II FZ 507/07

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA : Edyta Anyżewska po rozpoznaniu w dniu 18 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia W.W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 czerwca 2007 r. sygn. akt I SA/Kr 565/07 w zakresie oddalenia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi W.W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zobowiązania spółki w podatku dochodowym od osób prawnych postanawia: oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 25 czerwca 2007 r., sygn. akt I SA/Kr 565/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił wniosek W. W. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] w przedmiocie odpowiedzialności podatnika za zaległości podatkowe T. S.A. z siedzibą w K. Z motywów orzeczenia wynika, że uzasadniając wniosek skarżący wskazał, iż konieczność jednorazowej zapłaty kwoty 86.652,39 zł (wraz z odsetkami), objętej zaskarżoną decyzją, stanowić będzie poważne obciążenie budżetu strony. Sytuacja finansowa skarżącego nie pozwala na uiszczenie kwoty podatku bez narażenia na utratę koniecznych środków utrzymania jego i rodziny. W efekcie konsekwencje decyzji Dyrektora Izby Skarbowej dotkną nie tylko samą stronę, ale także osoby trzecie. Orzekając o oddaleniu wniosku Sąd wojewódzki zauważył, że w świetle art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest odstępstwem od zasady, a przesłanką uzasadniającą wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, spoczywa na wnioskodawcy. W ocenie Sądu I instancji skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na wyczerpanie powyższych przesłanek. Oprócz ogólnikowych twierdzeń, iż konieczność zapłaty tak dużej kwoty będzie stanowić obciążenie dla budżetu skarżącego i jego rodziny nie wskazano bowiem na dzień złożenia wniosku aktualnej sytuacji majątkowej skarżącego - posiadanego majątku, osiąganych dochodów, wysokości pozostałych do spłaty zobowiązań. Niewątpliwie konieczność zapłaty zobowiązania podatkowego oznacza dolegliwość finansową, ale wobec nieprzedstawienia przez skarżącego wymienionych okoliczności, mających wpływ na powstanie znacznej szkody, czy też spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, Sąd nie miał możliwości dokonać oceny, czy faktycznie one zachodzą. Powołany art. 61 § 3 p.p.s.a. wymaga natomiast wszechstronnego rozważenia i oceny, czy w konkretnej sprawie zachodzą przesłanki w nim określone. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący wniósł o jego uchylenie i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, opierając się na zarzucie naruszenia art. 61 § 3 p.p.s.a. W uzupełnieniu zażalenia wniesiono dodatkowo o zwrot kosztów postępowania. Zdaniem strony podniesione we wniosku okoliczności w pełni uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Konieczność jednorazowej zapłaty kwoty 86.652,39 zł odbije się negatywnie na sytuacji finansowej skarżącego, narażając go na utratę środków koniecznych dla utrzymania jego i rodziny. Na poparcie swojego stanowiska skarżący przywołał orzeczenie Sądu wojewódzkiego w Białymstoku, z którego wynika, że rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji sąd administracyjny powinien kierować się nie tylko okolicznościami wskazanymi we wniosku, ale także wszystkimi, które możliwe są do wyinterpretowania z akt sprawy (uwzględniając przy tym również sytuację innych uczestników postępowania). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Z mającego zastosowanie w sprawie art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że wnioskodawca powinien uprawdopodobnić istnienie przesłanek w nim określonych. Zgodnie bowiem z tym przepisem, sąd może na wniosek strony skarżącej wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z uwagi na to, że w/w przepis formułuje nieostre kryteria ocenne, szczególnie istotne jest możliwie najbardziej dokładne ustalenie rzeczywistej sytuacji wnioskodawcy Pamiętać bowiem trzeba, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji stanowi odstępstwo od generalnej zasady jej wykonalności (por. art. 61 § 1 p.p.s.a.). Podkreślić przy tym należy, że - wbrew poglądowi prezentowanemu w przytoczonym przez stronę orzeczeniu (post. WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 351/06, Lex nr 194632) - Sąd nie ma możliwości poszukiwania z urzędu faktów (argumentów) mających przemawiać na korzyść ubiegającego się o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Władny (i zobowiązany zarazem) jest jedynie wyczerpująco ocenić w świetle art. 61 § 3 p.p.s.a. te, które wskazała strona (czego wyraz powinien dać w uzasadnieniu orzeczenia - por. art. 141 § 4 w zw. z art. 166 i art. 193 p.p.s.a.). W tym stanie rzeczy argumentacja służąca uprawdopodobnieniu, że wykonanie decyzji wywołałoby trudne do odwrócenia skutki lub znaczną szkodę, musi być dokładna i wyczerpująca (por. post. NSA z dnia 15 grudnia 2005 r., sygn. akt I FZ 633/05, niepubl.). Skoro bowiem podstawą ustaleń faktycznych, pozwalających Sądowi na podjęcie rozstrzygnięcia w w/w przedmiocie, są zawsze okoliczności wskazane przez wnioskodawcę, to powinna być to informacja kompletna, pozwalająca na zobrazowanie realnej sytuacji strony (por. post. NSA z dnia 6 lutego 2007 r., sygn. akt I FZ 684/06, niepubl.). Odnosząc powyższe wywody do stanu faktycznego niniejszej sprawy stwierdzić, trzeba, że wniosek skarżącego nie odpowiada wspomnianym wyżej wymogom. Jak bowiem trafnie zauważył Sąd wojewódzki, argumentacja skarżącego jest nader ogólnikowa i nie pozwala na ocenę prawdopodobieństwa wystąpienia negatywnych przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. (w razie wykonania zaskarżonej decyzji). Motywy wniosku - podobnie zresztą, jak i zażalenia - sprowadzają się w zasadzie do lakonicznego stwierdzenia, iż jednorazowa zapłata wynikającego ze spornego aktu prawnego zobowiązania pozbawi środków utrzymania skarżącego i jego rodziny. Skarżący nie wspiera powyższego stanowiska żadną argumentacją, nie podnosi, jaki jest status majątkowy jego i rodziny (pożądane byłoby zwłaszcza wskazanie posiadanych środków finansowych, czy określenie wysokości dochodów rodziny). Nie podaje więc żadnych danych pozwalających na weryfikację jego twierdzenia, tj. na przybliżone chociażby ustalenie rozmiarów ewentualnego uszczerbku na majątku skarżącego (jego rodziny) i możliwych trudności finansowych, związanych z koniecznością opłacenia kwoty wymaganego zobowiązania podatkowego. W konsekwencji skarżący nie przedstawia argumentów, z których wynikałoby, że uiszczenie objętej zaskarżoną decyzją należności spowodowałoby znaczną szkodę w postaci pozbawienia go (i jego rodziny) środków utrzymania. Nie wystarczy bowiem samo wskazanie okoliczności, które mieszczą się w przesłankach z art. 61 § 3 p.p.s.a. Należy ponadto uprawdopodobnić ich wystąpienie w przypadku wykonania spornego aktu prawnego. Tego zaś wnioskodawca nie uczynił - także i w zażaleniu - nie podważając tym samym w żaden sposób oceny wyrażonej w postanowieniu Sądu I instancji. Na marginesie dodać należy, że uiszczenie żądanej przez organ podatkowy kwoty nie musi wcale nastąpić jednorazowo, na co powołuje się strona. Przypomnieć należy, że z uwagi na treść art. 67a § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r. nr 8 poz. 60 ze zm.), podatnik może się ubiegać rozłożenie na raty zapłaty zaległości podatkowej wraz z odsetkami. Podstawę prawną orzeczenia stanowiły art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.