IV SA/Wa 1082/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Sędziowie Asesor WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Asesor WSA Tomasz Wykowski (spr.), Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2007 r. sprawy ze skargi M. R.i D. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia (...) kwietnia 2007 r. nr (...) w przedmiocie przekazania wniosku według właściwości 1. uchyla zaskarżone postanowienie i utrzymane nim w mocy postanowienie Starosty Powiatowego w O. z dnia (...) marca 2007 r. nr (...) 2. zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie adwokatowi (...) z Kancelarii Adwokackiej (...) (...) w W. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa, 80/100 złotych) stanowiącą 22% podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. IV SA/Wa 1082/07 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia (...) kwietnia 2007 r. nr (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O., zwane dalej "SKO", utrzymało w mocy postanowienie Starosty Powiatowego w O., zwanego dalej "Starostą", z dnia (...) marca 2007 r. nr (...), przekazujące do załatwienia według właściwości Wojewodzie Mazowieckiemu wnioski M. i D. R., zwanych dalej "skarżącymi", z dnia 5 lutego 2007 r. i z dnia 9 marca 2007 r. o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną Wojewody Mazowieckiego nr (...) z dnia (...) sierpnia 2000 r., utrzymującą w mocy decyzję Starosty Powiatowego w O. nr (...) z dnia (...) czerwca 2000 r. w sprawie odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów wsi M. dotyczących własności działki nr (...) i (...). Zaskarżone postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym. Decyzją z dnia (...) czerwca 2000 r. nr (...) Starosta odmówił wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów wsi M. dotyczących własności i powierzchni działki nr (...) stanowiącej własność W. S. oraz działki nr (...) stanowiącej własność M. i D. R. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa Mazowieckiego, zwanego dalej "WINGiKWM", z dnia (...) sierpnia 2000 r. nr (...). Skarga na decyzję WINGiKWM z dnia (...) sierpnia 2000 r. została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 grudnia 2001 r., sygn. akt II SA 2388/00. Decyzją z dnia (...) sierpnia 2005 r. nr (...) Starosta umorzył postępowanie w sprawie dokonania zmiany w ewidencji gruntów wsi M. dotyczącej własności działki nr (...) i (...), wszczęte na wniosek skarżących z dnia 5 lipca 2005 r. Decyzją z dnia (...) października 2005 r. nr (...) WINGiKWM utrzymał tę decyzję w mocy. Decyzją z dnia (...) listopada 2005 r. nr (...) Starosta odmówił wznowienia na wniosek skarżących postępowania zakończonego ostateczną decyzją WINGiKWM z dnia (...) października 2005 r. Decyzję tę utrzymał w mocy WINGiKWM decyzją z dnia (...) stycznia 2006 r. nr (...). Prawomocnym wyrokiem z dnia 20 października 2006 r., sygn. akt IV SA/Wa 358/06, WSA w Warszawie uchylił decyzję WINGiKWM z dnia (...) stycznia 2006 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia (...) listopada 2005 r. W uzasadnieniu wyroku wskazano, iż pismem z dnia 17 października 2005 r. skarżący wnieśli do Starosty o wznowienie postępowania w sprawie zmian w ewidencji gruntów wsi M. odnośnie działek o nr (...) i (...). Treść wniosku wskazywała, iż intencją skarżących mogło być wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody Mazowieckiego z dnia (...) sierpnia 2000 r. Organ zaś, bez zwracania się do skarżących o wyjaśnienie przedmiotu żądania, odmówił wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną WINGiKWM z dnia (...) października 2005 r., utrzymującą w mocy decyzję Starosty z dnia (...) sierpnia 2005 r. Powyższe oznacza, iż organ pierwszej instancji orzekł według własnego uznania, nie zważając na zasadę, iż żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego określa przedmiot tego postępowania (a w razie wątpliwości - sprecyzowanie żądania należy do strony, nie zaś do organu administracji). Obowiązkiem organu, do którego podanie zostaje skierowane, a następnie organu odwoławczego (który zobowiązany jest do ponownego rozpoznania sprawy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności unormowaną w art.15 k.p.a.), jest wyjaśnienie rzeczywistej treści żądania stron, pamiętając że jego sprecyzowanie należy wyłącznie do wnioskodawców. W razie więc jakichkolwiek niejasności organ - stosując się do zasady ogólnej unormowanej w art. 9 k.p.a., nakładającej na organy administracji publicznej obowiązek udzielania stronom informacji faktycznych i prawnych, czuwania nad tym, aby strony uczestniczące w postępowaniu nie ponosiły szkody z powodu nieznajomości prawa - zwraca się do wnioskodawcy - w trybie art.64§2 k.p.a. - o sprecyzowanie i jednoznaczne przedstawienie treści żądania. Z kolei prawomocnym wyrokiem z dnia 20 października 2006 r., sygn. akt IV SA/Wa 2191/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję WINGiKWM z dnia (...) października 2005 r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Starosty z dnia (...) sierpnia 2005 r. Także i w tym przypadku Sąd uznał, iż organy rozpatrzyły podanie skarżących (pismo z dnia 5 lipca 2005 r.), nie wyjaśniając dokładnie jego przedmiotu. Pismem z dnia 5 marca 2007 r. Starosta wezwał skarżących do sprecyzowania żądania zawartego w piśmie z dnia 5 lutego 2007 r. W piśmie datowanym na 9 marca 2007 r., które wpłynęło do organu w dniu 13 marca 2007 r. skarżący zażądali, aby Starosta ustanowił geodetę, który dokona pomiarów na gruncie działek nr (...) i (...) w celu ustalenia na gruncie powierzchni działek oraz wykona nowe mapy geodezyjne z wykazem granic w/w działek. Postanowieniem z dnia (...) marca 2007 r. Starosta przekazał sprawę do załatwienia Wojewodzie Mazowieckiemu. W ocenie organu wyjaśnienia skarżących przekazane w piśmie z dnia 13 marca 2007 r. były powtórzeniem żądań, które zostały już załatwione ostateczną decyzją Wojewody Mazowieckiego z dnia (...) sierpnia 2000 r. W tej sytuacji żądanie skargi należało zakwalifikować jako żądanie wznowienia postępowania zakończonego tą decyzją i przekazać je do rozpoznania organowi właściwemu, którym zgodnie z art.150§1 k.p.a. jest Wojewoda Mazowiecki. W zażaleniu na to postanowienie skarżący wskazali, iż wyroki WSA w Warszawie jednoznacznie potwierdzają zasadność przeprowadzenia przez Starostę O. postępowania administracyjnego o dokonanie przez Starostę O. zmiany w ewidencji gruntów. Zaskarżonym obecnie postanowieniem z dnia (...) kwietnia 2007 r. SKO utrzymało w mocy postanowienie pierwszoinstancyjne, podtrzymując argumentację zawartą w jego uzasadnieniu. W skardze na powyższe postanowienie skarżący wnieśli o jego uchylenie, podnosząc, iż organem właściwym do rozpatrzenia ich żądania jest Starosta jako organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków, a zatem uprawniony do wprowadzania do niej zmian. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Sąd rozpoznał skargę na postanowienie SKO na tej podstawie, iż sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolowanie działalności administracji publicznej pod kątem jej zgodności z prawem (art.1§1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. z dnia 20 września 2002 r, Nr 153, poz.1269 z późn.zm.). Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie (art.3§2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm. - zwanej dalej "p.p.s.a."). Skargę należało uwzględnić, albowiem zaskarżone postanowienie, podobnie jak i utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji wydano z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Z materiału dowodowego sprawy wynika, iż co najmniej od siedmiu lat skarżący podejmują inicjatywy procesowe mające na celu doprowadzenie do uwzględnienia przez organ właściwy w sprawach ewidencji gruntów i budynków ich roszczeń dotyczących działki nr ewid. (...). Stosowne żądanie wprowadzenia zmian do ewidencji załatwione zostało odmownie ostateczną decyzją administracyjną z dnia (...) sierpnia 2000 r. Skarga na tę decyzję oddalona została przez NSA. Rozstrzygnięcia te nie zadowoliły skarżących, którzy wystąpili z podaniami załatwionymi następnie decyzjami administracyjnymi z dnia (...) sierpnia, (...) października i (...) listopada 2005 r. oraz z dnia (...) stycznia 2006 r. Wszystkie te decyzje zostały uchylone przez WSA w Warszawie wyrokami z dnia 20 października 2006 r, wydanymi w sprawach IV WSA/Wa 358/06 i IV WSA/Wa 2191/05. WSA w Warszawie uchylił wskazane wyżej decyzje, zauważając konieczność dokładnego wyjaśnienia treści żądań skarżących sformułowanych w pismach wszczynających postępowania administracyjne (pisma z dnia 5 lipca i 17 października 2005 r). W następstwie zapadnięcia wspomnianych wyroków organy winny były - stosownie do art.153 p.p.s.a. - ponownie orzec w przedmiocie złożonych wniosków, po uprzednim wyjaśnieniu, czego pisma z dnia 5 lipca i 17 października 2006 r. w istocie dotyczą. Z akt administracyjnych niniejszej sprawy wynika, iż postanowienie zaskarżone, jak też utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji wydano w następstwie wyroku zapadłego w sprawie IV WSA/Wa 358/06, uchylającego decyzje z dnia (...) listopada 2005 r. i z dnia (...) stycznia 2006 r., którymi orzeczono w przedmiocie żądania zawartego w piśmie skarżących z dnia 17 października 2005 r. Zgodnie ze wskazaniami wyroku organ I instancji zwrócił się do skarżących o sprecyzowanie ich żądania, niemniej uzyskane tą drogą wyjaśnienia zinterpretował niezgodnie z ich intencją. Uchybienia tego nie skorygował organ II instancji rozpatrujący zażalenie. W ocenie Sądu zarówno treść pisma skarżących z dnia 9 marca 2007 r, jak i treść wniesionego przez nich zażalenia nie dają podstaw do przyjęcia, iż zamiarem skarżących było doprowadzenie do wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną Wojewody Mazowieckiego z dnia (...) sierpnia 2000 r., odmawiającą wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów i budynków. W piśmie z dnia 9 marca 2007 r. skarżący nie określili jednoznacznie trybu postępowania administracyjnego, jaki miałby znaleźć zastosowanie w sprawie, wskazując jedynie, iż żądają od starosty powołania geodety, który dokona pomiarów na gruncie w celu ustalenia powierzchni działek nr (...) i (...), wykona nowe mapy geodezyjne z wykazem granic, wkopie słupki graniczne oraz sporządzi powykonawczy protokół czynności. Jednakże w zażaleniu na postanowienie organu I instancji, który bez zobowiązania skarżących do dalszego skonkretyzowania żądania, zakwalifikował je jako żądanie wszczęcia postępowania nadzwyczajnego, skarżący oświadczyli wyraźnie, iż zasadnym jest wszczęcie przez Starostę postępowania o dokonanie zmiany w ewidencji gruntów i budynków. Powyższe potwierdza treść wniesionej do Sądu skargi. Organem właściwym do przeprowadzenia żądanego postępowania jest Starosta O., w związku z czym przekazanie sprawy Wojewodzie Mazowieckiemu, jako organowi uprawnionemu do wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia (...) sierpnia 2000 r. było bezpodstawne. Postanowienia organów obu instancji wydano zatem z naruszeniem art.65§1 k.p.a. Z powyższych względów Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art.145§1 ust.1 lit.c, art.152 oraz art.200 p.p.s.a.