II OSK 303/08
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2009-03-06
Skład orzekający: Andrzej Gliniecki, Alicja Plucińska-Filipowicz, Izabela Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nakaz rozbiórki samowolnie wybudowanego zbiornika na gaz płynny jest uzasadniony, jeśli jego lokalizacja narusza przepisy techniczno-budowlane, a inwestor zlecił wykonanie prac profesjonalnej firmie?Ratio decidendi
Nakaz rozbiórki samowolnie wybudowanego zbiornika na gaz płynny jest uzasadniony, gdy jego lokalizacja narusza przepisy techniczno-budowlane, a legalizacja samowoli jest niemożliwa. Zlecenie wykonania prac profesjonalnej firmie nie zwalnia inwestora z odpowiedzialności i nie wpływa na zasadność orzeczenia o rozbiórce.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki płyty żelbetonowej ze zbiornikiem na gaz płynny oraz instalacji gazowej, wybudowanych samowolnie przez U. P. bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organy administracji uznały, że lokalizacja zbiornika narusza przepisy techniczno-budowlane, co uniemożliwia legalizację. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Gliniecki ( spr. ) Sędziowie Sędzia NSA Alicja Plucińska-Filipowicz Sędzia del. WSA Izabela Ostrowska Protokolant Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej U. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 7 listopada 2007 r. sygn. akt II SA/Sz 466/07 w sprawie ze skargi U. P. na decyzję Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczecinie z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę kasacyjną.
Wyrokiem z dnia 7 listopada 2007 r. sygn. akt II SA/Sz 466/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę U. P. na decyzję Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczecinie z dnia [...] lutego 2007 r., zn. [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:
Decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r., zn. [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Koszalinie nakazał U. P. rozbiórkę płyty żelbetonowej ze zbiornikiem na gaz płynny oraz instalacji gazowej zasilającej lokal mieszkalny nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, zlokalizowanym na działce nr [...] w miejscowości C., gmina B. Po przeprowadzeniu oględzin nieruchomości organ stwierdził, że na działce nr [...] znajduje się płyta żelbetowa, na której ustawiony jest zbiornik na gaz płynny w odległości 10,80 m i 5,80 m od dwóch sąsiednich budynków mieszkalnych wielorodzinnych, a roboty budowlane zostały wykonane samowolnie. Zdaniem organu instalacja gazowa wraz ze zbiornikiem na gaz płynny jest urządzeniem budowlanym związanym z obiektem budowlanym, jako urządzenie techniczne zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem w rozumieniu art. 3 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.). Urządzenie to znajduje się na płycie żelbetonowej, która stanowi obiekt budowlany w rozumieniu art. 3 pkt 1b ustawy, jako budowla stanowiąca całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami zasilającymi jeden z lokali w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, a zatem na wybudowanie tego obiektu budowlanego inwestor zobowiązany był uzyskać pozwolenie na budowę. Organ stwierdził, że inwestor nie posiada decyzji o warunkach zabudowy, a lokalizacja obiektu narusza warunki określone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie, odległość zbiorników przeznaczonych do magazynowania gazu płynnego (Dz.U. Nr 243, poz. 2063), w związku z czym legalizacja zaistniałej samowoli jest niemożliwa.
Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Szczecinie, po rozpoznaniu odwołania U. P., decyzją z dnia [...] lutego 2007 r., zn. [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że wybudowanie zbiornika na gaz płynny, usytuowanego na płycie żelbetowej oraz instalacji gazowej zasilającej lokal w budynku mieszkalnym wielorodzinnym wymagało uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, nie ma bowiem zastosowania w tym przypadku art. 29 ust. 1 pkt 19 Prawa budowlanego. Zbiornik usytuowany jest w odległości, która nie jest zgodna z § 76 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2006 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych... a zatem legalizacja nie była możliwa i należało orzec rozbiórkę.
W skardze do sądu administracyjnego w Szczecinie U. P. wniosła o uchylenie obu decyzji i orzeczenie, że instalacja gazowa oraz zbiornik na gaz zbudowane są zgodnie z dokumentacją projektową i wykonawczą, ponadto skarżąca przed przystąpieniem do instalacji zbiornika zwróciła się do firmy P., która zobowiązała się do zainstalowania zbiornika i załatwienia wszelkich formalności.
Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Szczecinie w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalając skargę stwierdził, że zgodnie z przepisem art. 18 ust. 1 Prawa budowlanego obowiązek zorganizowania procesu budowy, z uwzględnieniem zawartych w przepisach zasad bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, w tym zapewnienie opracowania projektu budowlanego spoczywa na inwestorze. Dlatego nie zasługuje na uwzględnienie podniesiony przez skarżącą zarzut, iż wykonanie przedmiotowych robót budowlanych zleciła firmie P. w K., która zobowiązała się do zainstalowania zbiornika oraz załatwienia wszelkich formalności. Sąd wskazał, iż art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego nakłada na organ obowiązek nakazania rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, gdy nie zaistnieją przesłanki uzasadniające zalegalizowanie obiektu budowlanego lub jego części. Bezsporne jest, że płyta żelbetonowa ze zbiornikiem na gaz oraz instalacją gazową wybudowane zostały bez wymaganego pozwolenia na budowę, a obiekt ten usytuowany został z naruszeniem przepisów § 76 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych.... – zbiornik ten został bowiem usytuowany na ziemi, w odległości od budynku wielorodzinnego mniejszej niż ustalona w tym przepisie – "co najmniej 30 m". Z powyższego wynika, że zbiornik na gaz płynny wybudowany został niezgodnie z prawem i nie jest możliwe wykonanie żadnych czynności czy robót budowlanych umożliwiających doprowadzenie wybudowanego zbiornika do stanu zgodnego z prawem, które nie byłyby poprzedzone jego rozbiórką.
W skardze kasacyjnej od tego wyroku U. P. zarzuciła naruszenie przepisów Prawa budowlanego – w szczególności art. 48 ust. 2, poprzez nakazanie rozbiórki, pomimo tego, że budowa nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych oraz naruszenie przepisów postępowania poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego i niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. W związku z tym wniosła o uchylenie wyroku w całości i uwzględnienie skargi lub umorzenie postępowania lub o uchylenie wyroku w całości i rozpoznanie skargi, a ewentualnie o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że Starosta Koszaliński zatwierdził mapkę sytuacyjno-wysokościową, na której umieszczono zbiornik, projekt umieszczenia zbiornika został zatwierdzony jako zgodny z prawem budowlanym i przepisami przeciwpożarowymi, a skarżąca została zapewniona przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, że nie będzie problemu z legalizacją. Wobec tego należy uznać, że uczyniła zadość przepisom w zakresie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jak i przepisom techniczno-budowlanym. Ponadto skarżąca zamierza skorzystać z uprawnienia przewidzianego w art. 9 Prawa budowlanego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 1 w związku z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powołanej dalej jako p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje środki odwoławcze od orzeczeń wojewódzkich sadów administracyjnych w granicach ich zaskarżenia, a z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.
W niniejszej sprawie nie dostrzeżono okoliczności mogących wskazywać na nieważność postępowania sądowego.
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, a zarzuty w niej podniesione nie znajdują odzwierciedlenia w aktach sprawy.
Bezspornym jest, że roboty budowlane związane z instalacją zbiornika na gaz płynny o pojemności 2700 l w miejscowości C., gm. B. na działkach nr [...] i [...], U. P. wykonała bez wymaganego pozwolenia na budowę, czy też zgłoszenia właściwemu organowi, co potwierdza w piśmie z dnia 10 listopada 2006 r. skierowanym do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Koszalinie działający z upoważnienia inwestorki S. S. – [...] Sp. z o.o.
Ponadto usytuowanie przedmiotowego zbiornika na gaz płynny jest niezgodne z § 76 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2006 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 243, poz. 2063), wbrew temu co w skardze kasacyjnej twierdzi pełnomocnik skarżącej, iż budowa nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych.
Nieuzasadniony jest też zarzut naruszenia art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego, bowiem w tym przypadku, tak jak organy to uzasadniły w decyzjach, nie była możliwa legalizacja samowoli budowlanej z uwagi na powyżej wskazane naruszenie przepisów techniczno-budowlanych. Zbiornik gazu powinien być usytuowany w odległości 30 m od budynków mieszkalnych natomiast w tym przypadku, został usytuowany w odległości 10,80 m i 5,80 m od budynków mieszkalnych wielorodzinnych. W tej sytuacji uzasadnione więc było nakazanie rozbiórki na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego.
Okoliczności, które podnosi w skardze kasacyjnej pełnomocnik skarżącej, iż instalacja przedmiotowego zbiornika na gaz została zlecona profesjonalnej firmie, która miała za skarżącą załatwić wszelkie formalności, nie ma znaczenia w sprawie i nie mogła mieć wpływu na rozstrzygnięcia organów, ani też na zaskarżany wyrok Sądu I instancji.
Całkowicie gołosłowny i nieznajdujący rozwinięcia w uzasadnieniu skargi kasacyjnej jest też zarzut naruszenia przepisów postępowania poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego i niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Po pierwsze, nie wiadomo do kogo jest adresowany ten zarzut, a po drugie, nie wskazano, które przepisy postępowania zostały naruszone i co nie zostało wyjaśnione w tej sprawie, co mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Tak lakonicznie postawiony zarzut w skardze kasacyjnej, sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika, nie spełnia wymogów określanych w art. 176 p.p.s.a., trudno więc się do niego odnieść merytorycznie.
Zupełnie w oderwaniu od akt sprawy, na podstawie których orzeka sąd administracyjny (art. 133 § 1 p.p.s.a.) zostały przez pełnomocnika skarżącej sformułowane twierdzenia, iż skarżąca uczyniła zadość obowiązującym przepisom i że "przedmiotowa budowa została wykonana przez kompetentną firmę po uzyskaniu przez nią stosownych zezwoleń". Gdzie są więc te zezwolenia bo w aktach, które przedstawiono Sądowi takich zezwoleń nie ma.
Z uprawnienia wynikającego z art. 9 Prawa budowlanego może inwestor skorzystać ewentualnie, jednak przed uzyskaniem pozwolenia na budowę, a nie po wykonaniu obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia, kiedy jest już prawomocna decyzja o nakazie rozbiórki tego obiektu.
Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło