II SA/Sz 357/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder,, Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Protokolant Małgorzata Frej, po rozpoznaniu w Wydziale II Sz na rozprawie w dniu 17 października 2007 r. sprawy ze skargi S. Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za nieuiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych oddala skargę Naczelnik Urzędu Celnego w S., decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, nałożył na S. O. karę pieniężną w wysokości 3.000,00 zł za nieuiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych. Z uzasadnienia decyzji wynika, że w dniu [...] na drodze krajowej Nr [...] w miejscowości O. funkcjonariusze celni dokonali kontroli samochodu ciężarowego marki [...] o numerze rejestracyjnym [...]. W toku kontroli, kierowca pojazdu W. O., wykonujący przewóz w imieniu i na rzecz S. O. prowadzącego działalność w ramach firmy A, przedstawił miesięczną kartę opłaty Serii CF Nr [...] bez wypełnionego pola "Nr rejestracyjny". Na powyższą okoliczność funkcjonariusz celny sporządził protokół kontroli nr [...]. Postanowieniem z dnia [...] Naczelnik Urzędu Celnego w S. wszczął wobec S. O. postępowanie w sprawie naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym. W piśmie z dnia 5 lipca 2007 r. strona oświadczyła, że zakup karty drogowej ewidencjonowany jest w księdze przychodów i rozliczeń, i że zarówno sama strona, jak i kierowca pojazdu nie mieli złej woli w niewypełnieniu pola w karcie opłaty dotyczącego numeru rejestracyjnego pojazdu. Do pisma załączono pokwitowanie z dnia [...] potwierdzające nabycie w tymże dniu miesięcznej karty opłaty. Organ I instancji wyjaśnił dalej podstawę prawną decyzji akcentując w szczególności, że nie stanowi dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty, karta opłaty niewypełniona lub wypełniona w sposób inny niż określony w rozporządzeniu w sprawie sposobów uiszczania oraz zasad wypełniania kart opłat drogowych oraz gdy karta taka.zawiera poprawki. Od powyższej decyzji S. O. złożył odwołanie wnosząc o ponowne rozpatrzenie sprawy. Odwołujący się wskazał w uzasadnieniu, że w toku postępowania przed organem pierwszej instancji nadesłał potwierdzenie z Urzędu Pocztowego w W. zakupu miesięcznej karty opłaty na pojazd o numerze rejestracyjnym [...] oraz że nie miał złej woli, a omyłka przy wypełnianiu karty może nastąpić, gdy wykonuje się inne czynności. Nadto, odwołujący się podniósł, że nie jest w stanie kontrolować kierowców, czy wykupują i prawidłowo wypełniają karty opłaty, bowiem nie są one dostępne na każdej stacji benzynowej i w każdym urzędzie pocztowym. Dodatkowo wskazał, że zakupił karty opłaty dobowe i miesięczne, które można wypełnić w terminie 7 i 14 dni od dnia ich zakupu, na poparcie czego nadesłał fotokopie dobowych i siedmiodniowych kart opłaty oraz oświadczył, że kara pieniężna we wskazanej kwocie nadwyręży budżet jego dwuosobowej firmy transportowej. Decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej w S. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w S.. W uzasadnieniu wskazano, że odwołujący się, jako przedsiębiorca wykonujący przewóz na potrzeby własne na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, stosownie do art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym według stanu prawnego na dzień [...], zobowiązany był uiścić opłatę za przejazd po drodze krajowej Nr [...]. Uiszczenie tejże opłaty, w myśl § 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych, następuje poprzez nabycie przez przedsiębiorcę karty opłaty oraz wypełnienie jej zgodnie z § 5 powołanego rozporządzenia przed rozpoczęciem przejazdu poprzez wpisanie we właściwej rubryce m. in. numeru rejestracyjnego pojazdu. Karta opłaty niewypełniona lub wypełniona w inny sposób, niż wskazany powyżej, nie stanowi dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty za przejazd. Skoro zatem w przedłożonej w trakcie kontroli karcie opłaty nie zostało wypełnione pole "Nr rejestracyjny", to, zdaniem organu odwołującego, należało uznać, że odwołujący nie uiścił przedmiotowej opłaty. Nie mają przy tym znaczenia dla sprawy okoliczność nadesłania przez odwołującego się potwierdzenia zakupu w dniu [...] wymienionej wyżej karty opłaty, jak i podanie przyczyn jej niewypełnienia zgodnie z zasadami. Organ odwoławczy wskazał ponadto, że, stosownie do art. 87 ust. 3 ustawy o transporcie drogowym, to na przedsiębiorcy ciąży obowiązek wyposażenia kierowcy pojazdu w wymagane dokumenty, a zatem, nawet w przypadku stwierdzenia nieuiszczenia opłaty za przejazd z powodu nierzetelności kierowcy pojazdu, odpowiedzialność za to ponosi przedsiębiorca. W związku z powyższym, na podstawie z art. 92 ust. 1 i 4 powołanej ustawy w związku z Lp. 1.4.1. załącznika do tej ustawy, zasadnym było nałożenie na stronę kary za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych w wysokości 3.000,00 zł. S. O. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. wniósł o uchylenie w całości opisanej wyżej decyzji Dyrektora Izby Celnej w S. oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Skarżący zarzucił organom celnym rażące naruszenie art. 92 ust. 4 ustawy o transporcie drogowym w związku z Lp. 1.4.1. oraz Lp. 1.4.2. załącznika do tej ustawy poprzez jego niezastosowanie. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że przedmiotowa opłata za przejazd pojazdu została uiszczona poprzez zakup miesięcznej karty opłaty w Urzędzie Pocztowym w W. przed rozpoczęciem wykonywania transportu drogowego, co zostało potwierdzone pokwitowaniem wydanym przez ten urząd. Skarżący przyznał jednocześnie, że karta ta nie została należycie wypełniona, bowiem nie został wpisany numer rejestracyjny pojazdu. W związku z powyższym zasadnym byłoby, zdaniem skarżącego, nałożenie na niego kary na podstawie Lp. 1.4.2. załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym z tytułu wykonywania przewozu z nieprawidłowo wypełnioną kartą opłaty za przejazd w wysokości 1.000,00 zł. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w S. wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią nie inaczej. Sąd administracyjny bada zatem zgodność zaskarżonych decyzji lub postanowień z przepisami prawa materialnego i przepisami postępowania, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie ich wydania, nie bada natomiast celowości, czy też słuszności zaskarżonego aktu. Skarga S. O. nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem w ocenie Sądu decyzja Dyrektora Izby Celnej w S., będąca jej przedmiotem, odpowiada prawu. Na wstępie wskazać należy, że wprawdzie na dzień wydania decyzji organu odwoławczego obowiązywały przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.) w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 180, poz. 1497), jednakże podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy o transporcie drogowym w brzmieniu obowiązującym do dnia 21 października 2005 r., tj. do dnia wejścia w życie powołanej ustawy zmieniającej. Stosownie bowiem do przepisu art. 5 tej ustawy, do postępowań wszczętych, a niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie ustawy - tak jak zaistniało to w niniejszej sprawie - stosuje się przepisy dotychczasowe. Z tego powodu, przy ustalaniu wysokości kary organy orzekające w niniejszej sprawie zobligowane były do stosowania załącznika do ustawy także w brzmieniu dotychczasowym. Zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym przedsiębiorcy wykonujący przewóz na potrzeby własne na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są obowiązani do uiszczania opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych. Uiszczenie opłaty drogowej, w myśl § 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 150, poz. 1684 ze zm.), obowiązującego w dniu wydania zaskarżonej decyzji, następuje poprzez nabycie przez przedsiębiorcę karty opłaty, która następnie podlega wypełnieniu m. in. poprzez wpisanie w odpowiednim miejscu numeru rejestracyjnego pojazdu, zgodnie z § 5 tego rozporządzenia. Wypełniona przed rozpoczęciem przejazdu karta opłaty stanowi dokument potwierdzający wniesienie opłaty, który to dokument, z mocy art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, kierowca pojazdu samochodowego ma obowiązek, podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego, mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli. Z treści powołanych wyżej przepisów wynika zatem, że uiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych jest czynnością sformalizowaną, co wyłącza możliwość swobodnej interpretacji, co jest posiadaniem takiej opłaty. Nie wystarczy więc nabycie karty opłaty drogowej, ale niezbędne jest jej wypełnienie i to w sposób wskazany w cytowanym rozporządzeniu w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych. Tylko karta wypełniona we właściwy sposób, który pozwala na jej identyfikowanie z konkretnym pojazdem, stanowi dowód uiszczenia opłaty drogowej. Uznanie za taki dowód karty opłaty drogowej, na której nie ma wpisanego numeru rejestracyjnego pojazdu, pozwalałoby tym samym na wykorzystywanie tej samej karty opłaty drogowej do wykonywania transportu także innymi pojazdami w okresie objętym ważnością tej karty (podobnie - vide: wyroki WSA w Warszawie z dnia: 18.05.2004 r. sygn. akt II SA 4139/02, 9.12.2005 r. sygn. akt VI SA/Wa 1560/05, 13.03.2006 r. sygn. akt VI SA/Wa 2269/05). Mając na uwadze powyższe, w rozpatrywanej sprawie uznać należy, że Dyrektor Izby Celnej w S. trafnie ocenił, że nie stanowi dowodu uiszczenia opłaty drogowej karta z niewypełnionym polem dotyczącym numeru rejestracyjnego, a tym samym właściwie przyjął, że skarżący uchybił obowiązkowi wynikającemu z przepisów prawa. W zaistniałym stanie faktycznym zasadnym zatem było nałożenie na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 3.000 zł za przejazd po drogach krajowych bez uiszczenia opłaty na podstawie Lp. 1.4.1. załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Wbrew wywodom skargi brak było podstaw do nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie przewozu na potrzeby własne z nieprawidłowo wypełnioną kartą opłaty drogowej na podstawie Lp. 1.4.4. wyżej wymienionego załącznika przewidującego w takim przypadku karę 500 zł. Przepis ten ma bowiem zastosowanie wyłącznie w sytuacji, gdy karta opłaty drogowej jest w całości i we właściwym czasie wypełniona, z tym że w sposób nieprawidłowy, który pozwala jednak stwierdzić bez żadnych wątpliwości, że opłata za przejazd objęty kontrolą została uiszczona. Nie można zatem uznać zasadnym stanowiska skarżącego, prezentowanego w skardze, że karta jest nieprawidłowo wypełniona, skoro w ogóle nie zawiera wpisu w części dotyczącej numeru rejestracyjnego pojazdu wykonującego przejazd. Z tego względu Sąd, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza obowiązującego prawa, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.