III SA/Gl 1178/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Wach (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Sędzia WSA Mirosław Kupiec, Protokolant staż. ref. Beata Kujawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2007r. przy udziale - sprawy ze skargi ,,A’’ Sp. z o.o. w K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę. Wyrokiem z 14 marca 2007 r. , sygn. akt I FSK 534/06 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił w całości wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 31 stycznia 2006 r., sygn. akt I SA/Gl 1085/05 - którym uchylono postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z [...] nr [...] stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania w przedmiocie podatku od towarów i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA w Gliwicach. W uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny przedstawił następującą wykładnię prawa dokonaną w tej sprawie: Sąd pierwszej instancji przyjął, że wydanie postanowienie stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania nie może nastąpić bez uprzedniego rozstrzygnięcia kwestii przywrócenia tego terminu. Powyższe twierdzenie nie znajduje bezpośredniego potwierdzenia w przepisach Ordynacji podatkowej lecz wydaje się uzasadnione faktem, iż ewentualne uwzględnienie prośby w zakresie przywrócenia terminu wyłącza mozliwość wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie. Innymi słowy by nie doprowadzić do przedwczesnego wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu organ podatkowy powinien w pierwszej kolejności rozstrzygnąć kwestię jego przywrócenia. W rozpoznawanej sprawie bezspornym wydaje się, iż o przedwczesnym wydaniu postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania nie może być mowy. Oba omawiane postanowienia Dyrektor Izby Skarbowej wydał bowiem [...] czym wykluczył możliwość zakwestionowania dopuszczalności rozstrzygnięcia wskazanego w treści art. 228 § 1 pkt. 2 Ordynacji podatkowej. Tymczasem Sąd pierwszej instancji wobec uchylenia postanowienia organu odwoławczego w zakresie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania bezpodstawnie przyjął, iż przesądza to o uznaniu postanowienia stwierdzającego jego uchylenie za niezgodne z przepisami prawa. Przedstawiony pogląd z przyczyn oczywistych nie mógł zostać zaakceptowany. Treść art. 228 § 1 pkt. 2 Ordynacji podatkowej wskazuje wyraźnie, iż stwierdzenie uchybienia terminu do złożenia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Każde, nawet nieznaczne przekroczenie terminu stanowi samoistną podstawę do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie. Tym samym organ podatkowy wobec nieuwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu nie tylko był uprawniony lecz wręcz obowiązany do wydania postanowienia na podstawie art. 228 § 1 pkt. 2 Ordynacji podatkowej. Argumentacja przedstawiona w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku w żaden sposób nie wskazuje na jakiekolwiek naruszenie przepisów prawa, a tym samym przesądza, iż działanie Sądu pierwszej instancji należy uznać za nie mieszczące się w ramach kontroli działalności administracji publicznej, która na podstawie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) powinna dotyczyć zgodności weryfikowanych aktów z przepisami prawa - stwierdził na końcu NSA. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Według art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Z przedstawionej powyżej wykładni prawa dokonanej przez NSA w tej sprawie przekazanej WSA w Gliwicach do ponownego rozpoznania wynika, iż podstawowy zarzut skargi kasacyjnej zasługiwał na uwzględnienie. W związku z tym NSA uznał, że organ podatkowy wobec nieuwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu nie tylko był uprawniony, lecz wręcz obowiązany do wydania postanowienia na podstawie art. 228 § 1 pkt. 2 Ordynacji podatkowej. Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) w art. 223 stanowi, że odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Skarżącej spółce doręczono decyzję organu I instancji [...] do rąk E.C., głównej księgowej będącej upoważnioną do reprezentowania spółki przed organami podatkowymi na mocy upoważnienia udzielonego jej [...] przez prezesa zarządu spółki. Odwołanie wniesiono dopiero [...]. Skoro zatem wskazany w art. 223 ustawy Ordynacja podatkowa czternastodniowy termin upłynął [...], to oznacza, że strona uchybiła mu o ponad pięć miesięcy. Zgodnie z art. 228 § 1 pkt. 2 ustawy Ordynacja podatkowa: Organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia (...) uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Mając na uwadze niesporne okoliczności faktyczne tej sprawy organ podatkowy prawidłowo zatem uznał, że odwołanie strony skarżącej zostało wniesione z uchybieniem terminu określonego w art. 223 § 2 pkt. 1 ustawy Ordynacja podatkowa. Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd może uwzględnić skargę na decyzję administracyjną i uchylić ją tylko w razie stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa materialnego dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponieważ w tej sprawie Sąd nie dopatrzył się po stronie orzekającego organu tego typu naruszeń prawa – oddalił skargę spółki "A" w trybie art. 151 ww. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.