I SA/Wa 851/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie WSA Monika Nowicka asesor WSA Iwona Kosińska (spr.) Protokolant Joanna Grzyb po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2007 r. sprawy ze skargi B.C., T.K., A.W., T.Ś. na decyzję Prezydenta W. w przedmiocie ukarania grzywną za niewykonanie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dn. 08.05.2003 r., sygn. akt I SAB 360/02 oddala skargę. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 maja 2003 r. sygn. akt I SAB 360/02 uwzględnił skargę B.C. i T.K. na bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość warszawską położoną w W. przy ul. [...] i zobowiązał organ do wydania rozstrzygnięcia w tej sprawie w terminie dwóch miesięcy od dnia otrzymania tego wyroku. Odpis prawomocnego wyroku wraz z uzasadnieniem doręczony został Prezydentowi W. w dniu 5 czerwca 2003 r. Jednocześnie Sąd zwrócił organowi akta administracyjne sprawy. Pismem dnia 16 września 2003 r. skarżąca B.C. w imieniu własnym oraz pozostałych stron postępowania wezwała Prezydenta W. do wykonania prawomocnego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 maja 2003 r. Po podjęciu zawieszonego postępowania (postanowieniem z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...]) decyzją z dnia [...] września 2003 r. nr [...] Prezydent W. umorzył postępowanie w sprawie przyznania odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. Decyzją z dnia [...] lutego 2004 r. Wojewoda Mazowiecki uchylił tę decyzje i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Decyzją z dnia [...] maja 2005 r. Prezydent W. odmówił przyznania skarżącym wnioskowanego odszkodowania, a organ II instancji decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 18 października 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 702/06 uchylił obie decyzje i sprawa ponownie została skierowana do rozpatrzenia przez organ I instancji. Pismem z dnia 7 maja 2007 r. T.K., T.Ś., B.C. i A.W. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę w przedmiocie wymierzenia Prezydentowi W. grzywny w związku z niewykonaniem przez organ wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 maja 2003 r. oraz wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 października 2006 r. Skarga na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 października 2006 r. została wyłączona do odrębnego rozpatrzenia i zarejestrowana pod sygnaturą akt I SA/Wa 1072/07. W uzasadnieniu skargi przedstawiono dotychczasowy przebieg sprawy. Zdaniem skarżących podejmowane dotąd działania organu są jedynie działaniami pozornymi, mającymi na celu przedłużenie postępowania, gdyż materiał dowodowy potrzebny do wydania stosownej decyzji znajduje się już w aktach postępowania. W ocenie skarżących Prezydent W. nie wykonując wyroku naruszył przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, działał niezgodnie z podstawowymi zasadami postępowania administracyjnego, pozbawiając stronę sądowej ochrony praw, co dodatkowo stanowi naruszenie art. 6 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. W odpowiedzi na skargę Prezydent W. przedstawiając dotychczasowy przebieg sprawy wniósł o jej oddalenie wskazując, że podjęto w niej szereg czynności zmierzających do zakończenia przedmiotowego postępowania. Pismem z dnia 18 października 2007 r. Prezydent W. poinformował Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, że dnia [...] października 2007 r. organ I instancji wydał decyzję nr [...] ustalającą odszkodowanie za część przedmiotowej nieruchomości rolnej wchodzącej w skład gospodarstwa rolnego położonego w W. przy ul. [...] oraz przyznającą powyższe odszkodowanie na rzecz skarżących. Do pisma dołączona została potwierdzona za zgodność kserokopia tej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Przede wszystkim wyjaśnić należy, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W przypadku skargi o wymierzenie organowi grzywny z powodu jego bezczynności, Sąd czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania orzeczenia sądowego. Zwrócić należy uwagę na fakt, że wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 maja 2003 r. sygn. akt I SAB 360/02 wydany został przed wejściem w życie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.). Stosownie jednak do treścią art. 99 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 r., z zastrzeżeniem art. 100 (który nie ma w tej sprawie zastosowania), wiąże w sprawie wojewódzki sąd administracyjny oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Obecnie rozpatrywana skarga została złożona na podstawie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowiącego, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność oraz w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności, strona po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Skarga, w której strona żąda wymierzenia grzywny, jest odrębną skargą wniesioną przez uprawiony podmiot, inną od skargi, w wyniku rozpoznania której został wydany wyrok sądu niewykonany (jak twierdzi strona skarżąca) przez organ. Przez niewykonanie wyroku należy rozumieć pozostawanie w bezczynności w podjęciu lub kontynuacji postępowania administracyjnego mającego na celu zakończenie sprawy decyzją administracyjną lub w innej formie przewidzianej prawem (por. wyrok NSA z dnia 30 maja 2001 r. sygn. akt II SA 2015/00, niepubl.). W wypadku wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność, termin jego wykonania mija z upływem terminu wyznaczonego przez sąd na wydanie aktu lub dokonanie czynności. Wyznaczony przez sąd administracyjny termin do wydania aktu lub podjęcia czynności jest terminem dodatkowym w stosunku do terminu, w jakim sprawa powinna być załatwiona i nie może ulec przedłużeniu w trybie art. 37 § 2 kpa. Z treści cytowanego przepisu wynikają dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd mógł organowi administracji wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ ten musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na bezczynność organu. Po drugie, wymierzenie grzywny jest możliwe po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku. W rozpoznawanej sprawie, jak wynika z jej akt, spełniona została druga przesłanka (pismo skarżącej z dnia 16 września 2003 r.), lecz nie została spełniona przesłanka pierwsza bowiem w dacie orzekania w niniejszej sprawie organ I instancji rozpatrzył wniosek o odszkodowanie i nie pozostawał w bezczynności po wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 maja 2003 r. W nadesłanych aktach sprawy znajduje się wydane po wyroku z dnia 8 maja 2003 r. postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] o pojęciu zawieszonego postępowania administracyjnego oraz decyzja Prezydenta W. z dnia [...] września 2003 r. nr [...], którą organ ten umorzył postępowanie w sprawie przyznania odszkodowania za przedmiotowa nieruchomość. Skoro Prezydent W. do dnia wydawania niniejszego orzeczenia sądowego podjął zawieszone postępowanie administracyjne, rozpatrzył złożony wniosek o przyznanie odszkodowania za tzw. nieruchomość warszawska i wydał decyzję administracyjną, to tym samym uznać należy, że wykonał zawarte w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego polecenie i nie pozostawał już w bezczynności. W tej sytuacji nie zostały łącznie spełnione przesłanki zawarte w art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co czyni skargę o wymierzenie organowi grzywny niezasadną. Wyjaśnić należy, że już rozstrzygnięta kwestia prawidłowości decyzji organu z dnia [...] września 2003 r. (która i tak nie mogła być obecnie przedmiotem oceny Sądu rozpatrującego skargę o ukaranie organu grzywną), oraz dalszego postępowania w tej sprawie nie mogą mieć wpływu na fakt, że podejmując zawieszone postępowanie, rozpatrując złożony wniosek i wydając decyzję administracyjną w rozpatrywanej sprawie organ wykonał orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 maja 2003 r. w kwestii bezczynności, niezależnie od przekonania skarżących, że sama sprawa odszkodowania nie została przez organ załatwiona. W razie spełnienia warunków określonych w art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd obowiązany jest wymierzyć organowi grzywnę, chyba że wniesienie skargi, tak jak to miało miejsce w rozpatrywanej sprawie, nastąpiło po wykonaniu wyroku lub załatwieniu sprawy. Z wyżej wyjaśnionych względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) orzekł jak w sentencji.