I OZ 625/08

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lech po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 5 czerwca 2008 r., sygn. akt III SA/Łd 522/07 o umorzeniu postępowania w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie wydania wtórnika prawa jazdy i skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 2 sierpnia 2007 r., sygn. akt III SA/Łd 522/07, referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi przyznał J. K. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W dniu 17 sierpnia 2007 r. Okręgowa Rada Adwokacka w Ł. wyznaczyła adwokata B. O. do zastępstwa z urzędu w sprawie ze skargi J. K. Następnie w dniu 12 października 2007 r. J. K. udzielił pisemnego pełnomocnictwa wskazanemu wyżej adwokatowi, które to pełnomocnictwo cofnął pismem z dnia 4 marca 2008 r. Na rozprawie w dniu 6 marca 2008 r. skarżący potwierdził cofnięcie pełnomocnictwa, wskazując, że wyznaczony pełnomocnik był bezczynny w jego sprawie oraz wniósł o wyznaczeniu mu pełnomocnika z urzędu w osobie radcy prawnego. Wniosek w tym przedmiocie skarżący złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi w dniu 13 marca 2008 r. Postanowieniem z dnia 9 kwietnia 2008 r., sygn. akt III SA/Łd 522/07, referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi umorzył postępowanie w zakresie dotyczącym wniosku o przyznanie prawa pomocy. Od tego postanowienia skarżący złożył sprzeciw. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 5 czerwca 2008 r., sygn. akt III SA/Łd 522/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi umorzył postępowanie w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Sąd wskazał, że podnoszona przez skarżącego okoliczność, że jest on niezadowolony z działań ustanowionego z urzędu pełnomocnika i wypowiedzenie udzielonego mu pełnomocnictwa, nie jest równoznaczna z możliwością ustanowienia kolejnego, innego pełnomocnika z urzędu. Sąd podkreślił, ze żądanie ustanowienia przez Sąd następnego pełnomocnika tylko z tej przyczyny, że poprzedni pełnomocnik nie spełniał oczekiwań strony, nie jest możliwe, skoro postępowanie w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy zostało zakończone, w związku z czym po przyznaniu prawa pomocy w zakresie całkowitym, nie jest możliwe ponowne przyznanie prawa pomocy w tym samym zakresie. Sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę, że podnoszone przez skarżącego zarzuty nienależytego wypełniania obowiązków przez wyznaczonego adwokata mogą być rozpatrzone w trybie skargowym przez Okręgową Radę Adwokacką w Ł.. Na to postanowienie J. K. złożył zażalenie, podnosząc, że jest mu potrzebna profesjonalna pomoc prawna, oraz wskazując, że wnosił o zmianę wydanego postanowienia o przyznanym prawie pomocy poprzez zmianę z adwokata na radcę prawnego wskutek nowej - jego zdaniem - okoliczności, którą była odmowa sporządzenia zażalenia przez poprzedniego pełnomocnika. W ocenie skarżącego, to Sąd powinien wystąpić do Okręgowej Rady Adwokackiej, bo to on przyznaje prawo pomocy. J. K. podniósł ponadto, że skoro Sąd uznał, że nie zachodzą przesłanki do zmiany postanowienia o przyznanym prawie pomocy, to powinien oddalić wniosek, a nie umarzać postępowanie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: przepisy art. 243-246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) określają zasady przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym i częściowym osobie fizycznej i osobie prawnej. W tym miejscu podkreślić należy, że kognicja sądu sprowadza się do przyznania stronie prawa pomocy, po pozytywnym rozpatrzeniu jej wniosku złożonego na urzędowym formularzu PPF. Natomiast konkretny pełnomocnik wyznaczany jest na wniosek sądu przez Okręgową Radę Adwokacką, Radę Okręgową Izby Radców Prawnych, Krajową Radę Rzeczników Patentowych lub Krajową Radę Doradców Podatkowych, o czym stanowi art. 253 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jeżeli pomimo ustanowienia pełnomocnika z urzędu stronie nie odpowiada sposób, w jaki jest reprezentowana, to powinna swoje zastrzeżenie zgłosić odpowiednio uprawnionym organom korporacji zawodowych, a nie sądowi, gdyż nie może on wydać ponownego rozstrzygnięcia o przyznaniu prawa pomocy w postaci innego pełnomocnika, bowiem przyznane jej prawo pomocy w tym zakresie zostało już skonsumowane (por. postanowienie NSA z 22 kwietnia 2005r., II OZ 262/05, niepubl.). Odnosząc się do zarzutu podniesionego w zażaleniu, że Sąd powinien oddalić wniosek skarżącego, a nie umarzać postępowanie, wskazać należy, że w myśl art. 161 § 1 pkt 3, sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe, z czym mamy do czynienia w niniejszej sprawie. W związku z tym należy stwierdzić, że postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 5 czerwca 2008 r., nie narusza przepisów obowiązującego prawa. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił, jak w sentencji.