II SA/Łd 772/07
WyrokWSA w Łodzi2007-10-24
Skład orzekający: Jolanta Rosińska, Barbara Rymaszewska, Czesława Nowak-Kolczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy o sprzedaży nieruchomości gruntowej w drodze przetargu może być zaskarżona przez osobę, która uważa, że powinna nabyć tę nieruchomość w trybie bezprzetargowym na podstawie art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami, mimo że nie wykazała spełnienia przesłanek tego przepisu?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że skarżący nie wykazał naruszenia swojego interesu prawnego lub uprawnienia przez zaskarżoną uchwałę. Skoro skarżący nie spełnił przesłanek określonych w art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami, które uzasadniałyby sprzedaż nieruchomości w trybie bezprzetargowym, nie posiadał legitymacji do zaskarżenia uchwały rady gminy o sprzedaży nieruchomości w trybie przetargowym. Uchwała ta nie naruszyła jego interesu prawnego ani uprawnienia.Stan faktyczny
Skarżący W. J. wniósł skargę na uchwałę Rady Gminy W. wyrażającą zgodę na sprzedaż w drodze przetargu nieruchomości gruntowej. Skarżący uważał, że nieruchomość powinna być sprzedana jemu w trybie bezprzetargowym na podstawie art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami, ponieważ jest właścicielem działki przyległej i nieruchomość ta jest niezbędna do poprawy warunków zagospodarowania jego działki, a ponadto nie może być zagospodarowana jako odrębna nieruchomość. Po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, skarżący złożył skargę do WSA. Rada Gminy wniosła o odrzucenie skargi, argumentując, że uchwała ma charakter cywilnoprawny i nie dotyczy spraw z zakresu administracji publicznej. Ewentualnie wniosła o oddalenie skargi, twierdząc, że nie zostały spełnione przesłanki do sprzedaży bezprzetargowej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska, Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska (spr.), Protokolant Asystent sędziego Żywilla Król, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2007 r. sprawy ze skargi W. J. na uchwałę Rady Gminy w W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie sprzedaży nieruchomości gruntowej oddala skargę.
Rada Gminy W. uchwałą z dnia [...], Nr [...] – wydaną na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tj. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) oraz art. 13, art. 28, art. 37 ust. 1, art. 40 ust. 1 pkt 1, art. 67 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz. U. z 2004 r. Nr 261 poz. 2603 ze zm.) – wyraziła zgodę na sprzedaż w drodze przetargu ustnego nieograniczonego nieruchomości gruntowej niezabudowanej położonej w miejscowości K., gmina W., oznaczonej numerami geodezyjnymi 280/2 i 731/3 o łącznej powierzchni 0,0716 ha.
Pismem z dnia 26 maja 2007 r. (doręczonym organowi w dniu 29 maja 2007 r.) skarżący wezwał Wójta Gminy W. oraz Radę Gminy W. do usunięcia naruszenia prawa poprzez uchylenie uchwały Rady Gminy W. z dnia [...]. W ocenie skarżącego uchwała podjęta została z rażącym naruszeniem art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W ocenie skarżącego nieruchomość ta winna być sprzedana bez przetargu właścicielowi nieruchomości przyległej na poprawę warunków zagospodarowania. Wskazał przy tym, że nieruchomość ta została skarżącemu wydzierżawiona i pozostaje w jego użytkowaniu, a ponadto ma ona tylko jedną działkę przyległą, której to właścicielem jest właśnie skarżący. W tej sytuacji, zdaniem skarżącego, spełnia on wszystkie przesłanki do nabycia tej nieruchomości w trybie bezprzetargowym, a gmina winna mu sprzedać nieruchomość na podstawie art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami na poprawienie warunków zagospodarowania.
Pismem z dnia 29 czerwca 2007 r., odpowiadając na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa Wójt Gminy W. poinformował skarżącego, że "nie znajduje podstaw do podjęcia inicjatywy uchwałodawczej zmierzającej do uchylenia wskazanej wyżej uchwały".
W dniu 16 lipca 2007 r. W. J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę "na uchwałę Rady Gminy W. z dnia [...] w sprawie sprzedaży nieruchomości gruntowej, stanowiącej własność Gminy W., położonej w miejscowości K., oznaczonej numerami działek 280/2 i 731/3". Powyższej uchwale zarzucił naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a w szczególności art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami przez przyjęcie, iż przedmiotowa nieruchomość nie może być zbyta w drodze bezprzetargowej oraz naruszenie przepisów postępowania mogących mieć wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 78 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.).
W uzasadnieniu skargi W. J. stwierdził, iż od dłuższego czasu jest zainteresowany kupnem działek stanowiących przedmiot spornej uchwały. Wskazał, że w związku z tym, pismem z dnia 29 sierpnia 2004 r. zwracał się do Wójta i Rady Gminy W. z prośbą o sprzedaż części działki Nr 731 przyległej do działki 716 będącej jego własnością, na której od 17 lat prowadzi działalność gospodarczą. Podniósł także, że sprawa ta była rozpatrywana na zebraniu mieszkańców wsi K. i przez Radę Gminy W. na sesji wyjazdowej w K., na której zapadły ustalenia, że nieruchomość zostanie sprzedana skarżącemu na poprawę warunków zagospodarowania w związku z prowadzoną przez niego na działce przyległej działalnością gospodarczą. Wskazał także ponownie na wcześniej podnoszone argumenty, że nieruchomość ta ma tylko jedną działkę przyległą nr 716, której właścicielem jest właśnie skarżący, a ponadto została ona mu wydzierżawiona i pozostaje w jego posiadaniu.
Dalej skarżący wywodzi, że działki stanowiące przedmiot uchwały nie mogą być – w jego ocenie – zbyte i zagospodarowane jako odrębne nieruchomości. Działka nr 289/2 stanowiąca poprzednio drogę gruntową ma powierzchnię 238 m2, a jej szerokość wynosi 4 metry. Natomiast działka nr 731/3 o powierzchni 478 m2 ma średnio 10 metrów szerokości, a przez jej środek przebiega wodociąg wiejski. Zgodnie z opinią urbanistyczno-architektoniczną, ze względu na szerokość działek (8 - 12 i 4 metry) oraz minimalną linię zabudowy (6 metrów) od krawędzi pasa drogowego brak jest możliwości wydania pozytywnej opinii urbanistycznej dotyczącej usytuowania obiektów samodzielnych na tych działkach. Działki te mogą jedynie stanowić rezerwę terenu dla inwestycji realizowanej na działce nr 716. Dodatkową okolicznością wykluczającą przydatność terenu oznaczonego nr 731/3 jako samodzielnej działki na cele budowlane jest sieć wodociągowa W90 przebiegająca przez środek tej działki.
W ocenie skarżącego, wszystkie te okoliczności przesądzają, że spełnia on wszystkie przesłanki do nabycia tej nieruchomości gruntowej w trybie bezprzetargowym, a Gmina W. ma prawny obowiązek sprzedać nieruchomość na podstawie art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami w drodze bezprzetargowej na poprawienie warunków zagospodarowania działki przyległej.
Skarga zawierała także zarzuty dotyczące samego trybu procesowania nad zaskarżoną uchwałą, zarzucając nieprawidłowości przy jej uchwalaniu.
W odpowiedzi na skargę Rada Gminy W. wniosła o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie.
W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę Rada Gminy zakwestionowała dopuszczalność wniesienia przez skarżącego skargi na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. Stwierdziła w związku z tym, że akty gospodarowania nieruchomościami nie służącymi celom publicznym, są aktami gospodarowania własnością prywatną gminy i nie należą do spraw z zakresu administracji publicznej. Podjęta przez radę gminy uchwała o przeznaczeniu do sprzedaży nieruchomości stanowi zaś formę oświadczenia woli organu gminy, będącej właścicielem nieruchomości, wyrażanego w sprawie cywilnej, a nie w sprawie z zakresu administracji publicznej. Z takim właśnie aktem gospodarowania własnością prywatną gminy – w ocenie rady Gminy W.– mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. Bowiem nieruchomość oznaczona numerami działek 280/2 i 731/2 położona w miejscowości K., która została przeznaczona do sprzedaży przez Radę Gminy w trybie przetargowym nie służyła żadnym celom publicznym. Przedmiotowe działki były działkami inwestycyjnymi nie przeznaczonymi do powszechnego użytku ani do bezpośredniego zaspokojenia potrzeb publicznych. Mając powyższe na uwadze, stwierdziła, iż zaskarżona uchwała przeznaczająca konkretne działki do sprzedaży w trybie przetargu ustnego nieograniczonego jest uchwałą o charakterze cywilnoprawnym, podjętą w ramach uprawnień właścicielskich organu gminy, natomiast przesądzenie w uchwale o obowiązku przetargowego trybu uzgadniania oświadczeń woli jest jedynie zapoczątkowaniem sprzedaży jako cywilnoprawnej instytucji obrotu. Rada Gminy wniosła w związku z tym o odrzucenie skargi.
W sytuacji, gdyby Sąd nie podzielił wskazanego stanowiska, Rada Gminy wniosła alternatywnie o oddalenie skargi. Odnosząc się więc do zarzutu naruszenia art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami stwierdziła, że w tej konkretnie sprawie nie zostały spełnione przesłanki zastosowania wskazanego przepisu. Omawiając kolejne przesłanki zastosowania tego przepisu, biorąc pod uwagę stan faktyczny sprawy, rada doszła do przekonania, że w omawianej sprawie mamy do czynienia z możliwością zagospodarowania działek Nr 280/2 i 731/3 jako odrębnej nieruchomości, o czym świadczy jednoznacznie udział dwóch oferentów w ogłoszonym przez Gminę W. przetargu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie. Z kolei w § 2 tego artykułu mówi się, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (§ 2 pkt 5 ww. art. 3) oraz akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (pkt 6).
Podstawę prawną wniesienia skargi na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej stanowi art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tj. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.). Przepis ten stanowi, że każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.
Z przywołanego przepisu wynika więc, iż z chwilą złożenia skargi w trybie w nim przewidzianym sąd administracyjny zobowiązany jest w szczególności do zbadania wskazanych w przepisie przesłanek. W pierwszej kolejności ustalić należy czy zaskarżona uchwała (zarządzenie) dotyczy sprawy z zakresu administracji publicznej. Następnie zbadania wymaga czy bezskutecznie wezwano właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa. Wreszcie rozważyć trzeba czy zaskarżona uchwała narusza interes prawny lub uprawnienie osoby wnoszącej skargę.
Przechodząc do omówienia pierwszej przesłanki podnieść należy, iż ustawodawca nie zamieścił w ustawie o samorządzie gminnym definicji pojęcia "sprawy z zakresu administracji publicznej". Poglądy prawne wyrażone na ten temat w judykaturze i doktrynie są niejednolite ze względu na rozmaity charakter prawny tych uchwał, wymagających różnej oceny prawnej w zależności od ich konkretnej treści. W piśmiennictwie podnosi się, że "sprawą z zakresu administracji publicznej" jest akt administracyjny skierowany do mieszkańców gminy, zawierający przepisy powszechnie obowiązujące, w tym także określające zasady i ogólne czynności z zakresu zarządu majątkiem gminy adresowane do mieszkańców gminy, jak również do jej organów w celu bezpośredniego wykonywania przez gminę zadań publicznych odnoszących się do podmiotów prawa, jako członków społeczności lokalnej. Nie mieszczą się w tym pojęciu niewątpliwie sprawy indywidualne rozstrzygane w konkretnych sprawach w drodze decyzji administracyjnych, dotyczące imiennie oznaczonego adresata i wywołujące dla niego skutki w sferze cywilnoprawnej (por. A. Agopszowicz, Z. Gilowska, Ustawa o samorządzie terytorialnym. Komentarz, Warszawa 1997, s. 450). Wyrażany jest również pogląd, że podstawą zaskarżenia w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym jest niezgodność z prawem uchwały organu gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, wywołującej negatywne następstwa w sferze prawnej skarżącego (zniesienie, ograniczenie, uniemożliwienie realizacji uprawnienia, naruszenie interesu prawnego), zaś podstawą jej wzruszenia - niezgodność z prawem" (M. Bogusz, Podstawy zaskarżenia i wzruszenia uchwały organu gminy w trybie art. 101 ustawy o samorządzie terytorialnym, PiP 1994, z. 12, s. 64 i n.).
Również Trybunał Konstytucyjny wypowiadając się w tym przedmiocie przyjął w wyroku z dnia 14 września 1994 roku (sygn. akt W 10/94, OTK 1994, cz. II, poz. 44 i 46) szerokie rozumienie pojęcia "spraw z zakresu administracji publicznej". Zwrócił w szczególności uwagę, iż działalność gmin także w odniesieniu do mienia komunalnego nie opiera się wyłącznie na przepisach prawa cywilnego, ale ze względu na publicznoprawny status gmin i mienia komunalnego działalność ta opiera się również na przepisach prawa samorządowego. Z tego właśnie względu działania i akty prawne podejmowane przez organy samorządu terytorialnego mogą być kwalifikowane jako działania z zakresu wykonywania administracji publicznej, mimo że zmierzają do wywołania w przyszłości określonych skutków cywilnoprawnych, jeżeli działaniom tym nadawana jest forma charakterystyczna dla aktów administracyjnych.
Podobny kierunek rozumienia pojęcia "sprawy z zakresu administracji publicznej" prezentował Sąd Najwyższy oraz Naczelny Sąd Administracyjny.
Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 24 września 1997 r. sygn. akt III RN 41/97 (OSNAPiUS 1998, nr 6, poz. 109), stwierdził że skoro przewidziana w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie terytorialnym skarga na uchwałę podjętą przez organ gminy "w sprawie z zakresu administracji publicznej" stanowić ma jedną z form gwarancji prawnych realizacji zasady demokratycznego państwa prawnego oraz zasady praworządności, to należy konsekwentnie przyjąć, że rodzące się w praktyce wątpliwości co do dopuszczalności drogi sądowoadministracyjnej na podstawie tego przepisu winny być zawsze interpretowane na rzecz ochrony praw obywatelskich i tym samym na rzecz prawa do sądu.
Stanowisko to podzielił Naczelny Sąd Administracyjny podejmując uchwałę w składzie siedmiu sędziów (z dnia 6 listopada 2000 r. sygn. akt. OPS 11/00, ONSA 2001/2/52), w której stwierdził, że uchwała rady gminy o przeznaczeniu do sprzedaży nieruchomości stanowiącej mienie komunalne w trybie przetargu może być zaskarżona do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (...).
Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę przyjmując również szerokie rozumienie pojęcia "sprawy z zakresu administracji publicznej", stwierdza w związku z tym, że w konkretnym badanym przypadku wniesienie przez W. J. skargi do sądu administracyjnego na uchwałę Rady Gminy w W. w sprawie przeznaczenia do sprzedaży nieruchomości gruntowej w trybie przetargowym jest dopuszczalne. Zaskarżona uchwała jako rozstrzygająca w ramach wykonywania publicznoprawnych zadań gminy o przeznaczeniu danej nieruchomości do sprzedaży w trybie przetargowym podlega więc rozpoznaniu przez sąd administracyjny.
Uznając, że charakter sprawy objętej przedmiotem zaskarżenia spełnia wymagania art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym konieczne jest zgodnie z tym przepisem w dalszej kolejności zbadanie, czy uchwała została zaskarżona po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa. Przyjąć przy tym należy, iż wezwanie do usunięcia naruszenia będzie bezskuteczne jedynie wtedy, gdy wezwany organ gminy wyraźnie odmówi usunięcia naruszenia bądź też nie zajmie żadnego stanowiska w tej kwestii w terminie przewidzianym dla załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym.
Bezspornym jest w niniejszej sprawie, że skarżący pismem z dnia 26 maja 2007r. wezwał w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym organy Gminy W. do usunięcia naruszenia prawa poprzez uchylenie zaskarżonej uchwały, jako sprzecznej z prawem. W odpowiedzi na przedmiotowe wezwanie Wójt Gminy W., pismem z dnia 29 czerwca 2007 r. zawiadomił skarżącego, że "nie znajduje podstaw do podjęcia inicjatywy uchwałodawczej zmierzającej do uchylenia wskazanej wyżej uchwały". W tej sytuacji, wobec złożonego przez Wójta Gminy W. pisma, przedłożonego po upływie 30 dniowego terminu, przyjąć należy iż brak było jakiejkolwiek reakcji ze strony organu gminy. Na marginesie jedynie należy zaznaczyć, że odmowa usunięcia naruszenia powinna być wyrażona w formie uchwały, a wskazane pismo nie zachowało tej formy. Jednak uchybienie to nie ma wpływu na rozstrzygnięcie sprawy.
W tej sytuacji, ustalenie że skarga została wniesiona w sprawie z zakresu administracji publicznej, po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia zarzucanego naruszenia, Sąd przystąpił do badania trzeciej przesłanki, tj. ustalenia legitymacji skarżącego do wniesienia skargi.
Na wstępie stwierdzić w związku z tym należy, że przymiot strony w postępowaniu kwestionującym legalność uchwały rady gminy ukształtowany jest odmiennie niż w postępowaniu administracyjnym regulowanym przepisami kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z przepisami k.p.a., stroną może być każdy, czyjego interesu prawnego lub uprawnienia dotyczy postępowanie (art. 28 k.p.a). Uprawnionym zaś do wniesienia skargi na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym może być jedynie ten podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostało naruszone zaskarżoną uchwałą.
Obowiązkiem więc Sądu było w tym przypadku zbadanie legitymacji skarżącego, gdyż kwestionowanie uchwały organu gminy w omawianym trybie przysługuje jedynie temu, kto skutecznie wykaże, że zaskarżonym rozstrzygnięciem został naruszony jego interes prawny lub uprawnienie. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, iż "mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby" (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 1984 roku, sygn. akt I SA 1748/83, niepublikowany).
Skarżący wykazując swoją legitymację do wniesienia skargi wskazał na przepis art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.). Przepis ten stanowi odstępstwo od ogólnej zasady zbywania nieruchomości - stanowiących własność Skarbu Państwa oraz własność jednostek samorządu terytorialnego - w drodze przetargu. Wynika z niego, iż nieruchomość może być zbyta w drodze bezprzetargowej, jeżeli przedmiotem zbycia jest nieruchomość lub jej części, niezbędne do poprawienia warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej, stanowiącej własność lub oddanej w użytkowanie wieczyste osobie, która zamierza tę nieruchomość lub jej część nabyć, jeżeli nie mogą być zagospodarowane jako odrębne nieruchomości.
Zatem możliwość zwolnienia z obowiązku sprzedaży nieruchomości w drodze przetargu z uwagi na charakter zbywanej nieruchomości istnieje, ale jedynie w przypadku spełnienia następujących warunków:
1) przedmiotem zbycia jest nieruchomość niezbędna do poprawienia warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej;
2) nieruchomość przyległa stanowi własność lub została oddana w użytkowanie wieczyste osobie, która zamierza sprzedawaną nieruchomość nabyć;
3) nieruchomości nie mogą być zagospodarowane jako odrębne nieruchomości.
Analiza treści normatywnej przepisu art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami prowadzi do wniosku, że źródłem niemożliwości zagospodarowania nieruchomości lub jej części w inny sposób niż przez bezprzetargową sprzedaż (ustanowienia użytkowania wieczystego) na rzecz właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości przyległej może być w szczególności brak chętnych do zawarcia umowy udostępnienia danej nieruchomości. Pozostaje jedynie wątpliwość, jak właściwy organ powinien wykazać istnienie tej przesłanki umożliwiającej zbycie nieruchomości (części) w trybie bezprzetargowym. W odniesieniu do całej nieruchomości dowodem braku możliwości zagospodarowania może być np. przeprowadzony z wynikiem negatywnym przetarg na jej sprzedaż (zob. R. Pędrak: Komentarz do ustawy o gospodarce nieruchomościami Lex/el. 2006).
Nie ulega przy tym wątpliwości, że bezprzetargowe zbywanie nieruchomości publicznych ma charakter wyjątkowy, a przepisy dopuszczające taką możliwość podlegają ścisłej wykładni. Przepis art. 37 ustawy o gospodarce nieruchomościami ma charakter lex specialis w stosunku do stosownych przepisów kodeksu cywilnego. Stąd nie sposób zgodzić się z twierdzeniami zawartymi w skardze, a wskazującymi na możliwość dokonania interpretacji rozszerzającej wskazanych w przepisie art. 37 ust. 2 wyjątków od generalnej zasady dokonywania zbycia nieruchomości w drodze przetargu.
Odwołać się w tym przypadku należy również do uzasadnienia projektu ustawy nowelizującej ustawę o gospodarce nieruchomościami (ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw, Dz. U. z 2004 r., nr 141, poz. 1492). Z jej uzasadnienia wynika, że celem zmiany art. 37 ustawy o gospodarce nieruchomościami było "poszerzenie katalogu podmiotów uprawnionych do nabywania nieruchomości w trybie bezprzetargowym (...)". Poszerzenie tego kręgu podmiotów – jak wskazał ustawodawca – dotyczyło w szczególności tych podmiotów, które "z różnych powodów, najczęściej wynikających z przepisów prawa lub ustaleń planów miejscowych, mogą być wyłącznymi nabywcami nieruchomości lub ich części, a więc chodzi o sytuacje, gdy zorganizowanie przetargu traci sens". W niniejszej sprawie, wobec ustalenia, że zainteresowanie zakupem działki wyrażał więcej niż jeden podmiot, a do ogłoszonego przetargu zgłosili się zainteresowani zakupem chętni, stwierdzić należy, że nie mamy do czynienia z sytuacją wskazywaną w tym przepisie.
Rada Gminy, wobec braku spełnienia powyższych przesłanek, nie była więc uprawniona do podjęcia uchwały w trybie art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy o gospodarce gruntami. Zwolnienie zaś z obowiązku organizowania przetargu w takim przypadku, zgodnie z żądaniem skarżącego, stanowiłoby przekroczenie ustawowej kompetencji rady gminy, a tym samym rażąco naruszałoby prawo.
W świetle powyższego należy uznać, iż art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami – wobec braku spełnienia przez skarżącego przesłanek w nim zawartych - nie jest przepisem prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie W. J. mógłby skutecznie żądać od Rady Gminy W. zawarcia z nim umowy sprzedaży ww. działki z pominięciem trybu przetargowego. Z przepisu tego nie wynikają więc dla skarżącego konkretne prawa podmiotowe, które zaskarżona uchwała narusza. A dopiero takie naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia otwiera drogę do merytorycznej oceny i rozpoznania skargi, i w zależności od jej zasadności do jej uwzględnienia lub nie. Jest to szczególny tryb postępowania w sprawach ze skarg wnoszonych na podstawie omawianej regulacji prawnej, iż "skarżący mógł wnieść skargę do sądu", ale po dokonanej przez Sąd ocenie okazało się , że "nie ma on wymaganej art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym legitymacji" (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 14 marca 2002 r. II SA 2503/01 Lex nr 81964, wyrok NSA w Warszawie z dnia 3 września 2004 r. OSK 476/04 ONSAiWSA 2005/1/2).
W tej sytuacji faktycznej i prawnej stwierdzić należy, iż uchwała Rady Gminy W. z dnia 29 września 2006 r., nie narusza interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego, tym samym nie ma on legitymacji do jej zaskarżenia.
W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie spełniona została pierwsza i druga przesłanka. Skarżący nie wykazał natomiast by zaskarżona uchwała naruszała jego interes prawny lub uprawnienie (przesłanka trzecia).
Wobec powyższej konkluzji niezasadnym pozostaje zarzut skarżącego o naruszeniu przepisów procedury administracyjnej, w szczególności wskazanych art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 78 § 1.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło