej sprawie skarżący zaskarżył uchwałę Rady Gminy C. stwierdzającej nieważność zebrania wiejskiego mieszkańców sołectwa M. odbytego w dniu (...). Na tym zebraniu, w wyniku przeprowadzonego głosowania, odwołano z funkcji sołtysa S.A.. Skarżący przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu 17 października 2007 roku oświadczył, że naruszenie jego interesu prawnego polega na podjęciu uchwały, która narusza wolę większości mieszkańców, co jest niezgodne z demokracją. Takie stanowisko pozwoliło Sądowi przyjąć, że zaskarżona uchwala w żaden sposób nie dotykała prawnie chronionego interesu skarżącego. Powołanie się przez skarżącego na powyższe argumenty nie uzasadniało stwierdzenia, iż uchwała ta naruszała interes prawny skarżącego w przedmiotowej sprawie administracyjnej. Skoro skarżący nie wykazał skutecznie naruszenia zaskarżoną uchwałą jego interesu prawnego, to skarga podlegała oddaleniu. Od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, na którego naruszenie poprzez pośrednie działanie zaskarżonej uchwały wskazywał skarżący. Interes faktyczny występuje wówczas, gdy określony podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany sposobem uregulowania danej kwestii, jednakże poprzez dane uregulowanie nie dochodzi do naruszenia prawa materialnego. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.